Vesturland - 26.11.1938, Síða 3

VESTURLAND
179
Allir vilja fa
gott viðbit og góðar kökur.
Þetta er örugt og auðvelt,
ef notað er
Sóiar- oy stjörnu-smjörliki og
stjörnu-jurtaíeiti.
^ÍIIIUiq
:|||||IIIIIIHII|llllll|l||lllllllllllllllllllUIII!llllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllli;i!!!»ll!l!l!ilílillllllllllllllllllllll!lllll!lll!llllllllllllllll
Rauðhólaskemtunin.
Skutlinum síðasta virðist eitt-
hvað óglatt út af því, að Sjálf-
stæðismenn vildu ekki taka þátt
í Rauðhólaskemtun þeirri, sem
Helgi Hannesson kennari flutti
tillögu um á siðasta bæjarstjórn-
arfundi, að fram færi l.des. n.k.
Aðrauða fylkinginí bæjarstjórn
hafi aldrei ætlast til annars en
að skemtun þessi yrði einlit flokks
skemtun þeirra eða venjuleg
Rauðhólaskemtun er alveg bert
af þessu tvennu:
1. Þeir minnast ekki á þessa
tillögu við Sjálfstæðismenn, hvorki
fyrir fundinn né í byrjun fundar-
ins. Ekki hirtu þeir heldur um
að setja tillöguna á dagskrá, svo
Sjálfstæðismenn gætu fyrirfram
tekið afstöðu til hennar, en laum-
uðu henni inn utan dagskrár.
2. Hefði rauðu fylkingunni verið
alvara með það, að bæjarstjórn
gengist fyrir almennri hátið 1. des.
næstk. var það sjálisögð kurteisis-
skylda, að tala um það við Sjálf-
stæðismenn og eðlilegast að tii-
lagan væri fiutt af mönnum úr
báðum flokkutn. Þar sem bæjar-
fógeti sat í bæjarstjórn í forföll-
um aðalmanns var sjálfsagt að
leita til hans um þetta mál.
En kennarann, semflutti tillög-
una, skorti þessa sjálfsögðu kurt-
eisi og einlægni í málflutningi
sinum. Og höfuðið var svo bitið
af skömminni með vali meirihl.
á nefndarmönnum. En hana skipa
Hannibal Valdemarsson, Quðm.
Bjarnason og Finnur Jónsson
dinglar aftan f kommúnistanum.
Eftir því sem fyrir liggur I máii
þessu #r því ijóst, að tillagan er
borin fram af þeirri hræsni og
lævisi, sem einkennir öll störf
rauðu fylkingarinnar, og senni-
legast í þeim eina tilgangi fram
borin, að gera það að árásar-
efni á Sjálfstæðismenn, að þeir
skuli ekki möglunar- og inótmæla-
Iaust þola sérhverja svívirðu af
hendi þeirra rauðliða. Hafa Sjálf-
stæðismenn gert áður ofmikið af
undanlátssemi við þessa óheil-
indamenn, sem stundum taia fag-
urt, en jafnan hyggja flátl.
Verður því ekki trúað fyr en á
er þreifað, að nokkur Sjálfstæð-
ismaður geri sig beran að þvi,
að.sækja eða eiga neinn þátt í
fyrirhugaðri Rauðhólaskemmtun
1. des. næstk. Hinu hefir enginn
neitt á móti, að rauða fylkingin
bæti við einu kjallara-balli og
geri sér þá glaðan dag, m. a.
getur hún fagnað yfir því, að
hafa gert alt sitt til þess að glata
sjálfstæði landsins.
Til umhugsunar.
Mesti og bezti auður sérhvers
manns er góð heilsa, og oftast
er heilsan aleiga fátæklinganna.
Nú er nauðsyn heilsuverndar
orðin viðurkend og víðast mikið
að henni unnið, enda kosta sjúk-
dómar einstaklinga og þjóðfélög
stórkostlegar fjárupphæðir, auk
þess sem tapast af vinnu og
vinnuþreki.
Til heilsuvemdar er þetta eink-
um nauðsynlegt:
1. Reglusamt líf, 2. hoilur mat-
ur, 3. hlýr en léttur klæðnaður,
og 4. góð húsakynni.
Margir, sem eru heiisugóðir,
meta ekki dýrmæti hennar fyr en
hún bilar, en þá gengur oft erf-
iðlega og ilia að bæta hana aftur.
Heilsuvernd er því öilum nauð-
synleg.
Hér verður nú stuttlega gerð-
ur að umtalsefni húsakostur bæj-
arbúa.
Þótt kjallaraibúðir séu bann-
aðar er þó fjöldi slikra ibúða í
bænum og margar þeirra mjög
lélegar. Allmörg elztu húsin í
bænum mega einnig fortakslaust
teljast óhæf til íbúðar. Þó tekur
út yfir með húsakynni þau, sem
bærinn býður þurfamönnum sín-
um. Þau eru ósæmileg, einkum
I Dægradvöl eða Hlfðarhúsum.
Viðhald og hirðing i Vallarborg
má heldur ekki við vera. Ef vel
væri þyrfti að rifa Dægradvöl,
því ástand hennar mun sízt betra
en Pólanna í Reykjavik á sinni
tið. í bæjarhúsum þessum búa
margar barnafjölskyldur, en ill
húsakynni eru skaðlegust fyrir
heilbrigði barna og unglinga.
Engar athuganir hafa farið fram
hér I bænum um mismun á heil-
brigði þeirra, er búa í góðum
eða illum húsakynnum, en kunn-
ugir telja að hann liggi í augum
uppi. Það er a. m. k. eftirtektar-
vert, að heilbrigðisástand ibúa
bæjarhúsanna hefir verið mjög
bágborið undanfarið, og virðist
fara versnandi.
