Dagblað

Tölublað

Dagblað - 11.04.1925, Blaðsíða 1

Dagblað - 11.04.1925, Blaðsíða 1
Laugardag 11. apríl 1925. l&agSlað I. árgangur. 58. tölublað. HROGNKELSI þykja mörg- um, sem eðlilegt er, herra- mannsmalur, hvort sem þau eru ný, sigin, söltuð eða reykt. Af þessari físktegund er gnægð hér við Iand, og víða svo mikill uppgripaafli a[ henni á vorin, að furðu sætir. Kostnað- or við að ná í þessa björg er tiltölulega lílill, þegar miðað er viö þaö, hve mikið afiast, en það, sem aðallega stendur því fyrir þrifum, að veiði þessi sé alment stunduð, er að markað- ur fyrir þennan fisk er mjög takmarkaður, því að enguin hefir hugkvæmst enn, að gera hrognkelsi að útflutningsvöru. t*að væri þó hægðarleikur, ef rétt væri að farið. Kæmist þjóð- in svo langt, að henni skildist þetta, mundi hún nofa sér þessa veiði betur en gert hefir verið. Eins og drepið helir verið á hér að framan, er tilkostnaður við hrognkelsaveiði ekki mjög mikill, en hitt er þó meir um vert, að veiði þessi er alveg Upp i landsteinum, og þess vegna áhættuminni fyrir þá, sem stunda hana, heldur en önnur fiskveiði. Mun það mjög fátítt, að mehn farist við hrognkelsa- Veiði, og tekur hún því lítinn eða engan skatt af þjóðinni í öiannfækkun, eins og flestar aðrar útgerðargreinir þó gera. retta er jafnvel þýðingarmest. En svo kemur hitt til greina. Getum við gert hrognkelsi að ^tflutningsvöru? í*að er enginn efi á því. Kemur þá fyrst til ^lita, hvernig á að fara með ^skinn, til þess að hann geti Verið útlendingum boðlegur. Par Verður maður að vísu að þreifa s,g áfram, en tvær leiðir virðast 'klegastar. Önnur er sú, að *eykja rauðmagann og flytja a*nn úr þannig, og hin sú, að *tóða hann niður. Mætti líka °ttgsa sér að reykja hann fyrst, °8 sjóða síðan niður. En til það ef til vill of dýrt, að minsta kosti í byrjun. En hitt er lítill tilkostnaður, að koma upp reyk- húsi. Og það vita víst flestir, að reyktur rauðmagi er bezti matur og gefur lítið eftir reykt- um laxi. Þess vegna á nann að geta orðið eftirsótt vara á er- lendum markaði, ef rétt er að farið, og hér innanlands ætti að geta orðið mikið stærri markaður fyrir hann en nú er. Aðaiatriðið er það, að lærá að fara svo vel með rauðmagann, að fólk vilji kaupa hann, en eins og nú er, skortir mikið á það. Veldur þar mestu um hve óhirðulega er farið að reyking- unni. Víðast hvar er rauðmagi nú reyktur við móreyk, að eld- gömlum sið, og kemur á mark- aðinn sótugur og illa útlítandi. Er það sizt til þess fallið að gera hann útgengilega verslun- arvöru. En sé hann reyktur eftir öllum »kunstarinnar regl- um« í nýtízku reykhúsi, munu menn komast að raun um það, að hann verður útgengileg vara. En hvort heldur þarf að kald- reykja hann eða heitreykja, eins og kallað er, verður reynsl- an úr að skera. 111 meðferð á hestum. Þess að geta soðið fiskinn nið- r» Þarf verksmiðju, og verður t ritstjórnargrein Dagblaðsins 3. þ. m. var það vitt að mak- legleikum hvernig farið er með húsdýrin hér'í bæ. Undanskilin eru aðeins kýr og sauðfé, sem víðast mun vera farið sæmilega með og sumstaðar ágætlega. Dagblaðið á þakkir skilið fyrir að hafa vakið máls á þessu, því að meðferðin á þeim húsdýrum, sem nefnd eru í greininni,' er víðast hvar þannig, að hún má ekki vera óátalin. > 111 meðferð á skepnum á sér víða stað enn þá — því miður — og jafnvel helzt þar sem sizt skyldi. í þetta sinn ætla ég aðeins að árétta það, sem sagt var í áður- nefndri grein, um meðferðina á hestunum hér í Reykjavík. Fyrir nokkrum árum var hér hafist handa um bætta meðferð á akhestum og bar það nokk- urn árangur um tíma, svo að um eitt skeið sáust hér varla nema feitir hestar og vel út- litandi. En nú er aftur farið að sækja í gamla horfið og er jafn- vei verra en áður var. Á aukin atvinna og meira áframhald við vinnuna sinn þátt í þessari illu meðferð. Nu má víða sjá hér horaða hesta, slæpta og þreytulega barða áfram með þyngsla æki i mis- jafnri færð. Versta meöferðin á hestum hér í bæ, er við uppskipun á kol- um. Hálft tonn, í stórum og klumpslegum vögnum, eru hest- arnir látnir draga upp snar- bratta kolabyngi þar sem við- spyrnan er svo laus, að þeir geta varla fótað sig. Auk þess verða vagnarnir svo afturþungir vegna brattans, að allur þunginn hvilir á brjóstgiörðinni og má geta nærri hve hestunum muni vera það þægilegt, auk annara erfið- leika. Þess er heldur ekki gætt hvernig vagnarnir eru hlaðnir á jafnsléttu. Kolunum er einhvern- vegin dempt í vagnana og ekkert tillit tekið til hvort meira fer í aftur- eða framhluta þeirra og getur þá aðalþunginn oft hvilt á herðaspöðunum einum. Þegar hestarnir hafa einhvernveginn klungrast upp kolabyngina, er þeim snúið við og kýlt aftur á bak fram á byngsbrún, og er sú meðferðin jafnvel verst. Kolavinnan er nú orðin þannig rekin hér, að ekki ætti að eiga sér stað að hestar væru notaðir við hana. Þess gerist heldur engin þörf, því til eru nógir bíl- ar sem hægt er að nota í stað hestanna. Og það eru einmitt

x

Dagblað

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblað
https://timarit.is/publication/605

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.