Vísir - 12.09.1940, Blaðsíða 1

Vísir - 12.09.1940, Blaðsíða 1
 ! Ritstjóri: Krístján Guðlaugsson Skrifstofusr: Féfagsprentsmiðjan (3. hæð). Ritstjóri Blaðamenn Sími: Auglýsingar 1660 Gjaldkeri S línur Afgreiðsla 30. ár. Reykjavík, fimtudaginn 12. september 1940. 210. tbl. gerð loftvarnajrbyssa kun í London. <m i Tjónið miklu minna í méíi^ eii undanfarnar nætur. Sigurvegasri EINKASKEYTI frá United Press. London í morgun. Loftvarnirnar í London voru með nokkuð öðrum hætti í nótt en undanfarnar nætur. Vakti það athygli manna að skothríðin var miklu ákafari og lét hærra en nokk- Tiru sinni fyr. Er það upplýst að ný tegund loftvarnabyssa hafi verið tekin í notkun, sem mun reynast þýsku flugvélunum skeinuhættari, en þær sem áður voru notaðar. Það vakti einnig athygli manna, að svo virtist, sem hik kæmi á þýsku flugsveitirnar við skothríð þessa og mjög drægi úr sókn þeirra. Hefir hér farið að spám sérfræðinga, sem látið hafa það álit í ljós að Bretar myndu auðveldlega finna upp örugg varnartæki gegn næturárásunum, er þeir hefðu kynst þeim nokkuð. Svo var hávaðinn mikill í loftvarnabyssunum að vart heyrð- ist til árásarflugvélanna, sem sveimuðu yfir borginni. Eomu þær ekki í stórhópum, en höguðu sókn sinni þannig að þær dreifðu sér og flugu inn yfir borgina ein og ein, eða tvær saman. Kúlunum úr loftvarnabyssunum og sprengjum óvinafIugsveit^ anna rigndi yfir borgina, en svo sem áður er getið lamaðist sóknin mjög við hina óvæntu skothríð. Verkamenn fóru árla í morgun um götur borgarinnar og söfnuðu saman kúlum og sprengjubrotum, sem á strætunum lágu. Flugsveitirnar þýsku beindu að þessu sinni, eftir að loft- varnaskothriðin var hafin, árás- um sínum á úthverfi Lundúna, en fáum sprengjum var varpað niður yfir miðborgina, — miklu færri en undanfarnar nætur. Fréttaritarar United Press, sem fóru snemma í morgun víða um borgina, skýra svo frá að tjón af árásum þessum hafí orðið miklu minna en undanfarnar nætur. í gær mátti heita, að haldið væri uppi stöðugum árásum á London, og var þá varpajS sprengjum, yfir ýms hverfi, sem áður höfðu sloppið hjá árásun- um. Var varpað niður mörgum ikveikjusprengjum og kpm 'upp eldur víða. í fyrri nótt voru brunarnir svo miklir, að bálin blöstu við gluggunum í Fleet Street alla nóttina og Ijómuðu þar alt upp. Sprengjum rigndi einnig yfir Westend og ollu þær þar verulegu tjóni. Er talið að í gær hafi sprengjum enn verið varpað á fæðingardeild, en manntjón varð þar ekkert. Konungur Bretlands og drotning fóru í gær um Lund- únaborg til þess að skoða skemdir þær, sem orðið höfðu, aðallega i Eastend. Meðan á þeirri för stóð var ger loftárás og leituðu konungshjónin niður :í lof tvarnabyrgi undir Iögreglu- stöð einni. Var þar f jöldi fyrir, aðallega konur, sem hyltu kon- ungshjónin og létu í ljós, að þær óttuðust ekki árásir þær, sem gerðar yrðu, en myndu fyrir sitt leyti stuðla eftir mætti að framhaldandi vörnum borg- arinnar. Konungshöllin, Buckingham Palace, varð fyrir sprengju, og brotnuðu súlur í höllinni og skemdir urðu á henni aðrar. Brotnuðu gluggar allir í norð- urblið hallarinnar, en mann- tjón varð ekkert, með þvi að þjónustufólk alt hafði forðað sér í tæka tíð. Var hér um tíma- sprengju að ræða, sem sprakk ekki fyr en alllöngu eftir að henni hafði verið varpað niður. Ræða Churchills. Mr. Churchill, forsætisráð- berra Breta, flutti ræðu í breska útvarpinu í gær, og þótt hann gerði sér góðar vonir um bar- áttu Breta, lýsti hann ástand- inu svo, að það hvatti sist til ofmikillar bjartsýni. Hélt liann því fram, að Þjóðverjar undir- byggju innrás sína sem ákafast, og mætti marka það af skipa- ferðum þeim, sem þeir béldu uppi i skjóli fallbyssa sinna á Ermarsundsströnd Frakklands alt suður til Brest og jafnvel til Biskayaflóa., Stór skip og smá halda um sundið í hundraðatali og slíkum flota er