Dagblaðið Vísir - DV - 17.05.2000, Side 12

28
MIÐVIKUDAGUR 17. MAÍ 2000
Skipulagning garða og hellulagnir:
Tími og vand-
virkni það
sem til þarf
Hvort sem verib er að
endurhanna gamlan garö
eöa skapa nýjan frá
grunni er aö mörgu aö
hyggja og fengum viö
Kára Lúthersson hjá BM
Vallá til aö fara yfir
nokkra mikilvæga þætti
sem snúa aö skipulagn-
ingu og frágangi fallegs
garös. Sérstök áhersla
veröur lögö á hellulagnir
og frágang steinlagðra
Áður en farið er út í framkvæmd-
ir er nauðsynlegt að byija á að
ákveða hvaða not á að hafa af garð-
inum og umhverfí hússins. Þarf aö
gera ráð fyrir svæði fyrir grillað-
stöðu, sandkassa fyrir bömin og sól-
baðsaðstöðu? Hvað þarf að koma
mörgum bílum fyrir í innkeyrsl-
unni? Er hægt að sameina inn-
keyrslu og gangstíg að húsinu?
Næst þarf að taka ákvörðun um
hvernig garðurinn á að líta út. Á
hann að vera viðhaldsfrír með stóra
hellu- eða steinflísalagða verönd eða
á hann að innihalda timburpalla og
skjólgirðingar sem þarfnast reglu-
bundins viðhalds? Annar möguleiki
er að blanda þessum efnum saman
og fá þannig fallegan garð sem þarf
lítið viðhald. Hafa þarf hugfast að
nauðsynlegt er að líta á hús og garð
sem eina heild.
Á aö nýta sér þjón-
ustu fagmanna7
Flestir geta skipulagt sinn eigin
GARÐEIGENDUR
Höfum til sölu trjáplöntur,
sígrænar plöntur og runna .
Opið fr 8-2 í,
sunnud.10-18.
SKULD GRÓÐRARSTÖÐ, 220 HAFNARFIRÐI.
LYNGHVAA/IMI4, Sími 565 1242.
Tvöfalt Sólarplast
fyrir grodurhus og solskala
Dreymir þig um notalega sólstofu í garðinum
eða sólríkar svalir með stórum rennihurðum.
Háborg býður tvöfalt sólarplast og vandaðar
festingar, einnig ódýrar rennihurðir úr áli
fyrir allar tegundir af svölum
Háborg ál og plast
Skúfvvogi 6 - Sími 568-7898 - Fax 568-0380
Einstaklega vel heppnub hönnun þar sem efni og gróbur skapa skemmtilega heild. Útlit sem þetta er tiltölulega sjald-
gæft hér á landi en þetta hús stendur í ja&ri höfubborgarsvæbisins.
Mikilvægt er ab búib sé ab taka ákvörbun um þab hvernig garburinn á ab líta
út ábur en hafist er handa. Velja þarf efni í samræmi vib þab hversu miklum
tíma á ab eyba í vibhald. Hafa þarf hugfast ab líta þarf á hús og garb sem
eina heild. Heiburinn af hönnun garbanna á myndunum á Björn Jóhannsson
landslagsarkitek.
garð en það teknr tíma og oft er
einfaldara að fá fagmann til að að-
stoða við verkið. Landslagsarki-
tektar hafa menntað sig sérstak-
lega í hönnun og skipulagningu
garða og gott er að leita til þeirra
um ráðleggingar.
Fyrirtæki bjóða í auknum mæli
þjónustu landslagsarkitekta tO að
aðstoða viðskiptavini sína. BM
Vallá reið á vaðið og hefur boðið
ókeypis þjónustu landslagsarki-
tekts við val á hellum og steinum í
yfir sex ár. Fleiri fyrirtæki hafa
fylgt í kjölfarið, s.s. BYKO og Húsa-
smiðjan þannig að nú er hægt að fá
þjónustu við ýmsa hönnun, allt frá
hellu- og steinlögnum til girðinga
og gróðurkera. Það er rétt að
benda á að þessi þjónusta miðast
almennt eingöngu við framleiðslu-
vörur þess fyrirtækis sem býður
þjónustuna.
Hvernig á ab leggja?
