Vísir - 25.05.1940, Blaðsíða 1

Vísir - 25.05.1940, Blaðsíða 1
Ritstjóri: Kristján Guðlaug sson Skrifstofur Féfagsprentsmiðjan (3- hæð). Ritstjóri .Blaðamenn Augiýsingar Gjaldkeri Afgreiðsla Sími: 1660 5 línur 30. ár. Reykjavík, laugardaginn 25. maí 1940. 118. tbl. Víðtækar ráðstafanir í ULSTER og ÉÍRE (írska fríríkinu) til þess að kæfa byltingartilraun írskra lýðveldissinna. EINKASKEYTI FRÁ UNITED PRESS. — London í morgun. Frá Belfast í Irlandi er símað, að miklar æsingar og kvíði sé ríkjandi um gervalt írland, bæði i Ulster og Eire, og margskonar orðrómur á kreiki, um byltingar- tilraun írska lýðveldishersins (irskra lýðveldissinna — I. R. A.). Stjórnm í Ulster og friríkisstjórnin hafa gripið til skjótra og víðtækra ráðstafana til þess að koma i veg fyrir, að byltingartilraunin hepnist. Það er talið, að fríríkisst jórnin hafi fyrst fengið veð- ur af hvað til stóð, er leyniskjöl fundust i Dublin. Var einn af foringjum lýðveldissinnanna handtekinn og hafði hann i fórum sínum grunsamleg skjöl, m. a. áskoranir til lýðveldissinna um að mæta á fundum og gegna „trúar-skyldum sínum" 8. mai til 24. maí, svo og að hafa alt tilbúið í leyni-vopnabúrum flokksins. Talið er, að þennan tíma hafi átt að vinna að undir- búningi tilraunar til þess að steypa stjórnum Ulster og Eire, en aðal-slagurinn átti að standa skömmu eftir 24. mai. Lögreglan um gervalt Irland hef ir haf t miklu að sinna í alla nótt og hefir hún gert húsrannsóknir á f jölda mörgum stöðum og handtekið f jölda manna. írski lýðveldisherinn er, eins og kunnugt er, félagsskapur rót- tækra Ira, sem vilja knýja fram kröfurnar um sameinað írskt lýðveldi með vopnavaldi, undir eins og færi gefst. Það er þessi fiokkur eða menn úr honum (írish Republican Army — I. R. A. mennirnir), sem valdir hafa verið að f jölda hermdarverka í Bretlandi. Þeir hafa þó lítil spjöll unnið þar í seinni tíð, enda f jölda margir þeirra verið gerðir landrækir og aðrir undir stöð- ugu eftirliti. Jafnframt hafa þeir í seinni tíð fært sig upp á skaft- ið heima fyrir í Irlandi. Þjóðverjar senda áfram herlið til Boulogne. Aðstiaða Bandamanna vird- ist ekki liafa batnað. EINKASKEYTI frá United Press. London í morgun. Bandamenn viðurkenna í tilkynningum sínum, að Þjóðverjar hafi getað kjomið meira liði um skarðið í áttina til Boulogne — og ennfremur er viðurkent að Þjóðverjum hafi tekist að koma meira liði til strandar en Bandamenn ætluðu í fyrstu. f tilkynningum í gærkveldi var getið um mikla bardaga við Cambrai, Valenciennes og víðar, en eftir tilkynningum í dag að dæma, hefir dregið úr bardög- unum aftur. Frakkar segjast hafa gert gagnáhlaup með góð- um árangri á Sedan-vígstöðvun- um. Miklir loftbardagar hafa verið háðir og virðast flugflot- ar Breta og Frakka halda uppi stöðugum árásum á herflutn- ingalestir Þjóðverja og birgða- stöðvar. Bretar segjast hafa skotið nið- ur 80 þýskar flugvélar frá, því síðastliðinn fimtudagsmorgun. Á Sommevígstöðvunum segj- ast Bandamenn hafa búist bet- ur um, en á Scheldevígstöðvun- um, þar sem Þjóðverjar eru í sókn, hafa Bandamenn hörfað undan til nýrra stöðva. ijooverj r a fre Einkaskeyti frá United Press. London i morgun. Átta menn . særðust, þar af þrír svo, að þeir voru fluttir í sjúkrahús, er þýskar flugvélar gerðu loftárás á North-Riding i Yorkshire. Nokkurt eignatjón varð. Sprengikúlum var einnig varpað niður í sveitahéruð í East Anglia og skemdust tvö hús lítils háttar. Skotið var á flugvélarnar af