Fjölnir


Fjölnir - 04.07.1997, Síða 61

Fjölnir - 04.07.1997, Síða 61
Ragnar Bragason Skrípasýningar og í framhaldi af því á milli veruleika og upp- spuna, reynslu og drauma, staðreynda og sögu- sagna. Djúpt í undirmeðvitundinni tökumst við á við óvissu okkar um getu líkama okkar og sjálfs. A barnsaldri er sú óvissa mest og skilin milli raunveruleika og uppspuna óljósust. Stærðir eru það sem ruglar börn mest í ríminu. Ef barn ber sig saman við fullorðinn er það dvergur en samanborið við lítið systkini eða sjálft sig árinu áður er það risi. I undirmeðvitund barnsins er það því stanslaust bæði að stækka og minnka. En stærðarhlutföll eru ekki það eina sem barnið þarf að hafa áhyggjur af. Barnið fæðist hálf-villt, hefiir ekki verið vanið á að gera þarfir sínar á tilteknum stöðum og treður hverju sem er upp í sig. Því veltir barnið fyrir sér hvort það sé maður eða dýr, enda ekki skrítið þar sem það líkist meira gælu- dýrum sínum en foreldrunum. Á lcywtorosKnslceíði Loks þegar barnið nálgast fulla líkamsstærð fara aðrir hlutir að gerast sem rugla það enn frekar í ríminu. Limur stráksins rís og fellur, bólgnar og skreppur saman í tíma og ótíma. Eina stundina ógnvænlegur risi, hina veiklulegur dvergur. Fyrir stúlkuna er vöxtur brjósta álíka áhyggjuefni. Þær eru fáar unglingsstúlkurnar sem ekki finnst þær of flatbrjósta eða of vel útilátnar að framan. Og því í báðum tilvikum skrípi. Því samfara er samanburður beggja kynja í sturtuklefum þar sem fylgst er með aukahárvexti á fáránlegustu stöðum, hári sem líkist meira dýrahári en því hári sem fyrir er á höfðinu. Strákinn dreymir kannski um að verða eins og faðir sinn en um leið og þessi hárvöxtur hefst fara spurningar um eigin stöðu á þróunarskalanum að gera vart við sig. Og þegar stúlkan finnur aukahár á milli brjósta sinna, í handarkrikum, á efri vör eða á fótleggj- um, efast hún um kvenleika sinn og hvort >■ 16. Á hvern hátt hefur myndlistin gert þig að heilsteyptari manneskju? „Til að halda áfram út frá síðustu spurningu, þá hefur hún gert mig að manneskju sem finnst 70 milljónir ekkert sérstakt, gott að hafa þær ef þær detta inn á borð hjá manni óforvarandis en breyta aðeins yfirborðslaginu í jarðlögum sögunnar, svo litlu að það hverfur í lestrinum. Hún hefur kennt mér að lesa samhengi hlutanna og að sundurgreina þá. Ætli það sé ekki þar sem myndlistin byrjar. Ég man ekki hvenær og hvort ég byrjaði að vera myndlistamaður og þess vegna veit ég ekki hvort ég er „heilsteyptari maður". Listaeðlið er í öllum þjóðfélagsstéttum og það er ekki alltaf öruggt að það finnist heilsteyptur og þéttur maður í listastétt." w. Á hvern hátt hefur myndlistin treyst þjóðfélagsstöðu þína? „Hún hefur gert mig að einskonar táknmynd sem framleiðir tákn sem einhver verðmæti felast í, mismunandi eftir þeim sem les í þau. Ég held að þessi táknmynd hafi öðlast visst traust, sé á einhvern hátt komin á bás í þjóðfélaginu sem það getur sætt sig við. Þó eru komnar fram efasemdir um táknin, traust í vantraustinu og efasemdunum.” 18. Hvar sérðu sjálfan þig eftir 20 ár? „Ef ég hefði þegið 70 milljónirnar væri ég búinn að margfalda féð og orðinn milljarðamæringur, farinn að skiþta mér af þjóð- félagsbyggingunni í skjóii þeningaveldis mins. En þar sem ég þáði þær ekki þá held ég að ég verði vaxandi listamaður, annað- hvort frægur eða gleymdur, rlkur eða fátækur, „heilsteyptari” en fyrr þar sem rammi og viðmiðunarstuðlar hafa hverfandi áhrif. Ef til vill verð ég dauður." 19. Hvernig sérðu framtíð myndlistarinnar fyrir þér? „Því hefur verið haldið fram að listin muni hverfa inn í sjálfa sig og verða óþörf, blta i endann á sér og verða eilíf. Ég held að hún verði eilíf á þann hátt að hún verði alltaf einskonar svörun við umhverfi sínu. Sé hún komin í þá þröngu aðstöðu að vera að klemma skoltinum utan um afturendann, þá hrynur hinn fastmótaði hringur og leysist upp i óreiðuna og uppgötvar að það var ekki einmitt bara svona." 20. Hvernig viltu að þín verði minnst? „Sem þúfu í miklum móum íslands." Helgi Þorcils Friðjónsson Ríki Póseidons, 1988 Fjöl sumar '97 nir 61
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100

x

Fjölnir

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Fjölnir
https://timarit.is/publication/985

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.