Þjóðviljinn - 06.12.1950, Síða 4
.3
ÞJÓÐVILJINN
Miðvikudagur 6. des. 1950.
plðÐVILIINN
Útgefandi: Sameiningarflokkur alþýSu — Sósíalistaflokkurinn.
Ritstjórar: Magnús Kjartansson (áb.) Sigurður Guðmundsson.
Fréttaritstjóri: Jón Bjarnason.
Blaðam.: Ari Kárason, Magnús Torfi Ólafsson, Jónaa Árnason.
Auglýsingastjóri: Jónsteinn Haraldsson.
Ritstjórn, afgreiðsia, auglýslngar, prentsmlðja: Skólavörðuatig
19. — Sími 7500 (þrjár línur).
Aakrlftaiverð: kr. 14.00 á mánuði. — Lausasöluverð 80 aur. alnt.
Prentsmiðja Þjóðviljans h. f.
„Stjémarandstaða"_______________________
Alþýðnflokksbroddanna
Foringjalið Alþýðuflokksins er nú í einhverjum þeim
mesta vanda statt, er að höndum þess hefur borið. Og
um þennan vanda bera ályktanir hins nýafstaðna Al-
þýðuflokksþings gleggst vitni. „Slepptu mér —haltu
mér“ var hin óbjörgulega afstaða, er þar var tekin.
Vandi Alþýðuflokksins nú stafar af hinni neyðar-
legu aðstöðu foringjaliðsins, sem er mestallt fætt og
fóðrað á bitlingajötu ríkisvalds gengislækkunarflokk-
anna.
Annarsvegar togar í hin hraðvaxandi fátækt og ó-
ánægja vinnandi stéttanna, sem krefjast róttækrar bar-
áttu einnig af Alþýðuflokknum.
Hinsvegar eru stanslausar hótanir gengislækkunar-
húsbændanna, sem krefjast algerrar þægðar af Alþýðu-
flokknum í innanlandsmálum sem utanríkis.
Stjórnmálaályktun 22. þings Alþýðuflokksins ber yf-
irskriftina:
„Einbeitt andstaða við núverandi ríkisstjórn í innan-
landsmálum“.
Ályktun þessi einkennist fullkomlega af tvístigi Al-
þýðuflokksforingjanna.
Fyrst er staöhæft, að Alþýðuflokkurinn sé í einbeittri
andstöðu við ríkisstjórnina í innanlandsmálum.
En síðan er .staðhæft, að Alþýðuflokkurinn eigi ekki
og geti ekki haft neitt samstarf við Sósíalistaflokkinn.
Út úr þessu dæmi er ekki hægt að fá neina útkomu
nema ósigur Alþýðuflokksins í einhverri mynd.
í fyrsta lagi eru það hrein ósannindi, að Alþýðu-
flokkurinn sé í einbeittri stjórnarandstöðu í innanlands-
málum, m. a. vegna þess, að stuðningur við ríkisstjórnina
í utanríkismálum, t.d. Marshallpólití^inni, sem setur nú
svip sinn á allt atvinnulíf landsins, er einnig stuðningur
við innanlandsstefnu hennar.
En fyrst og fremst eru það hrein ósannindi og blekk-
ing, vegna þess, að á þýðingarmesta vettvangi innanlands
málanna, í verkalýðssamtökunum, þ. e. á sviði kaup- og
kjaramála, er Alþýðuflokkurinn ekki aðeins í engri stjórn
arandstöðu, heldur beinlínis í samningsbundinni sam-
vinnu við ríkisstjórnina.
Á nýafstöðnu þingi Alþýðusambandsins, gaf Sæ-
mundur Ólafsson þá athyglisverðu yfirlýsingu í ræðu, að
Alþýðuflokkurinn hefði gert bindandi samning við geng-
islækkunarflokkana um verkalýðsmál og að þeim samn-
ingí yrði að framfylgja.
Svo kemur foringjalið ALþýðuflokksins og segist vera
í ,,einbeittri“ andstöðu við ríkisstjórnina í innanlands-
málum.
í öðru lagi sannar bann Alþýðuflokksforingjanna
við samvinnu sósíalista og Alþýðuflokksmanna, að stjórn-
arandstaðan er síður en svo „einbeitt“.
Bann Alþýðuflokksforingjanna við þessari sam-
vinnu er framkvæmd á samningi þeirra við gengislækk-
unarflokkana. Það er loforð bitlingamannanna til stjórn-
arflokkanna um að v,era góðu börnin til þess að þeim
verði ekki stuggað frá jötunni. Helzt myndu þeir kjósa
að geta farið strax í ríkisstjórn undir því yfirskyni, að
bjarga þyrfti öryggismálum landsins!