loftvarnabyss- um, og er breskar árásarflug- yélar komu á vettvang, lögðu þýsku flugvélarnar á flótta. — Bandaríkjamenn senda hafskip til írlands eftir Bandarikja- þegnum. Einkaskeyti frá United Press. London í morgun. Frá New York er símað, að hafskipið President Roosevelt sé Iagt af stað til Galway í Ir- landi, og er væntanlegt þangað þ. 1. júní. Skipið flytur Banda- ríkjaþegna frá ýmsum Evrópu- löndum. Tilkynning var birí um þetta fyrir skömmu og var tekið fram, að þess væri vænst, að skipið fengi að fara óáreitt ferða sinna af styrjaldaraðilum. Tekið var fram, að vestur yfir haf flytti skipið aðeins Banda- ríkjaþegna. 500.000 Þjóðverjar hafa fall, segja Frakkar. Einkaskeyti frá United Press. London í morgun. pranska útvarpið birti í fyrra- dag áætlun um manntjón Þjóðverja i innrásunum i Hol- land, Belgíu og Frakkland, og var það áætlað lágt reiknað 500 þúsund manns. í tilefni af þessu birti þýska útvarpið og þýsk blöð þær fullyrðingar, að eng- inn fótur væri fyrir þessu og að þessi fregn væri „ekkert ann- að en áróður". Franska útvarp- ið heldur samt fast við þessa fullyrðingu og hæðist að því, hve nasistar séu farnir að óttast það mjög, að Þjóðverjar hlusti á hinar þýsku tilkynningar franska útvarpið að þetta sé tal- andi dæmi þess, að nasista- stjórnin treysti nú ekki lengur á bann það, sem lagt hefir verið á það, að hlusta á útlendar sendi- stöðvar. Ennfremur sýni hin skjótu tilþrif þýska útvarpsins, I KÖMMUMARFERD Þessi mynd var tekin einn af seinustu frostdögunum á Vesturvígstöðvunum í vor. Hún sýnir þýska hermenn ganga framhjá virki i Siegfried-línunni. Þeir eru á leið fram i fremstu viglinu og eiga að fara í rannsóknarferð út i „Aleyðu", þegar dimma tekur. Umhverfis virkið — til hægri — eru háir staflar af gaddavír. Ræða Georgs VI. Bretakonungs: Vér snðum okkur til guðs EINKASKEYTI frá United Press. London í morgun. Samveldisdagurinn var hátíðlegur haldinn um gervalt Breta- veldi í gær. Kl. 8 í gærkveldi flutti Georg VI. Bretakonungur ávarp sitt til þegná sinna hvarvetna. Gerði hann aðallega styrj- öldina að umtalsefni, hvatti þjóðina til samheldni og fórnfýsi, og lýsti þeirri trú sinni, að Bandamenn myndi sigra með hjálp guðs. Konungur mintíst þess í upp- hafi. máls síns, að á seinasta samveldisdegi hefði hann verið í Kanada og ávarpað þegna sína þaðan. Hefði hann þá talað um þær friðar-, frelsis-. og réttlætis- hugsjónir, sem breska ríkja- sambandið hvildi á. Þá hefði breskar þjóðir enn notið friðar, en síðar. hefði dregið bliku á loft. Vonirnar iim framhald á friði og þróun á öllum sviðum, hefði ekki ræst, en „vér höfum góða samvisku", sagði konung- ur, „þvi að yér höfum gert alt, sem í voru valdi stóð, til þess að afstýra styrjöld, en nú væri hún háð í allri sinni grimd gegn óskum vorum. Á þessum reynslustundum munuð þér ekki vilja annað en, að eg mæli af hreinskilni, og það mun eg gera." Enginn þarf að fara í graf- götur um það, sagði konungur, að það sem fyrir óvininum vak- ir, er að kollvarpa breska heimsveldinu, og öllu sem það táknar og breskum þjóðum er heilagt, til þess svo að brjóta undír sig allan heiminn. Hafin væri barátta um lif og dauða fyrir oss alla, og þetta væri breskum þjóðum og þeim þjóð um, sem þeim væri velviljaðar, fyllilega ljóst. Stefna vor hefir ávalt verið friður. Vér komum heiðarlega fram^ en mættum ódrenglyndi, sýndum trygð og mættum svik- semi, réttlæti og urðum fyrir ofbeldi. Konungur lýstí trú sinni á sigrinum, en að treysta á