Morgunblaðið - Sunnudagur - 29.05.2022, Síða 15
29.5. 2022 MORGUNBLAÐIÐ SUNNUDAGUR 15
„Á þessu lokaári mínu hef ég leikið í Karde-
mommubænum, Jólaboðinu, Ást og upplýs-
ingum og svo er ég að æfa í söngleiknum Sem
á himni, sem átti að vera búið að frumsýna en
frestaðist vegna faraldursins og verður frum-
sýndur í haust. Svo það hefur sjaldan verið
meira að gera og verkefnin öll mjög skemmti-
leg,“ segir Heiða.
„Mín hollusta hefur alltaf verið fyrst og
fremst við Þjóðleikhúsið. Eftir sjötugt má ég
svo vinna áfram sem lausráðin en þá get ég
farið að velja; ég má segja já eða nei. Ég hef
enn svo mikla orku,“ segir Heiða og segir að
sér hafi yfirleitt þótt starfið gefandi og
ánægjulegt.
Spurð hvort hún hafi einhvern tímann þurft
að leika í leiðinlegu verki, svarar hún eftir smá
umhugsun:
„Það er auðvitað ekki alltaf jafn gaman en
því er maður fljótur að gleyma.“
Giftust á sviði Iðnó
Heiða á afar góðar minningar frá Iðnó.
„Ég elskaði Leikfélag Reykjavíkur og Iðnó,
það var mitt hús. Við Nonni kynntumst þar,
störfuðum þar bæði og enduðum á að gifta
okkur þar uppi á sviði árið 2014 eftir 39 ára
sambúð, en þá var hann orðinn veikur og var á
leið í tvísýna aðgerð. Við höfðum alltaf ætlað
að gifta okkur en einhvern veginn fórst það
fyrir. En þarna buðum við nánustu fjölskyldu
og vinum til veislu með viku fyrirvara en eng-
inn vissi samt að það yrði brúðkaup. Við sögð-
umst bara ætla að halda dúndurpartý áður en
Nonni færi í aðgerðina. Svo fólk mætti bara á
gallabuxunum. Við fengum tónlistarmenn til
að spila öll gömlu Iðnó-lögin og svo leiddi
sonur okkar mig í salinn. Þá fóru þeir að spila
brúðarmarsinn og fólk brosti í gegnum tárin
þegar það sá brúðarvöndinn og prestinn sem
birtist á sviðinu. Þetta var alveg dásamlegt!“
segir Heiða, en Jón lést tveimur árum síðar úr
krabbameini, aðeins 67 ára gamall. Þau hjón
eiga tvö uppkomin börn, Steindór Grétar
fæddist 1985 og Margrét Dórothea er fædd
1990.
„Ég veiktist á meðgöngu eins og mamma af
ofvirkum skjaldkirtli og var sagt að ég yrði að
bíða með frekari barneignir. Verandi einbirni
langaði mig afskaplega mikið að Steindór eign-
aðist systkini og Margrét kom eins og kölluð
um leið og ég fékk grænt ljós, fimm árum
seinna,“ segir hún og aðspurð segir hún börnin
bæði hafa leikið í útvarpi og barnaleikritum á
fjölum stóru leikhúsanna tveggja, en þau hafi
valið sér annan starfsvettvang. Þó er greini-
legt að genin verða ekki umflúin.
„Margrét hefur mikinn áhuga á Burlesque-
leikhúsi, er í slíkum hópi sem heitir Dömur og
herra og syngur í bráðskemmtilegum kór.
Steindór hefur gaman af spunaleikhúsi og er í
spunahópi úti í Berlín þar sem hann býr með
sinni konu, en starfar mest við blaða-
mennsku,“ segir Heiða. Barnabörnin eru fjög-
ur; þrjú sem tengdasonurinn færði henni í
kaupbæti og einn lítill kútur, Steindór Gísli,
sem verður þriggja ára í haust.
