Tíminn - 15.01.1955, Side 2

Tíminn - 15.01.1955, Side 2
TIMINN, laugardaginn 15. janúar 1955. llrtjlað. Spánverjar vilja ráða giftingum kvenna sinna og Bandaríkjaþegna Bandarískir sjóliðar í Mac rzd. Lltárbönd í ílestar tegundir rit- og reikni- véla. Ottó A. Michelsen Laugavegi 11 — Sími 8 13 80 Gólfteppi Nokkur stykki af gólfteppum til sölu í dag á Bergstaðastræti 28. Stærðir 2x3 metrar og 21/2x31/2 metri. GÓLFTEPPASALAN Bergstaðastræti 28. Síini 2694. SSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSM ÚTSALA IVotlð tækifaerið inoðan útsölurnar standa yíir. að g’era góð kaup, að- eins fáir dag’ar. TÖSKUBÚÐIN, Laugavegi 21 TÖSKUBÚÐIN, Vesturgötu 21 <SSSSSSSSSSSS3SSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSS Mótavír Steinmálning (Paint crete, Tone crete) : Bindivír Steypuþéttiefni Þakpappi Lyftur á bílskúrahurðir Saumur Rafmagnshitadúnkar Þaksaumur Lillinoid ryðvarnarmálning Smekklásar Vírnet filtttema SifffiHfa^élafil h.f Borgartúni 7 — Sími 7490 í . í' EG ÞAKKA innilega gjafir, blóm, skeyti, sendi- bréf og aðra vináttu, sem mér hefir verið sýnd í tilefni J af 30 ára starfsafmæli mínu hjá Leikfélagi Reykjavíkur í ■; BRYNJÓLFUR JÓHANNESSON. 5 í í Mótmælendur (Prote- stants) í Bandaríkjunum urðu öskuvondir nýlega, vegna frétta frá Spáni, sem áttu sér trúarlegar or- sakir. Tilefnið var sam- komulag milli Bandaríkj- anná og Spánar þess efnis, að eftirlit yrði haft með giftingum Bandaríkja- manna, hermanna og borg ara, sem dveldu á Spáni. Sumir mótmælendur vest- an hafsins álitu, að hér hefði hinn langi armur kaþólsku heresíunnar á Spáni seilzt til og haft úr- slitaáhrif varðandi sam- komulagið. Samkomulag milli ríkjanna varð f eftirfarandi: Ef tveir Bandaríkja þegnar viija giftast, annar kaþólsk ur en hinn ekki, verður kaþóiski aðilinn að sækja leyfisbréf til ka- þólskra klerka á Spáni. f öðru lagi, ef tveir andkaþólskir Bandaríkja- þegnar vilja giftast, eða tveir ka- þólskir, þá er ekkert því til fyrir- stöðu að herprestur gefi saman hjónin, innan þeirrar trúar, sem þau óska. í þriðja lagi, ef kaþólsk- ur Bandaríkjamaður vill giftast spænskri stúlku, sem ekki er ka- þólsk, verður að fá Ieyfi hjá borg- aralegum yfirvöldum. í fjórða lagi, ef bandarískur mótmælandi vill gift ast spænskum kaþólikka, verða klerkleg yfirvöld spænsk að sam- þykkja. Allar giftingar framkvæmd ar af bandarískum herprestum verða, hvað sem framangreindu líð ur, að hljóta samþykki spænskra hernaðaryfirvalda. Ráða giftíngum. Það sést á þessu samkomulagi, sem Spánverjar hafa gert við Banda ríkjamenn, að þeim er kvenfólkið ekki meira en svo falt. Þótt þetta samkomulag sé á yfirborðinu látið heita af trúarlegum ástæðum, verð ur ekki annað séð, en Spánverjar Utvarpið Útvarpið í dag. Pastir liðir eins og venjulega. 20,30 Tónleikar (plötur). 21,00 Ævintýrið um gullhornin: Samfelld dagskrá saman tek- in af Kristjáni Eldjárn þjóð- minjaverði. 22,00 Fréttir og veðurfregnir. 22,10 Danslög (plötur). 