Dagur - 24.04.1971, Qupperneq 5

4
5
Skrifstofur, Hafnarstræti 90, Akureyri
Símar 1-11-66 og 1-11-67
Ritstjóri og ábyrgðarmaður:
ERLINGUR DAVÍÐSSON
Auglýsingar og afgreiðsla:
JÓN SAMÚELSSON
Prentverk Odds Bjömssonar h.f.
Framför landsins alls
„FRAMSÓKNARFLOKKURINN
leggur liöfuðáherzlu á, að vernda og
efla menningarlegt og stjórnarfars-
legt sjálfstæði þjóðarinnar.“ Með
þessum oi'ðum hefst stjórnmálayfir-
lýsing Framsóknarflokksins, sem s;un
þykkt var á 15. flokksþingi Fram-
sóknarmanna 20. apríl sl.
Á eftir þessum upphafsorðum seg-
ir svo í fyrsta kafla hennar, að Fram-
sóknaiflokkurinn stefni að:
1. Jafnrétti og jafnræði allra þegna
þjóðfélagsins.
2. Framför landsins alls.
3. Félagslegri samstöðu um lausn
Jijóðfélagsvandamála.
4. Skipulegri uppbyggingu efnaliags
lífsins og nýtingu íslenzkra auð-
linda.
5. Jafnri aðstöðu til menntunar.
6. Auknum almannatryggingum.
7. Óskertum yfirráðarétti lands-
manna yfir atvinnutækjunum.
8. Viðnámi gegn yfirdrottnum fjár-
magns og óeðlilegum afskiptum
ríkisvaldsins.
9. Útrýmingu misréttis stétta og
kynja og milli Jjegnanna eftir bú-
setu.
í öðrum kafla yfirlýsingarinnar er
í uppliafi lögð álierzla á nokkur
helztu baráttumál flokksins. Þar er í
fremstu röð lögð áherzla á:
1. Að íslendingar segi nú þegar upp
landhelgissamningnum við Breta
og V.-Þjóðverja frá 1961 og færi
fiskveiðilandhelgina út að 50 sjó-
mílum frá grunnlínupunktum
eigi síðar en 1. sept. 1972. Jafn-
framt verði ákveðin 100 sjómílna
mengunarlögsaga.
2. Að vinna að framförum í öllum
landshlutum og þar með þjóðar-
innar allrar, með því að taka
landsbyggðarmálin fösturn tök-
um. Helztu framfaramálum lands
byggðarinnar verði raðað í for-
gangsröð á grundvelli fram-
kvæmda og fjáröflunar. Sjáh-
stjóm einstakra landshluta verði
aukið. Einnig er hér rætt um, að
ríkisstofnunum verði dreift um
landið, eftir því sem unnt er.
Mjög athyglisverða má m. a. telja
í þriðja kafla ályktun þess efnis, að
verulegur hluti Jj j óðvegakerf i si n s
verði byggður upp fyrir ríkislán (til
að létta á Vegasjóði), sem endur-
greiðist af gjaldheimtu ríkissjóðs af
umferðinni og gerð verði 10 ára
áætlun um að binda enda á vanþró-
un íslands í vegamálum.
Allt lýtur það, sem hér er talið að
„framför landsins alls“, en Jjetta
stutta og snjalla kjörorð mun Jónas
Jónsson frá Hriflu hafa notað fyrst-
ur manna. í þessu felst m. a. að
byggja vel landið allt og að efla jafn-
vægi milli landshluta. O
Tillaga er vekur þjóðarathygli
MARGIR munu veita því at-
hygli nú, þegar síðasta þing
kjörtímabilsins hefur lokið
störfum, livernig ríkisstiórn-
in og meirihlutinn snýst við til-
lögu þeirri, til þingsályktunar,
sem Framsóknarmenn hafa lagt
fram á Alþingi um að gerð
verði 10 ára áætlun um ráð-
stafanir til að binda endi á van-
þróun íslands í vegamálum.
Hraðbrautirnar fyrst. Svo er
hægt að snúa sér að öðrum
verkefnum, sagði samgöngu-
málaráðherra, Ingólfur Jóns-
son, þegar hann lagði fram vega
áætlunina fyrir skömmu. Þetta
er að vísu ekki orðrétt eftir
honum haft, heldur efnislega.
