Morgunblaðið - 08.02.1925, Blaðsíða 5

AnkabiaC Morgnnbl. 8. febr, 1925.
MORGUNBLAÐIÐ
Fiskmarkaðurinn
í miöjaröarhafslönöunum.
Eftir Gunnar Egilson.
Morgunblaðið befir beSið G. E. um frásbgn af fiskmarkaðinum árið
®e®. leið, og borfurnar á markaðinum næsta ár þar syðra; og birtist það
hjer. Eins og kunnugt er, var G. E. suður á Spáni fjóra síðustn mánuði
ársins sem leið. — Fór bann iþá ferð að tilblutun landsstjórnarinnar
°g bankanna.
ÍilígSíEui'.iesiia
Óvenjulega litlar fiskbirgðir syðra í fyrravetur. Verðið bækkaði
framan af árinu, sem leið. Fiskurinn seldur hjer fyrirfram í
stórum stíl, löngu áður en hann er veiddur. >— pegar fram á
sumarið kemur, lækkar verðið syðra, meðal annars vegna þess,
að verðið var orðið svo hátt að fiskkaup almennings minkuðu,
svo og vegna þess, að fregnir um mikinn afla við ísland og
Noreg drógu úr eftirspum hjá kaupmönnum. En er fram á sum-
arið kemur, er fyrirsjáanlegt, að vertíðin við New Foundland
og Labrador, verður óvenjuleg-a rýr. purð verður á fiski í þeim
hjeruðum, sem venjulega fá fisk þaðan. íslenskur og norskur
fiskur kemst þar að, og verðið hækkar aftur. Sökum þess, hve
rúmt varð á markaðinum, hafði hámarksverðið í Barcelona minni
áhrif en ella.
Sumaraflinn af Vestfjarða-miðinu, hefði þó orðið ofvaxinn Spán-
armarkaðinum. Markaður fyrir hann óverkaðann fjekst í Ítalíu.
Markaðurinn er þar sívaxandi fyrir óverkaðan fisk, og því hefir
verið hægt, að losna við svo til allan aflann frá síðastliðnu ári.
Viðvíkjandi horfimum á næstunni, tekur G. E. aðallega tvent
fram, er getur gert aðstöðu vora mun verri í ár, en í fyrra.
Engar líkur til að vertíðin bregðist árum saman við Ameríku
og yfirvofandi hámarksverð á Spáni.
Verðhækkunin í fyrra.
í fyrra, um þetta leyti, þótti
horfa- vel um sölu á fiski. Síðari
hluta ársins 1923 hafði eftirspurn-
ln 1 Miðjarðarhafslöndunum ver-
talsvert meiri, og salan tals-
Vert örari ien búist vap við, og
bm áramótin 1923—1924 voru því
fiskbirgðir hjer á iandi tiltölu-
le8a mjög litlar, og það þótti fyr-
lrsJáanlegt, að þær birgðir mundu
^Vergi nærri hrökkva þangað til
nýja framleiðslan kæmi á mark-
a<5tnn, sem ekki var búist við, að
°rðijj gæti fyr en seint í júní eða
fJTst í júlímánuði.
Afleiðingin af þessu varð sú,
um áramótin, eða rjett við þau,
f6r verð á fiski þar syðra að
|^®kka stórum, og hækkaði svo
röðum skrefum, að þegar komið
,Var fram í febrúarmánuð, nam
Verðhækkunin þar alt að 30 peset-
m Per. kvintal, eða kringum 100
r- á skpd., miðað við heildsölu-
^erð þar sygra_ pví miður kom
^essi verðhælkkun iekki íslenskum
aQileiðendum eða fiskkaupmönn-
svo mjög til góða, sem æski-
hefði verið, og stafaði það
^>Vl> sem fyr segir, að lítið var
r af birgðum hjer heima fyrir,
ve * Var sú aðalorsökin til
V ^a'kkunarinnar.
ir 'á fvent: a ® það Þótti fyr-
fiskb^e^t’ a^ar fyTri ars
lrgðir myndu vera uppseldar,
e,^ar nýja kauptíðin byrjaöi, og
J^1 flskurinn kæmi á markaðinn,
i en stfkt hafði ekki komið fyrir
tí?er*\^r '—> °g a ð gamla kaup-
-tist ætla að enda með til-
Uega mjög háu verði; þetta tvent
lls^a' >a^ vei-kum, að menn þótt-
að ^ ^ert síer bestu vonir um,
ag Veyð í markaðslöndunum myndi
v.í,Jlllnsta kosti ekki fyrst í stað
a ^gra á nýju kauptíðinni.
