Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 1942, Síða 70

Náttúrufræðingurinn - 1942, Síða 70
114 NÁTTÚRUFRÆÐIN GURINN Bjarni Jósefsson ; Gull í sjónum. í 1. ági*. Náttúrufræðingsins, bls. 169 er smágrein með þessari yfirskrift. Er þar sagt frá rannsóknum danska efnafræðingsins Forchhammers á efnainnihaldi sjávarins og siðari rannsóknum er Liversidge, prófessor i Sidney, gerði á gullinnihaldi sjiávarins við Ástralíuströnd. Forchhammer mun þó ekki hafa talið gull með- al þeirra efna er hann fann i sjónum, en það þóttust menn finna siðar. Liversidge gerði allmargar tilraunir til að mæla magn þess og komst að þeirri niðurstöðu, að 30—50 mg af gulli væru í hverju tonni af sjóvatni.* 1) Þessar rannsóknir Liversidge eru gerðar fyrir æði löngu siðan (birtar 1895—1896) og hafa bæði fyrr og einlc- um síðar verið gerðar ýmsar rannsóknir af sama tagi og voru nið- urstöðurnar nokkuð mismunandi, sumir fundu jafnvel ekkert, en meðaltal rannsóknanna mun liafa gefið eittlivað nálægt 10 mg pr. tonn. Þetta varð til þess að eftir styrjöldina 1914—1918, tóku Þjóðverjar, undir forustu hins fræga efnafræðings F. Habers, sér fyrir hendur að rannsaka þetta nákvæmlega, því liklegt þótti að ef gullið væri svona mikið, þá myndi mega vinna það með hagnaði. Um niðurstöður þessara rannsókna hefir Haber birt mjög fróðlega ritgerð og er þar jafnframt gerð nokkur grein fyrir hin- um eldri rannsóknum.1) Skal liér nokkuð rakið aðalefnið úr rit-. gerð þessari og þá byrjað á fyrstu rannsóknunum. Fyrstan þeirra manna er reynt hafa að ákveða gullinnihald sjáv-. arins má telja Sonstadt nokkurn, sem árið 1872 rannsakaði sýnis- horn, tekin á grunnu valni nálægt eynni Mön í írlandshafi. Til að prófa gullinnihaldið nolaði hann stannóldóríðupplausn (SnCL) sem með mjög þynntri gullupplausn gefur purpuralit („Cassíusar gullpurpura“.) Með því að bera saman lit þann sem hann fékk á upplausn með þekktu gullinnihaldi og þann sem fékkst á sams- konar upplausn unninni úr efnum sjávarins, komst hann að þeirri 1) Þessar tölur höfðu slcekkst i meðförum í fyrrnefndri grein í Nátt- úrufræðingnum, en eru leiðréttar í aths. með sömu yfirskrift á bls. 32 í næsta árg., og ber þó ekki alveg saman við það, sem hér er greint eftir Haber. 1) F. Haber: Das Gold im Meerwasser. Zeitschr. f. angew. Chemie 1927, bls. 303—314.
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102

x

Náttúrufræðingurinn

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.