Atuagagdliutit - 20.04.1995, Síða 2
2
Nr. 31 • 1995
INUIAQATIGIITTUT AVIISI
1861-imi tunngavilemeqartoq
Partiilersuulluni politikkimut
aningaasaqarnikkullu immikkut
arlaannaanulluunniit atanngitsoq
GRØNLANDS NATIONALE AVIS
Grundlagt 1861
Uafhængig af partipolitik
og økonomiske særinteresser
Naqiterisitslsoq
Udgiver
Suliffeqarfik imminut pigisoq:
Den selvejende institution
Atuagagdliutit/
Grønlandsposten
Aqqusinersuaq 4
Postbox 39, 3900 Nuuk
TIL: 2 10 83
Fax: 2 54 83 / Fax: 2 31 47
Siulersuisut
Bestyrelse
Arqalo Abeisen
(siulittaasoq/formand)
Agnethe Nielsen
(siulittaasup tullia/næstform.)
Ib Kristiansen
Juaaka Lyberth
Hans Anthon Lynge
Egon Sørensen
Miki Larsen
Allattoqarfik
Administration
Jan H. Nielsen (forretningsfører)
Jørgen Olsen
Inge Nielsen
Allaffiup ammasarfia/Kontortid:
Mandag-fredag: Kl. 9-12 og 13-16
Aaqqissuisuuneqarfik
Chefredaktion
Laila Ramlau-Hansen (akis./ansv.)
Madha Labansen (adm. Dir.)
Aaqqlssuisoqarfik
Redaktion
Kud Kristensen
John Jakobsen
Pouline Møller
Jens Brønden
Ludvig Siegstad
Karen Kleinschmidt
Aleqa Kleinschmidt (nuts./tolk)
Larséraq Nielsen (nuts./tolk)
Knud Josefsen (ass./fot.)
Ilanngutassiortortaavut
Korrespondenter
Nanortalik: Klaus Jakobsen
Qaqortoq: Paulus Simonsen
Narsaq: Johan Egede
Paamiut: Karl M. Josefsen
Maniitsoq: Søren Møller
Kangaatsiaq: Lone Madsen
Qeqertarsuaq: Hans Peter
Grønvold
Upernavik: Knud II Kristian-
sen,
Uummannaq: Thorkild Nielsen
Emil Kristensen
Tasiilaq: Simon Jørgensen
Ittoqqormiit: Jonas Brønlund
Annoncet
Annoncer
Laila Bagge Hansen
(annoncechef)
Tlf. (009 299) 2 10 83
Fax: (009 299) 2 31 47
Telefontid: Kl. 09-12 og 13-16
Svend Aage Svalberg
(annoncekonsulent)
Tlf. (009-299)2 50 46
Fax. (009-299) 2 50 47
Ullut tunniusslfflssaq klngulleq:
Mariun.aviisimut: Pingasunn. nal. 10
Sisiman.aviisimut:Talliman. nal. 10
Sidste indleveringsfrist for:
Tirsdagsavisen: Onsdag kl. 10
Torsdagsavisen: Fredag kl. 10
Pisartagaqarneq
Abonnement
Ukiup affaanut: kr. 675,-
Ukiup affaanut Politiken Weekly
ilanngullugu: kr. 857,-
Ataasiakkaadugit
pisiarinerini: kr. 15,-
1/2 årligt abonnement kr. 675,-
1/2 årligt abonnement
m/ Politiken Weekly kr. 857,-
Løssalgspris: kr. 15,-
Giro 9 06 85 70
Nuna-Bank: 120-00-26973
Grønlandsbanken: 150-424-7
Suliarlnnittut
Produktion
David Petersen (Tekn. Dir.)
Niels Bjørn Ladefoged
Miki Larsen
Naqiterneqarfia
Tryk _________________________
Kujataata naqiterivia/
Sydgrønlands Bogtrykkeri
Nissik
Reklame
Lis Skatte
Nuka Godtfredsen i
Box 929, 3900 Nuuk
Fax 2 31 47
GRØNLANDSPOSTEN
OASUKKAAMILAARNIARITSI
TUSAGASSAT AATSAAT arlaleriarlugit tusa-
raanni sungiussassaasarpUT. Allaammi Uumman-
nap Kommuniani Nuugaqtsiap lllorsuillu sikuanni
issittorsuarmi taamaappoq. Tamaani ukiukkut
tunitsivissakippallaarneq siornatigut maalaaruti-
gineqartarsimavoq, taamaammallu silaannaap pis-
susai atoruminaatsorsuugaluartut Royal Greenland
umiarsuarmik tunitsivissamik sikkussaatitsivoq.
Suliniutaasup sapinngisamik imminut akilersinna-
anissaa anguniarlugu umiarsuaq nunani allamiunik
pikkorissorsuarnik »akilernerlugaasunillu« inut-
taqartoq attartorneqarpoq, aammalu Kalaallit
Nunaata Avannaani sumiiffinnit allaniit aalisartu-
nik pikkorissunik »tikisitsisoqarluni«.
