Norðanfari - 15.02.1868, Síða 2

Norðanfari - 15.02.1868, Síða 2
þegar vjelin fór aS erfiSa, aSi hún var of veik. þeir uríiu því a& gjöra hana aí> nýju og und- ireins hreyta lienni töluvert, og tók þab æ&i langan tíma, þar sem hún var mjög margbrot- in. Samt var hún loksins búin í hausti eb var, og átti þá ab selja hana fyrir ærna pen- jnga, mörg þúsund dali. Vallenstrále var þeg- ar farinn ab semja vib þá, sem búatil eldspít- urnar í Jönköping. þaÖ var samt lítib atvik sem olli því, aí> káupendur vildu fyrst skrifa til Lundúna á&ur en kaupib værí afgjört. þetta atvik var í því innifalið: a& verkvjelin bjó um 8pítnrnar á þann hátt, a& þeir endarnir sem kveikt er á, „láu á misvíxl,“ sinn helmingur í hverja átt, þa& þótti hægra a& hafa þab svo, og menn gáiu ekki ímynda& sjer a& þa& gjör&i neitt. þetta var samt nóg til þess a& kaup- endur í Lundúnum þor&u ekki ab kaupa þess- ar spítur; þeir voru hræddir um a& menn mundu sí&ur kaupa þær, af því þeir væri or&n- ir vanir við eidri umbúninginn á þeim. verks- vjelin varð því ekki seld a& sinni, ogvarArni sál. aumur yfir því, sem von var, í brjeti sem hann skrifa&i mjer 21. október, og þó meira annara vegna en sín. Hann var þá líka or&- inn svo veikur fyrir brjósiinu, a& hann sá fyrir dau&a sinn, og gat ekki erfiba& lengur. Lager- man ætla&i nú í vetur a& reyna til a& breyta verksvjelinni, en jeg hefi enn ekki heyrt, hvort þa& hefir tekist. þegar þeir lagsmennirnir voru búnir með verks- vjelina og hún átti a& flytjast burt, ur&u þeir a& segja upp bústað þeim, er þeir höf&u haft seinustu árin í stofunni, þar sem sjera E k - dahl vinur minn býr á 1. sal, var þa& heppi- legt, a& þeir á þann hátt höf&u haft færi á a& kynnast honum, því þegar verltsvjelin var bú- in, fengu þeir ekki lengur fjc hjá Vallenstrále, og af því lítið var þá tekið f a&ra hönd og Arni veikur, kom þeim þa& vel a& sjera Ek- dalil bau& þeini fyrsteina stofu fyrir mjög lítið ver&, og seinna, þegar kona hans var dáin 16 október, a&ra stofu fyrir alls ekfcert, því sjera Ekdahl er ósjerplæginn maður og fullur af rnannkærleika ;tóku þeir fjelagar þessu tilbo&i me& fegins hendi. Um þetta talar Arni sál. f seinasta brjefi sínu til mín á þessa leib: „Jeg skal nú segja þjer frá nokkru um sjera Ek- dahl, sem sýnir hva&a ma&ur hann er, Jeg sag&i þjer í fyrra brjefi mínu, a& vi& Lager- ** nan hef&um leigt littu stofuna, sem er á milli stigans og stofunnar,sern þú bjóst í þegar þú varst hjer, og vi& þrifumst þar dável, þa& var a& vísu býsna þraungt um okkur, en ma&ur fær ekki stóra stofu fyrir svo líti& ver&, svo a& vi& vorum meir en ánæg&ir. Eitt kvöld kemur sjera Ekdahl ogsonur hans inn til okk- ar. Ilann segir þá: „Mjer finnst þa& vera synd, a& þa& sje svo þraungt um þig, þar sem þú ert svo sjúluir, og í þessari stofu, sem liggur hjer ytst vi& stigann cr líka bágt a& halda hita. Jeg vil bjó&a þjer stofuna hjerria fyrir innan í vetur, svo getib þið haft þessa líka ykkur til þægilegheita, sonur minn getur flutt inn f stofuna, sem konan mín sál. bjó í, hún er nú tóm.