Og þegar Stefán Valgeirsson
vakti athygli á þessari .,stefnu“,
varð fátt um svör.
Hraðbrautirnar, mestmegnis í
nágrenni höfuðborgarinnar, eru
334 km. og 8800 km. í þjóðvega-
kerfi, en þær kosta of fjár.
A. m. k. er það svo um þann
vegarspotta í Mosfellssveit, sem
búið er að leggja. Eina hrað-
brautin á Norðurlandi er vegar-
kaflinn frá Moldhaugnahálsi að
vegamótum Svalbarðsstrandar-
vegar, og á Austurlandi er áætl
uð 2ja km. hraðbraut.
Efni tillögunnar.
Samkvæmt tillögu Framsókn
armanna, ef samþykkt verður,
er skorað á ríkisstjórnina að
fela Vegagerð ríkisins að láta
svo fljótt sem unnt er og ekki
síðar en fyrir árslok 1972 gera
sundurliðaða kostnaðaráætlun
um fullnaðaruppbyggingu þjóð-
vegakerfisins á árunum 1973—
82, eða á skemmri tíma, ef fært
þætti, enda sé í áaetluninni mið-
að við þá gerð vega, sem stefna
ber að samkv. 12. og 13. gr. vega
laga, nr. 71 30. des. 1963, sbr. 1.
nr. 98 1970. Jafnframt lýsi Al-
þingi yfir þeim vilja sínum, að
eftir að gerð 10 ára áætlunar-
innar er lokið, skuli gerð og við
hald þjóðvega þannig fjármögn
uð, að tekin verði ríkislán til að
byggja upp hraðbrautirnar og
þær þjóðbrautir, sem mest um-
ferðarálag er á, og þannig end-
urgreidd þau gjöld, sem ríkis-
sjóður hefur tekið eða tekur í
sinn hlut af umferð á vegum,
en kostnaður við uppbyggingu
annarra þjóðvega svo og við-
hald og stjórn vegamála greitt
úr vegasjóði, þ. e. af fé því, sem
innheimt er til vegagerðar sam-
kv. vegalögum. Framkvæmda-
röð í áætluninni verði við það
miðuð, áð landsbyggð haldist
og eflist, svo og æskilegt jafn-
vægi milli landslilutanna, og að
sem fyrst verði dregið úr þeim
kostnaði við bifreiðarekstur
landsmanna í heild, sem ástand
veganna hefur áhrif á.
Fjórir milljarðar.
Þó að miklar framfarir hafi
orðið hér á landi í seinni tíð á
ýmsum sviðum, er ísland enn-
þá vanþróað land í vegamálum.
Landið er stórt og vegalengdir
miklar miðað við fólksfjölda, og
síðasta áratuginn a. m. k. hefur
ekki verið fylgt þeirri stefnu að
verja öllum tekjum af umferð-
inni til þess að koma vegakerf-
inu í nútímahorf. Vegasjóður
fær að vísu í sinn hlut síðan
1963 tekjumar af benzínskatti,
bifreiðaskatti og gúmmígjaldi,
en innflutningsgjöld af bifreið-
um og bifreiðavörum svo og
leyfisgjöld hafa runnið í ríkis-
sjóð. Skýrt hefur verið frá því
á Alþingi og staðfest af Félagi
ísl. bifreiðaeigenda, að þessar
tekjur af umferðinni, sem runn-
ið hafa í ríkissjóð, hafi fyrir
einu ári eða svo numið samtals
um 4000 millj. kr. öll árin, sem
hér er um að ræða, ogúiemi nú
árlega nokkrum hundruðum
milljóna. Ekki er þess að
vænta, að ríkissjóður geti end-
urgreitt þessa upphæð með
skjótum hætti eða að fjármála-
stjórn rikisins sé reiðubúin til
að afhenda vegasjóði umrædd
tolla- og leyfisgjald þegar á
næstunni, enda kann það að
vera einhverjum vandkvæðum
bundið í framkvæmd að greina
á milli tolla í þessu sambandi.