sigur- inn væri ekki nóg. Þjóðir Breta- veldis yrði að herða sig i bar- áttunni, sýna hugreklti, festu og að nasistar óttist nú ekkert meir en það, að þýska þjóðin komist að sannleikanum um það, hve miklum mannafla hefú' verið fórnað í hinni gegndarlausu framsókn þýska hersins. fórnfýsi, og frá heimalandinu og öllum löndum Bretaveldis myndi koma straumur manna, til þess að taka þátt í hinni iniklu baráttu. Á hinni örlaga- ríkustu stundu snúum vér oss, eins og forfeður vorir, til guðs. Lýsti konungur yfir því, að næstkomandi sunnudag yrði al- mennur bænadagur lialdinn, og livatti menn til þess að taka þátt í bænagerð og fela málstað Bandamanna guði. í ræðulok hvatti konungur alla þegna sína til þess að vinna samhuga að settu. marki, nieð brosi á vör og „berum höfuðið hátt og ineð guðs hjálp mun svo fara, að vér höfum ekki til einskis barist." Fall Boulogne um- ræðuefni breskra blaða. Einkaskeyti frá United Press. London í morgun. Aðalumræðuefni bresku blað- anna í morgun er fall Boulogne- borgar og ræða konungs í gær- kveldi. „Times" bendir á það, hve mikil hætta stafi af framsókn þýska hersins til Ermarsunds, m. a. það, að Þjóðverjum, muni e.t.v. takast að hindra aðflutn- inga tíl Bandamannahersins í Norður-Frakklandi og Belgiu. Aftur á mótí telur blaðið, að Bandamenn hafi bætt stöðu sína að mörgu leyti og sé nú þýska innrásarhernum síst minni hætta á því, að Bandamönnum takist að rjúfa Sí>mband fram- varðanna við meginherinn, enda virðist sókn Bandamanna bem- ast í þessa átt. Blaðið bendir á, að Hitler hafi á hálfum mánuði tekist að ná þeirri stöðu, sem Hilriimrlii. Á hverju vori kemur þessi dagur og guðar á glugga ykkar, góðu Beykvikingar. Hann býð- ur ykkur lítið blóm, Mæðra- blómið, sem hann biður ykkur að kaupa og bera þenna dag. Og hver er sá, sem vill ekki verða við þessari litlu bón. Alt það, sem blómasalan gefur af sér, fer til þess að búa þreyttum mæðrum og börnum þeirra dvöl uppi í sveit. Þessi starfsemi hefir nú verið rekin í nokkur ár og hafa altaf verið fleiri um- sóknir um sumardvöl, en hægt hefir verið að sinna. Og þá lief- ir undanfarin sumur ekki neitt óvænt borið hér að höndum. Nú er öðru máli að gegna; við vit- um öll og finnum, að friðsæld lands okkar getur orðið rofin. Og fari svo, þá verður það Reykjavík, sem fyrir þvi verð- ur. -— Þess vegna er nú meiri þörf en nokkru sinni fyr að börnin geti komist burt úr bænum. Að þessu vinna nú margir aðiljar, einn þeirra er Mæðrastyrks- nefndin, sem hefir hug á að geta aukið starf sitt í sumar frá því sem áður var. Hversu þetta megi takast byggir hún að miklu leyti á árangri þessa dags. Aronar nefndin, að altír bæjar- búar sjái nauðsyn þess máls, er hún vinnur að, og styrki hana til að framkvæma það. Kaupið Mæðrablómið! þýsku horforingjunum 1914 sást yfir að ná. AftUr á móti hafi honum ekki tekist að rýra sjálfstraust Bandamanna né samheldni þeirra, eins og ætlan hans hafi verið. „Ef nokkur ör- vænting hefir gripið fólk hérna megin Ermarsunds, þá er hún sprottin af því, að það harmar það, að geta ekki verið nær aðal- vígstöðvunum og lagt simi skerf til bardaganna", segir blaðið að lokum. „Daily Telegraph" ræðir um ávarp Bretakonungs. „Enginn þekkir betur en konungur vor, I hvers þjóðin er megnug í sjálfs- fórn og banáttuhug. Sá þegn- skaparvottur, sem konungi barst í gær, sýnir betur en nokk- úð annað, hver samheldni nú rikir í öllum, löndum hans."

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.