Morgunblaðið - 15.09.1995, Page 27

Morgunblaðið - 15.09.1995, Page 27
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 15. SEPTEMBER 1995 27 AÐSENDAR GREINAR Hver er ómál- efnalegnr? ÞAÐ ER með ólíkind- um að Sigmari Ár- mannssyni, fram- kvæmdastjóra Samtaka íslenskra tryggingafé- laga, skuli takast að skrifa langa grein til að réttlæta há iðgjöld bíla- trygginga, án þess að minnast einu orði á hina raunverulegu ástæðu fyrir þeim. Þetta gerir hann í Morgunblaðinu 5. september. Allt frá því FÍB vakti athygli á háum iðgjöld- um bflatrygginga hér á landi hefur Sigmar haldið sig við eina skýr- ingu á þeim. Hann fullyrðir að um- ferðarslys séu fleiri hér á landi en víða erlendis. Það kalli á hærri tjóna- bætur og þar með hærri iðgjöld. Sigmar nefnir ekkert um það að tjó- FÍB vill efla samstöðu bíleigenda, segir Runólfur Ólafsson, og stuðla að lægri tryggingaiðgjöldum. nagreiðslurnar eru ekki nema hluti af iðgjöldunum. Opinberar tölur frá Vátryggingaeftirlitinu sýna að tryggingafélögin taka 2 milljarða króna af bíleigendum á hverju ári í gegnum ábyrgðartrygginguna og setja í sérstakan sjóð, sem þau síðan ávaxta til eigin þarfa. Um síðustu áramót stóð sjóðurinn í 12 milljörð- um króna og gaf af sér 1,5 milljarða króna í ársvexti. Húsbóndahollusta getur verið af hinu góða, en hvernig getur fram- kvæmdastjóri Samtaka íslenskra tryggingafélaga látið eins og 2 millj- arða króna gjaldtaka af bíleigendum hafi engin áhrif á iðgjöldin? Hin ómálefnalega umræða Um leið og Sigmar Ármannsson leyfir sér að horfa framhjá þessari helstu ástæðu hárra iðgjalda, gagn- rýnir hann FÍB fyrir „ómálefnalega" umræðu. Þetta minnir á þann sem sér flísina í auga náungans en ekki bjálkann í sínu eigin. Vandséð er hvers vegna það telst ómálefnalegt að FÍB skuli taka upp hanskann fyr- ir þrautpínda bíleigendur, sem þurfa að borga 50-100% hærri iðgjöld en þekkjast í nágrannalöndunum. Sigmar Ármannsson segist vera búinn að uppgötva hin illu áform FÍB í þessu máli og ástæðu hinnar „ómál- efnalegu" gagnrýni. „FÍB stendur nefnilega fyrir átaki um þessar mundir til að fjölga félagsmönnum," bendir Sigmar á í grein sinni. Runólfur Ólafsson Þetta er hárrétt hjá honum. FÍB er að fjölga félagsmönnum sínum og Sigmari til upplýs- ingar þá gengur það mjög vel. En hvort kom á und- an, eggið eða hænan? Þegar FÍB benti á það í byijun ágúst að iðgjöld bílatrygginga hér væru of há, brugðust trygg- ingafélögin ókvæða við. Talsmenn þeirra sögðu iðgjöldin síst of há, bentu á mikla tjónatíðni og stöðugan taprekstur í þessari grein. Þeir þvertóku fyrir lækkun iðgjaldanna nema tjónum fækkaði. FIB að kannaði málið nánar og fram í dagsljósið komu bótasjóðir á vegum tryggingafélaganna upp á milljarða króna. Þetta eru ijármunir sem tryggingafélögin hafa fengið frá bí- leigendum í skjóli lögboðinnar ábyrgðartryggingar. FIB benti á þann möguleika að draga úr sjóðasöfnuninni til að lækka iðgjöldin. Það töldu trygg- ingafélögin ekki koma til greina. Samstaða í gegn um FÍB Hvað var til ráða fyrir FÍB í þess- ari stöðu? Átti að gleypa skýringar tryggingafélaganna hráar og sætta sig við iðgjaldaokrið? Eða átti að blása til sóknar? FÍB valdi þann kostinn að efla samstöðu bíleigenda og kanna hvort einhver tryggingafélög hefðu ekki áhuga á að bjóða bflatryggingar á skaplegu verði. Sú félagaöflun sem FÍB stendur fyrir er því bein afleiðing af hinni þvergirðingslegu afstöðu tryggingafélaganna til lækkunar ið- gjaldanna. Fólk á vegum FÍB hringir nú í bíleigendur og býður þeim að ganga í félagið og vera með í útboði bíla- trygginga. Um 40% af viðmælendum ákveða að ganga til liðs við FÍB. Félagsaðild að FÍB er grunnur að þeirri samstöðu sem bíleigendur þurfa nú á að halda. Þátttaka í út- boði bílatrygginga er eini möguleik- inn sem bíleigendur hafa til að fá iðgjöld sín lækkuð. Sigmari Ármannssyni — og öðrum bíleigendum — til upplýsingar má geta þess að árgjaldið í FÍB er 3.300 kr. Þessi upphæð er um 30% af vöxt- unum sem tryggingafélögin hafa í tekjur af hveijum einasta bíl í gegn- um bótasjóðina á hveiju ári. Satt er það hjá Sigmari, að FÍB gefur aðeins óljós loforð um lækkuð iðgjöld. Hver hin raunverulega lækk- un verður bíður útboðs trygging- anna. Við vonumst til að hún verði umtalsverð. Höfundur cr framkvæmdastíórí