Ríkissjóður greiði skuld.
Hitt mun betur framkvæman
legt, að ríkissjóður taki að sér
tiltekinn hluta af vegakerfinu,
afli lánsfjár til langs tíma til
framkvæmdanna, standi síðan
straum af afborgunum og vöxt-
um framvegis og greiði þannig
á nokkuð löngum tíma meira
eða minna af skuld sinni við
„umferðina“, svo og það, sem í
hans hlut kemur af gjöldum af
umferðinni. Ætti þá ríkissjóður
að taka að sér þann hluta vega-
kerfisins, sem nú er talið að
hægt sé að fá lán til erlendis —
þó að nokkuð af fénu fáist von-
andi innanlands —, og er þar
samkvæmt upplýsingum stjórn
arvalda einkum um hraðbraut-
imar að ræða, en lántökumög'u
leikarnir byggjast á því, að tal-
ið er af sérfróðum mönnum er-
lendum og innlendum, að fjár-
magn, sem lagt sé í hraðbraut-
irnar, skili álitlegum hagnaði,
þegar tekinn er með í reikning-
inn sá sparnaður í viðhaldi og
rekstri bifreiða, sem uppbygg-
ing hraðbrauta með endingar-
góðu slitlagi mundi hafa í för
með sér. ,
Þjóðvegakerfið er 8800 km.
Samkvæmt skýrslum Vega-
gerðar ríkisins var flokkun og
lengd þjóðveganna sem hér
segir í árslok 1969:
km.
Hraðbrautir ............ 334.4
Þjóðbrautir ........... 2756.3
Landsbrautir .......... 5621.0
Þjóðvegir í þéttbýli .... 97.8
Samtals 8809.5
Þjóðvegir í þéttbýli skiptist
milli aðalflokkanna þriggja. Til
þeirra er varið tilteknum hluta
af tekjum vegasjóðs samkvæmt
V. kafla vegalaganna frá 1963.
Samanlögð lengd sýsluvega var
í árslok 1969 2571 km., og fá
sýsluvegasjóðir tekjur í héruð-
um og einnig samkvæmt IV.
kafla vega laganna frá 1963, sbr.
lög nr. 98 frá 1970.
10 ára áætlun.
Nauðsyn ber til að gera sér
grein fyrir því, hve stórt það
viðfangsefni er, sem þjóðin tek-
ur sér fyrir hendur, ef hún
færist það í fang að koma þjóð-
vegakerfinu í heild í viðunandi
horf og þar með gera þá hring-
braut um landið, sem að jafn-
aði mætti teljast fær árið um
kring, sbr. t. d. ályktun kjör-
dæmisþings Framsóknarmanna
í Norðurlandskjördæmi eystra,
sem gerð var í öndverðu eftir
tillögu Jóns Sigurðssonar á
Yztafelli, um ’ slíka „hring-
braut“. 1 þessari tillögu er gert
ráð fyrir, að þetta viðfangsefni
verði leyst af hendi á 10 árum
og að sá árafjöldi verði lagður
til grundvallar við áætlunar-
gerð, sem ríkisstjórnin feli
Vegagerð ríkisins að fram-
kvæma, þannig að áætlunar-
gerðinni verði lokið fyrir árs-
lok 1972. Áætlunin ætti því sam
kvæmt tillögunni að fjalla um
fullnaðaruppbyg'gingu þjóðvega
kerfisins á árunum 1973—1982,
að báðum meðtöldum, og er
nánar um það fjallað í tillög'-
unni, hvaða gerð vega skuli
miða við. Sýnist þá rétt að miða
við þá gerð vega, sem gert er
ráð fyrir í gildandi vegalögum
og reglugerðum samkvæmt
þeim lögum.
Fjármögnun.