En þetta bann samrýmist ekki þróuninni. Þetta
bann ier þegar farið að bila. Það tók að bila þegar á verka
lýðsráðstefnunni í vetur, 1. maí í vor, í Alþýðusambands
Einmitt þess vegna.
— Hvernig getið þið ætlazt
til þess að við sjáum af fé í
happdrættismiða á sama tíma
og raunverulegt kaupgjald stór
lækkar, atvinna dregst saman
og allt verðlag hækkar dag frá
degi? Þannig munu ýmsir vel-
unnarar Þjóðviljans hugsa nú
þegar lokasóknin er hafin í
sölu happdrættismiðanna. En
þessi spurning er ranghugsuð.
Fólk á að sjá af naumu fé í
happdrættismiða —■ einmitt
vegna þess að verðlag hækkar,
atvinna rýrnar og kaupgjald
lækkar. Á tíma kreppu og aft-
urhalds á alþýðan aðeins eina
vörn, stéttarsamtök sín og
stjórnmálasamtök, og dýrmæt-
asta eign aimennings eru þessi
samtök.
Happdrættismi&isalan
er kjarabarátta.
Þjóðviljinn er eign íslenzkrar
alþýðu, og henni vinnur hann
allt sem hann má. Stórsigrar
þeir sem alþýðusamtökin unnu
á nýsköpunarárunum hefðu
verið óhugsanlegir án Þjóðvilj-
ans, og fyrir harðskeytta and-
stöðu Sósíalistaflokksins hafa
árásir afturhaldsins seinustu
árin náð miklum mun minni
árangri en ella hefði orðið.
Þegar enn kreppir að verður
barátta Sósíalistaflokksins og
Þjóðviljans dýrmætari en
nokkru sinni fyrr. En sú bar-
átta verður ekki háð nema með
fjármagni. Með því að kaupa
happdrættismiða er alþýðan að
safna í vopnabúr sitt, hver
happdrættismiði sem keyptur
er tryggir aukna baráttu fyrir
sæmilegum lífskjörum almenn-
ings. Happdrættismiðasalan er
þannig kjarabarátta, og það
er á valdi þínu að stuðla að
því að sú barátta verði sigur-
sæl.
Verffur Sinfóníuhljóm-
sveitin óstarfhæf vegna
f éleysis ?
Borizt hefur annað bréf várð
andi Sinfóníuhljómsveitina:
— Eftir að hafa hiýtt á
Sinfóníuhljómsveit Reykjavík-
ur í gær — sunnudaginn 3. des.
— í Þjóðleikhúsinu, varð mér
á að hugsa, að forráðamenn
þjóðarinnar mættu vera frekar
tilfinningalitlir ef þéim þætti
ekki ástæía til að leggja eitt-
hvað af mörkum til þessarar
hljómsveitarstarfsemi á næsta
ári. Eins og eflaust mörgum
öðrum, fundust méh hljómleik-
arnir í gær stór sigur fyrir
hijómsveitina. Er það eflaust
hinum þýzka hljómsveitarstjóra
Hildebrandt, frá Stuttgart mest
að þakka. Má það teljast stór-
furðulegt hverjum árangri
hann hefur náð á ca; þrem vik-
um — og mikill skaði að fá
ekki að njóta stjórnar hans á
hljómsveitinni áfram.
•
Skorar á forráðamenn.
,,Ég er þess fullviss, að tón-
listarunnendur hér í bæ mundu
ekki telja eftir sér að greiða
mánaðarlegan styrk til Sinfón-
íuhljómsveitarinnar, ef það
mætti koma að gagni. Ekki tel
ég minni ástæðu fyrir íslend-
inga að styrkja sína einu Sin-
fóníuhljómsveit frekar en aðr-
ar þjóðir; því það mun allstað-
ar vera gert með menningar-
þjóðum, enda rekstur slíkra
hljómsveita afar kostnaðarsam
ur., — Vil ég því skora á for-
ráðamenn ríkis og bæjar að
stuðla að því, að Sinfóníu-
hljómsveit Reykjavíkur megi
lifa vel og íengi.
Rvík. 4. des. 1950
„Áheyrandi".
Eiga þær ekkert að
baka?