“ En þetta var ekki þa& einasta, því eptir sögn Arna sál. og vinar haris Lager- mans, helir sjera Ekdahl samt sonur hans og dóttir verib vi& Arna, eptir a& hann var kominn þar upp til þeirra, eins og hann hef&i verife sonur e&a bró&ir og í öllu tilliti hjúkra& hon- um. Sjera E. og sonur hans sátu hjá honum og tölu&n við hann þegar þeir iiöf&u tíma til þess og Ije&u honum bækur a& lesa f þegar hann var einsatnall, ogallt sem til var á heira- jlinu, sem gat verið honum til hæg&ar e&a nota, stó& honunr til bofa. IJann dó blí&um og ró- legum dau&a 28. nóvember og var jar&a&ur 3. desember; gjör&u Svíar útför hans hei&arlega. Iljcr um bil 30 manns fylgdi honum, og þar á nie&al margir gó&ir menn er jeg þekkti. Sjera Ekdabl hjelt líkræ&una yfir 73. Dav. Sálm 23. — 26. vers, og var hún bæ&i hjartanleg og minnist líka íslendinga me& vir&ingu. Um kvöld- i& voru þeir, sem fylgt höf&u, a& sæmilegri erfidrykkju eptir Arna heitinn hjá sjera Ekdahl. Preritu&u bla&i, úr þykkum pappír, var útbýtt me&al þeirra, sem fylgdu og annara, sem þekk- tu nokfcuð til Arna e&a nærsfaddir voru. A bla&inu stúð þetta: Tillkánnagifves att Mekanikus Arne Jónsson född pá ísland den 23. febr. 1835 stilla afled i Stokkholm den 28. nóv. 1866; sörjd och saknað af ialrika vanner. Eins og á&ur er sagt var Arni Jónsson liugvitsma&ur, hugsa&i vel, og var snildar maí- ur í öllu verklagi1; hann var skemtilegur f vi&- ræ&um og optast nær gla&ur, jafnvel þegar eitt- hvað gekk á móti. Hann skrifar mjereptirað hann var or&inn svo veikur, a& hann sá sjer mundi ekki geta batnað: „jeg er þó, Gu&i sje Iof, j a f n g 1 a & u r s e m á & u r, en er mest hræddur um, a& jeg seiglist altof lengi, og ver&i á endanum öbrum til byr&i. „Hann var skynsamur vel í trúaibiag&aefuum, en trúmab- ur í því, sem mest á reib. Hann segir í sein- asta brjeö sínu til mín me&al annars: „einginn sjóma&ur gelur reitt sig á atkeri sín me& sömu vissu og ró. sein jeg rei&i mig á þann óút- grundanlega veraldar anda, er vjer köllum Gu&, r e i & i m i g á h a n s n á & o g k æ r - I e i k a“ osfrv. Hann haf&i bæ&i sterka og lifandi tilfinning fyrir sannleika og rjetilæti, og elska&i og virti þá sem leitu&u þess. Hann var tryggnr ma&ur og vinfastur og því innilegri í vinátiunni sem hann kyimtist lengur vi& þann, er hann iiaf&i tekib tryggb vi&. Vi& dau&a Arna Jónssonar missti jeg einn af mínum beztu viuuin. Gu& glei'ji sálu hansl Skrifað í Kaupmannahöfn í apríl 1867. Magnús Eiríksson. f f>a& hefir farist fyrir a& geta þess f Nor&anfara, a& 3. júní 1866 dó fræ&ima&urinn Gunnlögur Jónsson 79 ára a& aldri, hann bjó 42 ár á Skuggabjörgum í Deildardal, varð hann þá ekkjuma&ur og fluttist til bró&urson- ar síns S. Pálssonar á Ljótsstö&um og dvaldi hjá honutn 2 seinustu árin æfi sinnar. Hann rita&i margt um daga sína, svo sem prestatal, útsluifa&a frá 1744 og í hvcrja stö&u þeir komust og hvar þeir voru; dagbækur frá 1800, aldafarsbók frá sama tímabili, einnig rita&i hann upp öll göraul kvæ&i, sem hann gat ná& til og voru þa& 5 bindi í fjngrabla&abroti og munu þau flest vera komin til bókmenntafje- lagsins. Ilann varb blindur 1854, fór hann þá a& yrkja sjer til skemtunar. Minnið var einstakt, greindarkrapturinn Ijós og starfsemin óþreytandi til hvers er vera skyldi, me&an sjón entist til. * SKIPTAPI í SLJETTUIILÍD. 