Þrjár gullfallegar ljóskur
Talið berst að útvarpi, kvikmyndum og sjón-
varpsþáttum sem Heiða hefur leikið í, en hlut-
verkin þar eru einnig orðin fjölmörg.
„Ég sakna þess að leika fyrir útvarp. Það er
krefjandi og skemmtilegt. Hér áður fyrr var út-
varpsleikhúsið stór hluti af starfinu en nú virðist
það hreinlega liðið undir lok, hefur breyst í ein-
hvers konar þáttagerð. Leikarar eru líka sjald-
an fengnir í upplestur lengur, þáttastjórnendur
eru bara lesarar í þáttum hvers annars. Þetta er
leiðinleg þróun,“ segir hún.
Heiða lék Auði í kvikmyndinni Útlaganum.
„Það var mikið ævintýri og Nonni minn
gerði leikmynd og búninga. Ég man að einn
gagnrýnandinn skrifaði að þarna væru í kven-
hlutverkum þrjár gullfallegar ljóskur sem
örugglega myndu vekja áhuga erlendra kaup-
enda að myndinni. Svona var nú sagt þá en
yrði líklega ekki sagt nú, á tímum pólitískrar
rétthugsunar,“ segir hún kímin, en myndin
kom út árið 1981.
„Áður hafði ég leikið aðalkvenhlutverkið í
breskri þáttaröð frá BBC sem heitir Running
blind,“ segir hún en þáttaröðin hét á íslensku
Út í ósvissuna og var byggð á skáldsögu eftir
Desmond Bagley.
„Það var óskaplega gaman, þættirnir voru
að mestu teknir upp hér því sagan gerist hér á
landi,“ segir hún og svo stóð til að gera fram-
haldsþáttaröð.
„Ég átti bara eftir að undirrita samninginn
en upptökur áttu að fara fram á Spáni. Þá
stöðvaði breska leikarafélagið ráðninguna,
þar sem atvinnuleysi í leikarastétt á Bret-
landi var nærri 80% og engir samningar þá
um atvinnufrelsi í Evrópu. Þetta ævintýri féll
því um sjálft sig. Eftir útskriftina úr Bristol
bauðst mér líka samningur við umboðsmann
og hlutverk í leikhúsi, en ég hafði ekki at-
vinnuleyfi sem leikari. Nú er öldin önnur; fólk
er með umboðsmenn og er frjálst að leika úti
um allan heim.“
Við höldum áfram að rifja upp gamla daga.
„Ég lék í fyrstu íslensku sjónvarpsseríunni;
Undir sama þaki sem var í svarthvítu. Ég lék
þar kærustu Ladda og við höfum skemmt okk-
ur vel við að rifja það upp undanfarið, því ég
lék líka kærustuna hans í Jarðarförinni og
Brúðkaupinu. Eftir öll þessi ár!“ segir hún og
brosir.
„Svo lék ég Þórgunni í Föstum liðum eins og
venjulega, en var hrædd um að ég gæti ekki
verið með því ég var orðin ófrísk. Gísli Rúnar
heitinn sagðist bara redda því. Það var skrifað
inn í handritið að Indi hefði gleymt að taka
pilluna sína, svo það útskýrði óléttuna. Þætt-
irnir voru ekki teknir í réttri röð svo ég held að
bumban hljóti að hafa stækkað og minnkað
milli þátta,“ segir hún og hlær.
„Ég fór líka með hlutverk í fyrsta leikritinu
sem tekið var í lit. Nonni minn starfaði þá í
sjónvarpinu og gerði leikmyndina. Hann var
einmitt sendur til Danmerkur að læra leik-
myndagerð fyrir litasjónvarp. Verkið hét Mað-
urinn sem sveik Barrabas og var sýnt á pásk-
um. Mér finnst gaman að hafa verið í þessari
fyrstu litapródúksjón Sjónvarpsins,“ segir hún.
