Íslendingur - 12.02.1980, Blaðsíða 5
dæmis nefnt, að algengt var þá
að við keyptum saumnálar og
renndum úr þeim óróaása, og
þegar ég kom til Sviss til fram-
haldsnáms í úrsmíði, þá neituðu
Svisslendingar að trúa að slíkt
væri gert á smáverkstæði norð-
ur á hjara veraldar. En neyðin
kennir naktri konu að spinna,
og innflutningshöft og önnur
óáran í íslensku þjóðlífi þá á
tímum beinlínis neyddi okkur
til að smíða ýmislegt, sem van-
hagaði um á meðan Pétrar og
Pálar í „kerfinu“ voru að velta
því fyrir sér, hvort leyfa ætti
þeim úrum sem landsmenn áttu,
að ganga áfram, eða hvort tím-
inn skipti í raun og veru nokkru
máli, - en nú er ég kominn út á
hálar brautir, sem best er að
sleppa að þessu sinni, hafðu
samt eftir mér, að ég hef ýmis-
legt við „kerfið“ að athuga.
- - Þú fórst í framhaldsnám til
Sviss. Mér er sagt, að þú dáir
Svisslendingar mest allra þjóða.
- Já, þú mátt bóka það! Af
þeirri þjóð gætum við fslend-
ingar mikið og margt lært, en
vonin dofnar nú með hverju ári
um, að það verði á meðan ég
tóri. Þó skulum við aldrei segja
aldrei. Nóg um það. En af Sviss-
Renndum
óróaása
úr
saum-
nálum
Til vinstri: Jón grúfirsig yfir vanda-
sama aðgerð.
Til hægri: Gini lærði íslenski kven-
úrsmiðurinn.
lendingum tel ég mig hafa lært
ómetanlega hluti, ekki aðeins í
úrsmíði, heldur einnig á mörg-
um öðrum sviðum.
- Stofnar þú þitt eigið fyrir-
tæki strax þegar þú kemur
heim?
- Nei, það var ekki fyrr en
árið 1961, að ég hóf sjálfstæðan
rekstur. Ég byrjaði í Hamborg,
þar sem nú er Cesar, og var þar
þangað til ég keypti húsnæði
í Kaupvangsstræti 4, og þar er
ég enn.
- Og rekur nú stærstu úr-
smíðavinnustofu landsins?
- Ég veit það nú ekki, en á sl.
ári störfuðu hér auk mín og
pabba tveir úrsmiðir, þau
Stefán Sigurðsson frá Reykja-
vík og Guðbjörg Einarsdóttir,
en hún er eini íslenski kven-
maðurinn, sem lokið hefur prófi
í úrsmíði. Jafnréttið er í góðu
lagi hér hjá okkur. Auk þess
vinna hér Halldóra Einarsdótt-
ir, afgreiðslustúlka, Ólöf og
Bjarni, börn mín og Sigrúnar
Helgadóttur, og síðast en ekki
síst vinnur Sigrún hér ómetan-
leg störf í sambandi við inn-
kaup, innflutning og alls konar
störf, sem vinna þarf í svona
fyrirtæki og þeir þekkja sem við
þetta fást, að eru ótrúlega mikil.
Nú, íhlaupafólk er einnig tals-
vert, og á síðasta ári voru 15 á
launaskrá hjá fyrirtækinu.
- Flytjið þið talsvert inn af
úrum sjálf?
- Svo til allt, og ég hef alla
tíð lagt kapp á að hafa einungis
góða vöru til sölu. Stundum hef
ég ef til vill skaðast eitthvað á
því fjárhagslega, því oft er það
svo, að upp koma og eru auglýst
mikið ódýr úr, sem oftast eiga
að vera byggð á einhverjum
tækninýjungum. Þetta hefur þó
oft reynst vera auglýsingaskrum
eitt, og höfum við úrsmiðir ekki
farið varhluta af því, þegar fólk
kemur með þessi svokölluðu
einnota úr og biður okkur að
gera við þau, kannski nýbúið að
kaupa þau. En þau eru bara
ekki byggð þannig, að hægt sé
að gera við þau og því situr
kaupandi þessara úra oft eftir
með sárt enni. En slík auglýs-
ingaherferð er nú í gangi, svo
sem ekki hefur farið fram hjá
fólki og þarf ekki í sjálfu sér að
hafa mörg orð um hana. Það
eru alltaf til menn sem kaupa sér
t.d. Trabant, aðrir kaupa sér
Mercedes Benz, einn kaupir sér
bréfþurrkur til einnota, aðrir
kaupa handklæði, og svo mætti
lengi telja. Góðu úri getur mað-
ur treyst til að telja tímann rétt,
lélegu úri ekki.