Tillagan fjallar einnig um
það, sem fyrr var að vikið í
þessari greinargerð, að ríkis-
sjóður taki að sér hluta vega-
kerfisins. Er þar gert ráð fyrir
viljayfirlýsingu Alþingis um
fjármögnun 10 ára áætlunar-
innar, þannig að fjár til hrað-
brautanna verði aflað með töku
lána til langs tíma, sem ríkis-
sjóður, en ekki vegasjóður,
standi straum af. Rétt þykir að
athuguðu máli, að ríkislán
verði einnig tekin til þeirra
þjóðbrauta, þar sem umferðar-
álag er mest, og yrðu mörkin
þá væntanlega nánar tiltekin í
áætluninni. Eru þá m. a. hafðir
í huga vegir, sem nefna má
„framleiðsluvegi“. Mikill hluti
þjóðbrautanna og landsbraut-
irnar mundu þá koma í hlut
vegasjóðs, svo og vegaviðhaldið
og stjórn vegamála. Varðandi
það, sem sagt er í tillögunni um
röðun vega í áætlun, má m. a.
telja eðlilegt, að sérstakt tillit
verði tekið til landshluta, þar
sem algengt er, að þjóðvegir
teppist af snjó eða miklu fé
þarf nú að verja til snjómokst-
urs flest ár.
Um -það er erfitt að spá nú,
bver muni vcrða heildarupp-
hæð slíkra tíu ára áætlana sem
hér er um að ræðá í krónum
talin, enda er verðlag óstöðugt
hér á landi. Maður, sem ;er vel
að sér í vegamálum, gizkaði á
8—10 milljarða á opinberum
fundi nýlega, miðað við nokkr-
ar forsendur og núverandi verð
lag. Ætla má, að sú upphæð
reynist fremur of lág en of há.
En geta má þess til samanburð-
ar, að niðurstöðutala fjárlaga
ríkisins fyrir árið 1971 er ca.
11.5 milljarðar og er vegasjóð-
urinn (nál. 900 milljónir) í
þeirri tölu.
Að horfast í augu við viðfangs-
efnið.
Tillögu svipaðs efnis fluttu
flutningsmenn þessarar tillögu
á Alþingi 1967, og náði hún þá
ekki fram að ganga. En fyrr eða
síðar verður Alþingi og þjóðin
að horfast í augu við það við-
fangsefni, sem framundan er í
vegamálum, og gera upp við
sig, hvað viðunandi sé og fært
í þessum efnum. Það er vand-
ræðaleið að bæta við bifreiða-
gjöldin hækkun á hækkun ofan
án þess að geta jafnframt gert
(Framh. á bls. 7)
Þeir riðu á va
Sviptnynd á æfingu „Sandkassans“.
(Ljósmyndastofa Páls)
Átíiyglisverður Sandkassi
LEIKFÉLAG AKUREYRAR
frumsýndi á þriðjudagskvöldið,
sænska leikritið Sandkassann.
Því miður er ekki hægt að
segja, að viðstöddu fjölmenni,
en við góðar undirtektir.
Sandkassinn er aðeins þriggja
ára gamalt verk, enda nýtízku-
legt í sniðum. Það hefur verið
sýnt við miklar vinsældir í
mörgum leikhúsum á Norður-
löndum. Höfundurinn heitir
Kent Anderson, en Stefán Bald-
<■■■. 1 j .‘'•7*7r77,TlTl!lT,,Tll.,V'.'

OPIÐ BRÉF
Ég get aldrei þagað, þegar
sagt er svart, það sem ég er
sannfærður um, að er hvítt, en
það finnst mér gert, þegar reynt
er að telja almenningi trú um,
að dýrafita sé varasöm til
matar.
Myndir, sem sýndar voru í
sjónvarpinu í vetur, undirstrik-
uðu rækilega muninn á því að
lifa á innlendu kjarnafæði og
útlendri verksmiðjuframleiðslu.
En áframhaldið vantaði, því
enginn þarf að halda, að tenn-
urnar séu það eina, sem sykur-
fæðið eyðileggur, heldur spillir
það starfsemi líkamans allri,
sjúkdómar taka við hver af öðr-
um og krabbameinið er svo
lokastigið, eins og náttúrulækn
ar hafa fyrir löngu lýst yfir, að
þeir hafi óhrekjandi sannanir
fyrir.
Á þessari þróun áttaði ég mig
ekki, en mátti þó vita, að áróð-
urinn gegn kjöti og dýrafitu gat
ekki staðizt, því íslendingar
væru löngu útdauðir, ef hann
hefði við rök að styðjast, því
fitan hefur haldið lífinu í þjóð-
inni frá upphafi.
