Morgunblaðið - 16.03.1991, Blaðsíða 4

Morgunblaðið - 16.03.1991, Blaðsíða 4
t£ B l«fe^{#LÍÍt)fÍ)'Í^tíðÁRÖAJl/ál<fé.'Míííí!rÍf^'Í Ljosmyndadagar í Reykjavík TVÆR STORAR SYNINGAR OPNAÐAR UM HELGINA Á SÍÐUSTU árum hefur lítið farið fyrir samsýningum islenskra h'ósmyndara, og í raun yósmyndasýningum yfir höfuð. Um og upp úr 1980 héldu fréttaljósmynd- ara stórar og fjölsóttar sýningar, en samtök þeirra lognuðust út af og sýninga- hald lagðist niður. Nú geta áhugamenn um ljósmyndun og fréttir líðandi stund- ar glatt sitt geð, og skundað á sýningar næstu daga. Tvær stórar samsýningar * Páll Stefánsson, formaður Blaða- yósmyndara- félags íslands, og Lúðvík Geirs- son, formaður Blaðamanna- félags íslands. Morgunblaðið/Einar Falur Fréttamyndir ársins 1990 Páll Stefánsson ljósmyndari er formaður nýstofnaðs Blaðaljósmyndara- félags íslands og Lúðvík Geirsson form- aður Blaðamannafélags íslands, en þessi samtök standa fyrir sýningunni á frétta- og tímaritaljósmyiKÍiuti síðasta árs, sem opnuð var í Listasafni ASI í gær. Páll segir að markmiðið með sýningunni sé að efla metnað Ijósmyndara sem starfa á blöðum ogtímaritum, ogjafn framt að sýna almenningi það besta sem gert væri á þessum miðlum. „Eg held það sé forvitnilegt fyrir fólk að sjá hvað mikið K af þessum myndum eru þokkalegar, og hvað blöðin leggja oft mikið á sig og í mikinn kostnað við að afla þeirra, hvað varðar ferða- lög og annað. Á sýningunni eru 100 bestu myndir síð- asta árs, valdar úr meira en 400 aðsendum myndum. Við fengum úrvals dómnefnd til að velja á sýninguna og verðlaunamyndirn- ar, og teljum þetta vera gott safn mynda. Þetta á að hvetja ljósmyndarana til að gera betri hluti, sýna áhorfendum, og útgefendum einnig, að það skiptir máli sem ljósmyndarar eru að gera. Myndirí fjölmiðlum eru löngu hættar að vera uppfylling með texta, og oft liggur mikíl vinna bakvið augnablikin sem ljósmyndarar festa á filmu." — Umoguppúr 1980 voru haldnar sýn- ingar á fréttaljósmyndum sem voru mjög vel l sóttar. „Já, en hér áður fyrr voru miklu færri ljósmyndarar við störf á blöðum og tímarit- um; tímaritin voru varla önnur en Vikan, Fálkinn og annað slíkt," segir Lúðvík. „Ákaf- lega mikil gróska hefur verið síðustu árin og áhuginn hefur líka sýnt sig í hinu félags- lega starfi, ljósmyndararnir hafa endurreist sín gömlu samtök og þar eru á skrá um fjoru- tíu félagar, sem eru í fullri vinnu á blöðum, tímaritum eða sem lausamenn. Þessi hópur er deild innan Blaðamannafélagsins og hefur einnig gerst virkur félagi að norrænu sam- starfi. Um skeið hefur það verið draumur okkar K að endurvekja þessar sýningar. Og í fyrra- vor komum við okkur niður á ákveðið sam- keppnisform, í svipuðum dúr og viðgengist hefur um árabil í nálægum löndum, þar sem valin er mynd ársins og verðlaunaðar mynd- ir í ólíkum efnisflokkum. Þessi sýning hefur verið meira og minna í undirbúningi síðan í fyrravor, og áhuginn hefur verið framar öll- um vonum. Yfir 30 ljósmyndarar sendu myndir inn í samkeppnina, og mér skilst á dómnefndarmönnunum að þeir séu tiltölu- lega sáttir og ánægðir með uppskeruna, og menn meiga eiga von á skemmtilegri og fjöl- breyttri sýningu. Eg held að þetta sé bara fyrsta skrefið, og vona að það verði til þess