Dagur - 18.01.1961, Blaðsíða 6

6
LÖGÐ OKÐ í BELG.
í FOKDREIFAÞÁTTUM Dags
hafa að undanförnu birzt þrjár
mjög athyglisverðar greinar um
alvarlegt og umhugsunarvert
efni. Hin fyrsta þessara greina
er eftir húsfreyju, en hinar
tvær eftir unga menn, sem
sennilega eru búsettir hér á Ak
ureyri. Þessar greinar eru allar
góðar. Þótt ég kveðji mér nú
hljóðs, þá verða fyrrnefndar
greinar eigi gerðar að umtals-
efni hér, þótt hinsvegar að mál
mitt komi að verulegu leyti inn
á sama svið og snerti sama efni
og nefndar greinar fjalla um.
Það á sér jafnan stað, að full-
orðna fólkinu finnist æskulýð-
urinn vera á villigötum og heim
urinn fari sífellt versnandi (sbr.
hina góðu gömlu daga). Þetta
er síður en svo nokkuð nýtt
fyrirbæri dagsins í dag, heldur
óvéfengjanleg staðreynd allra
landa og allra alda. Börnin og
unglingarnir nú, eru sjálfsagt
hvorki betri né verri en æsku-
lýður annara tíma. Það er hver
kynslóð barn síns tíma. Þetta
er eðlilegt og það mun eigi
breytast og e£ til vill ekki æski
legt að það breytist. Það væri
hinsvegar mjög æskilegt, að
hið breiða bil, sem oft virðist
vera milli eldri og yngri, verði
brúað eftir því sem unnt er. Ég
held það megi takast að ein-
hverju leyti og það má minnsta
kosti alls ekki breikka það.
Ég vil þá fyrst snúa mér að
fullorðna fólkinu. — Já, þeim
fullorðnu yfirsést oft all veru-
lega í ýmsu því, sem snertir
bömin og unglingana og því
finnst stundum þægilegt að
skella skuldinni á æskuna. Það
er mjög algengt, því miður, að
þeir, sem saklausir eru, gjaldi
hinna seku og að jafnan sé ráð-
izt á garðinn þar sem hann er
lægstur.
Nú fer því víðs fjarri, að ég
telji að unglingarnir séu alsak-
lausir. Þvert á móti. Mér er
vel ljóst, að það eru margur
misjafn sauður í þeirri stóru
hjörð. Máltækið segir: „Börnin
læra málið, af því það er fyrir
þeim haft.“ Mikið rétt. En það
er fleira fyrir þeim haft en mál
ið og ekki allt gott. Eitt af því
er það, að til er fólk, sem hefur
þann leiða sið, að hræða smá-
börnin á lögreglunni og verður
það auðvitað til þess, að börnin
hatast v.ið þessa starfsmenn
laga og réttar. Börn, sem varla
eru orðin fulltalandi, kalla
stundum og segjast „ætla að
henda skít í lögguna" eins og
þau orða það á sínu máli.
Foreldrar og aðrir uppalend-
ur. Þið megið alls ekki hafa
þetta fyrir börnum ykkar, né
líða þeim það. Þetta skaðar
börnin. Þau verða tortryggin
og hrædd. Hafið hugfast, að
það er auðvelt að vekja tor-
tryggni, en miklu erfiðara að
eyða henni. Það er ömurlegt að
sjá og heyra börn, sem sífellt
eru tortryggin gegn öllu og öll-
um, og það samrýmist yfirleitt
ekki hugarfari barna að bera
haturshug til umhverfisins eða
þeirra, er umgangast þau. Þess
vegna eiga allir uppalendur að
innræta börnunum að lögregl-
an sé þeim vinur og verndari,
en ekki óvinur né andstæðing-
ur.
Skrifað stendur: að ágirndin
sé undirrót alls ills. Mikill
sannleikur mun fólginn í þeim
orðum. Mörg þeirra ógæfu-
verka, sem unnin eru af ung-
lingum, munu af þessum rót-
um runnin. En þar, sem víðast
hvar annars staðar, hafa hinir
fullorðnu gengið á undan, æsk-
an komið á eftir.
Þeir menn, sem selja áfengi,
tóbak, gosdrykki o. fl. bera
mikla ábyrgð á ýmsu því, er
miður fer og þeir ráðast sannar
lega á hinn lága garð, því þeir,
er þessar vörur kaupa, eftir
hinn venjulega, ákveðna lok-
unartíma sölubúða, eru börn og
unglingar, svo og ýmsir þeir,
sem hafa villzt út á hina hálu
braut stjórnleysisins og orðið
óreglunni að buáði Þetta er eitt
ógeðslegasta svindlið á sviði við
skiptalífsins á landi hér, og
mun þó þar á mörgum sviðum,
víða vera> pottur brotinn.
Enginn skilji þó orð mín svo,
að ég telji, að ástandið í þessurn
efnum sé verra hér í höfuðstað
Nörðurlands, en annars staðar
á landinu. Slíkt kemur mér alls
ekki til hugar. Hinir fullorðnu
kasta oft hnútum í æskulýðinn
og lítilsvirða þann, sem fyrir
óláninu verður, þann, sem fell-
ur, þann, sem liggur í göturæs-
inu við veginn eða þann, sem
kann að gista steihinn. En það
er sjaldnar beint spjótalögum
að þeim, sem fellir.
