Vísir - 18.11.1946, Blaðsíða 2

Vísir - 18.11.1946, Blaðsíða 2
VlSIR Mánudaginn 18. nóvember 1946 Jarlne r Haíigríin Himncsk fegurð varpaði helgiblæ á hinztu kveðju ís- lenzku þjcðarinnar lil „lista- skáítísins góða". Klukkan rúmlega 12 s. 1. laugardag hófst minningar- alhöfn um þjóðskáldið Jón- as Hallgrímsson í klrkjunni á Þingvöllum. Bæði kirkjan og kistan, sem jarðneskar leifar Jcnas breiða yfir beðinn þeirra, er æfisólin er hnigin. Líkamsleifar Jónasar Hall- grimssonar, hins góða sonar íslenzku þjóðarinnar, Jiafa verið fluttar hingað og búinn hér staður4 Og í dag eru hon- um nær og fjær voltaðar þakkir og ást í'yrir „kvæðin, ljúfu, þýðu." Öllum er það Ijóst, að þau ar hvildu í var smekklega æviár, sem Jónas dvaldi í skreytt blómum og sveigum.'fjaiiægð frá Islandi, þráði Athöfnin hófst á því, að hánn landið h'eitt alla daga, dómkirkjukórinn söng þfju það er eins og hann horii vers úr sálminum „Allt eins heim í djúpri þfá, er oo' blcmslrið eina." Þá flutti Bjarni Jónsson vígslubiskupp skörulega og andríka ræðu. „Fátækur var Jónas, en hann hefir auðgað marga. Heiðrikjan er alltaf jafnbjört yfir óskabarni Is- lendinga," sagði sira Bjarni m. a. Heiðríkjan miin sjald- an hafa verið bjartari yfir Þingvöllum, en er athöfninni í kirkjunni var lokið með því að dómkirkjukórinn söng: „Víst ertu, Jesú kóngur klár." Mistrið, sem liafði hulið „á sjónum allar bárur smáar rísa og flykkjast lieim að fögru landi ísa, að fósturjarðar minnar strönd og hlíðum," horfi heim i söknuði og þrá. Hann nefndi þetta fagra Jjóð: „Eg bið að heilsa." I raún og veru var han'n i ljóðum sínum öilúm að biðja að heilsa íslandi, senda þvi ástarkveðjur. I þeim ijóðum nokkur hluta fjallahringsins 'voru fólgnar heitustu óskir er austur kom var gersam-"ans og bænir íslandi td lega horfið og nóvembersólin handa, hrifning hans og að- hellti geislaflóði sínu yfirjdáun á náttúrufegurðinni snævi 'þakla ættjörð sonar heima og hinum dýrðlegu „ylhýra málsins". Úr kirkiu báru kistuna sem þingmenn, en utan við kirkj- kraftaverkum Guðs, hann sá biasa við hér. Vér þekkjum ást hans og una tóku við rithöfundar og aðdáun á þessum stað. Hann náítúrufræðingar; báru þéir lýsti þeim tilfinningum sin- kistuna síðasta spölinn í 11"« meðal annars i tveim- þjóðargrafreitinn. I graf-! ">' kvæðum, sem eru í flokki reitnum lék lúðrasveit Reykjavíkur Oratorium eftir Hándel og meðan kistan seig niður i gröfina lék Lúðra- sveitin „Island, farsælda frón" Qg dómkirkjukórinn söng. Meðan ómar dagsins fegurslu og beztu ljóða hans: „Island, farsælda-frón" og „Fjallið Skjaldbreiður". Nú eru líkamsleifar hans fluttar heim og lagðar við bf jó'st fósturjarðarinnar, eins og barnið í móðurfaðm. I dag bárust út i vetrarkyrrðina og minnist íslenzka þjóðin Jón- kista Jónasar hvarf í ætt-'asar viðkvæmum hqga. Minn- jarðarskaut breiddist hátið- ingarnar koma til vor. Fyrst leg kyrrð og ró yfir alla, sem sjáum vér í anda fátæka viðstaddir voru. Næst var ^sveitadrenginn norður í sunginn sálmurinn „Faðir | Öxnadal. Aðeins 9 ára gam- andanna". , all tekur hann að reyna Þegar biskupinn yfir Is- landi, herra Sigurgeir Sig- urðsson, tók til máls endur- varpaði hamraveggur AI- mannagjár hverju orði i ræðu hahs, sem hér f er á ef t- ir. og skilja, að mannlifið er ekki aðeins Ijós og gleði, heldur einnig skuggar og sorg. Þá þegar varð liann að bcina veikum fótum sín- um út að