Morgunblaðið - 04.07.1985, Page 7
MORGUNBLAÐIÐ.VIÐSKIPn/AIVINNUIJÍrFIMMTUDAGUR 4. JÚLÍ1985
B 7
skipanaskrá sem stýrikerfið
sjálft sér um að framkvæma í
hvert skipti sem það er ræst.
Þetta er hin svonefnda
„halló-skrá“ sem í stýrikerfinu
nefnist
autoexec.bat
Þessi skrá getur verið mjög
mikilvæg, vegna þess að hún
skipuleggur vinnuumhverfi
notandans ef svo má segja. f
flestum tilvikum verður að
hlaða inn íslenskum lykla-
borðsþýðanda, biðja um dag-
setningu og tíma, hugsanlega
setja upp letraskrár eða túlk
fyrir stafakerfi letrans sem
nota skal og jafnvel fleira.
Einnig má hugsa sér að setja
þar inn skipanir sem breyta
andliti stýrikerfisins ef svo
má að orði komast. Sumum
gæti fundist vinalegra að fá
eftirfarandi skilaboð á skjáinn
í stað einfaldlega A>
Nú er drif A í notkun, leiðin
hingað er a: \ skráa \ skrác.
Hvað viltu nú?
Ef þetta er of yfirþyrmandi
má breyta því á einfaldan hátt
með svonefndri
prompt
skipun. Ég ætla hinsvegar
að láta hér staðar numið að
sinni. Ég sé að hægt er að
halda áfram fram á haust með
ýmsar skipanir MS-DOS-
stýrikerfisins. Ég mun taka
upp eitthvað af því sem eftir
er síðar, annaðhvort ef farið
verður fram á slíkt af ein-
hverjum sem gott þykir að fá
slíkar skýringar á íslensku,
eða ef mér finnst sérstök
ástæða til.
Gott væri að fá einhver
viðbrögð við því hvort svona
spjall um ákveðin kerfi eru
einhverjum til gagns. Þeir sem
ekki nota tölvur með þessu
stýrikerfi munu væntanlega
ekki hafa þolinmæði til að
brjótast í gegnum slíka pistla,
eða allavega þykja þurr lesn-
ing.
Næst ætla ég að fjalla nokk-
uð um þau ritvinnslukerfi sem
ég hef kynnst, og lýsa helsta
muninum sem á þeim er.
Baldur Sveinsson
Nýtt á markaðnum
Lloyd’s
Register
opnar
skrifstofu
BRESKA flokkunarfélagið Lloyd’s
Register of Shipping hefur formlega
opnaö skrifstofu á íslandi og er
þetta ein af 246 skrifstofum félags-
ins í yfir 100 löndum. Félagið hefur
haft umboðsmenn á fslandi sl. 70 ár
til að annast skoðanir fyrir sig — í
fyrstu M. E. Jessen, fyrsta skóla-
stjóra Vélskóla íslands, en frá árinu
1949 hefur Viggo R. Jessen haft með
höndum skoðanir fyrir félagið en
hann lætur nú af störfum fyrir ald-
urs sakir. Forstöðumaður skrifstofu
Lloyd’s Register of Shipping á ís-
landi er Kristján Ólafsson en aðset-
ur félagsins er að Mýrargötu 2,
Reykjavík.
Lloyd’s Register var stofnað ár-
ið 1760 og aðalverkefni félagsins
hefur jafnan verið flokkun skipa
og útgáfa vottorða. í skráningar-
bókum félagsins, sem gefnar eru
út árlega, er að finna upplýsingar
um 7.600 skip, 100 brúttórúmlestir
og stærri. Um 25% af öllum versl-
unarflota heims er flokkaður hjá
félaginu. Hér á landi eru 65 skip
flokkuð hjá Lloyd’s Register.
Síðustu ár hefur starfsemi fé-
lagsins færst inn á nýjar brautir
svo sem eins og eftirlit með hönn-
un og smíði borpalla, ýmiskonar
orkuvera og verksmiðja ásamt eft-
irliti með iðnaðarframleiðslu.
Olfa og bensín
Bensínlítrinn kostar rúm-
lega 13 krónur án skatta
EF ENGIR skattar væru innheimtir af bensíni væri utsölu-
verð þess rúmlega 13 krónur fyrir hvern lítra. Hlutfall skatta
af bensínverði er 57,8% og hefur hækkað frá árinu 1962, en
lækkað frá 1971 þegar hlutur þeirra var 67,8%.
Frá 1980 hefur innkaupsverð
bensíns, reiknað í dollurum,
lækkað um 22,6%, en útsöluverð
um 25,3%. Útsöluverð gasolíu
hefur hins vegar hækkað meira
en innkaupsverð. Þróun inn-
kaups- og útsöluverðs gasolíu
hefur nær haldist í hendur.
Tafla I sýnir hvernig þróunin
hefur verið undanfarin fimm ár
og er þá miðað við vísitölur.
Verðákvörðun 24. desember
1980 er notuð sem grunnur.
Fyrri dálkur sýnir fob-verð
hvers tonns, (innkaupsverð í
doliurum) en síðari er útsölu-
verð í bandarískum sentum.
Útsöluverð bensíns í krónum
hækkaði á sama tímabili um
428%, gasolíu um 372% og
svartolíu um 590%. Verð-
ákvörðunargengi hækkaði um
607%. Meðfylgjandi línurit
sýna að verð á bensíni og gas-
olíu hefur ekki haldist í hendur
við gengisþróun. Á hinn bóginn
hefur munurinn verið lítill hvað
svartolíu varðar.