Slíkum mönnum er jafnvel
hælt fyrir hvað þeir hafi sig
ágætlega vel áfrarn, víst alveg
sama hvernig peningarnir eru
fengnir. Þeir vita þetta líka vel
sjálfir og hæla sér af. Þeim
finnst víst sannarlega ástæða til
að hæla sér af því að geta
plokkað, máske síðustu aurana
af einhverju barninu eða ung-
linginum. — Þelta kallast- víst
sigurstranglegt!!
í þessu. sambandi kemur mér
í hug saga, sem gerðist i'yrir
nokkrum áratugum og sem ég
veit að er sönn jg ég sei hana
hcr:
Alkunnur hestaprangari fór
eitt sinn sem oftar í ferðalag
með hesta til sölu. Ferðin stóð
allengi yfir og var víða farið.
Þegar heim kom, hældi þessi
maður sér af því, að hafa getað
snuðað alla, er hann átti við-
skipti við, í heilli sýslu, að
tveimur mönnum undanskild-
um.
Er ekki þarna skeggið skylt
hökunni? Og skyldi það ekki
geta átt sér stað, að einhvcr sá,
sem verzlar á kvöldin eítir
venjulegan búðatíma, sé að
telja peningana, er hann hefur
plokkað það ltvöldið af þeim er
ekki stóðust -Jreistinguna, á
sömu stundinni og verðir laga
og réttar eru að taka úr um-
ferð suma þá, er glæpzt höfðu á
peningagræðgi þessarra kaupa-
héðna?
Hér þarf að brjóta blað. Það
er hægt, ef menn vilja nema
staðar og athuga með gaum-
gæfni hvað helzt er hægt að
gera. Hér, sem svo víða annars
staðar, þarf hinn sterki og vold
ugi dómstóll: almenningsálitið,
að kveða upp sinn dóm. Og sá
dómur getur orðið þungur, sé
honum fylgt eftir með fullri
festu og nógu mikilli alvöru. —
Að lokum þetta:
Börnin eiga að hætta að tala
um að henda skít í „lögguna",
því allt skít- og steinkast, í
hvaða mynd sem er, er bæöi
ógeðslegt og vítavert. Ungling-
ar og fullorðnir eiga að hætta
að láta misvitra menn hafa sig
að féþúfu. Sé þetta haft hug-
fast, mun fljótt eitthvað færast
til betri vegar.
Æskufólk!
Þið, sem eigið mest á hættu,
en eigið jafnframt stærstan
vinning í vændum, e£ vel skip-
ast. — Gangið fram, skapið
traust og sterkt almennings-
álit, rísið gegn hættunni, forðizt
snöruna, sem fyrir ykkur er
lögð. Höggvið, með djarfri
festu og stæltum þrótti skörð í
múra fégræðginnar og munið
umfram allt að byrja á „efstu
hæðinni“.
Séuð þið sjálf nægilega vel
vakandi og samtaka, munuð þið
eiga alveg vísan öruggan og
drengilegan stuðning, alls
ábyrgs og rétt hugsandi full-
orðins fólks sem sér og skilur
þörfina á því, að bæta ástandið,
og, að hinir seku hljóti sinn
dóm.
Einn úr hópi hinna fullorðnu.
OÐYR BOLLAPOR
með lausum diski.
Aðeins kr. 23.75.
HAFNARBÚÐIN
Skipagötu 4 — Sími 1094
Hitasfafir
1000 w.
1500 w.
2000 w.
3000 w.
VELA- OG
BÚSÁHALDADEILD
Verkfæri
ÞVINGUR
BORVÉLAR
SLÍPIVÉLAR
RAFM.SAGIR
Nýkomið.
VELA- OG
BÚSÁHALDADEILD
Gormvogir
10 kg. — 15 kg.
20 kg. — 25 kg.
VELA- OG
BÚSÁHALDADEILD
HJÁ BERNHARÐ LAXDAL
ER ÚTSALA í FULLUM GANGI
Úrval a£ KÁPUM í öllum stærðum.
10% afsláttur af nýjuin kápum og poplinkápum.
VERZLUN B. LAXDAL
Unglingur óskast
til að bera út Tím-
ann í Glerárhverfi
Afgreiðsla Tímans,
sími 1166.
Nýkomið:
BARNASTÍGVÉL,
brún, með innleggi.
INNISKÓR
kven og karlin.
HVANNBERGSBRÆÐUR
nýhakkað og gott
alla daga.
KJÖTBÚÐ K.E.A.
Saltað
Hrossakjöt
beinlaust.
Gott.-Ódýrt.
KJÖTBÚÐ K. E. A.
Bóndadagurinn
er á f östudaginn.
Þá er ven jan að
borða
KJÖTBÚ9 K.E.A.
RÝMINGARS ALA:
Opnum næstkomandi fimmtudag 19. janúar RÝMINGARSÖLU á alls konar HÚSGÖGNUM, svo sem:
STÖKUM STÓLUM og SÓFUM - BORÐSTOFUBORÐU M og STÓLUM - SÓFABORÐUM og INNSKOTSBORÐ-
UM - KOMMÓÐUM og STOFUSKÁPUM - STANDLÖMPUM og ýmstffleiru.
MikiII afslátlur frá fyrra verði. - Allt ónotuð húsgögn.
BÓLSTRUÐ ITÚSGÖGN H. F. hafnarstræti ioú, sími irn.