í öðru lagi hefur sannazt með
samanburðartilraunum, bæði í
Englandi og Ameríku, að dýra-
fitan hjálpar til að lækna djúk-
dóma þá er hún var talin valda.
f þriðja lagi sannfærðist ég af
eigin reynslu undanfarinna ára,
að dýrafita er mér ómissandi.
Hún læknaði mig á fáum dög-
um af kölkun í öllum liðamót-
um, er sérfræðingar töldu
ólæknandi og vissu ekki af
hverju stafaði, en ég tók þar
eftir reynslu vísindamannsins
Vilhjálms Stefánssonar.
Það var engin smáræðis
breyting fyrir mig, frá því að
vera svo aumur, að geta engan
veginn látið mér líða sæmilega
og til þess að vera laus við alla
vanlíðan, og það enn, eftir 5 ár.
Það er því vonlaust að ætla að
telja mig á að minnka fitu-
neyzlu, því ég er sannfærður
um, að það er hið versta loka-
ráð, en með því að lifa á ein-
tómri dýrafitu nokkrar daga,
má fá betri hreinsun í blóðið,
en þá, sem sótt var til Sviss frá
íslandi. Þessari íslenzku má
halda við, en hin endist ekki
vegna þess, að hver fruma lík-
amans hleðst af eiturefnum af
fæði nútímans, eins og náttúru-
læknar komast að orði.
Enginn þarf að efast um, að
Steingrímur læknir Matthías-
son hafði rétt fyrir sér, er hann
sagði, að bændur seldu heils-
una, ef þeir létu alla mjólkur-
fituna burt.
Sannast að segja var ég svo
viss um ágæti dýrafitunnar, að
ég hélt að búið væri að kveða
niður drauga þá er magnaðir
höfðu verið til höfuðs henni, en
það reyndist ekki vera, því einn
kom fram í sjónvarpi og ráð-
lagði að minnka dýrafitaneyzlu.
Sá var nefndur læknir og jafn-
vel skreyttur prófessorsnafnbót,
en málflutningurinn var svo
vesæll, að rökin vantaði, að
minnsta kosti heyrði ég þau
ekki. Nema það hafi átt að heita
rök, að Norðurlandabúar tryðu
á svona fullyrðingar, en áftur á
móti hafi þessum Sigurði ekki
fundizt íslendingar nógu trúað-
ir á lygina og því yrði að endur
taka hana oftar, minnugur setn-
ingar þar að lútandi.
En nú hafa ménn sagt við
mig, að þetta sé aðeins ómerki-
legur smj örlíkisáróður, og út af
því kom fram þessi vísa:
Læknisheiður lítið metur
lætur hann fyrir gervismjör.
Skyldi nókkur bjóða betur
bjánar væru í þeirri för.
Hvernig verður framtíðin,
þegar öfædd börnin eru sósuð
í tóbakseitrun?3 Þau eru svo
alin upp á sælgætí og ofan á
kémur svo ölið, sem að minnsta
kosti sumt ér svo eitrað, að
tennur- leysast upp í þvíref þær
liggja í því. Með þessu kemur
svo tóbakið og annað jafnvel
ennþá 'verra.
Þeir sem svona er farið með,
n'á hvorki andlegum né líkam-
;legum þroska og er líkast því,
að uimið sé skipulega að því að
eyðileggja þ'jóðina.
Þár með skórá ég á álmenn-
'iri'g að dæma í þessu máli af
eigin reynslu.
Gunnlaugur Jónsson.
Norðurlandsmót í blaki
NORÐURLANDSMÓT í blakí
var haldfð í íþróttaskemmunni
á Akureyri 18. apríl sl. Fjögur
lið tóku þátt í keppninni: Ung-
mennafélagið Framtíðin, KA,
kennarar á Akureyri og ÍMA.