Yfirlit yfir breytingar á verði
bensíns frá 1962 er í töflu II.
Þar er einnig að finna upplýs-
ingar um verð að frádregnum
sköttum og hlutfall þeirra i út-
söluverði.
Tafla III er sundurliðun á
bensínverði, sem tók gildi 8. júlí
1984 og 1. þessa mánaðar. í aft-
asta dálki kemur fram hvað ein-
staka liðir hafa hækkað. Á tím-
abilinu hefur bensín hækkað
um 38,3% eða um 8 krónur og 70
aura.
Bensínlítrinn kostar nú 31
krónu og 40 aura og hækkaði
um 30 aura 1. júlí sl. 26 aurar
eru vegna hækkunar söluskatts,
en afgangur rennur til inn-
kaupajöfnunarsjóðs.
Allar tölulegar upplýsingar
hér að framan eru fengnar frá
Verðlagsstofnun.
TAFLA I
Vísitala bensíns- og olíuverðs miðað við verðákvörðun 24/12/80 sem 100
BENSÍN GASOLÍA SVARTOLÍA
Verð frá dælu Verð frá leiðslu Verð frá leiðslu
Dagsetn.
gildlstöku Fob J/tonn USC/ltr. Fob $/tonn USC/ltr. Fob J / tonn USS/tonn
24/12/80 100 100 100 100 100 100
11/03/81 104,7 99,3 116,0 108,6
02/06/81 97,7 100,4
21/08/81 89,0 91,7
02/09/81 103,1 1014
16/10/81 101,0 1014 914 93,2
02/12/81 102,2 101,7 %,7 94,5 %,5 92,2
30/01/82 102,2 93,4 99,7 %,4 86,5 89,7
06/02/82 102,2 98,6
12/06/82 95,8 %,0 %,5 95,4 89,7 92,4
05/08/82 98,8 91,0 91,1 93,6 %,6 %,8
28/08/82 93,7 83,2 864 89,9 87,0 88,1
16/11/82 89,9 84,4 95,1 %,0 %,3 924
20/01/83 85,0 82,9
22/01/83 93,9 95,5 88,4 91,6
03/03/83 85,0 85,1
24/03/83 74,5 75,9 83,7 86,7 84,7 874
07/06/83 79,6 69,6 75,1 76,7 87,9 874
12/07/83 83,2 78,2 76,9 77,7 86,8 86,9
31/08/83 84,2 79,1 78,0 78,3 %,7 91,7
20/10/83 84,2 80,5
10/12/83 784 76,7 77,9 74,0 91,1 86,8
20/06/84 78,1 75,4 98,3 944
14/07/84 74,6 7.3,8
24/11/84 71,9 64,7 72,4 67,9 97,0 %,7
01/01/85 71,9 64,9
06/02/85 644 64,3
21/02/85 70,0 66,0 %,1 ' %,5
26/06/85 77,4 73,9
01/07/85 77,4 7541
Hækkun eða (lckkun) frá
24/12/80 tíl yerðs í gildi
01/07/85 (22,6%) (25,3%) (30,0%) (34,0%) (3,9%) (3,5%)
TAFLA II
Sundurliðun á bensínverdi, sem ték gildi 08/07/84 og 01/07/85
J|í Verd 01/07 1985 Mismunur kr. pr. Itr. Hckkun í %
Cif-yerð 6,40 9,04 2,64 41,3
Bankakostn., leyfis- og vörugj. 0,14 0,10 -0,04
Tollur og afgreiðslugj. 342 4,65 1,43 44,4
Bensíngjald 547 6,80 143 22,1
Landsútsvar 0,24 0,33 0,09 37,5
Söluskattur 4,32 6,28 1,% 45,4
lippskipun og geymsluleki 0,32 0,42 0,10
Álagning 1,53 143 0,30 19,6
Smásölulaun 0,69 0,92 043 334
Verdjöfnunargj. 049 049 0,00
Tillag til innkaupajöfn.reikn. -0,12 0,64 0,76
22,70 31,40 8,70 384
TAFLA III
Útsöluverð og skattur af bensíni 1962—1985 á verðlagi hvers árs
Dagsetn. °gár Verö kr/ltr Vert ai frádr. sköttum Skattur sem %af útsöluv. Veggjald sem %af sköttum
31.12.1%2 4,20 101 52,1 67,1
31.12.1963 4,20 101 52,1 67,1
31.12. 1964 5,% 123 624 754
31.12.1965 5,% 240 617 74,9
31.12.1966 7,05 135 66,7 78,1
31.12.1%7 840 112 62,0 724
31.12.1968 n,% 4,19 61,9 68,6
31.11 1%9 12,00 441 64,9 724
31.111970 1340 4,99 624 684
31.111971 16,00 116 674 716
31.111972 16,00 5,16 67,8 716
31.111973 26,% 9,95 61,7 614
31.111974 49,% 18,30 62,7 511
31.111975 60,% 25,04 584 454
31.111976 80,% 35,14 56,1 41,0
31.111977 93,% 39,70 57,3 417
31.111978 181,% 7541 58,3 45,9
31.111979 370,% 170,61 53,9 35,6
31.111980 595,% 26745 55,0 374
31.111981 8,45 341 54,9 36,6
31.12.1982 1340 1% 564 394
31.111983 19,30 8,78 54,5 317
31.111983 22,30 9,43 57,7 394
31.111984 22,70 941 59,4 414
31.111984 2540 1140 564 39,4
31.111985 25,% 1140 56,4 394
31.111985 26,70 11,05 58,6 40 4
31.111985 31,10 1120 57,6 310
31.111985 31,40 1344 574