1866. Hinn 3. apríl fóru Lónkotsmalarmenn allir í legu á 3. skipum, kom 1 skipið a&, a& kveldi hins 4., en hin lágu skammt hvort frá ö&ru um nóttina eptir, því hákai! var í betra lagi. A& morgni hins 5 fór í skyndilegt nor&anve&ur, svo 2. skipib koinst nau&itglega afen liitt fórst. Rak þa& sí&an vestur á Reykjaströnd og höf&u þeir farist á siglingu, á skipinu voru 7. For- ma&urinn var Baidvin, son Jóns, er mestan búskap sinn bjú í Málmey, og dó í Lónkoti, Jónssonar á Bjarnargili í Fljótum, Gu&munds- sonar snikkara, Jónssonar bónda í Gröf, Kon- rá&ssonar. Mó&ir Baldvins lilir enn nálægt átt- ræ&u, Herdýs Halisdóttir, þorkellssonar, og Ingunnar þorgeirsdóttur, er surnir nefiulu Galdra þorgeir. Baldvin haf&i búi& á eignarjör&um foreldra sinna Málmey og Lónkoti, og verib jafnan ötull og lieppinn sjósóknari, eins og liann líka var hinn siðfer&is bezti og vanda&asti ma&ur í öliuin vi&skiptum. Hann var 49 ára, og eptir ljet ekkju og 3. born uppkominn 2. á skipinu var Gu&mundur bóndi í Lónkoti Sölva- son, ætta&ur úr Fljótum, haf&i hann verið 12 vertí&ir formaður á þiljuskipi, og reynzt liinn ötulasti og lægnasti skipstjóri, svo álitið var a& a&rir ólær&ir kæmust ekki til jafns vi& hann. Hann var og gó&ur skipasmi&ur og hinn læg- nasti til annara smí&a. Hann var 36 ára, og átti eptir ekkju og 2. börn stálpub. 3. var Jón þorkellsson vinnuma&ur á Fjalli, dugnað- ar og rá&vendnisma&ur, 31. árs, dó frá konu og 4. börnum ungum. fjelaus. 4. Jón Sölva- son vinnuma&ur í Felli, ge&prý&is og mann- skapsma&ur og haf&i útlit til a& vera gott manns- efni, 25 ára 5. Kristján bóndi áHöf&aFrib- finnsson, Jósefssonar í Eyjafir&i, bur&ama&ur mik11i, stni&ur gó&ur, dagfars gó&ur; átti eptir ekkju og 4. börn í ótnegð og fje Iítið. 6. Sig- urbur bóndi Jónsson í Bæ, átti eptir ekkju van- færa og 3. börn, fjelaus, 25 ára. 7. Pjetur þorsteinsson, vinnuma&ur á Höf&a, giptist næst- li&ib haust, átti eptir ekkju og 1, barn ný- fætt. þetta er binn 3. skiptapi fyrir Sljettuhlíb 1) þa& sama hefi jeg heyrt um fö&ur hans og jafuvel einn e&a fleiri af bræ&rum hans. sf&an 1864; fórst þab ár á útmánuðum hákaiia- skip me& 8. á, og um haustið sama ár, bátur me& 3. á. f þann 2. Janúar 1867, dó Mekkin Bjarna- dóttlr kona á Ilofi 41 árs, alsystir Erleudar sáluga sem á&ur er getið, í Nor&anfara 1867, bls. 23. Húnvar mesta sóma kona í allri sinni háttsemi, velgáluð, greind og hin skemmtileg- asta í vi&kynning og umgengni, gu&hrædd, rát- vönd, dygg&ug, reglusötn og si&avönd; stjórn- söm, þrifin, hagsýn, og fór vel með efni sín. Hún haf&í vi&bjó& á allri óreglu og si&leysi, elska&i hreinlyndi og gó&a si&i; htín var gu&- rækin og trúarsterk, og vandlát í því a& ailt færi vel og sibsamlega fram sem lienni vi&koin. I gestrisni og gó&gjör&um var hún ílestum fremii. Hún gaf og útbýtti íátækum og þurf- andi tnönnum, óttiælt opt af litlum efnum, enda mátti þu& sjá a& autningjar nau&staddir áttu þar athvarf til bjálpar sem hún var, sem kona var bún vi&kvæm og clskurík; og mó&ir sú bezta börnom sínttm, sem húu uppfræddl í gu&s- ótta og gófcum siðum, og öllum þeim tnann- kostum er leiit geta af góbu og gubrækilegu barna uppeldi, sem búsmó&ir var bún ^tjórnsöm, vi&kvæm og velviljub; umhyggjusöm og iiin vi&feldnasta, allir