Morgunblaðið - 16.12.1932, Blaðsíða 3

MORGUNBLA'ÍIÐ
i '
JRorgttttHatti
Útgref.: H.f. Arvakur, Reykjavlk.
Rltstjðrar: Jón KJartansson.
Valtyr Stef&nsson.
Rltstjórn og afgrelOsla:
Austurstrætl 8. — Slmi 1600.
Auglýsingastjóri: E. Hafberg.
Auglýsingaskrifstofa:
Austurstræti 17. — Simi 3700
Helma8ímar:
Jón Kjartansson nr. 3742.
Valtýr Stefánsson nr. 4220.
E. Hafberg nr. 3770.
Áskriftagjald:
Innanlanðs kr. 2.00 á mánuOi.
Utanlands kr. 2.E0 & m&nuOi.
f lausasölu 10 aura elntaklO.
20 aura meO Lesbók.
frá sendinefndinni
Tilkynning frá forsætisráðherra.
Samninganefnd sú, sem af ís-
lands hálfu hefir haft með hönd-
«m samninga við stjórn Stóra-
bretlands, liefir nii lokið störfum,
•og er komin heim.
Áður en nefndin fór hjeðan
hafði íslenska stjórnin sent stjórn
■Stórabretlands skýrslu um óskir
stjórnarinnar. Á fyrsta fundi
hinna bresku og íslensku samn-
inganefnda lögðu Bretar fram ósk-
ir sínar. Síðan v,pru haldnir marg-
ir fundir milli samninganefnd-
anna, og lauk þeim með því, að
nefndirnar gerðu með sjer frum-
■drætti að samningi um þau mál-
•efni er rædd' voru á fundunum.
Atvik lágu þó svo til, að eigi var
hægt að semja um sum þeirra mál-
•efna, er miklu skifta í viðskiftum
íslendinga og Breta.
Báðar nefndh'nar skuldbinda
*ig til að mæla mfeð því, að stjórn-
Ir beggja landanna samþykki það
samkomulag er nefndirnar gerðu
með sjer, en vegua eindreginna
óska Bretastjórnar verður ekkert.
birt um efni samningariha að svo
stöddu. Hins vegar er gert ráð
fyfir því, að gengið verði til loka-
isamninga snemma á næsta ári.
íslensku samningamennirnir
láta þess getið, að Bretar hafi
tekið þeim með sjerstakri aliið, og
tekið með skilningi á málefnum
Jslendinga.
TNTý stjórn í Finnlandi.
Tþelsingfors, 15. des.
United Press. FB.
Fivimaeki prófessor hefir mynd-
að stjórn. Er hann sjálfur for-
sætisráðherra og einnig fjármála-
ráðherra til bráðabirgða. Dr. Re-
iander er fjármálaráðherra. Hack-
:zell utanríkismálaráðherra, dr.
Puhakka innanríkismálaráðherra
og Oksala hermálaráðherra.
Merkúrs-fjelagar! Munið fram-
haldsaðalfundinn í Varðarhúsinu
kl. 8*/, í kvöld.
Gliákublinda. Út af Morgunblaðs
grein Ingólfs Oíslasonar læknis, 4.
"þ. m., hefir Helgi Skúlason augn-
iækriir beðið oss að geta þess, að
liann ha.fi nú lokið við bækling
um glákublindu, sniðinn við a.l-
mennings hæfi, og murii hann
koma út í næsta mánuði.
Sterlingspund var enn í gær í
jöfnu gengi. Kauphallarviðskifti í
London voru dauf fyrst, en það
lifnaði yfir þeim. er frjettist um
fjÖrug kauphallarviðskifti í New
York.
Mál Magnúsar Guðmundssonar
lyiir Hæstarjetti.
Málaflutningnum lnkið —
Dömurinn vasntnnlegur ö mðnudag.
Málflutningurinn í máli þeirra
C. Behrens og M. Guðmunds-
sonar hjelt áfram í Hæstarjetti
í gær. Stóð hann yfir frá klukk-
an 10 árd. og var ekki lokið fyr
en kl. um 5 síðd.; hjelt hann svo
’að kalla viðstöðulaust áfram,
nema hvað gefið var 11/2 klst.
matarhlje um hádegi.
Pjetur Magnússon heldu’r áfram
varnarræðu sinni.