24,00 Dagskrárlok. Xrnað heilia Hjónaband. Á gamlársdag voru gefin saman í hjónaband ungfrú Nanna Guð- jónsdóttir og Ágúst Ólafsson, bæði til heimilis að Landagötu 20, Vest- xnannaeyjum. Trúlofanir. Nýlega opinberuðu trúloíun sína ungfrú Guðbjörg Steinsdóttir, j.rá Dölum í Páskrúðsfirði (nú nem- andi í kvennaskólanum í Varma- dal í Borgarfirði) og Jónas Jóns- son, jarðýtustjóri frá Þorvaldsstöð- um, Breiðdal. (Tiikynning þessi birt ist röng í blaðinu í gær). 4. jan. opinberuðu trúlofun sína að Hvanneyri ungfrú Mary Karls- dóttir frá Reykjavík og Bjarni Krist jánsson frá Neðri-Hjarðardal i Dýrafirði. Nýlega hafa opinberað trúlofun Sína, ungfrú Herdís Eggertsdóttir frá Haukadal, Dýrafirði og Magnús Helgason, stýrimaður, Vesturhúsum Vestmannaeyjum. Nýlega hafa opinberað trúlofun Sína, ungfrú Rósa Helgadóttir, Vest urhúsum, Vestmannaeyjum og Ein- ár Ragnarsson, vélstjóri, Stykkis- jiólmi. hafi öll giftingarleyfi i höndum sér og geti ráðið því með öllu, hve margar spænskar konur giftist úr landi. Falli ekki eitthvert gifting- arleyfið undir framangreind atriði, þá eru það spænsk hernaðaryfir- völd, sem ráða og þau munu varla brjóta mikið á móti vilja kaþólskra valdamanna á Spáni. Raddir í Bandaríkjunum. Prestar í Bandaríkjunum hafa talað um þetta samkomulag í stól ræðum sínum að undanförnu. Mót mælendaprestar eru að sjálfsögðu 53. milljóiiir (Framhald af 1. sfiSu). sjóðanna úr Mótvirðissjóði brást af hálfu leyti frá því, sem búizt hafði verið við. En Mótvirðissj óði brugðust aft- ur á móti greiðslur frá Sogs virkjun og Áburðarverksmiðj unni. Að svo lengi tókst að halda áfram með útlánin úr sjóðunum i haust var þvi að þakka, að ríkissjóður hljóp að nokkru undir baggann og Búnaðarbankinn lánaði úr sinni sparifjárdeild á fjórt- ándu millj, vitanlega skyndi lán og eins og gefur að skilja allt of dýrt lán fyrir lána- sjóðina, sem lána aftur með margfallt lægri vöxtum en sparisjóðsdeildin verður að taka. En þrátt fyrir þetta allt liggja þó enn óafgreicöar lánabeiðnir frá bændam, er nema munw 8 til 10 millj. kr. til ýmis konar fram- kvæmda, sem þegar eru gerðar á jörðum þeirra, og ekkert liggur fyrir um hve- r.ær verðar hægt að leysa. í rauninni verðnr ekki séð, eins og nú horfir, að pening ar komi tzl að fullnægja þeim beiðnum, sem fyrzr liggja nú fyrr en á hansti komanda, er aftur hefjast útlán úr Mótvzrðissjóðnum. Hvað þá kann að verða til í þær framkvæmdir, er gerð ar kunna svo að verða í snm or, er vissnlega fullkomin ó- vissa nm. En ekki verðnr tal ið ósennilegt, að það verði mjög takmarkað, og væri ekkj óráðlegt fyrir bændnr að gera sér það ljóst áður en þeir ráðast í stórfram- kvæmdir á þessu ári. Ekki veldnr sá er varir, þó að verr fari. Eitt er það í þessu sam- bandi, sem ekki er ástæðu- laust að benda á, en það eru lánskjfcjri^i, sem þessir margnefndu sjóðir veita, og þýðing þeirra fyrir afkomu þeirra. Starfsfé þeirra er eins og vitað er fengið að láni, að miklu leyti erlent fé og mikið á móti samkomulaginu af trúarlegum ástæðum, þar sem þeir telja, að þarna sé kaþólskan að skeröa