Neisti - 26.08.1979, Síða 2
8. tbl. 1979, bls. 2
Leysið kreppuna á kostnað atvinnurekenda:
Þjóðnýtið olíufélögin, stöðvið ofveiðina og
skipuleggið sjávarútveginn.
Hápunktur þeirrar efnahagsþenslu,
sem hófst hér á landi árið 1976, er nú að
baki og auðvaldsskipulagið stefnir í átt
að alvarlegri kreppu. Ástæða þess að
einkenni þessarar kreppu hafa enn ekki
komið skýrt í ljós, er sá mikli afli, sem
fengist hefur það sem af er þessu ári. En
það er ljóst að þetta er einungis
gálgafrestur. Ef ekki verður dregið úr
ofveiðinni strax, verða afleiðingarnar
enn alvarlegri síðar.
Efnahagsþensla undanfarinna ára
byggði á hagstæðri verðþróun á
fiskafurðum á heimsmarkaðnum og
auknum afla hér á landi, þ.e. aukinni
rányrkju. Á sama hátt eru nú mettun
erlendra markaða og nauðsynlegur
samdráttur í afla vegná ofveiði og
offjárfestingar, höfuðástæður þeirrar
kreppu sem fram undan er.
Sú ríkisstjórn verkalýðsflokkanna
og Framsóknarflokksins, sem situr í
krafti þeirrar hreyfingar verkafólks,
sem fram kom á árunum 1977 og 78 og
leiddi til glæsilegs kosningasigurs
verkalýðsflokkanna á síðasta ári,
fínnur engin önnur ráð til að mæta
þessari kreppu, en skerðingu á kaup-
mætti launa. í stað nýrrarstefnu í anda
slagorðsins um samningana í gildi
hefur vinstri stjórnin barið í gegn þá
kjaraskerðingarstefnu, sem íhalds-
stjórnin heyktist á í fyrra vor. Nú þegar
hefur kaupmáttur launa verið skertur
um a.m.k. 15% miðað við samningana
frá 1977 og hann er orðinn lægri en
hann var strax eftir þá samninga!
Vinstri stjórnin hefur, með aðstoð
verkalýðsforystunnar, leitast við að
halda aftur af öllu sjálfstæðu frum-
kvæði af hálfu verkalýðshreyfingar-
innar á sama tíma og hún hefur virt
eignarrétt og völd atvinnurekenda á
öllum sviðum. Þessi stefna hefur
auðvitað leitt til þess að stjórnin hefur
orðið að gefa eftir gagnvart markaðs-
lögmálunum og þrýstingsaðgerðum
atvinnurekenda, sem hafa haft vit á að
nýta þessar aðstæður sér í hag og m.a.s.
fengið forystu verkalýðshreyfingar-
innar til að samþykkja lög gegn löglegu
verkfalli. Undir yfirskini þess að verið
væri að forða verkafólki frá átökum
við atvinnurekendavaldið hefur verka-
lýðshreyfingin lúffað þannig að forysta
VSÍ veit þá leið besta í dag til að ná
fram markmiðum sínum, að vinstri
stjórnin tóri áfram.
Forysta verkalýðsflokkanna grípur
hvert haldreipi, sem býðst, til að forða
sér undan ábyrgð á afleiðingum
stjórnarstefnunnar og þýlyndi hennar
gagnvart hagsmunum atvinnurekenda.
Hún reynir að nota Jan Mayen deiluna
til að beina augum verkafólks frá
aumingjaskap hennar sjálfrar. Hún
hefur notað s.k. olíukreppu og gert
hana ábyrga fyrir bróðurpartinum af
verðbólgunni og glundroðanum. Á
sama tíma og verðhækkanirnar á
olíuvörum eru notaðar til að réttlæta
skerðingu á launum verkafólks, þá er
reynt að vernda gróða olíufélaganna en
ekkert gert til að endurskipuleggja hið
margfalda dreifingarkerfi þeirra.
Skiptaprósentan til sjómanna er lækk-
uð en útgerðarmenn fá olíustyrk, sem
þeir nota til að greiða stórkostlega
sóun á olíu, sem hlýst af kappsiglingu
eftir loðnunni lengst norður í höf. í
stað áætlana um veiðar og skiptingu
afla milli vinnslustöðva er alið á sundr-
ungu milli sveitarfélaga og lítið sem
ekkert gert til að hamla gegn áfram-
haldandi offjárfestingu í fiskveiðum.
Sú kreppa, sem nú er framundan, er
óhjákvæmileg afleiðing skipulagsleysis
og gróðasóknar innan auðvaldsskipu-
lagsins. Til að sporna á raunhæfan hátt
gegn afleiðingum þessarar kreppu
verður að berjast gegn ákvörðunar-
valdi atvinnurekenda yfir framleiðsl-
unni og gróðahagsmunum þeirra.
Verkafólk og hin skipulagða verka-
lýðshreyfing verður að taka upp
baráttu fyrir ráðstöfunum, sem miða
að því að afnema stjórn atvinnurek-
enda og markaðsins á afkomumögu-
leikum okkar. Það verður að hafna
öllu samstarfi við atvinnurekendur og
borgaralega kaupránsflokka. Það
verður að krefjast þess að verkalýðs-
flokkar segi sig strax úr ríkisstjórn, sem
einungis þjónar hagsmunum atvinnu-
rekenda. Það verður að byggja upp
öfluga verkalýðshreyfingu í baráttu
gegn atvinnurekendavaldinu. Það
verður að byggja upp verkalýðshreyf-
ingu, sem getur nýtt sigra fjöldabar-
áttunnar til hagsbóta fyrir verkafólk og
gegn völdum atvinnurekenda á öllum
sviðum þjóðfélagsins.