Úrslit einstakra leikja urðu:
KA — Framtíðin 2—0
ÍMA — Kennarar 2—0
Kennarar — Framtíðin 2—1
ÍMA — KA 2—1
KA — Kennarar 2—0
ÍMA — Frivmtíðin 2—0
ÍMA varð. þvi Norðurlands-
meistari í blaki, hlaut 3 stig,
í Öðru sæti varð KA með 2 stig,
kennarar 3. með 1 stig eg Fram-
tíðin 4., hlaut 0 stig.
Halldór Jónsson var yfirdóm-
ari í öllum leikjum mótsins.
Áhorfendur voru fáir. Mót
þetta var haldið á vegum ÍBA.
(Fréttatilkynning)
ursson, sa sem sa um sjónvarps
þáttinn „í leikhúsinu“ í fyrra-
vetur, hefur íslenzkað leikritið
og staðfært nokkuð og hefur
það tekizt allvel.
Sandkassinn fjallar um upp-
eldi barna og ýmis vandamál í
því sambandi. Upphaf sýning-
arinnar er fæðing barnanna og
síðan lifa þau í sandkassanum,
spyrja um lífið og tilveruna og
fá misjafnlega áreiðanleg svör.
Þegar þau svo fara að stækka
og sjá, að þeim hefur ekki alltaf
verið sagður sannleikurinn,
ásaka þau fullorðna fólkið, sem
auðvitað hefur gert þetta allt í
beztu meiningu. Eftirminnilegt
er atriðið, þar sem hópurinn er
að ræða um, hvaðan þau hafi
eiginlega komið í þennan heim.
Börnin bera saman bækur sín-
ar og þá kemur í ljós, að eitt
var keypt í KEA, annað búið til
úr deigi, það þriðja var blóm
o. s. frv. Eftir nokkrar bolla-
leggingar komust svo börnin að
því, að „þarna væri einhver að
plata“ og trúðu síðan fullorðna
fólkinu ekki meira en svo.
Sýningin er bráðfyndin á
köflum og hvergi dauður punkt
ur, alltaf er eitthvað að gerast,
enda er allur hópurinn, 11
manns, á sviðinu allan tímann.
Ekkert annað er á sviðinu, enda
eru það leikendurnir og það
sem þeir hafa að segja, sem
skiptir öllu máli. Allt er þetta
ungt fólk á aldrinum 16—21
árs, sem hefur tekið þátt í leik-
listarnámskeiði Leikfélagsins.
Ekki er hægt að ræða um leik-
endur hvern fyrir sig, þar sem
þeir eru ein heild, sem gerir
verkefninu góð skil og ekki
verður merktur mikill viðvan-
ingsbragur á hlutunum.
í leikskrá stendur, að túlkun
L. A. á Sandkassanum hafi þrí-
þættan tilgang: Að kynna nýtt
verk, sem vakið hafi miklar um
ræður og hlotið vinsældir, að
láta unga leiklistarmenn koma
fram sem eina heild og undir-
strika þannig samheldni og sam
virkni í leiksýningu, og að
vekja fólk til umhugsunar um
þau mál, sem lúta að börnum
og uppeldi þeirra. Áreiðanlegt
Athupsemd
í SAMBANDI við frétt í 19. tbl.
Dags, um 25 ára afmæli Borgar-
bíós, skal það tekið fram, að
Arnfinnur Arnfinnsson er fram
kvæmdastjóri allra fyrirtækja
Góðtemplarareglunnar á Akur-
eyri, en Björgvin Júníusson er
bíóstjóri. □
er, að eftir að hafa séð Sand-
kassann, velta margir því fyrir
sér, hvort þetta sé í rauninni
ekki sannleikurinn, þótt hann
virðist óneitanlega kaldranaleg-
ur á köflum.
Þeir sem leika sér í Sand-
kassanum eru: Gísli Gestur
Jónasson, Gísli Rúnar Jónsson,
Guðbjörg Kristinsdóttir, Guð-
laug Bjarnadóttir, Guðmundur
Karlsson, Gyða Agnarsdóttir,
Ingunn Jósepsdóttir, Jónsteinn
Aðalsteinsson, Sólveig Halldórs
dóttir, Svanhildur Jóhannes-
dóttir og Viðar Eggertsson. —
Leikstjóri er Sigmundur Örn,
undirleik söngva annast Þor-
gerður Eiríksdóttir og lýsingu
Aðalsteinn Bergdal.
