Morgunblaðið - 15.12.1946, Qupperneq 14

14
MORGUNBLAÐIÐ
Sunnudagur 15. des. 1946
Síðara bindi af Skútu
öldinni komið úf
I’ETTA er stór bók, 6A4 b!
í bókinní er fjöldi mynda aí
skipum, skipstjórum. skip.shöfn-
um, útgerðarmönnum, útgerð-
arstöðum o. m. fl.
Bókin ..skiplist í þrjá megin-
þætti: 'Skip og veiðar, Slysa-
annál og Skútumanna s'óyur.
I’átturinri Skip og ueiðar lýsir
-seglskipunum og veiðunum á
þeim. Þrfr er gerð ítarleg grein
fyrir hinum ýmsu tegundum
seglskipa, stjórn þeirra, tilhög-
un segla og mörgu fíeira, er út-
gerð þeirra snertir. Lýst cr ná-
kvæmlega hákarlaveiðum á þil-
skipum. einnig þorskveiðum
með handfæri.
Slysa-annáll greinir írá öllum
þeim slysum, sem vitað er til
að órðið hafi á seglskipum frá
1813 til 1924. lír atvikum lýst,
að svo miklu leyti sem þau eru
kunn og heimildir leyfa.
Skútwmanna sögur nefnist
þr:ðji og lengsti hluti ritsins.
Þar birtast margar frásagnir úr
lífi þilskipamanna víðsvegar
'um land. Eru þær valdar með
það fyrir aúgum, að bregða upp
sem fjölþættustum og eftir-
l minnilegustum mvndum af
l . . .
j starfi þcirra og stríði. Kennir
1 þar margra grasa. Sagt er frá
afburðaskipstjój'um, slyngum
stjórnendum, frábærum fiski-
möiinum, baráttu við storma,
stórsjóa, hafís. hríð og myrkur.
Lýst er margri svaðilför, þar
sem á ýmsu v-a.It um leikslokin.
Síðast í ritinu eru athuga-
semdir og leiðrjettingar við
fyrra bindi, ítarleg nafnaskrá
vfir bæði bindin, mvndaskrá,
efnisyfirlit og eftirmáli.
Prentsmiðjan Hólar hefur
annast prentun og er frágangur
ágætur. Utgefandi er Bókaút-
gáfa Guðjóns O. Guðjónssonar.
Æfintýri í Skerjagarðinum,
sænsk drengjasaga eftir Josef
Kjellgren, er komin út í ís-
lenskri þýðingu Stefáns Júlíus
sonar. Bókaútgáfan Björk er
útgefandi. Þetta er skemtileg
drengjasaga. Myndir prýða
bókina.
Evrópusöfnunin. Sigga og
Laufey 150,00, Gamall maður
40,00, Ónefnd 50,00, S. V. B.
15.00, J. í. 20 00. F. F. 100,00.
Brunasöfnunin. — S. V. B.
15.00.
ethaíi í
ÞAÐ var út af pexi um það,
að blöðin okkar væru dálítið
tómlát um „lifandi frjettaflutn-
ing“ daglegrar lífsbaráttu sjó-
mannastjettarinnar íslensku,
sem kunningi minn bennti mjer
á, að.sá Islendingur, sem oft-
ast hefði siglt skipi milli landa
yfir styrjaldarárin væri Magnús
Runólfsson, skipstjóri á b.v.
Forseti, áður Gulltoppur. Hann
hjelt því fram, að siglingamet
á hættusvæðum styrjaldarár-
anna, og önnur afrek heilbrigð-
ar líísbaráttu, væri síst ómerk-
ari íþróttir en t. d. pokahlaup
suður á íþróttavelli!
Er þetta bar til var jeg ný-
kominn heim frá útlöndum, og
hafði „legið á bekknum“ hjá
Magnúsi yfir hafið. Hina við-
burðalausu silagangsdaga sjó-
ferðarinnar hafði hann stytt
mjer stundir með því að
segja mjer ýmislegt um fisk-
veiðar og útgerðarmál, svo og
j um ævintýri manna til lands
og sjávar, atvinnuvegi þessum
viðkomandi. Hann er nefnilega
þeirrar skoðunar, að. lííið sje
ekki eintómur þorskur og Eng-
lendingar, og eigi heldur ekki
að vera það. En ekki höfðu
hættusiglingarnar borið á góma
í þeim umræðum, enda hefir
mjer jafnan fundist sjómenn
vera sagnafáir um svaðilfarir
sínar.

iand og lýður
Ef þjer hafið ekki enn ákveðið hvaða bók þjer
ætlið að geía vinum yðar eða kunningjum í
jólagjöf, þá er það vegna þess, að þjer hafið
ekki veitt bók frú Evelyn Stefánsson, konu
Vilhjálms Stefánssonar, nægjanlega athygli.
Veitið athygli hinni stórmerku og glæsilegu
bók
ALASKA — land og lýlar
og þjer munuð sannfærast um, að fallegri,
skemtilegri og ódýrari bók er ekki fáanleg.
Prentsmið|an ODD! h.f.
Mjer datt því í hug að þakka
Magnúsi fyrir síðast, og spyrja
hann um, hvort eitthvað væri
til í því, sem kunningi minn
hefði sagt.
