Alþýðublað Hafnarfjarðar - 12.01.1930, Blaðsíða 1

Alþýðublað Hafnarfjarðar - 12.01.1930, Blaðsíða 1
Alpýðuhlað Dafnarfj I. árgangur. 12. janúar 1930 1. tölublað. A^listinn er listi alþýðunnar! Inngangsorð. Með þessu blaði hefst blaðaút- gáfa Alþýðuflokksins í Hafnar- firði. Á það mál sína sögu, eins og öll önnur mál, þó að eigi verði hún rakin hér að sinni. Er oss ljóst, að blaðaútgáfa þessi er og verður að eins til- raun, — lítill vísir, sem einungis verður að beri og dafnar þvi að eins, að blaðið mæti velvild, og að því verði hlúð. Kemur þá einkum til kasta hafnfirzkrar al- 'þýðu, því að henni mun það standa næst. Skipulag og form blaðsins er ekki að fullu ákveðið enn þá, og að eins til bráðabirgða hefj ég tekið að mér ritstjórnina, en oss fanst sj'álfsagf og eðlilegast að standa í skjóli og undir vernd okkar flokksbræðra í Reykjavík, að minsta kosti þar til fyrirtækið á örugga framtíð og stendur á föstum fótum. í nánustu framtíð mun blaðið ræða ýms merk mál, er snerta sögu og velferð bæjarins, svo sem fjárhagsmál, fátækramál, skólamál, hafnarmálið o. s. frv.. ásamt greinum um dægurþras og dagskrármál. Mun verðp kapp- kostað að halda séf við kjarna málanna, en sneytt sem mest hjá persónulegu hnútukasti. Auk þess mun blaðið flytja fréttir og aug- lýsingar eftir því, sem tilefni er til og rúm leyfir. Eru allir gööir flokksmenn beðnir að miðla úr nægtabrunnj vizku sinnar og senda ritstjóran- um greinar um góð og gagnleg efni, og segja honum fréttir í sima, þar sem svo margt fer fram hjá þeim, sem mikið sitja iniii. Kaupmenn munu sj'á sér hag í því að senda öss auglýsingar, því að vér munum hvetja flokks- menn vora til að verzla öllu fremur hjá þeim, er velvild sýna oss í því efni. Pessi stuttu inngangsorð eiga að sannfæra alla um það, að takist blaðinu að fylgja fyrirætl- unum sínum, verður það vel þess virði, að það sé lesið og keypf, og einn kost mun það hafa fram ;yíir öll önnur blöð: það er fljót- lesið og þreytir engan. Viröingarfyllst. Þoro. Arnason. Hugleiðingar fyrlr halnfirzkakjósendur. Hinn 4. þ. m. hitti ég að máli ritstjóra „Brúarinnar", hr. Por- sleif Jónsson, sem þá bauð mér, sem einum af fulltrúum Alþýðu- flokksins, að rita grein í nefnt blað um stefnumál flokksins. Kvað hann það ákvörðun útgef- enda blaðlsins að bjóða báðum flokkum að skrifa sína greinina hvorum í næsta tbl., er út kæmj af „Brúnni", laugard.-11. þ. m.; að öðru leyti kvað hann „Brúna" ekki taka þátt í flokka- eða kosn- inga-deilum við í hönd farandi kosningu til bæj'arstj'órnar. Nú stendur svo á, að Alþýðu- flokkurinn í Hafnarfirði hefir á- kveðið að ganga í bandalag við Útgáfufélag Alþýðublaðsins í Reykjavík, um að eiga þar á- kveðið rúm fyrir ritgerðir sinar nim störf og stefnu okkar Hafn- firðinga, fréttir og auglýsingar. Tel ég því rétt að nota okkar eigið málgagn í nútíð og framtíð, eða þangað til öðru vísi verður ákveðið. Annars tel ég þetta boð ritstj'órans sæmdarboð fyrir okkar flokk, þar sem sýnilegt er, að það yrði tjón aðstandendum blaðsins og þess flokks, er að því stendur, við í hönd farandi bæj- arstjórnarkosningar, ekki vegna þess, iað Alþýðuflokksmenn séu ritfærari en íhaldsmenn, heldur eingöngu vegna afstöðumunar \ svo fjölmörgum atriðum stefnu- málanna, og það eru pessi atridi, er ég mun dvelj'a við i ritsmíð minni. Það er gamall og nýr háttur Islendinga og allra þj'óða frá for- tíð, að þegar velja skal menn tij opinberra starfa í þágu sveita eða sjávafþorpa, bæja, borga eða landsins í heild, að treysta bezt þeim mönnum, sem taldir eru að kunni að búa fyrir sj'álfa sig og safna auði á eigin hönd. En merkilegt má það heita með sæmilega skýrri þj'óð og þar sem nokkur menning býr, að þetta hugtak skuli ekki löngu útdautt, svo illa hefir það reynst, eins og saga fortíðar, svo skráð og skýr sem hún er, ber ljóst vitni um, 'því að fari maður i söguna, ferðist þar um sveitir og sj'ávar- þörp í fortíð og nútíð, mæta oss ætíð mótsagnir um hið foma hug- tak. Eiginhagsinunamaöurinn, scm ver allri hugsun, störfum og þrá að einu og föstu takmarki, að verða ríkur, og lifir i fullu sam- ¦ræmi við það, beitir áhrifum