„Ég hef lítið verið í bíómyndum eftir Útlag-
ann, en nefni þó Ég man þig. En ég hef verið í
mörgum þáttaröðum á borð við Hamarinn,
Rétt og Brot. Mér finnst mjög gaman að leika í
sjónvarpi og var núna nýlega í Jarðarförinni,
Brúðkaupinu og Vitjunum. Ég hef gjarnan
leikið glæsilegar, fínar og flottar konur og
finnst mjög gaman að missa aðeins andlitið og
fá að vera breysk, eins og hún frú Guðríður
mín í Vitjunum.“
Full aðdáunar á konum
Hlutverkum fyrir konur hefur fjölgað mjög að
undanförnu og jafnvel er nú margt í boði fyrir
konur af eldri kynslóðinni.
„Það er allt að breytast til batnaðar vegna
þess að nú eru konur farnar að skrifa, leik-
stýra og framleiða. Það er dásamlegt! Ég tek
til dæmis ofan fyrir Kolbrúnu Önnu Jóns-
dóttur, Valgerði Þórisdóttur og Evu Sigurð-
ardóttur fyrir seríuna Vitjanir, sem þær skrifa
og leikstýra; það er miklu meira en að segja
það og mörg fjöll að klífa að koma þessu á
koppinn. Konur eru að sækja í sig veðrið á öll-
um póstum í þessum geira og það er frábært
að fylgjast með því. Ég er full aðdáunar á kon-
um á öllum aldri í dag,“ segir hún.
„Áfram stelpur! Það þarf auðvitað nauðsyn-
lega að segja sögur kvenna, sem eru jú helm-
ingur mannkyns! Karlarnir hafa fengið mesta
athygli fram til þessa, en ég held að þeir hljóti
nú bara að vera ánægðir með þessa þróun líka.
Við hljótum að ná betri skilningi og sátt ef við
sjáum lífið eins og það blasir við öllum, ekki
bara sumum.“
Heiða segist hafa verið heppin í starfi og
nýtur sín á sviði.
„Ég er kannski misjafnlega vel upplögð, en
þegar ég er komin á staðinn og hitti fólkið er
alltaf gaman, því leikhúsið er fullt af skemmti-
legu fólki. Og kvikmyndageirinn líka. Mér
finnst alveg dásamlegt að vinna með unga fólk-
inu okkar. Þau eru vel menntuð og klár, þrælfl-
ink og fagmennskan mikil. Það ríkir líka yf-
irleitt mikil samheldni og virðing,“ segir hún.
„Ég heyri stundum unga fólkið segja
skemmtisögur af leikurum fortíðarinnar. Ég
hef gaman af og segi ekki margt, þótt ég heyri
að sögurnar hafi kannski breyst ansi mikið
með tímanum. Maður á helst ekki að láta sann-
leikann eyðileggja góða sögu og þegar ein fjöð-
ur verður að fimm hænum er bara meira hleg-
ið og oftast ríkir góðvildin ein,“ segir Heiða
kímin.
Heiða segir að sig langi til að halda áfram að
leika.
„Ég vona að ég fái að halda heilsu og að ég
geti notið þess að vera virk. En svo verður líka
dásamlegt að fá meiri tíma með með fjölskyldu
og vinum. Mig langar líka að leika mér oft og
mikið við litla vininn minn, hann Steindór Gísla.
Samverustundum hefur fækkað undanfarið,
bæði í faraldrinum og vegna vinnuálagsins. Mig
langar að bæta úr því. Kannski kemst ég á
skemmtileg námskeið og get bætt við þekkingu
mína. Kannski auðnast mér að sjá meira af ver-
öldinni. En það sem mér er samt efst í huga er
vonin um betri heim fyrir komandi kynslóðir,
loftslags - og umhverfismálin og baráttan fyrir
mannvirðingu, jafnrétti og umburðarlyndi. Við
verðum einfaldlega að gera betur.“
Morgunblaðið/Ásdís
’
Ég var alltaf að kveikja í nýrri
og nýrri sígarettu, en þegar ég
sá útkomuna þá sást svo lítið af
þessum reykingum! Við vorum
þrjá eða fjóra daga að taka upp og
ég var orðin græn í framan af öll-
um þessum reykingum!