rétt manna og ennfremur, eins og einn presturinn sagði: að skerða þau mannréttindi, sem stjórnarskráin (Bandaríkjanna) gefur hverjum og einum við fæð- ingu bæði í trúarlegum efnum, sem öðrum. Gestir. En kaþólskir prestar í Bandaríkj unum hafa einnig hafið upp raust sína um málið. Einn þeirra sagði: Sem gestir á spænsku landi verða Bandaríkjamenn að fara eftir spænskum lögum, alveg eins og þeir verða að hlýða lögum allra ann arra landa, þar sem þeir dve’.ja. Presturinn bætti síðan við: í Nor- egí, til dæmis, verða kaþólskir land ar okkar að fá leyfi hjá lúterskum prestum, áður en þeir_ giftast. Og hvers vegna þá endilega að vera að nefna Spán. Nokkru síðar bárust þær fréttir frá Washington, að samningurir.n við Spán yrði tekinn til endurskoð- unar. að sumu leyti innlend lán. Öll eru þessi lán með stórum hærri vöxtum en útlánsvext ir sjóðanna. Slíkur rekstur á lánsstofnun er vissulega algjörð fjarstæða til lengdar, ef ekki verður bót á ráðin. Sérstaklega er þetta tilfinn anlegt hvað snertir Ræktun arsjóð, þar sem árlegt fram lag ríkissjóðs er þar mjög lít ið, eða rétt fyrir rekstrar- kostnaði, en að engu fyrir vaxtatapi. Hér verðttr bót á að ráð- ast hið allra fyrsta. Leiðir til umbóta virðast í fljótu bragði ekki margar fyrir he?idi aðrar en þær, að ann aö hvort taki ríkið á sig að greiða þennan vaxtamis- miín eða að vextir á útlán um sjóðanna verði hækk- aðir upp fyrir þá vexti, er lánin til sjóðanna bera, eða að millzleið þætti færwst, að vexfcfr fejóðana væru hækkaðir að nokkru, og rík ið greiddi það sem þá á vantaði. Um veðdeild bankans má sérstaklega taka fram, að hún hefir ekkert rekstrarfé haft á árinu annað en bráða birgðalán úr sparisjóðsdeild Búnaðarbankans, vitanlega allt of dýrt fyrir veðdeildina. Við svo búið má heldur ekki standa. Það er mjög aðkall- andi nauðsyn fyrir bændur að geta íengið sæmilega hag stæð lán út á jarðir sínar, enda þótt ekki séu til fram- kvæinda á þeim og því ekki um lán úr Byggingar- eða Ræktunarsjóði að ræða. Þótt ekki væri um að ræða í þess um tilgangi nema 4—5 millj. kr. á ári í nokkur ár, mundi það að verulegu leyti bæta úr brýnustu þörf. Þetta virð- ist í rauninni ekki vera stór kostlegt borið saman við sumt annað, sem nú er efst á baugi með þjóðinni, en það er eigi að síður alveg sérstaklega að kallandi. Það hafa stór höf- uð verið lögð í bleyti til þess að finna einhver spakleg ráð við þessu, en ekki tekizt til þessa. Hvar á að fá þessa peninga. Það kann að þykja ófrum leg hwgmynd og óvzturlegt að segja það, en mín skoð un er sú, að aðeins ein leið sé til að leysa þetta og hún er sú, að hinn sameigin- lcgz sjóður allra bænda og annarra landsmanna leggi til þetta fé, 4—5 millj. kr. á ári næstu árin. Swmir segja að lengi megi bæta pmkli á Skjóna. En tækist þetta mundi mörgum bónd anum og bóncjaefninu létta fyrzr brjósti, sem ekkert hefir að flýja til að fá við wnandi hagstætt lán til að eig?iast jörðina sína og halda henni.

x

Tíminn

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.