Ákveðið er, að sýningar verði
aðeins þrjár og mættu þær
tvær sem eftir eru vera betur
sóttar en frumsýningin, því
Sandkassinn er fyllilega þess
virði, að eyða við hann einni
kvöldstund.
Snjólaug B.
NÚ ÞEGAR við fslendingar
höfum fengið þá ósk okkar upp-
fyllta að fá fyrstu íslenzku hand
ritin heim, þá ber okkur að
minnast þeirra Dana með þakk-
læti, sem alltaf hafa staðið með
okkur í handritamálinu og túlk
að málstað okkar fyrir dönsku
þjóðinni. Einkum ber okkur í
því efni að minnast danskra lýð
háskólamanna, sem báru málið
fyrst fram við dönsk stjórnvöld.
I þessum stóra hópi minn-
umst við m. a. C. P. O. Christi-
ansen, lýðháskólastjóra við
Grundtvigsskólann, sem nú er
látinn. Hann samdi áskorunina
til þjóðþingsins, sem allir dansk
ir lýðháskólastjórar undirrit-
uðu. Þeir riðu drengilega á vað-
ið í þessu mikilvæga máli.
Við söknum þess, að Jörgen
Bukdahl gat ekki komið heim,
og verið við afhendingu hand-
ritanna, en hann er nú 75 ára
að aldri. Við hjónin heimsóttum
hann í Askov fyrir fimm árum
og var hann þá vel hress, og
gneistaði af orðum hans, er
hann skýrði okkur frá sam-
vinnu sinni við Bjarna M. Gísla
son til að taka málstað okkar í
dönskum blöðum. „En nú ræð-
um við ekki þetta mál meira,
en látum stjórnvöld landsins
um framkvæmdina,11 sagði
hann.
En það er gleðilegt, að J. Th.
Arnfred, fyrrv. skólastjóri í
Askov skyldi geta komið hing-
að og verið við afhendingu
handritanna, sem fulltrúi þeirra
lýðháskólamanna, er beitt hafa
sér fyrir þessari lausn málsins
frá upphafi. Þessum hópi ís-
landsvina erum við innilega
þakklátir.
Þá ber okkur einnig að minn-
ast þess, að veglyndi Dana gagn
vart okkur í þessu máli er ein-
stætt í ,samskiptum þjóða. Þess
vegna létu Sameinuðu þjóðirn-
ar kvikmynda afhendingu þess-
ara dýrgripa okkar.
Við, sem gátum fylgst með
því í sjónvarpinu, þegar hand-
ritin að Flateyjarbók og tíæ-
mundar-Eddu voru flutt á land
í Reykjavík, höfum verið þátt-
takendur í hátíðlegum atburði
J. Th. Arnfred og frú.
og lifað einn af merkustu ai>
burðum sögu okkar, er þessa::
gersemar voru afhentar íslenzk.
um stjórnvöldum í Háskólabíó',
Eiríkur Sigurðsson,
- Samk.lag um stækkuu
(Framhald af blaðsíðu 81.
stækkuninni bætist um 100
sjúkrarúm við, og þá í tvein;
álmum, í tveim áföngum. í fyrr.i
áfanganum er ráðgert að verðl
þjónustudeild og legudeild. Ai:
þjónustudeilum má nefna röni ■
gendeild, rannsóknadeild, skurci
deild, gjörgæzludeild og endui •
hæfingardeild. Þá munu verða
í fyrri áfanganum heilsuvernd ■
arstöð og slysadeild. f síðari
áfanganum verða handlæki. ■
ingadeild, lyflækningadeilc,
geð- og taugadeild og háls-, nei ■
og eyrnasjúkdómadeild.
Jafnframt verður eldra hús-
næðið endurbætt. Ekki iiggja
fyrir tölur um, hvað þessar
framkvæmdir eiga að kosta. □
STÆKKUN SHÁBÁTAHAFNARINNAR
AÐ undanfömu hefur verið
unnið að endurbótum á hafnar-
aðstöðu fyrir smábáta í Sand-
gerðisbót. Hefur bátadokkin
verið stækkuð og dýpkuð og
löndunarbryggjan lengd, auk
þess sem unnið er að því að
koma þar fyrir legufærum. f
Sandgerðisbót mun verða sæmi
leg aðstaða fyrir um 40 báta.