Þegar málflutningnum var
frestað á miðvikudag, hafði P.
Magnússon lokið við að ræða
um hið fyrra aðalatriði (hús-
eignina á Lindargötu 14), sem
undirrj.dómarinn bygði sektar-
dóm sinn á, viðvíkjandi því, að
C. Behrens hafi hlotið að sjá fyr-
ir yfirvofandi gjaldþrot sitt, er
hann gerði samninginn við Tofte.
Þessu næst sneri P. M. sjer að
útistandandi skuldum og ummæl-
um undirrj.dómarans þar að lút-
andi. Leit P. M. svoá, að eigi væri
órjettmætt að draga 10% frá úti-
standandi skuldum og liæmi þá
um 4000 kr. til frádráttar eigna-
megin á efnahagsskýrslunni. En
á móti þessu kæmi svo það, að
skuld Behrens við Höepfner hafi
verið reiknuð um 6000 ísl. kr. of
hátt. tJtkoman hefði því orðið sú,
að enda þótt allar útistandandi
skuldir væru afskrifaðar með
10 %, yrði þó hagur Behrens betri
eftir samninginn, en áður.
Tvö hugtök, sem undirrjettar-
dómarinn ruglar saman.
P. M. benti á, að undirrjett-
rdómarinn ruglaði saman tveim
óskildum hugtökum, sem sje því
að vera ,,insölvent“, þ. e. eiga
ekki fyrir skuldum og hinu, að
sjá fyrir yfirvofandi gjaldþrot.
— Undirrjettardómarinn virtist
telja þetta eitt og hið sama. En
þetta væri herfilegur misskiln-
ingur. Gjaldþrot gæti verið „yf-
irvofandi“ þótt eignir væru meiri
en skuldir. Einnig þyrfti gjald-
þrot ekki að vera „yfirvofandi“
þótt skuldir væru meiri en eign-
ir. Til þess að skera úr um þetta
hvorttveggja kæmi margt til
greina, og nefndi P. M. mörg
dæmi því til sönnunar.
Ef það álit undirrj ettardómar-
ans væri rjett, að það að eiga
ekki fyrir skuldum og sjá fyrir
yfirvofandi gjaldþrot væri eitt
og sama hugtak, hver yrði af-
leiðing þess? spurði P. M. Og
hann svarar: Það eru ekki tugir
— og ekki hundi'uð — heldur
þúsundir manna, sem ár eftir ár
eru að greiða skuldir, vitandi,
það, að þeir eiga ekki fyrir skuld
um. Hvað um þá níu tíundu
mentamanna vorra, sem koma
bláfátækir frá prófborðinu með
stóran skuldabagga á herðum,
en eiga ekki annað til en nokkrar
bókaskruddur? Eða hvað um
þann ömurlega stóra hluta ís-
lenskra atvinnurekenda til lands
og sjávar, sem er að brjótast
í að greiða skuldir, endá þótt
vitanlegt sje að þeir eigi ekki
nándar nærri fyrir skuldum? Ef
opna á tugthúsið fyrir öllum
þessum mönnum, þá þarf ekki
að kvíða atvinnuleysi næstu ár-
in. Næg atvinna myndi fást við
að byggja tugthús.
En sannleikurinn væri sá um
þessa menn, að þeir sæu alls ekki
gjaldþrot sitt fyrir. Þetta hug-
tak yrði að skýra með skynsemd,
svo að það kæmi ekki í bág við
heilbrigt viðskiftalíf.
Þessu næst rakti P. M. hin önn
ur minni háttar sakarefni, sem
undirrj.dómarinn hefði dæmt C.
Behrens fyrir.
Að því loknu rökstuddi hann
varakröfu sína, um skilorðsbund
inn dóm; einnig benti hann á’,
að ef um væri að ræða sök hjá
Behrens, myndi hún vera fyrnd
samkv. 67. gr. hgnl.
Rannsókn málsins og dómurinn.
I lok ræðu sinnar sagði P. M.,
að rannsókn málsins væri í mörg
um atriðum mjög ófullkomin.
Engin tilraun vseri gerð til að
upplýsa ýms atriði, sem miklu
máli skifta, og flest þessi atriði
væru einmitt sakborningunum í
vil. —
Dómurinn líkti^t miklu meir
harðvítugu og óbilgjörnu ákæru
skjali en dómi. Þetta sýndi best,
hve óheppilegt væri, að sami
maður væri ákærandi og dómari,
enda hefði ákáérandinn í þessu
máli í mörgum tilfellum verið yf-
irsterkari dómaranum.