— Það fer nú eftir því, hvað
það var, sagði Magnús, stutt-
aralega, —- eins og sæmir ó-
sviknum Vesturbæing, því að
hann er fæddur og alinn upp
á Bræðráborgarstígnum, yngsti
sonur Runólfs fiskimatsmanns
frá Miðhúsum.
— Að þú hefir manna oftast
siglt skipi milli landa á styrj-
aldarárunum.
— Ekki veit jeg um það, en
mjer hefir verið sagt að svo
mundi vera.
•—- Hvað fórstu margar ferð-
ir?
— Jeg held þær hafi verið
65. í stríðsbyrjun, og fram eft-
ir stríðsárunum, var jeg stýri-
maður, fyrst á Snorra goða og
síðan á Gulltoppi, en þá feng-
um við stýrimennirnir oitar en
endranær heiðurinn af því að
sigla skipunum út. Er eigenda-
skipti urðu á ,,Gulltoppi“ fylgdi
jeg skipinu og tók við stjórn
þess. Eftir það sigldi jeg því
sem fyrr, — af því jeg held,
að við sjeum allir álíka mikils
virði þessir kallar, sem sækj-
um sjóinn, og skemmtilegast
fyrir okkur að halda hópinn.
— Og þetta gekk allt slysa-
laust?
— Já, eins og í . ...sögu,
samkvæmt reglunni: flýtur
meðan ekki sekkur. Við þótt-
um, sumir hverjir, nokkuð ó-
þjálir í samfloti, enda stungum
við þann fjelagsskap af eins oft
og því varð viðkomið. Framan
af stríðinu var oft nokkuð arg-
samt í loftskey-taklefanum:
neyðaróp um allan sjó.
— En bar þó ekkert öðru
nýrra fyrir þitt skip?
— Nei, ekki nema hvað við
björguðum einu sinni áhöfn af
millilandasiglingu
Spjallað vil HðgRús Runálfsson,
71 dagar á hættusvæðinu
Magnús Kunólfsson.
ensku skipi — eitthvað 250—
300 manns. Skip þeirra stóð í
björtu báli . . .
Þá var nú ,,Tjalinn“ feginn,
sem oftar á þeim árum. Þótti
mjer það skemmtilegast við
þessar siglingar, hve okkur var
vel fagnað í fisksölubsejunum,
og hversu fólkið virtist skilja
það, að við værum líka að
vinna fyrir það. En nú er strax
komið annað hljóð í strokkinn.
Nú eru íslensku togararnir hik-
laust látnir bíða löndunar, og
stundum alls ekki afgreiddir
fyrr en enginn enskur togari
er fyrir hendi. Stundum er okk
ur líka skotið inn á milli, ef
mikill landburður hefir verið
af fiski og söluhorfur eru slæm
ar.
Það er þegar farið að líta á
okkur sem keppinauta, sem
ekki eru meira en svo velkomn-
ir á enska fiskmarkaðinn. Sú
er skoðun mín, að við ættum
að fara að líta alvarlega til veð-
urs í fisksölumálunum, og láta
það ganga fyrir enn auknum
togarakaupum — svo maður
sleppi mótorbátunum, sem
aldrei hafa verið til annars en
eyða peningum og drepa fólk.
England er ekki markaðsland
fyrir okkur nema á stríðstím-
um.
Annars held jeg, að það sje
best að fara í land og kjósa
sjálfan sig í nefnd eins og hin-
ir........
S. B.
— Samþykkíir
Bandaiags
kvenna
Framtíald. af 5. síðu.
A fundinum skýrði fjáröflun-
arnefnd ílallveigarstaða frá ár-
angri söfnunarinnar, sem verður
að teljast mjög góður, en sú
skýrsla verður birt síðar. Var
nefndinni þakkað ágætt starf,
ekki síst formanni hennar, frú
Gúðrúnu Jónasson. Frú Laufey
Vilhjálmsdóttir, sem er formað-
ur byggingarnefndar Hallveig-
arstaða, sýndi með skugga-
myndavjel teikningu af hinu til-
vonandi Hallveigarstaðahúsi og
höfðu fundarkonur af því mikla
ánægju.
Þá voru ræddar ítarlegar til-
lög'ur um innrjettingu íbúða frá
sjónármiði húsinæðranna, samd-
ar af nefnd, sem kosin var á
síðasta aðalfimdi til að athuga
málið. Verður því starfi haldið
áfram og síðan leitað samkomu-
lags við byggingarfjelög og
húsaméistara.,
Frk. Guðrún Jónasdóttir
flutti fyrri fundardaginn fróð-
legt erindi er hún ncfndi: Hús-
mæðurnar og innflutningurinn.
Síðara kvöldið var kaffisam-
sæti að íundinum lokiuim.
I Bandalagi kvenna í Reykja-
vík eru nú 16 fjelög, sem alls
hafa nærfellt 4500 meðlimi.
I stjórn þess eru nú: Aðal-
björg Sigurðardóttir, formaður;
Guðrún Pjetursdóttir, ritari;
Guðlaug Bergsdóttir, gjaldkeri.
ÞEI
sem vilja koma
jólakveðjum eða auglýsingum í jólablaðið
eru vinsamlegast beðnir að hringja í síma
í dag eða sem allra fyrst.