Loks er orðsending frá einni
húsmóður: — „Það líður að
jólum, og ef allt væri með
felldu mundum við nú farnar
að hugsa alvarlega til að hefja
hátíðabaksturinn, húsmæðurn-
ar. En það eru krepputímar. Og
krepputímar eru á móti jóla-
bakstri. Við fáum ekkert til að
baka úr. Og þó. Eigum við að
trúa því að ekki verði veittur
einhver :agnar aukaskammtur
af t. d. smjörlíki fyrir jólin,
svo að við getum að minnsta
kosti haft ofurlítinn mála-
myndabakstur? Og. mikið væri
nú gaman að sjá líka í augl.
frá skömmtunarstjóra þó ekki
væri nema pund af sykri, jóla-
sykri. — Húsmóðir.“
lega í gær til Rvíkur. Selfoss
er á Raufarhöfn. Tröllafoss kom
til Nýfundnalands 4. þ. m., fer
þaðan til N. Y. Laura Dan kom
til Halifax 4. þ. m., lestar vörur
til Rvíkur. Foldin fór frá Leith
í gær til Rvíkur. Vatnajökull fór
frá Bremen 3. þ. m. til Gdynia og
Rvíkur;
\.
SldpadeiW S.l.S.
Arnarfell er í Gandia. Hvassa-
fell er á leið frá Gautaffbrg tií *
Stettin.
lsfisksaian
Hinn 30. nóv. seldi m. b. Krist-
ján 1445 vættir í Fleetwood fyrir
4096 pund, Goðaborg 719 vættir
í Aberdeen fyrir 1891 pund og
Suðurey 501 vætt í Fleetwood fyr-
ir 1425 pund. Sama dag seldi For-
seti 1609 kits í Grimsby fyrir
4906 pund.
VÍN eða VIT ?
Afengisvarnanefnd
REYKJAVÍKUR
Eimskip
Brúarfoss fór frá Khöfn 2. þ. m.
til Rvíkur. Dettfoss kom til N. Y.
28. f. m., fer þaðan væntanlega 8.
þ. m. til Rvíkur. Fjailfoss kom
til Rvíkur 4. þ. m. frá Færeyjum.
Goðafoss fór frá Rvík 4. þ. m. til
Hamborgar, Bremerhaven og
Gautaborgar. Lagarfoss kom til
Hull 2. þ. m., fór þaðan væntan-
Fastir liðir eins og
venjulega. Kl. 20.30
Kvöldvaka: Séra
Eiríkur Brynjólfs-
son á Útskálum
flytur erindi: Eitt
ár í prestsembætti í Winnipeg.
b) Kristinn Pétursson les frum-
ort ljóð. c) Tónlistarfélagskórinn
syngur; dr. Urbantschitsch stjórn-
ar (plötur). d) Sigurður Benedikts
son blaðamaður flytur tvær ferða-
minningar. e) Frú Oddfríður Sæ-
mundsdóttir .flytur frásöguþátt: I
sveit fyrir þrjátíu árum. 22.10
Danslög (plötur) til 22.30.
'■B'M/M' fundur í kvöld ki. 8,30
á venjul. stað. Stundvísi.
Hve margt fólk getur jörðin
fætt? Svör við þessari spurniugu
og mörgum fleiri, sem nú eru
ræddar víða um lieim, fáið þið í
grein M. Iljins í nýjasta Róttar-
hefti. Afgreiðsla Réttar er að
Skólavörðustíg 19, sími 7500. —
Gerizt áskrifendur strax í dag.
Nýlega voru
gefin saman i
: hjónaband á.Ak
ureyri, ungfrú
Helga Davíðs-
dóttir og Þor-
steinn Sigurgeirsson, iðnverkamað
ur, Hólabraut 17, Akureyri. Enn-
fremur Áslaug Jónsdóttir og
Haddur Júlíusson, vegagerðarmað-
ur, Norðurgötu 3.
Nýlega opinberuðu
trúlofun sína ung-
frú Guðrún Krist-
jana Ármannsdótt-
ir frá Leifsstöð-
um í Vopnafirði
Stefánsson, Akureyri.
og Sveinn
kosningunum og á sjálfu Alþýöusambandsþinginu.
Þessar staöreyndir sýna, aö þróunin heldur sinn
gang. íslenzkur verkalýður mun brjóta niður til grunna
bann Alþýðuflokksforingjanna viö samvinnu Alþý'öu-
flokksmanna og sósíalista í baráttunni fyrir lífskjörum
alþýðunnar.
Og vsi þeim foringjum, sem lenda utangarðs við þá
samfylkingu verkalýðsins.
Samtíðin, 10. hefti
1950, er komið út.
Efni: Hvað kostar
gistihúsaskortur-
inn? Boots — og
Trent lávarður.
Nýja borgin við Ölfusárbrú. Svip-
urinn í Cambridge-háskóla. Verk-
smiðjan, sem sækir hráefnið á
öskuhaugana. Vizkusteinninn er
Framhald á 6. sxðu.