f’iskurinn seldur fyrirfram
hjer heima.
a* ^jg voru nú horfur skömmu
m"dierne;:rtíð byrjaði-u-
oK f(,v, eða Um mánaðamótin jan.
a7hió?aí 1ÍðÍnn’ var Þe^ar
bJóð* út hjer innanlands,

og gera boð í vertíðaraflann, þ. e.
hina svo kölluðu fyrstu fram-
leiðslu, og mun þá þegar tölu-
verður hluti af áætluðum afla
togaranna hafa verið seldur hin-
nm innlendu fiskkaupmönnum eða
útflytjendum. Yerðið var miðað
við þetta háa verð í markaðslönd-
unum, og mun að jafnaði hafa
verið kringum 200 kr. fyrir slkip-
pundið. Pað mun nú vera mjög
óalgengt, ef ekki eins dæmi, að
framleiðendur geti selt afla sinn,
þó ekki sje nema. fyrsta fram-
leiðslan, eins snemma og hjer átti
sjer stað, löngu áður en búið var
að veiða nokknrn fisk úr sjó. En
þó var ekki staðar numið við
fyrstu framleiðsluna. Brátt tókst
framleiðendunum, hæði togaraeig-
endum og bátaeigendum úti um
land, að selja enn meira af afla
sínum fyrir sama verð, jafnvel
fisk, sem ekki átti að slkila fyr en
í ágúst eða septembermánuði, og
mun óhætt að segja, að þegar
komið var fram í mars—aprílmán-i
uð, hafi framleiðendur verið búnir
að selja alt að helmingi af áætl-
uðum afla sínum, þ. ie. þeim afla,
sem þá var áætlaður. Seinna kom
það á daginn, að ársaflinn reynd-
ist talsvert meiri en gert 'hafði
verið ráð fyrir, eða nokkur gat
búist við.
Salan syðra.
Meðan á þessu gekk hjer heima
fyrir, voru utflytjendurnir í
samningum nm sölu á fiskinum
til markaðslandanna. par var það
nú komið á daginn, að þurðin á
fiskj var ekki eins tilfinnanleg
og húist hafði verið við.
Fyrst og fremst er það svo,
að salan á fislki er að jafnaði
einna daufust á fyrstu mánuðum
ársins þar syðra; en við þetta bæt-
ist svo það, að eftir því sem út-
söluverð hækkaði þar, fór að draga
nokkuð úr neyslunni, eins og altaf
vill verða. Og enn var það í þriðja
lagi, að talsvert meira barst þangað
af húsþurkuðum fiski, en gert haföi
verið ráð fyrir. Alt varð þetta til
þess, að hinir spánversku innflytj-
endur þóttust sjá fram á, að ná
Elöurinn getur gert yöur öreiga á svipstunöu. En gegn þeirri
óhamingju getið þjer trygt yöur á auðvelöan og óöýr-
an hátt, meö því að vátryggja eigur yður hjá
The Eagle Stan & British
Dominions Insurance Co. Ltd.
Aöalumboösmaður á íslanði
Garðar Gíslason
Reykjavík.
myndu saman gömlu birgðarnar
og nýi fiskurinn, og jafnvel eitt-
hvað verða afgangs af gömlu
birgðunum, og urðu þeir því mun
varkárari með tilboð sín en vonast
hafði verið eftir.
Ekki bætti það heldur um, að
fregnir fóru nú að berast til Spán-
ar um uppgripa-afla, bæði hjer- á
landi og í Noregi, og þóttust fisk-
kaupmenn þar því öruggir um, að
yfirfljótanlega mikið mundi verða
af fiski þar á marikaðinum, þegar
fram í sækti.
ískyggilegt útlit í júní—júlí.
Nýja kauptíðin byrjaði, með
öðrum orðum, hvergi nærri eins
giæsilega og menn höfðn þóst
geta gert sjer vonir um, í vertíöar
byrjun. Að vísu hjelst enn hið háa
verð, sem verið hafði á fiski þar
syðra alt vorið, og stóð svo fram
í júní—júlímánuð, eftir að fyrstu
farmarnir af nýju framleiðsltmni
komu á markaðinn.