Það er einfalt að helluleggja og
flestir geta gert það. Allt sem þarf er
tími og vandvirkni. Mikilvægt er að
frágangur sé góður því ef hellulögn-
in er ekki kláruð getur möl og sand-
ur borist inn í húsið og skemmt gól-
fefni. Margir kjósa að fá fagmann í
verkið og má reikna með að hann
taki 5-8 þúsund krónur fyrir að
leggja hvern fermetra, allt eftir því
hversu mikið þarf að gera.
Hér á eftir fara leiðbeiningar sem
ættu að koma að góðum notum fyr-
ir þá sem vilja helluleggja sjálfir en
einnig er hægt að nálgast leiðbein-
ingar um hellulögn á heimasíðu BM
Vallá. Slóöin er http://www.bm-
valla.is
Sandurinn þarf ab
vera rakur
Mikilvægt er aö vanda undirvinn-
una því hún er það sem allt hvílir á.
Fjarlægja þarf allt frostvirkt efni
50-100 cm niður. í staðinn er sett
ófrostvirk efni, þ.e. grús. Hana þarf
að þjappa vel og er best að nota jarö-
vegsþjöppu, sem fæst leigð á áhalda-
leigum, til verksins. Gott er að hafa
grúsina raka þegar hún er þjöppuð
og bestur árangur næst ef hún er
þjöppuð í tveimur til þremur lögum.
Þegar hæð er ákvörðuð þarf að
miða við grunnplötu húss og hæðir
viö götur og gangstéttir. Ganga þarf
úr skugga um að vatnshalli verði
nægur (2% lágmark) þannig að vatn
renni í niðurfóll eða út i gróðurbeð.
Réttar hæðir eru fengnar með halla-
máli og réttskeið eða hæðarkíki og
síðan stilltcir af með hælum og snúr-
um.
Ofan á fyllinguna er lagt 3-5 cm
þykkt lag af sandi. Best er að nota
grófan holtasand sem þjappast vel
og hafa sandlagið sem þynnst. Sand-
inum er jafnað gróft yflr svæðið og
hann síðan þjappaður.
Útbúinn er leiðari sem dregið er
eftir. Auðveldast er að nota tvö jám-
rör, 3-5 cm í þvermál, sem lögð era
samhliða ofan í sandinn. Efri brún
röranna er stillt í sömu hæð og
neðri brún efnisins sem ætlunin er
að leggja. Síðan er sandurinn skaf-
inn eftir rörunum (dreginn) með
Hér eru hellur í abalhlutverki ásamt
fallegum gróbri. Hafa þarf í huga vib
hellulagningu ab mikilvægt er ab
vanda frágang því annars getur möl
og sandur borist inn í hús og eybi-
lagt gólfefni.
réttskeið í rétta hæð. Þegar búið er
að draga fyrsta hlutann eru rörin
fjarlægö með varúð, raufamar fyllt-
ar með sandi og sléttað yfir. Mikil-
vægt er að halda sandinum alltaf
hæfilega rökum meðan á fram-
kvæmdinni stendur.
Svæðið er nú tilbúið fyrir hellu-
lögn eða hleðslu.
Vanda ber valib
Gott er að strengja tvær snúrur í
90° horn hvor við aðra tii að fá rétt-
ar línur sem síðan eru notaðar til
að tryggja aö línur í hellulögninni
verði beinar (t.d. í línu við hús-
vegg). Afréttingarlagið þarf að
vera það gott að ekki þurfi að jafna
undir hverja hellu.
Hellumar era lagðar með jafnri
fúgu (2-4 mm). Þegar búið er að
leggja hellumar er komið að því að
sanda lögnina. Þá er dreift yfir
hana finum pússningarsandi eða
fúguleir eftir því hvaöa steina á að
nota. Honum er sópað fram og aft-
ur þannig að fúgumar milli stein-
anna fyllist. Þetta þarf að endur-
taka eftir nokkum tíma þegar
sandurinn hefur sest. Þegar um
steina er að ræða er ráðlegt að fara
að lokum yfir lögnina 2-3 sinnum
með jarðvegsþjöppu með gúmmí-
klæddri plötu.
Þegar ráðist er í hellulögn er
mikilvægt að vanda allt sem við-
kemur lögninni. Gott er að hafa í
huga að hellumar, sem þú hefur
fyrir augunum áratugum saman,
eru ekki nema um helmingur til
þriðjungur af heildarkostnaðinum
við verkið. Vandaðu því valið.