Fríu Føroyar - 18.11.1946, Qupperneq 2
Nr. 18
FRÍU FØROYAR
5. árg.
Eitt 20-manna Løgting.
Løgtingsvalið 8. november kom at
geva 8 fólkaílokksmenn, 2 gl.-'sjálv-
stýrismenn, 4 javnaðarmenn og b
sambandsmenn.
Hetta úrslit gevur neyvan samband
at rópa hurrá fyri hjá Danastjórn cfg
sambandsflokkinum; tí nú verða, vóna
vit, 10 sjál vstýrismenn, og kanska
minni enn 10 sambandsmenn.
Vit mega siga „vóna“ um umboðs-
mennirnar fyri gamia-sjálvslýrisflokkin
beiggjarnar Zachariassen; teir siga seg
vera Føroya bestu sjál vstýrismenn,
teir lovaðu veljarunum elsnini í hesi
syrtu et gera Føroyar til sjalvstýrandi
land, standa verjandi Føroya flagg
og móðurmálið, geva Løgtinginum
lóggavuvald, fáa føroyskar umboðs-
menn til uttanríkishandil Føroya, at
Løgtingið skal gera sáttmáiar við
lond um handilssamband o. s. 1.
Og vit mega siga „kanska“ um
javnaðarflokkin, tí menn í hesum
flokki vilja eisini heita góðir sjálv-
stýrismenn. 1 eir sendi sjálvstýrislyftir
kring alt Føroyaland undan eisini
hesurn iøgtingsvalinum. 1 . d. sendi
teir í „høroya Sosial-Demokrati" tann
4. november hesi orýá til veljararnar;
,sJavfta3)arflokfciirirc øg
Gmi.-s|álwst ýrfisff Íókkuriiíi
eru ikki samBsaradsflokk-
ar. t eir eru góðir æfáEv-
stýrisfgøkkar, sum vilja frem-
ja høroya sanna frælsi og framburð.
javnaðarflokkurin og Gml.-sj'álvstýris-
flokkurin, ið báðir hava ta stevnu at
finna Danir á máli aftur og leggja
fram fyri teir krav um Vifft-
gaugaaiJi s|álvstýri ffyri
Førøyarj, sum VÍft ©L'SÍfiUÍ ftá
sjálvir skuia isetalaB er ikki
ein krúp^ndi biddaraflokkur SUfTC
rætiaVMir leggur seg afftur
undir ^arsirKSo
Aftanfyri sovorðin orð mega standa
sannir menn og ikki orðloysingar.
Samband ð gremur seg í seinastu
„Dimmu“ um allar hesar sjálvstýris-
tingmenn við hesum orðum á odda:
„1 færøsk Politik synes det, som
om det centrale er Øernes politiske
Særstilling indenfor Kongeriget. Na-
tionalpolitisk, hvis man da kan be-
nytte dette Udtryk, er der kun gan-
ske lidt Forskel mellem Folkeflokken,
Socialdemokratiet og de to Selvstyre-
partier, som er indkapslede i disse
Partier. Det er GracSen
af SelvstyreøsrcsfceF, der
skilBer i den Efteftning,
Jkke andeft.C(
Eftir hesum at døma kemur nú at
sita ein stórur sjálvstýrismeiriluti á
komandi Løgtingi.
SambanJsins 6 umboðsmenn hava
bara 3781 sámbands-',eljarar aftanfyri
seg. Imóti teimum, sigu; „Dimma“,
standa „ [■ olkeflokken, Socialdemo-
kratiet og de to Selvstyrepartier, som
er indkapslede i disse Partier", sum
tá mega kunna kanna sær 9376 sjálv-
stvrisveljarnr at standa til svars fy.i,
Og innanfyri hetta tal standa fleiii
enn 3687 loysunarfólk, sum ynskja
at taka fjlit og heilt sjálvstýri beinan
vegin. Sambandið og Danastjórn vita
nú, at Sjálvstýrisfólkið i Føroyum
ikki ræðist fyri at skipa seg sum sjálv-
stýrandi tjóð. Og Danastjórn og Sam-
bandið sóú nú eisíni, at støðan í
dag hvílur á loysunarflokkunum og
teimum tingmonnum, ið lovaði velj-
arunum eitt víttgangandi sjálvstýii
fyri Føroyar. Samhørigheden má ana
uppá hesi sjálvstýrislyftir.
Hóast tað ikki var mongum í huga,
at støðan so knapphga bar móti
loysing, sá fólkið nú, at ikki var
annar loysningur at fáa úr samráð-
ingum, so langt hevði krígsárini ført
okkum burtur frá amtsstøðuni og
sambandinum, og so nógv er sjálv-
stýrisfólkið og sjálvstýriskravið vaksið
hesi umskapandi ár.
Eitt víttgangandi sjálvstýri kann
ikki skapast av Sambandstlokkinum,
og eitt víttgangandi sjálvstýi i • kann
ikki skapast av slikum javnaðar-
monnum, sum góðkendu ríkisstjórnar-
uppskotið undan fólkaatkvøðuni.
Flvør kann tá skapa eitt vittgang-
andi sjálvstýri ? Jú, tað kunna teir
menn, ið standa fastir um fólkaat-
kvøðuúrslitið og hesir sjálvstýrismenn,
sum bóðu fólkið heldur atkvøða fyri
loysing enn at seta X fyri ríkisstjórn-
aruppskotinum. Teir mega nú kunna
sameinast um uppskot til Føroýa
grundlóg og stýrisskipan, io verða
at leggja fram fyri F»royat,óð til
góðkenning.
FramhaEcS av s&Bwaðiitg
um st|ømarsføðu Førøya
Statsministarin hevur biðið amt-
mannin leggja fram fyri Løgtingið
innbjóðing at senda nevnd til Køb-
enhavn til at endurtáka samráðing
viðvikjandi stjórnarstøðu F'øroya.
Løgtingið kemur saman til eyka-
fund 20. november, kl. 10, og har
verður m. a. til viðgerð henda inn-
bjóðing frá statsministarinum, og um
hesa samraðing veit „Dimma“ longu
13. november at siga frá ministara
Erik Eriksen, nevndarformanninum,
ið kom til Havnar í „Hroar“ :
„Jeg gaar ud fra, at det ny Lag-
ting nu vil angive Tidspunktet for
Optagelse af Forhandlinger om, hvor-
ledes Regeringstilbudet skal føres ud
i Livet".
Hesin ministari vil skáka sær frá
tí løroyska fólkaviljanum, sum feldi
ríkisstjórnaruppskotið 14. sept. við tí’
íólkaatkvøðu, sum sta: sministarin og*
sambandsumboð kravdi sum stórsta
demokrata piógv fyri føroyskan fólka-
vilja, tá samráðingarnar vóru í jan,-
mars. Her kann soleiðis visast á orð
slatsministarans og Kr. Djurhuusar
undir samráðingunum tann 9. febr. ;
Statsministarin: .....Man maa jo
forstaa, at yi heller ikke kan accep-
tere en hvilken som helst Ordning,
og at det derfor lcan komme dertil,
at vi fra dansk Side giver et Tilbud,
som indeholder, hvad vi kan tæmke
os. Og efter min Mening vilde det
nok være det klogeste at forelægge
en saadan Ordning for Folket ved
en Folkeafstemning, hvor ikke uved-
kommende Flensyn — sem ved Valg
af Personer til en Nationalforsamling,
der vanskelig kan undgaa at være
præget af Partisplitt Isen — spiller
ind“.