ekki unt að halda þannig til lengdar á hættulegum stöðum, án þess að til innrásar komi svo fljótt sem unt er. Allmikill viðbúnaður er einnig i Noregi og má vænta, að einnig verði að verjast innrás þaðan. Taldi Churchill líkindi á því að innrás myndi þegar verða reynd i næstu viku, — í það minsta myndi hún verða örlagarík. Ghurehill hélt þvi fram, að Þjóðverjum hefði algerlega mishepnast að ná yfirráðunum í lofti. Þeir hefði gert harða hríð til þess, með árásum sínum á flugstöðvar í Kent og öðrum héruðum í nálægð London, en mist 3 flugvélar móti hverri, sem Bretar mistu, en 6 flug- menn móti hverjum, sem féll af liði Breta. Hann kvað engan þurfa að ganga þess dulinn, hversu hættulegur leikur þessi væri — með þessu áframhaldi væri þýski flugflotinn stórlam- aður ef tir nokkrar vikur, en að ætla sér að gera innrás í Bret- land án þess að hafa yfirráðin í lofti, væri stórhættulegt. Churchill sagði, að ýmsum getum mætti að því leiða hve- nær innrásin yrði gerð, hvort hún yrði gerð á England, Skot- land eða írland eða öll löndin samtímis, en livað sem öllum getum liði, yrði menn að búast við innrás og það mjög bráð- lega. Churchill ræddi varnir Bret- lands og sagði, að Bretar hefði nú i heimalandi sínu miklu betri og fullkomnari her en nokkuru sinni. í lok ræðu sinnar sagði Chur- chill, að menn í öðrum löndum mætti vera þess fullvissir, að breska þjóðin mundi sýna hug- prýði og þrek í öllum raunum — í þjáningunum mundi hún öðlast þann styrk, sem leiddi hana til sigurs, ekki að eins fyr- ir hana sjálfa, heldur fyrir allar þjóðir og framtíð þeirra. Hvatti Churchill þjóðina til baráttu og taldi góðar líkur á endanlegum sigri Breta og stuðningsþjóða þeirra. Fór hann hörðum orðum um Hitler og alt hans athæfi, sem hann taldi að ætti fyrir sér að út- mást, þannig að Evrópa yrði bygð upp á nýjum og traustum grundvelli. Loftárásirnar. Þjóðverjar héldu áfram loft- árásum sínUm á Bretland i gær- kveldi og fram eftir nóttu, og var tilkynt í London kl. 11.30 i gærkveldi, að 90 þýskar flugvél- ar hefði verið skotnar niður, en Bretar sögðust hafa mist 17. Ekki voru öll kurl komin til grafar, er þessi tilkynning var birt. S. 1. mánudag biðu um 400 manns bana i London, en 1400 særðust, og i gærkvedi var kunnugt, að í gær höfðu 18 menn beðið bana en 286 særst. Mikill bluti þeirra, sem fórust i fyrradag, höfðu safnast saman í skóla einum, og var þetta fólk, sem hafði áður orðið að flýja heimili sín vegna loftárása. Þjóðverjar hófu skothrið i gær af hinum langdrægu fall- byssum sínum við Doversund og var skotið af þeim yfir sundið með nokkuru millibili allan dag- inn og var skothríðinni ekki lok- ið seint í gærkveldi. Karol konnagrur á leio tíl Ameríku London i morgun. United Press. Samkvæmt fregn frá Lugano lagði Karol konungur ásamt frú Lupescu af stað frá Milano síð- astliðinn þriðjudag og fóru um Torino í gær. Ekld er vitað með vissu hvert ferðinni er heitið, en talið er sennilegast, að konung- urinn muni legga leið sína um Frakkland og Spán til Portu- gals og þaðan til Ameriku. JLoftárás á Berlín. London í morgun. United Press. Loftárás var gerð á Berlín kl. 12,45 í nótt og enn önnur kl. 2,15. Var flogið yfir borgina í þremur bylgjum og komust tvær sveitirnar inn yfir hana miðja. Opinberlega er tilkynt í Ber- lín, að íkveikjusprengjum hafi verið varpað niður og hafi kom- ið upp eldur í íbúðarhúsum í nánd við miðsvæði borgarinn- ar. Ennfremur hafi sprengjum verið varpað niður í Tiergarten og séu þar nokkrir smágígir. Samkvæmt skeyti, sem barst frá United Press seinni partinn í gær var sprengjum varpað í fyrrinótt yfir ríkisþingsbygg- inguna, Brandenburger Thor og hús rétt hjá aðsetri sendiherra Bandaríkjanna, sem skemdist þó ekki. Berlínarfréttaritari Afton- bladet i Stokkhólmi símar blaði sínu, að hernaðarsérfræð- ingar þar sé komnir á þá