að við fáum enn betri og skemmtilegri myndir í blöðun- um, þær fái að sama skapi aukið rými, og áhuginn verði síst minni á næstu sýningu að ári. Þetta er sýning sem á að festa í sessi og gera að árlegum viðburði." — Hvernig standa íslenskir ljósmyndarar sig í samanburði við nágrannana? „Það er erfitt að átta sig á því, og kannski erfitt fyrir mig sem ljósmyndara að segja eitthvað um það," segir Páll, „en við þurfum ekkert að skammast okkar, og okkur fer geysilega fram. Á hinum Norðurlöndunum er blaðaljósmyndun á ákaflega háu plani, innan Norræna blaðaljósmyndarafélagsins eru starfandi 3.450 manns, og ókkar 40 manna hópur er ekki stór þar, en við þurfum alls ekkert að skammast okkar." Lúðvík bætir við að sem leikmaður hafi hann kynnt sér nokkuð það úrval sem hefur verið á samsvarandi sýningum í nágranna- löndunum, og borið það saman við það sem gert er hér á landi, og er á sýningunni. „Eg held að miðað við þann samanburð geti ís- lenskir ljósmyndarar borið höfuðið hátt. Mér finnst einnig athyglisvert að ljósmyndunin hér er dálítið séríslensk. Viðfangsefnið er gjarnan innávið, þó svo meira beri á athyglis- verðu myndefni sem tekið er erlendis en áður. En fréttamyndir teknar utan viðkom- andi landa haf a verið mjög ráðandi á sýning- um fréttaljósmyndara í Skandinavíu undan- farin ár; myndir frá Berlín, Peking og öðrum óróasvæðum, myndir sem við fáum meira og minna símsendar hingað hvort sem er. Þar finnst mér vanta þjóðlegan stíl." Páll grípur orðið og er ekki sammála Lúð- víki að þessu leyti: „Okkar aðalgalli, í þessu litla landi, finnst mér vera hvað við höfum fá tækifæri til þess að taka þátt í hildarleikj- um eins og Berlín, Peking eða Persaflóastríð- inu. Ég held að þá kannski fyrst sæist að við höfum menn sem standa hinum ekkert að baki. Við sýndum það reyndar og sönnuð- um á leiðtogafundinum hér fyrir fjórum árum. Þrátt fyrir að við hefðum kannski betri aðgang að hlutunum, held ég að reynd- in hafi sýnt að við gerum ekki verri hluti enhverannar." verða opnaðar nú um helgina. í gær, föstudag, var opnuð í Listasafni ASÍ sýn- ing Blaðaljósmy ndarafélags íslands og Blaðamannafélags íslands á fréttamynd- um ársins 1990, og í dag verður opnuð á Kjarvalsstöðum samsýning atvinnuljós- myndara, sem haldin er af Skyggnu/Myndverk. Á báðum sýningunum verða verðlaunaðar bestu myndirnar í ólíkum flokkum ljósmyndunar. Þórir Óskars- son, formaður Ljósmyndarafé- lags íslands, og Einar Erlends- son, fram- kvæmdas^jóri Skyggnu/Mynd- verks. íslenskir Ijósmyndarar á Kjarvalsstöðum Á Kjarvalsstöðum opnar í dag sýning á verkum íslenskra atvinnuh'ósmynd- ara. Fyrirtækið Skyggna/Myndverk annast framkvæmd sýningarinnar, en rétt til þátttöku áttu þeir Ijósmyndarar íslenskir sem hafa lj ósniy nd un að aðal- starfi. Einar Erlendsson er framkyæmdastjóri Skyggnu/Myndverks: „Ýmislegt hef- ur breyst í íslenskri h'ósmyndun á síðustu árum, og fagljósmyndun batnað mikið. Á þessari sýningu eiga myndir með- limir í Ljósmyndarafélagi íslands, og einnig menn utan þess, en á síðustu árum hafa margir haldið utan til náms, tímarita- og blaðaútgáfa stendur með miklum blóma, og þannig má áfram telja. Það var löngu orðið tímabært að skapa starfandi ljós-. myndurum vettvang til að