Það er því meira en mál til
komið, að bætt séu húsakynni
bæjarbúa, en sérstakiega ber
bæjarsjóði að ganga þar á undan
með þvi að bæta húsakynni sin
og viðhald og hirðingu þeirra.
Sósabroddarnir lofuðu alþýðu
nýjum og góðum húsakynnum,
er þeir fengu vöidin. Þeir hafa
haft mörg árin fyrir sér til þess
að byggja „alþýðuhús" og verka-
mannabústaði, en þeir fyrirfinn-
ast hvergi. Hinsvegar er ísafjörð-
ur eini kaupstaðurinn, sem alger-
lega hefir svikist um að greiða
lögmæit framlag í byggingarsjóð
verkamannabústaða, og jafnframt
hefir hann boðið þurfamönnum
húsnæði, sem tæpast er mönn-
um bjóðandi.
Sökum rúmleysis biða hug-
leiðingar um atvinnuleysi æsku-
lýðsins næsta blaðs.
Þjóðin,
4. hefti 1. árg. er nýkomið út.
Hefst það á snjöllu kvæði eftir
Jón Magnússon skáld, er hann
nefnir Andvöku. Þá eru stjórn-
málaþættir, eftir Gunnar Thor-
oddsen lögfr. í þáttum þessum
gerir Gunnar glögga grein fyrir
viðhorfi íslenzkra stjórnmála og
drepur á samvinnu Sjálfstæðis-
manna og Framsóknar. Hörður
Bjarnason verkfr. skrifar grein er
hann nefnir: Horft heim að ís-
lenzkum sveitabæ. Ræðir höfund-
ur í grein þessari um gildi þjóð-
legrar húsagerðar í sveitum.
Bendir hann réttilega á, aðtorf-
bæirnir hafi verið og séu í fullu
samræmi við landslagið og auk
þess stórum svipmeiri en hinn
nýi sveita-funkis. Grein Harðar
fylgja myndir af húsaskipun i
Odda á Rangárvöllum um 1810
og á Mælifelli í Skagafirði 1836.
Pétur Ólafsson blaðatn. ritar uin
Þýzkaland sem stórveldi og Finn-
bogi Kjartansson verzlunarm. í
Póllandi segir frá landsháttum
þar og viðskiftamöguleikum milli
íslands og Póllands, en þeir eru
margir og miklir. Þá er grein
eftir Sigurð Sigurðsson berkla-
yfiriæknir um heilsuvernd. Húsið,
smásaga eftir franska rithöfund-
lnn André Maurois. Fyrir opnum
tjöldum: Ríkisstjórnin er ekki
lýðræðisstjórn. í smágrein þess-
ari eru tekin upp ummæli for-
sætisráðherra frá 4. april s. 1., þar
sem hann viðurkennir þetta. Þá
er frásögn F. G. Tinker: Loft-
orusta yfir Teruel. Framhald
sögunnar Kvennjósnarinnar; frétt-
ir frá Sjálfstæðisfélögunum og
bókaþáttur.
Útsölumaður Þjóðarinnar hér
er Helgi Guðbjartsson kaupm.
Aumingja Finnur,
er ekki von honum sárni.
í siðasta blaði Skutuls kvartar
Finnur sárlega yfir þvf, að Lands-
bankinn hafi”ekki viljað lána sér
eina miljón króna út á togarann
Hávarð. Hann hafi að eins fengið
fjögur hundruð þúsund króna Ián
út á þetta skip. Reyndar gefur
hann í skyn, að skipið sé nú
ekki mun meira ení!eitt hundrað
þúsund króna virði, svo bankinn
virðist hafa nokkra afsökun að
lána ekki meira en þetta.
Finni er nú' samt vorkun, þvi
hann hefir ekki|nema sem svarar
tuttugu þúsund krónur handa
sjálfum sér af þessum fjögur
hundruð þúsundum, en ef hann
hefði fengið einnar miljón kr. lán
þá hefði hann sjálfur fengið
fimmtíu þúsund krónur, með|sama
hlutfalli á lánsfjárhæð. Það mun-
ar um minna en það, að tapa
þarna þrjátiu þúsund krónum
vegna fhalds Landsbankans.
J.
Hæztaréttardómur.
14. þ. m. var í Hæztarétti
kveðinn upp dómur í málinu:
Steinn Leósson gegn Karli Bjarna-
syni með þeim úrslitum, að Karl
skal greiða Steini Leóssyni kr.
8712.80, með 5% ársvöxtum frá
11. jan. 1937 til greiðsludags og
800 kr. I máiskostnað í héraði
og fyrir hæztarétti.
Mál þetta er risið út af árekstri
er varð hér í bænum 27. júli
1935. Hafði undirréttur tildæmt
Steini kr. 5031.00, og”300 kr. í
málskostnað. Hæztiréttur mat
tjónið af slysi Steins 10.891 kr.
og skal Karl Bjarnason greiða
4/b hluta þess, eins og áður er
sagt. AUs krafðist Steinn krónur
14591.00 með 5% ársvöxtum frá
stefnudegi og málskostnaðar að
skaðlausu.
Sjálfstæðiskvenfélagið Brynja
hélt fund 23. þ. m. Þar flutti
frú Guðbjörg Bárðardóttir fróð-
legt og skemtilegt erindi, sem
kom víða við, m. a. annars skóla-
mál bæjarins. Mun erindi þetta
birtast opinberlega.
Tíðarfar.
Stöðug snjókoma hefir verið
hér síðan fyrir fyrri helgi. Hefir
þegar hlaðið niður miklum snjó.
Kaupi kopar.
Kr. H. Jónsson.