FÍB. hefur vaxið um tvo milljarða króna á ári og var 12 milljarðar króna um síðustu áramót. Forgangsröðun í heilbrigðiskerfinu? Svolítil leiðrétting í FRÉTTAGREIN í Morgunblað- inu í dag er skýrt frá því, að einka- aðilar séu að festa kaup á segulómtæki til lækn- isfræðilegrar mynd- greiningar í trássi við samþykki Trygginga- stofnunar um greiðslur fyrir slíkar rannsóknir. í fréttagrein þessari koma fram nokkrar rangfærslur, sem ég tel mér skylt að leiðrétta. Segulómstæknin til myndgreiningar er mjög sérhæfð og allur tækjabúnaður og um- svif kringum hana kostnaðarsöm. í grein- inni kemur fram sú full- yrðing, að ýmsilegt í rekstrinum sé mun ódýrara en við röntgen- og aðra myndgerð. Þetta er ekki nánar skil- greint, enda ekki rétt. Að vísu er raforkukostnaður hugsanlega eitt- hvað lægri, þegar til lengri tíma er litið, en á móti kemur að vinna við tækjabúnaðinn úheimtir mun meiri mannafla, bæði í daglegum rekstri og í reglulegu viðhaldseftirliti. Þá kemur fram önnur mjög alvarleg rangfærsla, þegar því er haldið fram, að myndgreining með segulómun sé mun „betri“ en með öðrum mynd- greiningarmiðlum, einkum röntgen- geislum. Þetta er röng fullyrðing. Ásmundur Brekkan Hið sanna er, að vegna eðlis tækn- innar gefur segulómunin mun betri greiningarmöguleika í ákveðnum til- vikum í heila-, tauga- og stoðvefja- sjúkdómum. Byggist þetta á mjög sértækri aðgreiningu einstakra vefjaþátta, og rannsókartæknin er af þeim sökum full- komnari til greiningar sjúklegra veljabreyt- inga. Hún mun hins- vegar aldrei geta leyst af hólmi fjölmargar al- gengari og ekki síður nauðsynlegar rann- sóknir með röntgen- geislum og ómtækni, t.d. í lungum, slysameð- ferð og algengustu þvagfærarannsóknum, svo eitthvað sé nefnt. Þótt ábendingar fyrir segulómrannsóknum séu margvíslegar og vel grundaðar, hefur það verið hér, sem annars staðar, að ný tækni hefur oft í för með sér mikla tilhneig- ingu til ofnotkunar og ofnýtingar. í greininni er þess getið, að nokk- ur biðtími hafi verið eftir segulóm- rannsóknum á Landspítala. Eru þar nefndar allt upp í nokkrar vikur. Til upplýsingar er rétt að það komi fram, að aldrei er bið eftir að fá gerðar bráðar rannsóknir, og í raun hefur mun fleiri rannsóknarbeiðnum verið sinnt, þar sem aðrar rannsókn- araðferðir gæfu sama eða betri árangur, en tíðkast á sjúkrahúsum í nágrannalöndum okkar. Tækjabúnaðurinn allur er mjög Ef á að setja upp annað tæki af þessu tagi, segir ---------------------- Asmundur Brekkan, á það tvímælalaust að vera á Borgarspítalanum. dýr, og sem fyrr segir tíma- og mann- aflafrekur. Meðaltímalengd hverrar rannsóknar eru sextíu mínútur. Loks er rétt að geta þess, að hér á Landsp- ítala hefur verið gerð nákvæm úttekt á öllum kostnaði, þar með töldum jaðarkostnaði. Þar er þó ekki að fullu gert ráð fyrir afskriftarkostnaði, enda er sú hefð því miður ekki ríkjandi hjá ríkisfyrirtækjum. Niðurstaðan er sú, að meðalverð hverrar rannsóknar er um 40.000 krónur, en allt að 20-25% hærri, þegar nota þarf sér- stök skuggaefni í greiningarskyni. Samkvæmt þeim stöðlum, sem farið er eftir aniiars staðar í Evrópu, ætti eitt segulómtæki á stærsta sjúkra- húsi landsins að nægja faglega for- svaranlegri eftirspum. Eigi hinsvegar að setja upp annað tæki af þessu tagi á öðrum stað, þá á það tvímæla- laust að vera á Borgarspítala, þar sem umsvif og þarfir, m.a. vegna slysamóttökunnar og heilaskurð- lækninga, gætu réttlætt slíkan bún- að. 14. september 1995. Höfundur er forstöðulæknir rönt- gen- og myndgreiningardeildar Landspítalans. A AUÐLIND H F. Almennt hlutafjárútboð Útgefandi: Sölutímabil: Nafnverð hlutabréfanna: Sölugengi: Söluaðilar: Skráning: Umsjónaraðili útboðs: Hlutabréfasjóðurinn Auðlind hf. 15. september 1995 - 15. mars 1996. 200.000.000 1,38 Kaupþing hf., Kaupþing Norðurlands hf., afgreiðslur sparisjóðanna og Búnaðarbanka íslands. Eldri hlutabréf Auðlindar hf. eru skráð á Verðbréfaþingi Islands og hefur félagið einnig óskað eftir skráningu á hlutabréfunum sem verða gefin út í þessu útboði. Kaupþing hf. Útboðs- og skráningarlýsing liggur frammi hjá söluaðilum og útgefanda. Kaupþing hf. löggilt verðbréfafyrirtœki Kringlan 5, 103 Reykjavík - Sími 515-1500, telefax 515-1509

x

Morgunblaðið

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.