- Eru svokölluð kvartsúr nú
orðin ráðandi á markaðnum?
- Já, heita má að þau séu að
verða í meirihluta í dýrari gerð.
Fólk áttar sig ekki almennilega
á þessu, þar sem það heldur að
kvartsúrin séu öll með ljósum
og hlaupandi tölustöfum, en
þessi nýja tækni er einnig komin
í venjulegar gerðir af úrum, þ.e.
með vísum og skífu og líta út
alveg eins og og gömlu úrin.
Breytingar eru um þessar
mundir örar í framleiðslu úra og
því hef ég undanfarin ár farið
margar ferðir erlendis til að
kynna mér nýjungar á þessu
sviði, en það er ákaflega nauð-
synlegt, ekki síst í sambandi við
viðhald úra. í sambandi við
endingu gömlu úranna get ég
sagt þér, að ég þekki til tveggja
bifvélavirkja, sem eru jú ekki í
hreinlegustu og þokkalegustu
vinnu sem hægt er að hugsa sér,
en þeir eru báðir með úr síðan
kringum 1944 og það sér ekki á
þeim. Á sama tíma eru að koma
til okkar 15 og 16 ára krakkar
með 2-3 ára gömul úr gjörsam-
lega ónýt. Veldur hver á held-
ur, stendur einhvers staðar.
Meira ræddum við Jón, en
hér gefst ekki tóm til þess að
ræða það. Þó kom fram, að
áhugamál Jóns eru víðfeðm,
m.a. hefur hann mikinn áhuga á
öllu sem viðkemur tæknivís-
indum og tölvufræði. Einnig
dreif hann sig þegar er öldunga-
deildin hófst hér á Akureyri í
hana og hefur nú lokið stúdents
prófi í nokkrum greinum kom-
inn á fimmtugsaldur. Jón hefur
verið áhugamaður um ýmsar
íþróttir og auk þess hefur hann
gefið sér tíma til þess að byggja
upp stærstu úrsmíðavinnustofu
landsins. Það hafa víst allir tíma
til þess, sem þeir raunverulega
ætla sér.
Bjarni Jónsson, sá gamli völundur og vísnasmiður, við vinnu sína fyrir
nokkrum árum.
Norðan-
garri
skrifar
hlutverki Tróju-hestsins.
lýsir því yfir í Morgunblaðinu,
að slíkt hafi aldrei komið til
tals!
Forsetaframbjóðandinn, Al-
bert Guðmundsson, var fljótur
að lýsa því yfir, að hann myndi
verja stjórn Gunnars Thorodd-
sen vantrausti. Að vísu hafði
Albert engan málefnasamning
séð, en það skipti ekki máli, allt
slíkt er aukaatriði hjá því að
Gunnar velgi stólinn. Það er
glæsilegt upphaf á kosninga-
baráttu forsetaframbjóðandans
eða hitt þó heldur! Eða hver get-
ur borið traust til manns, sem
ekki lætur málefnin ráða? Svari
hver fyrir sig.
Þeir Pálmi Jónsson og Frið-
jón Þórðarson hafa valið þann
kostinn að láta líta svo út sem
þeir hafi ekki viljað taka
afstöðu fyrr en þeir hefðu séð
málefnasamninginn. En auðvit-
að er mergurinn málsins sá, að
þeir hafa fyrir löngu tekið af-
stöðu.
Hver skyldi svo vera ástæðan
fyrir þessu uppátæki Gunnars
Thoroddsens, sem er í algjörri
andstöðu við þingflokk sjálf-
stæðismanna, að fyrrtöldum
þingmönnum undanskildum?
Hér hlýtur að vera um djúp-
stæðan málefnalegan ágreining
innan flokksins að ræða, kynni
einhver að svara. En því er ekki
þannig varið. Hér er um að
ræða persónulega metorða-
girnd eins manns, sem skeytir
engu um stefnumál fiokks síns,
eða hagsmuni þjóðarinnar. í
munni Gunnars Thoroddsens
heitir það að finna til ábyrgðar
sinnar sem aldursforseti þings-
ins. Skósveinar aldursforsetans
hljóta að bera sömu ábyrgðar-
tilfinningu í brjósti, því eftir
höfðinu dansa limirnir.