Ajoraluartumilli Royal Greenland-ip aalisartullu
namminneq neriulluarnerugaluaq pilersitseqataaf-
figisartik angunngitsoorpaat.
Massakkullu Uummannami KNAPP-p siulittaa-
suata maalaarutigilerpaa aalisarfinniit umiarsuar-
mut snescooterit atorlugit aalisakkanik assartuiso-
qarmat. Royal Greenland-inngooq taamaasilluni
kommunip snescooterinik angallateqarluni piniar-
nissamut aallaaniarnissamullu inerteqqutaa unioq-
qutimmagu, tamannalu Uummannami KNAPK-mi
sulisut iluarinngilaat!
Qanoruna isumaqarlutik taamatut oqaluttut?
TAAMAASIORNERAT »piumatunersuartut«
paasineqarsinnaavoq, piumasaqartuamerlu tamaa-
ni nunatsinni atorunnaartariaqalerparput. Perusup-
parput, piumasareqqipparput piumasariniarlugulu,
kisiannili piumasarput angullutigulu ajorilersaraar-
put, ajorileraangatsigulu pisuutitassarsiulersarpu-
gut. Imaluunniit kukkusimalluta paasisimaarinnil-
luarsimanatalu paasileraangatsigu allamut saasaa-
rilersarpugut.
Ullumikkut AG-mi allaaserineqartut ilagaat nu-
naqarfmni marlunni aalisartut 45-t, siorna tunisas-
siorfimmik pisiarisinnaasaat sinnerlugit pisaqarsi-
mammata nunaqarfinni taakkunani marluusuni
umiarsuarmik tunitsiviliinissamik Uummannap
kissaataa Royal Greenland-ip naammassisimagaa.
Uummannami nunap immikkoortuani pisortaq
Kjeld Rasmussen taamaasiornissamut akerliugalu-
artoq kissaataasoq naapertorlugu Royal Greenland
umiarsualiivoq, ilaatigummi ersarilluinnarmat
kommunimi aalisartut umiarsuup ulikkaarnissaa-
nut imminnut akisussaatittut. Taamaattoqanngilar-
li. Piffissap aalisarfiusup pingajorarterutaa kiser-
ngoruppoq, taamaakkaluartorli qalerallit 1000 ton-
sit tunineqarsinnaagaluartut 170 tonsiinnarnik tu-
nisisoqarsimavoq.
Massakkullu Royal Greenland-ip »imaaliallaan-
narluni kommunimi maleruaqqusanik unioqqutit-
sisimanera« kamassaatigineqalerpoq.
KISIANNILIUNA ROYAL Greenland-ip tunitsi-
viusinnaasunik kissaateqarneq naammassiniarlugu
umiarsuaq attartorsimagaa. Umiarsuaq akeqarpoq,
naallu inuttaasut qinnuteqartorpassuarnit toqqartu-
gaallutik pikkorilluinnartut tikikkuminaatsorsu-
armi sikkussaanerminni qaammammut 2.000 kro-
niinnarnik akissarsiaqaraluartut umiarsuup aninga-
asartuutai matuneqartariaqartarput. Aalisartunik
pikkorissunik umiarsuup ulikkaarniamissaanut iki-
uuttussanik tikisitsisoqarpoq, taamaakkaluartorli
qimmiisa nassartinnissaannut aningaasassaqartin-
neqarsimanngillat. Tamannalu peqqutaarpiarluni
aalisartut, taquaat pisaallu aalisarfiup umiarsuullu
akornanni snescooterinik assartorneqartariaqaler-
simallutik. Sunami alla atussagamikku?
Tassanimi snescooterit piniutitut atomeqanngil-
lat, kommunillu maleruagassaminik allanngortitsi-
laarnermigut imminerminut, aalisartunut, esteri-
nut, aserbadjanerinut ilaqutariinnullu assigiinngit-
suni inissisimasunut iluaqutissarsiffigisinnaagalu-
arpaa, kommunip allaffiani allaffissomerujussuaq
atunngikkaluarlugu.
AG-P TUSAGAI MALILLUGIT aalisartut inger-
lalluamerulerput. Sapaatit akunnerisa marlussuit
matuma siornatigut aalisagakinnerarneqaraluartoq
massakkut aalisakkat amerlanerulerput, aammalu
sikumi aalisartut ilaat Qasigiannguaneersoq ulloq
ataaseq 1.500 kronit nalinginut pisaqarsimavoq.
Atugarissaarnartorsuartut taajuminaakkaluarpoq,
kisiannili nammineq tamanna pitsaasutut isiginer-
arpaa, taamaammallu aallarniarani.
Nuugaatsiap lllorsuillu akornanni aalisarneq
pikkorinniarfigissanngilarput, imaluunniit kom-
muni tamakkerlugu ilisimasalissuartut oqarniarsa-
rissanata. Kisianni aalisartut sikumi atoruminaat-
sorsuamik atugaqarlutik inuuniartut nersoqaagut.
Aammalu aalisartut malartaaserlutik immaqalu
umiarsuup sapinngisamik immerneqarnissaanut
akisussaasutut imminnut isigalutik ingerlaniaan-
nartut tapersersoqaagut, taakkumi eqqarsarunar-
mata kommuni ikiortariaqalissagaluarpat Royal
Greenland suleqataaqqikkusussinnaassasoq.
