Barnadagsblaðið - 24.04.1952, Síða 5

BARNADAGSBLAÐIÐ
3
Fimm byggbrauð og tveir smáfiskar
eftir séra Emil Björnsson
Það er bjart fyrir augum þegar maður
er ungur og á lífið fram undan. Þá er
veröldin ný, hún fæðist fyrir sjónum
hvers er lítur hana. Eftirvæntingin og
tilhlökkunin töfra hugann, hrifningin
lýsir upp hjartað eins og sólarbjarmi
morgunsins fari eldi um jörð. Og þessi
barnslega gleði breytist smátt og smátt í
heitan æskufögnuð, lífsgleði hins full-
vaxta manns. Sól kemst í hádegisstað. En
hver dagsól hallar til vesturs og gengur
loks til viðar. Það virðist ævisólin einnis
gera; en þá er ekki rétt lifað; því að lífið
í brjóstinu er eilíft og veröldin ný á
hverjum morgni. Sá sem festir augun við
fegurð lífsins hið ytra og innra og leyfir
hjarta sínu að hrífast skilyrðislaust, hann
hlýtur að hrífast daglega og lofa skapar-
ann af innstu hjartans rót. Að hrífast er
að vera ungur. Að vera ungur er að hríf-
ast með hverjum nýjum degi, breiða
faðminn mót kornu hans og gleyma
myrkrinu í birtu hans, njóta þess að eiga
ódauðlega sál. Sá sem opnar hjarta sitt
hlýtur að lirífast á hverjum degi, og hann
eldist ekki; tíminn getur brennimerkt
sér líkamann, en lirifna sál fær hann ekki
snert með sínum minnsta fingri. Hrifn-
ingin er eldur lífsins. Sá eldur eyðir
ekki, hann brennur aðeins, loginn leikur
við himin, lifandi, ljómandi og verm-
andi, eilífur og ungur. Við erum öll ung
á meðan hjarta okkar brennur af hrifn-
ingu, en gömul orðin á þeirri stundu,
þótt á æskuárum sé kalláð, er hjartað lok-
ast og hrifningarloginn deyr. Ljóma
hrifningarinnar stafar frá eilífðinni. Það
er því ekki að undra þótt æska andans sé
honum tengd og við hann bundin, ekki
að undra þótt hin þyngsta þraut og hæsta
elli beri lægra hlut í skiptum sínum við
þann ljóma, og hann brjótist jafnvel
fram í brostnum augum.
-K
Hversu fátækt og umkomulítið virðist
ekki mannsbarn, sem fæðist í þennan
Iieim, nakið og upp á náð mannanna
komið. Hér er ungmenni, sem hefur
fimm byggbrauð og tvo smáfiska, en hvað
er þetta handa svo mörgum, sagði læri-
sveinninn forðum, er Kristur mettaði
fimm þúsund af þeim vistum. Fer okkur
ekki oft eins og lærisveininum, finnst
okkur ekki fátt um það sem uppvaxandi
kynslóð leggur af mörkum til lífsins,
þótt hún sé líf af okkar lífi? Höfum við
það hugfast að umkomulítið mannsbarn,
sem ekki hefur nema fimm byggbrauð og
tvo smáfiska andlega talað, hefur í sér
fólgna óendanlega möguleika fyrir skap-
arans undramátt, já getur jafnvel satt og
glatt fimm þúsundir manna í óbyggð-
inni fyrir þann kraft. í ljósi þessa óskilj-
anlega vaxtarmáttar verður nakið og um-
komulaust mannsbarnið ekki lengur
nakið og umkomulaust fyrir sálarsjónum
okkar, heldur sem fræ fallið úr hendi
hins mikla og eilífa anda og skapara mitt
á meðal okkar, og okkur órar ekki fyrir
því hversu margir kunna að geta notið
ávaxtanna, sem upp af því fræi spretta.
í þessu ljósi, í þessum krafti máttarins að
baki vaxtarins, verður livert mannsbarn
með sérstökum hætti birting guðdómsins
mitt á meðal okkar, því að það er guð,
sem gefur vöxtinn og skapar manninn í
sinni mynd, og frá þeirri hlið skoðað
verður barnið eitthvert dýrlegasta hrifn-
ingarefnið í heimi mannanna yngilind
þeirra eldri. Ef einhver spyr, af hverju
get ég hrifizt daglega, þá spyr ég aftur;
Áttu ekki börn, eða umgengst þú ekki
börn? Ef þú gerir það og tekur þátt í
hrifningu þeirra og gleði hvers nýs dags,
þá þarftu ekki að spyrja. Þarna er ljóm-
inn í augum þeirra við leik og starf, bros-
ið á vörum þeirra, málið á tungu þeirra,
himingleðin í hugsun þeirra og unaður-
inn í hreyfingum þeirra. Sá sem ekki get-
ur hrifizt inn að hjartarótum af barni,
sem er að vaxa og breiðir faðminn móti
lífinu, hann lifir í rauninni ekki þessu
lífi. Þar á við það sem skáldið segir:
„Leita ei neins og látast lifa, en vera
dauður.“
En við gefum því ekki gaum sem
skyldi, að við erum jarðvegurinn sem
fræ skaparans, mannanna börn, falla í og
vaxa upp í. Það er ábyrgðarhluti að ala
upp börn, og við erum öll uppalendur,
sem höfum eitthvað fyrir börnum, og
spurningin er þessi, hvað höfum við fyrir
börnunum, hvað innrætum við þeim?
Hjálpum við þeim til að vaxa?
Það hefur mörgum reynzt torskilið að
af fimm byggbrauðum og tveimur smá-
fiskum úr hendi ungmennis skyldi Jesús
Kristur geta mettað fimm þúsundir
manna. Hvernig gátu byggbrauðin og
fiskarnir vaxið með slíkum hætti? Hver
skilur þetta?
Sá sem vill skilja og sjáandi sjá. Lítið á
börnin sem vaxa allt i kringum ykkur og
lítið á grösin og blómin, sem spretta við
fætur ykkar í vor og hugleiðið máttinn
að baki vaxtarins. Hugleiðið að í kær-
leiksríkri hönd vex allt hvort sem það
er barn í hendi skaparans eða brauð í
hendi barns, og munið að þeim vexti eru
engin takmörk sett. Innrætið börnunum
ást til guðs og manna ef þið viljið taka
höndum saman við máttinn að baki vaxt-
arins, því að vöxturinn er ávöxtur kær-
leikans, og án kærleika vex ekkert,
hvorki barn né brauð né blóm. Verum
samverkamenn skaparans á sumardaginn
fyrsta og alla daga. Minnumst orða
skáldsins: Að vaxa er eðlisins innsta þrá
frá efsta meiði í traðkað strá. Munum að
æðsta mark og mið lífsins á þessari jörð
er að hjálpa lífi til að vaxa. Megi vaxtar-
þrótturinn og gróskan gagntaka hvert
guðsfræ í þessum heimi, megi lífsgleðin
og sumargleðin hrífa hjörtun, og megi
hrifningin varðveita þau vaxandi, brenn-
andi og ung til efsta dags.
Gleðilegt sumar.