Ráðgerðar em nokkrar endur
bætur á smábátadokkinni við
slippinn og verða framkvæmdir
hafnar þar í vor. Áætlað er að
þar verði rými fyrir um 80 báta.
Láta mun nærri að á Akur-
eyri séu nú um 120 smábátar
og ættu því allir að geta fengið
legupláss fyrir báta sína að ofan
greindum framkvæmdum lokn-
um.
Um þessar mundir er verið
að auglýsa eftir umsóknum um
viðlegupláss fyrir smáþáta í
Akureyrarhöfn. Þurfa allir þeir,
sem hyggjast geyma báta sína
í smábátadokkinni í Sandgerðis
bót eða við slippinn að sækja
um viðlegupláss til Hafnar-
stjórnar Akureyrar, á þar til
gerðum eyðublöðum.
Þeim er hug hafa á að leggja
bátum sínum í dokkina við
Höepfnersbryggju skal og á það
bent að leggja inn umsóknir
þar að lútandi.
Hafnarstjórn mun hafa náið
samstarf við félag smábátaeig-
enda um úthlutun legupláss-
anna og um niðurröðun bát-
anna í dokkirnar.
Umsóknareyðublöð verða af-
hent á bæjarskrifstofunni og
hjá formanni smábátafélagsins
Varðar.
Á fundi sínum 30. marz sl.
samþykkti bæjarstjórn Akur-
eyrar eftirfarandi gjaldskrá fyr
ir smábáta í Akureyrarhöfn.
1. gr.
Fyrir báta minni en 12 brúttó
rúmlestir og úthlutað hefur
verið leguplássum í smábáta-
höfninni skal greiða gjöld sem
hér segir:
a) Fyrir báta styttri en 6
metra sé greitt árlegt fastagjald
kr. 1.000.00.
b) Fyrir báta lengri én 6
metra sé greitt árlegt fastagjald
kr. 1.500.00.
c) Við móttöku legufæris sé
greitt móttökugjald kr. 3.000.00.
Skili bátseigandi aftur legu-
færi, sem hann hefur á leigu
innan tveggja ára frá afhend-
ingu, fær hann móttökugjaldið
endurgreitt að hluta þannig:
Skili hann því innan eins árs
frá afhendingu endurgreiðast
kr. 2.000.00, en kr. 1.000.00 sé
því skilað innan tveggja ára frá
afhendingu.
Gjöld samkvæmt a) og b) lið
falla í gjalddaga 2. janúar ár
hvert, en gjald samkvæmt c) lið
fellur í gjalddaga við móttöku
legufæris.
Um legu báta og notkun legm
færa.
2. gr.
Bátseigendum er skylt ao
halda vel við legufærum, sem
þeir hafa fengið til afnota og
endurnýja þau ef þörf krefui'.
Hafnarsjóður ber eng'a abyrgo
á tjóni er bátar kunna að verða
fyrir í smábátahöfninni, t. d.
þótt legufæri shtni.
3. gr.
Ekki má skipta um bát a Iegu
færi, nema með samþykki hafn
arstjóra, ennfremur er óheimiiij
að framselja legufæri.
4. gr.
Hafnarstjórn er heimút aö
segja upp leigu leguplass med
sex mánaða fyrii-vara. :
5. gr.
Stranglega er bannað aö
kasta fiski, fiskúrgangi og rusii
í smábátahöfnina og á athafna >
svæði smábátahafnarinnar.
6. gr.
Óheimilt er að leggja bátum
við löndunarbryggjur nema -i
meðan löndun stendur. Kapp>
kosta skal að halda löndunai'”
bryggjum ætíð hreinum. <
Mikill skortur hefur ■ erið ú
lóðum undir verbúðir á undai ■
förnum árum. Er nú í athugui
hvort unnt verði að úthluta lóci
um undir verbúðir, en telja m \
líklegt að það verði innan tiðar
hægt í nágrenni við smábáta-
dokkina í Sandgerðisbót. 1