gröfinni. Faðir hans var skyndilega kallaður burt og Jónas gleymdi ekki hin- um sára harmi, þótt árin liðu. „Drag skó þína af fótum þér, þvj að 'sá stnður, sem þú stendur á, er heilög jörð." — 2. Mósiiii.k, :;. kapv 5. vers. Frá upphafi Islands byggð-1 ar hafa Þinfívellir verið heil-l agur staður þjóðar vorrar og \ samofinn sögu hennar og kjörum. ! Enn i dag beinir íslenzka; þjóðin Smga sínum hingað. Hér í þjfro'árgr&f.feitóúih hef- ib hún rq ákveðið.að búa áslfóígnustu sonum óg dætrí-.;;!;;i>attníg iM*»\Vd'Wt^"ho4uuri um Islands hinzíá hvílurúm. | lífjð snemma sársaukní'ullt Hér vill þjóðin í móðurást I eins og svo m'örgum öðruin. „Man ég þó missi minn í heimi fyrstan og sárstan er mér faðir hvarf." Og hann segir líka: „Man ég minnar móður tár." En í sorg og reynslu ljúkast upp heimar-----seni ella eru Iokaðir og margt fagurt sprettur þá fram í mannshug- anum, sem vökvað helgum tárum öðlast undraverðan vöxt og fegurð, enda sagði Jónas svo fallega: „Þá er það víst að beztu blómin gróa í brjóstum sem að geta fundið til." Eg hygg, að reynsla Jónasar í Iífsbarátlunni allt f rá bernsku bafi opnað hug hans fyrir hinum æðri sannindum lifsins. A háluni braulum, i fátækt og einshcðingsskap og fjarri landinu, sem bann elskaði, sá hans skarpskyggni and/ heim i sannleiks- og sólskins- löndin. Hann fann, að „það er svo læpt að trúa heimsins glaumi." Og ef lil vill er það lalað út frá hans eigin reynslu þelta: „Þá sá alfaðir, . sem öllu stýrir, grát í auga ins einmana." Trúarstrengurinn í hörpu lians er hljómfagur. Trúin á föðurforsjón guðs. „Vitlu barn, sú hönd er sterk", sagði hann. ísland þakkar honum hans fagra hlut i frelsisbaráttunni. Þakkar honum ást hans á móðurmálinu, og þá fyrir- mynd, sem hann gaf sjálfur í meðferð þess. Einn íslenzkur rithöfund- ur, sem nú er látinn, sagði þessi sönnu orð um hann: „Islenzk tunga skartar í ljóð- um hans í allri sinni fegurð og tign, heimurinn í stuðla- fallinu er skær og tær eins og úr gullstrengjaðri gígju." Þáttur vinanna þriggja: hans, Tómasar og Konráðs gleymist íslendingum aldrei. Þeir voru trúir, sannir boð- berar ættjarðarástarinnar, þjóðrækninnar og frelsisins. I dag hljómar harpa Jónasar enn í hjörtum vor Islendinga. Vér heyrum hljóminn hér á Þingvöllum og i sveitinni hans heyrast þeir: „Þar, sem háir hólar, hálfan dalinn fylla," og um landið allt. Rödd hans hljómar áfram um ókomin ár, alveg eins og hann sagði sjálfur um Tóm- as Sæmundsson: i „Lengi mun hans lifa rödd, brein og djörf um hæðir, lautir." lega fram á við. Einnig þá er þeir eru fallnir og löngu liðnir. Þeir hvetja til þjóðar- einingar og samtaka og bar- áttu í frelsis- og framfaraátt. . r. ' • - Jónás trúði á framtið Islands og sú trú hans var byggð á traustinu til guðs. Frá gröf hans í dag berst því þetta hróp hans til yztu stranda og inn lil dala: „Veit þá engi, að eyjan hvila á sér enn vor, ef fólkið þorir Guði að treysta, hlekki að - hrista, hlýða réttu, góðs að bíða." Hann féll ungur í valinn. En gjöf bans til islenzku þjóðarinnar f.ellur aldrei úr gildi. Og vér crum öll á einu máli um það, að sú þjóð er vel á vegi slödd, sem á sonu að missa, sem eftir sig láta arf, líkan þeim, er Jónas Hall- grímsson gaf sinni þjóð. Mannsæí'in er alltaf stutt og flestum finnst gröfin köld og dimm. Skáldið Einar Benedikts- son, sem nú hvílir hér við hlið Jónasar átti sammerkt i þvi að horfa lil