á umhverfið, samstarfsmenn, sveita- og bæja-stjórnir og þingmenn, hlýtur að hafa minni hæfileika til að vinna að velferðarmálum (fjöldans. Auk þess, þegar til framkvæmda kemur í slikum málum, þú snerta þau ætíð að meira eða minna leyti hagsmuni ,hinna efnuðu, og því meiri auður ^nefndra manna og því fjárfrekari velferðamál, þess meira skerðist áf efnum hinna auðugu og eigin- gjörnu. Þvi er það, að sterkir hags- munamsnn (eiginhagsmuna) vlnna ,á móti öllum þeim málum, er bæta hagsmuni og velferð fj'öld- ans, — alþýðunnar —, en eru ;aftur á móti hinir ötulustu starfs- menn þeirra mála, er fjalla uro verndun eiginhagsmuna "bg til aa losna sem mest við útgjöld. J sveitum birtast hagsmuna- mennirnir bezt í því að hafa sölsað undir sig beztar og flestar jarðirnar og hvers konar hlunn- indi, sem þeim fylgja, að hafa náð sem ódýrustu vinnuafli og sem mestum fjármunum í gegrj um afurðasölu og kaup. Slíkir ^menn nota fjárhagslega afstöðu sína til að auðgast sem mest í gegn um samvinnukaupfélög og reynast þá oft ötulir starfsmenn, sj'ái þeir sér f járhagslegan gróðb- íeik á borði. t uppgahgi sveitaþorpa og bæj'a eiga nefndir menn góðan j'arðveg og skilyrði til fjársöfn- ,tinar. Eru því starfshættir þeirra að ná undir sig öllum þeim löndum, er likleg þykj'a ti! verðhækkunar, xipplögupláss- um ef hægt er að selja upplögu 5 fiskiveiðabæjum, —' hafnarlóðum, ef um Iíkur til hafnabóta er að ræða, o. s. frv. Einnig þar, sem verkalýðurinn er ófélagsbundinn, að hagnast af fjárhagslegum vanmætti einstak- Jinganna. Er nú fróðlegt að sj'á hvernig þessar myndir hafa birzt í Hafn- fj'arðarbæ. — Á þeim tímum, er Hafnaríjörður öðlaðist bæj'ar- réttindi og kosin var bæjarstjórn, voru það Góðtemp'.arastúkurnar, sem látnar voru beita sér fyrir fulltrúavali, enda var þa nokkur áhugi fyrir banni og bindindis- málum innan stúknanna. Flokks- leg áhugamál inhán bæjarstjórnar vóru engin, þótt oft væri deilt og rifist um bita og sopa á þeim tímum. Garðakirkja var þá eigandi meiri hluta allra hafnar- og bygg- jlnga-lóða. En þar sem fulltrú- unum þótti óörugt um, hverjif yrðu verðmæta lóðanna aðnj'ót- andi, var það að bæj'arstj'órn keypti Iandið. Frá þeim tíma og þar til þeir urðu í minni hluta hafa fulltrúarnir verið að deila jiiður á sig verðmætustu lóðun- um við aðalgöturnar og hafnar- lóðunum, svo sem þær eru, frá Óseyri og fram að landamærum Garðahrepps, með öllum hlunn- indum og hagsmunavonum, sem um var að ræða og von var um að fyndust i framtíð. Nú skyldi margur halda, að slíkt hefðu þeir ekki gert, ef hugsanlegt hefði verið, að hér kæmi höfn, sem þyrfti á lóðunum og réttindunum að halda til á- gætis bænum og höfninni. Á' þessum tíma var mikið rætt uro iliafnargerðir um alt land, bygð höfn, i Reykjavík, rætt um hafn- argerð i Hafnarfirði og það af kappi innan sldpstjórafélagsins. Þá er að minnast á afstöðu bæj'arstj'órnar til hinna ýmsu menningar- og framfara-mála bæjarfélagsins. Nokkru eftir að bærinn öðlaðist bæjarréttindi og bæjarstjórn var tekin til starfa, ,fór verkamannafélagið að gera ýmsar kröfur og ályktanir til bæjarstjórnar, og var því í engu sint Eitt var það, sem bæjarstjórn var samhuga um, og það var að leggj'a í sem minst og leggja sem minstar byrðar hver á annars herðar. Kaup rafstöðvarinnar 4 Hörðuvöllum munu vist flestum (kunn, þegar keypt var af Jóh. J.' Reykdal, sömuleiðis gömlu vatns- veitunnar, sem að nokkru leyti var ikeypt af bænum úr sjálfs sins hendi. Annars býzt ég við,. að is«ga bæjarstjórnár Hafnarfjaröar verði við tækifæri rakin nánar. Um leið og bæj'arfulltrúarnir voru í bæj'arstjórn voru þeir «<nnig atvii,iiurekendur. Pví mun við brugðið, hve kaupgjald var' lágt hér í Hafnarfirði, og þó ó- víða beitt jafnmiklu bolmagni til að bæla niður réttmætar kröfur, jafnt karla sem kvenna. . Um f járhaginn er það að sdgja, að þegar ihaldsmpnn mistu völd- in i ársbyrjun 1920, þá mua bær- inn hafa sluiklaö yfir 700 000,00

x

Alþýðublað Hafnarfjarðar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublað Hafnarfjarðar
https://timarit.is/publication/411

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.