sýna sínar bestu myndir, en rjósmyndasýningar hefur vantað svo til algjörlega í íslenskt menningarlíf. Við lítum á þetta sem upphafíð að því sem koma skal. Hér vantar alveg að aðilar og söfn sem kaupa list, líti á góðar ljósmynd- ir sem listaverk, sambærileg við aðrar list- greinar. Við höfum rætt við menn sem eru í forsvari fyrir nokkrar stofnanir, ogþeir hafa sýnt því áhuga að færa erlendar ljós- mynasýningar hingað heim í auknum mæli, og eins að kynna íslenska ljósmyndun er- lendis. Ég held að svona sýning hvetji ljósmynd- ara til að gera það sem þá hefur langað til að gera, en hafa ekki gefið sér tíma til. Við stefnum að því að gera þessa sýn- ingu að reglulegum viðburði." Þórir Óskarsson, formaður Ljósmyndar- afálags íslands, segir að sýning sem þessi ha.fi mikið gildi fyrir atvinnuljósmyndara. „Ég lít svo á að það örvi menn til dáða að geta tekið þátt í samkeppni, og hengt myndir sínar upp á sýningu," segir Þórir. „Ef ekkert er að gert, er auðvelt fyrir at- vinnumenn að sofna á verðinum og sitja í sama farinu. Þetta ætti að ýta undir að menn geri meira en bara nákvæmlega það sem þeir eru að gera í vinnunni. Ég held að æði margir atvinnuljósmyndarar hafí sleppt eða litið alveg fram hjá þessum möguleika. Ég vona að sýning sem þessi ýti undir'það að menn fari að kippa til hliðar sérstökum myndum sem þeirtaka, og eins og þeir fari að leika sér meira. Sannleikurinn er nefnilega sá, að myndir sem þykja listrænar og eru settar á sýn- ingu, þýðir oftast nær ekki að bjóða hinum almenna viðskiptvini. Hann vill láta fjar- lægja skuggann í andlitinu sem ljósmynd- arinn hefur kannski byggt upp sérstaklega og gefur myndinni ákveðið gildi." — Er íslensk ljósmyndun sambærileg við það sem er að gerast í nágrannalöndunum? „Hún getur alveg verið það," svarar Þórir, „en það vantar kannski samanburð. Miðað við það sem ég hef séð á ferðalögum um Norðurlönd, held ég að við þurfum ekkert að skammast okkar. Og ég held að Norðurlandabúar séu nokkuð framarlega í ljósmyndun." „Svona sýning þarf að vera lif andi," seg- ir Einar. „í þjóðfélaginu þarf að vekja upp það viðhorf að farið verði að líta á ljósmynd- un sem list, og þegar það hefur tekist get- um við staðið okkur fullkomlega sambæri- lega á við aðrar þjóðir. Ég held því til dæmis fram að hér á sýningunni séu verk sem eigi að seljast á tvö til þrjúhundruð þúsund krónur, minnst." — Ljósmyndasýningar virðast alltaf höfða vel til áhorfenda. „Já, það er alveg klárt," segir Þórir. „Hér er að opna sýning eftir fjölda manns, og hún á eflaust eftir að vekja athygli. Reynslan segir okkur það. Við í Ljósmynd- arafélaginu höfum alltaf staðið fyrir sýn- ingum á nokkurra ára fresti, ogþær eru ætíð vel sóttar. Einnig má minnast á sýn- inguna á verkum kanadíska ljósmyndarans Karsh, sem við stóðum fyrir í fyrra hér á Kjarvalsstöðum, en hana sóttu fjöldi manns." — Eiga margir verk á sýningunni? „Undirtektir voru mun betri en við gerð- um nokkru sinni ráð fyrir," segir Einar. „Við fengum inn um 650 myndir, 143 voru valdar á sýninguna ogþær koma frá 43 Ijósmyndurum. Þetta er ákaflega gott þver- snið af því sem íslenskir ljósmyndarar eru að gera, og eiga í fórum sínum."

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.