austurs í sól- arátt og sjá þar i anda ný heimkynni. lífsins. Hann sagði: „Þar hjartað verður hreint og skilur fyrst að heimþrá vor til guðs er lífsins kjarni, því glampar eilífð yfifr bárri lis.'c, sem engils svipur Ijómi yfir banii." Yfir þjóðargrafrcitnum Ijómar eilift ljós og eilif von. Líkamsleifar þjéskáldsins Jónasar Hallgrímssonar verða nú vígðar íslenzkri mold. Þjóðin krýpur við gröf hans í hljóðri þökk. En andi hans og ljóð munu lifa. Að lokinni ræðu biskups- ins söng Dómkirkjukórinn með undirleik Lúðrasveitar- innar: „Ó, guð vors lands." Er siðustu tónar lofsöngs- ins voru dánir út kastaði síra Hálfdán Helgason, prófastur, rekunum og athöfninni lauk með því, að sungið var: „Gefðu að móðurmálið mitt." Jarðneskar leifar Jónasar Hallgrimssonar hafa nú hlot- i'ð hinzta hvilurúm, en ljóð hans lifa í hverri íslenzkri sál meðan „Ástkæra, ylhýra málið" túlkar sígildan menn- ingararf sveitadrengsins frá Hrauni í Öxnadal. iioiiii fyrstur — Framh. af 1. síðu. ús Björnsson náðum í, skýfði ökkur frá þvi, áð hann hefði verið að koma suíinan úf Keflavík um það bil, sem eldurinn, brauzt út. Kvaðst hann hafa séð tvær stúlkur á náttkjólum skammt fi-á hús- inu og hef ði hann þegar num- ið staðar og boðið þeim upp i, jafnframt því sem farþeg- arnir buðust til að fara úr bílnum, en þær voru svo æst- ar og utan við sig, að þær sinntu þessu ekki og hlupu leioar sinnar. Bilstjórinn liélt, að þær mundu bafa meiðzt eittbvað. Leystar út með gjöfum. Þegar konurnar tvær fóru frá Stórholti til kunningja eða ættingja, nokkuru fyrir hádegi, voru þær leystar út með gjöfum, því að húsfreyj- an og dætur hennar gáfu þeiiti kjóla og kápur í stað þeirra fata, sem þær höfðu misst. Er það höfðinglega gert." irunmn- Vér Islendingar eigum ímikil íhugunarefni við þessa gröf. Hér rifjast upp ham- ; ingj imfriíh • og : harmarnir,' í mistökin og sigrarnir. En beztu synirnir benda ævin- Drottningin veðurteppt. Drottningin er veðurteppt j i Kongshöfn l Færeyjum. Mun hún hafa viðkomu i .Þórshöfn, einsog venjulega,; ' en sökum storm^, hef ir hun ' ekki getað farið þangað enn- Iþá. Framh. af 1. síðu. GLUGGAR BBOTNA. I húsunum Amtmannsstíg 5 og 5 A> sem eru norðan göt- unnar, sviðnaði gluggaum- búnaður og rúður brotnuðu af hitanum og sömuleiðis i Þinghollsstræti 14. Var vatni dælt á þessi hús til að verja þau fyrir eldinum, svo og húsin Þingholtsstræti 16 og 18 og báru ibúar sumra hús- anna innanstokksmuni út til að forða þeim, ef ekki tækist að verja þau fyrir eldinum. OLÍUPORT HlS. Milli Amtmannsstígs og Bókhlöðustigs, fyiir enda sunds,'sem gengur suður úr Amtmannsstígnum, er olíu- port Hins íslenzka steinolíu- hlutafélags. Þar mun ekki vera geymd nein olía lengur, en hins vegar er þar talsvert af tækjum, bílum, tunnum o. s. frv. og jarðvegur er þar smitaður af olíu. Varð kom- ið i veg fyrir, að eldurinn kæmist í portið, þótt vindur stæði á það og neistaflug kveikti i húsi handan þess — húsinu BÓKHLÖÐUSTÍG 11. Komst eldurinn i efri hæð þessa húss og brann húii mikið að innan, en slökkvi- liðinu tókst að forða því frá eyðileggingu. — Eldurinn komst ekki niður á neðri hæðina, en skemmdir urðu á henni af vatni. Komst eld- urinn í bettá hús á niunda tímanum. K. F. U. M. 1.,; Um líkt Ie_yti mun eldur- inn hafa náð fótfestu i sám- komuhúsi K.F.U.M., sem er Fraiiib"" a"^'."siðu.'

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.