KISIANNILI ALLAT erlitorpasillutik umiarsuar-
mut »unioqqutitsilluni pisanik assartuinermik«
oqaluttut qasukkaameqqullugit eqqarsalaaqqullu-
gillu qinnuigisariaqarpagut.
Tupinnaqaaq. Tamannami ilumoorutivinner-
paat?
KLAP LIGE HVALROSSEN
MAN SKAL HØRE MEGET, før ørerne falder af.
Selv i vinterkulden på havisende ved Nuugaatsiaq
og Illorsuit i Uummannap Kommunia. Her klager
man sin nød over de sparsomme indhandlingsmu-
ligheder om vinteren, og Royal Greenland stiller et
skib til rådighed under de dårligst tænkelige kli-
matiske forhold. For at skabe rentabilitet i foreta-
gendet indforskrives et skib med en knalddygtig
»underbetalt« udenlandsk besætning, og der »im-
porteres« kvalificerede isfiskere fra andre egne af
Nordgrønland til at hjælpe med at fylde skibet.
Desværre gik det ikke så godt for Royal Green-
land og for fiskerne, der ikke levede op til de for-
ventninger, de selv havde været med til at skabe.
Og nu brokker KNAPP-formanden i Uumman-
naq sig over at, der transporteres fisk fra fangst-
pladserne til indhandlingsskibet med snescooter.
Dermed skulle Royal Greenland have overtrådt det
kommunale forbud mod fangst og jagt med sne-
scooter, og det vil KNAPK-folkene i Uummannaq
ikke have!
Hvad Pokker er meningen?
DET STINKER langt væk af den »kræver-menta-
litet«, vi bliver nødt til at skille os af med her i lan-
det. Vi vil bare ha', og vi kræver igen og igen, og
når vi så får, og det alligevel går galt, skal vi finde
en syndebuk. Eller vi brokker os som aflednings-
manøvre for, at vi selv har fejlet eller bare ikke har
haft tilstrækkeligt overblik.
Efter det foreliggende i dagens AG har Royal
Greenland imødekommet Uummannaq's ønske om
placering af et indhandlingsskib ved de to bygder,
hvis 45 fiskere sidste år indhandlede væsentligt
mere end deres fabrikker kunne rumme. Selvom
regionschef i Uummannaq, Kjeld Rasmussen, hav-
de sine tvivl, lod Royal Greenland sig overtale,
blandt andet fordi det stod klart, at fiskerne i kom-
munen så at sige tog ansvaret for at få skibet fyldt
op. Det er det langt fra. Kun en tredjedel af sæso-
nen er tilbage, og der er indhandlet 170 tons helle-
fisk af de 1000 tons, skibet skal have.
Og nu er man sure over, at Royal Greenland
»uden videre bryder kommunens vedtægter«.
MEN ROYAL GREENLAND har indchartret et
skib for at etablere den ønskede indhandlingskapa-
citet. Skibet koster penge, og selv om besætnings-
medlemmerne, der er håndplukkede og knald-dyg-
tige, kun får 2.000 kr. i løn om måneden for at lig-
ge indefrosset ved noget der for dem må forekom-
me som Verdens ende, så skal omkostningerne til
skibet dækkes. Der importeres højt kvalificerede
isfiskere for at hjælpe med at fylde skibet, men der
er ikke økonomisk grundlag for at medtage hunde-
ne. Derfor er det naturligvis nødvendigt at trans-
portere fiskere, deres forsyninger og fangst mellem
fangstplads og indhandlingsskib pr. snescooter.
Hvad ellers?
Det har ikke mere med fangst pr. snescooter at
gøre, end at kommunen sagtens kan bøje vedtæg-
ten til fordel for sig selv, fiskerne, esterne, aser-
badjaneme og familierne her og der og allevegne
uden at komme i konflikt med rådhusets bureau-
krater.
EFTER HVAD AG erfarer fra fiskere på stedet,
skulle det nu gå bedre. Der er flere fisk end for et
par uger siden, og én af isfiskeme fra Qasigian-
nguit fangede for 1.500 kroner på én dag. Det kan
godt være, det ikke er nogen Herregård, men selv
betegner han det som fint, og han bliver på stedet.
Vi skal ikke på denne plads gøre os kloge på
fiskeriet mellem Nuugaatsiaq og Illorsuit eller i
kommunen som sådan. Men vi beundrer de fiske-
re, der frister tilværelsen under de barske forhold
på isen dag efter dag, nat efter nat. Og vi bakker i
særdeleshed op omkring dem, der stædigt holder
ud, og som måske oven i købet føler et ansvar for,
at skibet fyldes mest muligt, så Royal Greenland
også en anden gang vil være med, når kommunen
har hjælp behov.
MEN DE, DER SMÅLIGT taler om »ulovlig
transport af fangst« til indhandlingsskibet, ja dem
må vi bede om lige at »klappe hvalrossen« og tæn-
ke sig om.
Helt ærligt. Det kan da ikke være alvor?