Vörn Jóns Ásbjömssonar.
• Jón Ásbjörnsson gerði þá
kröfu, að M. Guðmundsson yrði
algerlega sýknaður.
Fyrst rakti J. Á. tildrög máls-
ins, er Behrens sneri sjer til M..
G. í okt. 1929, komu Tofte hing-
að og samningsins við hann;
einnig rakti hann nákvæmlega
efnahag Behrens bæði fyrir og
eftir samningagerðina við Tofte.
Hjer verður ekki rakin ræða J.
Á. viðvíkjandi þesSum atriðum,
enda ekki rúm til þess.
Þessu næst rakti J. Á. lið fyr-
ir lið röksemdir undirdómarans
fyrir því, að M. G. hafi, er hann
aðstoðaði við samningagerðina
við Tofte hlotið að sjá fyrir yf-
irvofandi gjaldþrot Behrens. —
Þessi þáttur úr ræðu J. Á. verð-
ur heldur ekki rakinn hjer, enda
tæki það upp of mikið rúm í blað
inu. Þess skal aðeins getið, að
J. Á. benti á margar villandi og
jafnvel rangar frásagnir í dómi
undirrjettarins. Þótti J. Á. svo
langt gengið í þessu efni af hálfu
undirdómarans í sambandi við
álit eða umsögn N. Manscher
endurskoðanda viðvíkjandi samn-
ingnum við Tofte, að hann krafð-
ist þess að undirdómarinn yrði
víttur fyrir þetta; þar virtist und
irdómarinn ekkert tillit taka til
þess, sem rannsóknin hafði upp-
lýst. —
ísleiskar húsmæðir!
Það er yður til hins mesta sóma, hve vel þjer kunnið a#
meta yfirburði
Lj ómasmj örlíkisius.
Hyggin og samviskusöm húsmóðir lætur ekki blekkjast af
skrumauglýsingum, hún velur f jölskyldu sinni þá fæðutegr
und, sem er viðurkend að standa öðrum framar að hollusta
og næringargildi og kaupir einungis
Ljómasmjörlíki.
Á JÓLUNUM ER AÐEINS ÞAÐ BESTA NÓGU GOTT.
Þess vegna nota nú allar húsmæður
L|ómasm|ðrlíkl
— með rjómabússmjöri — í jólakökurnar og jólamatinn.
LJÓMANDI kökur! --- iÍÓMANDI matur!
Ljómandi og gleðileg jólf
Samningaumleitanir við skuld-
heimtumenn Behrens.
Jón Ásbjörnsson fór ítarlega
inn á þá staðhæfingu undirrj.-
dómarans, að M. Guðm. hafi
með samningaumleitunum við
skuldheimtumenn Behrens vor-
ið 1930 tafið fyrir gjaldþroti
Behrens fram yfir þann tíma, að
hægt yrði að rifta samningnum
við Tofte.
Þessi staðhæfing dómarans
væri mjög villandi. Samningstil-
boðið hefði ekki verið samið og
sent út fyr en um mánaðamótin
maí—júní, og hafi þá verið lið-
inn sá tími, sem urit var að rifta
samningnum. Væri því óhugs-
andi, að samningstilboðið hafi
verið gert í þeim tilgangi, að
koma í veg fyrir riftingu.
Ekki væri þvf heldur til a8
dreifa, að M. G. hafi dregið a>
senda samningstilboðið fram yf-
ir riftingartímann. Hann hafi
ekki fengið í hendur gögnin fyr-
ir tilboðinu fyr en eftir 21. maí.
Hvað kom rjettvísinni til að
fara af stað?
Að lokum staðhæfði Jón Ás-
björnsson, að málsóknin á hend-
ur M. G. hafi verið gersamlega
tilefnislaus. M. G. hefði ekki
gert sig sekan í neinum ólög-
mætum verknaði í sambandi víð
gjaldþrot C. Behrens. En hváð
veldur þá því, spurði J. Á., að
mál í rjettvísinnar nafni er höfil-
að gegn M. G.? Tildrögin vsepi
að vísu kunn hverjum manrii,
én þó gæti hann eigi látið hjá.