En upp frá þessu fer a® koma
almennur afturkippur, og mark-
aðsverð þar syðra fer að lækka
hröðum skrefum, og þegar komið
er fram í lok júlímánaðar, er heild
söluverð þar orðið það lágt, að
það samsvarar, með þáverandi
'gengi á krónunni, hjer um bil
' 200 Ikr. pr. skpd., fob., þ. e. sama
iverði og útflytjendurnir höfðu
gefið fyrir fiskinn hjer, án þess
að nokkur ágóði sje þar reiknað-
ur.
pessj verðlækkun stafaði, eins
og fyr er vikið að, mikið til af
því, að fiskkaupmönnum þar
syðra var kunnugt um, að o-
venjulega mikill afli hafði borist
á land, bæði & Islandi og í Nor-
egi. Auk þess var hitt, að vegna
þess hversu óvenjulega þurkasamt
hafði verið hjer mn vorið og
fram eftir sumrinu, verkaðist fisk-
urinn miklu fyr og miklu örar eu
vant er, og harst því örar að á
markaðinn. Er því ekkert senni
legra en að þetta verðfall hefði
haldið áfram, ef ekki hefði annað,
mjer liggur við að segja óvænt
happ, orðið til að stöðva það.
Monið eítir
þessu eina
innlenda fjelagl
þegap þje«« sjAvátryggið.
Simi 542.
Pósthólf 417 og 574.
Sfmnefni! Insurance.
Efnalaug Reykjavíkur
Laugavegi 32 B. — Simi 1300. — Sínmefni: Efnalaug.
Hreinsar með nýtísku áhöldum og aðferðum allan óhreinan fatoat
og dúka, úr hvaða efni sem er.
Litar upplituð föt, og breytir «m lit eftir óskum.
Eykor þægindi! Sparar fje I
Fiskiveiðar við New Foundland og
Labrador bregðast.
Vatn á okkar myllu.
pegar komið -var fram í ágúst-
mánuð, for það að verða öllum
ljóst, að fiskveiðarnar við New-
Foundland og Labrador höfðu
verið með allraminsta móti. petta
gerði það að verkum, að hörgull
fór að verða á fiski í Portúgal,
sem að jafnaði fær mest af fiski
sínum frá þessum stöðum, og við
það -hækkaði verðið á þeim mark-
aði. En af þessu leiddi aftur það,
að Norðmenn gátu selt þangað
mikið af þeim fiski, sem þeir
myndu annars hafa boðið út og
selt á Norður-Spáni. En við það,
að framboðið frá Noregi til Norð-
ur-Spánar minkaði, eða varð minna
en ella, jókst þar þörfin fyrir ís-
lenska fiskinn, og má fullyrða, a?5,
þetta bafi beinlínis orðið til að
stöðva verðfallið. par við bætist
einnig, að tekist hafði að selja
talsvert af fiski til Portugal, og
sömuleiðis til Sevilla á Spám,
er> á háðum þessum stöðum hefir
hingaðtil verið lítið um markað
fyrir ísl. fisk.
pegar hj»r v*r komið, »m «5»
eftir miðjan ágústmánuð, fór það
nú líka að verða ljóst, að talsvert
milkið var farið að ganga á ísl.
fiskbirsðarnar, því útflutningur-
inn hatði verið með örara móti,
eins og fyr er sagt. Sama var að
segja um Noreg; þar var líka orð-
ið tiltölulega lítið eftir af fiski,
þegar komið var fram yfir mitt
sumar, og þegar þetta tvent bætt-
ist ofan á aflaleysi við New-Found
land, og þar af leiðandi verðhækk-
un í Portúgal, þá varð þess ekki
langt að bíða, að ný sveifla kæmi
á verðið á spánska markaðinum,
og lá nú sveiflan upp á við. Fór
verðið síhækkandi, mjög á sama
hátt og átti sjer stað í fyrra, og
hefir nú loks náð líku hámarki og
þá var.
Hámarksverðið í Barcelona.
Pó 4 þetta ekki við um alla
markaðsstaðina á Spáni. Eitt hjer-
aðið þar, Bareelona-hjeraðið, sem
einmitt er annar aðal-markaðs-
staðurinn fyrir íslenskan fisk,
hafði sjerstöðu í þessu efni. par
höfðu þau tíðindi gerst, snemma
í ágústmánuði, að fyrir ráðstaf-
anir hjeraðsstjómarinnar hafði