sem bana þekktu unntu henni hugástum fyrir alla hennar háttsemi. Hennar sakna, ekki einasta eptir lifandi ekkill, og börn, heldur allir sem nutu lieunar viðkynningar og velgjör&a, og niinnast hennar me& elsku og vir&ingu. H. 7 ÁRNI KRISTJÁNSSON. Árni er fæddur á Akureyri 4. sept. 1809. Foreldrar hans voru Krístján Gu&nason og María Hallgrímsdóttir. Kristján var hinn mesti sml&ur á járn og haf&i ví&a farib erlendis, Hann kom tii eyjarinnar Madagaskar, er liggur fyrir austan Su&urálfu, og var þar um tíraa vi& smí&ar me& blámönnum. Hann hefir ef- laust fyrstur Islendinga stígið þar fæti á land. Til er og eitt af vegabrjefum lians, ritað á frakk- neska tungu, er synir a& hann heiir farið frá Genf í Svisslandi til Frakklands. Gu&ni fa&ir Kristjáns var Jónsson; hann bjó frarn í Eyja- fir&i og ættfólk hans. þau Kristján og María bjuggn fyrst á Akureyri, sí&an fáein ár á Eyr- arlandi hinu stóra; þa&an lluitust þau um vor- i& 1822 a& Dagver&artungu, og 5 synir þeirra mc& þeim: Kristján, er þá var á 18. ári, Tómas á 17., Andrjes á 15., Árni á 13. og Friírik á 12. Ári& 1834 gekk Árni a& eiga Margrjetu Halldórsdóttur, systur Gu&mundar dannibrogsmanns í Dunhaga og þeirra bræ&ra, þau reistu bú ab Krossastö&um á þelamörk, og bjiiggu þar 23 ár, en fluttu þa&an a& Sta&artungu í llörgárdal vori& 1857, og bjuggu þar þangað tii hann anda&ist 17. jan. 1867. þau áttu 8 börn, en eigi lifu nema 4 afþeim: Sigurbjörg, llalldór, Jón og Kristjana, þau eru öll enn heima hjá tnófur sinni, Árni sálugi var svo stilltur ma&ur, a& varla sá honum breg&a iivað sem um var a& vera og svo gæflyndur a& liann ílýtti sjer aldrei meira eitt sirin enn annað; þó gat enginn sagt a& han hel&i nokkru sinni of seinn verið. Hann rasa&i livergi fyri rá& fram, enda þótti öllum allt þa& meb rá&i gjört er var mc& hans rá&i gjört. Hann var au&sæll ma&ur og manna heppnastur í öllum fyrirttekjum símiin, því a& liann hugsa&i allt vel á&ur enn hann framkvæmdi; lians hagsýna auga förla&ist hvergi sýn og hans haga hönd fylgdi honum jafnan. Hann var svo fastlyndur ma&ur, a& hann mun aldrei hafa vikið frá þeira vegi er liann ætla&i sjera&fara, nje látið skrika frá því takmarki er liann iiaf&i ásett sjer a& ná, og svo var hann or&heldinn a& vilyr&i hans þótti vissara enn lögbundin loforð flestra manna. Ilann var framúrskarandi varkár og grandvar í öilu og allra manna var hann or&varastur. Hann var hófsma&ur í hvívetna, háttprú&ur og kurteys, en skemtinn í vi&ræ&um og meinhnittinn í or&um. Hann veitti heiraili sínu ágæta forstö&u og var prýði stjettar sinnar sem eiginnma&ur, faðir og húsbóndi. Hann var rjettsýnn ma&ur og mjög vandur að vir&ingu sinni og sinna, enda haf&i hann og mikið álit á sjer og var lengi hrcppstjóri. Minningrjettlátra lifirí biessun. A. Ó. f Hinn 1. apríl 1867 anda&ist prestur- inn sjera Hinrik Hinriksson á SkorrastaB f Nor&fjar&ariireppi, hjer um bil 57 ára a& aldri, eptir Ianga sjúkdómsþjáningu sem honum ein- lægt hjelt vi& rúmi& frá 1. júlí 1866 til þess dags sem hann burtkalia&ist.

x

Norðanfari

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Norðanfari
https://timarit.is/publication/88

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.