skoð- un, að ekki sé mögulegt að sigra Breta með loftflotanum og árásum hans. Aðeins með því að koma liði á land í stór- um stíl verði þetta mögulegt. nliriHi ÍBFli íiisirstril. segir Roosevelt London í morgun. United Press. Roosevelt hélt ræðu í gær í verkalýðsfélagasambandinu, og lét þar í ljós þá skoðun sína, að hann teldi fráleitt, og til þess myndi aldrei koma, að Banda- ríkin háðu stríð utan Ameríku, nema því aðeins að á þau væri ráðist. Við munum hvorki senda landher, flota né Iofther til ann- ara landa eða heimsálfa, til þess að taka þar þátt í stríði, og mun stefna mín í þeim málum verða hin sama og er yfirlýst stefna flokks míns. Bandaríkin munu að sjálfsögðu gæta hagsmuna sinna á hvern þann hátt, sem henta þykir best, en það sam- Walther von Reichenau, hers- höfðingi nýtur nú meira álits hjá Hitler, en nokkur annar þýskur hershöfðingi. Hann stjórnaði sókn Þjóðverja á hendur Pólverjum og í vor stjórnaði hann áttunda þýska hernum, sem braust í gegnum Maginot-línuna og til hafnar- þorganna við Ermarsund. Vélbátar hæfta síldveiðum. Fyrstu vélbátarnir komu af síldveiðum til Vestmannaeyja hinn 9. þ. m., og hafði veiðin gengið mjög að óskum, enda Iétu skipshafnir vel af. Eru bátarnir nú sem óðast að hætta veiðum. Dragnótaveiðar hafa að vanda verið stundaðar frá Eyjum, en hafa gengið treg- lega, enda hafa gæftir yerið mjög stirðar. rýmist ekki hagsmunum vorum né stefnu, að Bandaríkin blandi sér með vopnavaldi í annara þjóða deilur. Hinsvegar horfir málið alt öðru vísi við, ef ráðist verður á Bandaríkin. Þá mun stjórn þeirra ekki hika við að senda allan nauðsynlegan her- afla til annara landa og heims- álfa til þess að verja hlut sinn. Bússar og Svíar hafa gert með sér nýjan viðskiftasamn- ing. Kaupa Rússar stál, vélar o. fl. af Svíum, sem fá í staðinn korn, olíu o. m. fl. Samsæti Guðm. ornssonar. Svo sem getið var um í blað- inu í gær, efndu vinir og sam^ starfsmenn Guðmundar Ás- björnssonar til samsætis hon- um til heiðurs, og komu menn sarnan í Oddfellowhöllinni kl. 7 síðd. Tómas Jónsson borgarritari stjórnaði hófinu og ávarpaði heiðursgestinn og samkomuna með nokkrum orðum í upphafi. Knud Zimsen fyrv. borgarstj. flutti aðalræðuna fyrir minni heiðursgestsins og skýrði í stór- um dráttum frá ævi hans og störfum. Frú Guðrún Guðlaugs- dóttir flutti heiðursgestinum á- varpsorð í bundnu máli, er birt- ist hér i blaðinu i dag. Hjalti Jónsson konsúll hélt skemtilega ræðu, þar sem hann dró dæmi úr sjómenskunni, og síra Bjarni Jónsson vígslubiskup tók mjög i sama streng, en færði fram að lokum þakkarorð til Guð- mundar af hálfu K.F.U.M. Hall- grímur Benediktsson, formaður verslunarráðsins, þakkaði Guð- mundi unnin störf i þágu versl- unarstéttarinnar, og Magnús Jochumsson þakkaði störf hans í þágu Oddfellowa. Haraldur Guðmundsson tók til máls af hálfu minni hlutans i bæjar- stjórn, eins og hann orðaði það, og lýsti forsetastörfum Guð- mundar og sanngirni hans. Frú Anna Zimsen flutti afm,ælis- barninu þakkir frá Rebekku- stúkunni og loks talaði prófess- or Bjarni Benediktsson og lýsti yfir þvi, að bæjarráð hefði sam- þykt að fá góðan málara til að gera mynd af Guðmundi, sem skyldi geymd í salarkynnum bæjarstjórnar. Á milli ræðanna las borgar- ritari upp skeyti og kveðjur, sem borist höfðu og skiftu þau hundruðum. Borðum var hrundið kl. 11, en því næst var dans stiginn fram til kl. 4. Ávarpaði Eggert Kristjánsson stórkaupm. þá af- mælisbarnið, af hálfu kaup- manna og þaklcaði unnin störf. Guðmundur Ásbjörnsson á- varpaði að lokum samkomuna og þakkaði auðsýnda vináttu. Fóí hófið að öllu leyti hið besta fram. ÞÝSKIR FANGAR. — Myndin hér að ofan sýnir þýska fanga í Bretlandi. Eru þeir geymdir þar víða i fangabúðum, en auk þess hafa margir þeirra verið fluttir til Kanada.

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.