ÁD.
„Bruðlið“ á spítulunum birtist ekki í launaumslögum
Sóknarfélaga
Nú fyrir stuttu komust málefni
Sóknarkvenna (ásamt annarra starfs-
hópa innan ríkisspítalanna) enn á ný í
sviðsljósið, eða þegar hinar frægu
sparnaðartillögur frá starfsmanna-
stjórn ríkisspítalanna komu fram. Þær
fólu í sér styttingu vakta með samsvar-
andi launaskerðingu og hefði sú
ráðstöfun vitaskuld bitnað harðast á
hinum lægstlaunuðu - Sóknarkonum.
Þessari atlögu hefur nú verið hrundið -
a.m.k. í bili - og er það vafalaust
snöggum viðbrögðum verkalýðshreyf-
ingarinnar að þakka og þeirri athygli
sem þetta mál hefur hlotið. Þessi
athygli hefur m.a. leitt til umræðnaum
hvar „bruðlið" sé að finna í rekstri
spítalanna og hefur ekki þurft mikla
hugarleikfimi til að komast að þeirri
niðurstöðu að bruðlið birtist síst í
launaumslögum hinna lægstlaunuðu.
En önnur hlið þessara mála hefur lítt
verið reifuð. Hún snertir viðbrögð
verkalýðshreyfingarinnar og þá kröfu-
gerð sem hún setur fram á hverjum
tima. Ef starfsmannastjórn ríkisspítal-
anna hefur komist að þeirri niðurstöðu
að vaktir séu lengri en nauðsynlegt er,
þá hljóta verkalýðssinnar að setja fram
kröfur í samræmi við það. Sem sé, við
hljótum að setja fram kröfuna um
styttri vinnutíma með óskertum laun-
um, í stað þess að krefjast þess að fá að
vinna óbreyttan vinnutíma. Þetta
hefur verkalýðshreyfingin í Evrópu
víða gert í alllangan tíma, m.a. stáliðn-
aðarmenn, námuverkamenn, og ýmsir
starfshópar kvenna á Norðurlöndum.
T.d. hefur þessi krafa verið færð fram í
Svíþjóð af miklum þunga um árabil.
Þessar kröfur eru allsstaðar settar fram
til að mæta fjöldauppsögnum vegna
samdráttar og tilraunum til launa-
skerðinga og kvennahreyfingin hefur
einnig sett þessa kröfu fram ísamhengi
við tilraunir til að koma með raunhæfa
lausn á vandamálinu varðandi um-
hugsun ungra barna og verkaskiptingu
inni á heimilunum. Þar er krafan um 6
tíma vinnudag færð fram af fullu
raunsæi.
Það verður að skoða tilraunir starfs-
mannastjórnar ríkisspítalanna til
launaskerðingar, í tengslum við aukinn
samdrátt og minnkandi hagvöxt sem
leiðir af sér niðurskurð á fjármagni til
dagheimila, skóla og heilbrigðisstofn-
ana og allrar annarrar félagslegrar
þjónustu, sem samkvæmt gildismati
þessa samfélags er „óarðbær". Og vita-
skuld er þá ráðist þar að sem varnir eru
álitnar verstar, þ.e. hjá því starfsfólki
sem hefur ótryggasta stöðu á vinnu-
markaðinum, - ófaglærðum konum.
Það er víða ráðist að hagsmunum
þeirra nú uppá síðkastið, og bitnar
samdráttur á félagslegri þjónustu
einnig harðast á þeim, s.s. skortur á
dagheimilum osfrv.
H.J.
Fylkingin:
Bætt
aðstaða
í flokks-
höllinni
f sumar hafa staðið yfir miklar
framkvæmdir íhúsi Fylkingarinnar
að Laugavegi 53A. Salurinn á
! neðstu hæðinni hefur verið gerður
1 upp þannig að þar er nú Ijómandi
: aðstaða til fundahalda og kaffi-
| drykkju. Einnig vonumst við til að
geta með tímanum komið þar upp
sæmilegri bóksölu. Til þess skortir
þó fjármagn sem stendur.
Verið er að mála húsið að utan,
þegar þetta er skrifað, og kemur
það til með að gerbreyta allri ásýnd
hússins, eins og allir þeir sem muna
hvernig það leit út ættu auðveld-
lega að geta ímyndað sér.
f sumar hafa samtökin staðið
fyrir vikulegum fræðslu- og um-
ræðufundum, þar sem tekin hafa
verið til umfjöllunar hin ýmsu mál,
svo sem kvennabaráttan, ástandið í
Evrópu, Suður-Ameríka, „bylting-
in og listin" o.fl., o.fl. f ráði er að
nokkurt framhald verði á þessum
fundum í vetur, og geta þá stuðn-
ingsmenn Fylkingarinnar og aðrir
áhugamenn um verkalýðspólitík
litið við inni á Laugavegi,fengiðsér
kaffi, hlustað á fróðleg framsögu-
erindi og tekið þátt í umræðum.
Fundir þessir verða nánar auglýstir
í Neista síðar.