Þótt framsóknarmenn og
kommúnistar setji hagsmuni
þjóðarinnar skör lægra en per-
sónulega metorðagirnd aldurs-
forsetans er þorri sjálfstæðis-
manna á annarri skoðun.
Þjóðinni er nauðsyn á styrkri
ríkisstjórn, en það verður ríkis-
stjórn aldursforsetans ekki,
enda gengur aldursforsetanum
annað til en ábyrgðartilfinn-
ingin. Hann er fyrst og fremst
að vega að eigin samherjum, og
þess vegna eru framsóknar-
menn og kommarkátir, og veita
honum vitaskuld lið til þess.
Það er ömurlegt hlutskipti,
sem Gunnar Thoroddsen hefur
nú vaiið sér í íslenskum stjórn-
málum, og rislítill endir á ann-
ars að mörgu leyti glæsilegum
stjórnmálaferli. Gunnar hefur
valið hlutverk Tróju-hestsins.
Gunnar Thoroddsen hefur
sungið sinn svanasöng, en í
hans hörpu eru nú allir strengir
falskir.
• Tómir eða fullir
„Það verða tómir titilhafar
meðal keppenda á Reykja-
víkurmótinu", sagði Éinar
Einarsson, forseti Skáksam-
bandsins í sjónvarpsviðtali á
dögunum. Það var lán að
þeir eru bara tómir, hvernig
hefði farið ef þeir hefðu allir
verið fullir?!!
• Norðurland að
draga í land
Nú hefur Norðurland, blað
Alþýðubandalagsmanna á
Norðurlandi, fellt seglin og
kemur ekki út um sinn.
Norðurland fór af stað með
miklum pilsaþyt á sínum
tíma undir stjórn Vilborgar
Harðardóttur, sem naut bak
stuðnings Kristínar Ólafs-
dóttur. Síðan fór Vilborg
suður og hóf störf hjá aðal-
málgagninu sínu og þá var
eins og Norðurland missti
strax „sálina“, hvernig sem á
því stóð. Það hefur aldrei
borið sitt barr síðan oghefur
nú sprungið á limminu um
sinn, hvað sem verður.
• Annar bjartsýnn
Við sögðum frá einum bjart-
sýnum í síðustu viku, en nú
höfum við frétt af öðrum.
Hann talaði alltaf um að
flaskan væri hálffull þegar
hún var hálftóm.
• Fyrst að fylla upp -
svo að malbika
Bæjarstarfsmenn hafa unnið
af kappi við að fylla upp í
Pollinn í vetur og hvergi
svikist undan. Finnst flestum
nóg um. Höepfnersbryggj-
urnar fara að hverfa bráðum
og samkvæmt miðbæjar-
skipulaginu er meiningin að
fylla yfir gömlu Torfunefs-
bryggjurnar líka. Bæjarbúar
geta hins vegar enn haft áhrif
á þá ráðagerð ef þeir taka sig
saman. Verði þetta hins
vegar úr, þá er komin bein
lína frá Strandgötu og inn
úr. Síðan er hugmyndin að
leggja veg þvert yfir Leirurn-
ar hjá „Árnagarði“. Þá verð-
ur Pollurinn orðinn „fer-
kantaður", eins og einn
gamall Innbæingur orðaði
það. Siðan verður haldið
áfram við landvinningana í
Pollinum - og að lokum
malbikað yfir. Eftir öld
verður svo tekið til við að
moka upp úr Pollinum aftur.
Þá verða sennilega margir
sagnfræðingar á fullum laun
um við að grafast fyrir um,
hvernig mönnum datt þetta í
hug.
• A ð búa til brandara
Gott ráð til að búa til brand-
ara: Hlæja fyrst innilega og
lengi, skella sér svo á lær og
þurrka tárin - og hugsa svo
aftur á bak. Prófaðu bara.
• Enn ekkert á Dag
Dálkurinn að verða búinn -
og enn ekkert farið að
„skjóta" á Dag!
• Valtur í sessi
„Styðja Eggert með Gunn-
ari“, segir í fyrirsögn Dag-
blaðsins. Ætli Eggert hafi
verið að falli kominn?
ÍSLENDINGUR - 5