Ávarp til Íslendinga heima á Íslandi - 26.04.1882, Blaðsíða 4

Ávarp til Íslendinga heima á Íslandi - 26.04.1882, Blaðsíða 4
I M 0 œ ©« s> &• §: CD Q t >-< o« 9 m B p^ o («5 o i p o« > c • cs • ^s o § O 0: o ¦— 5 p ** a> o J3. •- d H B B p C OQ DQ g gs p £3-. t» O Œ 3 g - Pj sc fi* i p 2 3 L. '*""' a= ¦ ¦ P P ö* a (í *> 0 g o H (+ » P P P- 4 P* P M H« P P g œ fcti p' .-§¦ § B' S| > B o 2. a' » Er kaupið nokkuð mismunandi eftir pvi, hvað vinna skal, hve mikil pörfin er, oghve margir bjóðast til vinnunnar. Venjulegast er árskaup dugandi vinnumanns 180—200 doll. og mánaðarkaup 18—20 doll. Um uppskerutimann er kaupið töluvert meira cn aftur minna á vetrum, og stundum er á svo litið um atvinnu, að menn vinna hjá ændum að eins fyrir fæði, en pá ætið ljetta vinnu. En pað ber sjaldan við, og hjer um sveitir veit eg pess engi dæmi. Dag- kaupið er hjer venjulegast %%—2 doll. en pá skal maður sjá sjer fyrir fæði, pjónustu og húsnæði. Um uppskerutimann kemst dagkaupið sumstaðar enda upp i 3 doll. og fæði að auk. Kaup kvenna er jafnan mik- ið og hjer um bil hið sama árið um kring; venjiúegast 8—12 doll. um mánuðinn, og allt að 20 doll. par sem mikið er að gjöra, t. d. á stórum matsöluhúsum i bæum. Er vinna kvennfólks mest innan húss við mat- gjörð og pvotta. Um hina islenzku bygd i Pembinasveit skal eg eigi fjölyrða. Eg heh" skorað a Sr. Pál poiiáksson, sem heiir verið hjer frá upphafi hennar, og er henni allra manna kunnugatur, að gefa upplys- ingar um hana. Mörgum er vist kunnugt, að Sr. Páil, er hvatamaður og höfundur pessarar islenzku bygðar, og hefir barist fyrir stofun hennar og viðgangi með dæmafáum dugnaði og drengskap. Fyrir rómum 3 árum var eg siálfur stadd- ur hjer vestra. Sá eg pá fjölda fjelausra landa minna, sem, eins og eg, höfðu komið frá Nýa Islandi, flytja vestur i óbygðinaum hausttima með k'onur sinar og börn. Nú nefi eg aícur sjeö ffési aí þéJBBum sörrra mönnum, og marga sem siðau hafa flutt frá Nýa Islandi i likum kringumstæðum og hinir, og er mjer nokkurn veginn kunnugt um efnahag peirra Hefi eg aldrei sjeð pvilika hágsbót manna á jaf'n skömmum, tima Nylega sá eg, t. a. m.einn fjölskyld- umann, sem fyrir liðugum 2 árum átti valla upp á sig fötin, ganga á bláum klæðisfrakka með mjallhvíta bringu og gljáandi pipuhatt á höfði. Maður pessi var, eins og svo marg- ir aðrir, að prove upp á preemptions-landi sinu og fór, að sögn, heim til sin með nokk- uð á annað hundrað dollara i vasanum Ann»n pekkti eg lika f jölskyldumann, sem mælt var, að fengið hef ði sveitartsyrk til að komast til Nýa Islands, og flutti paðan blásnauður, eins og flestir aðrir, og hingað á sama tima og hinn fyrnefnði. Fefir mjer verið sagt, að nann hafi fengið i haust um 100 búsh. hveitis af 4 ekrum, plægðum i vor sem leið, og væri a góðum vegi til að komast i góða, sjálfstæðu stöðu úr sinulanga basli og baráttu. Mörg mætti til týna fleiri dæmi um hagsbót nýlendu manna, en pað yrði oflangt mál og enda óparft. petta nægir til að gefa hugmynd um, hve nýlendusvæðið var heppilega valið og um landskosti hjer. Hefðu peir eigi verið svo margir og miklir sem peir eru, hefði engum mannlegum krafti tekist að koma fótum undir pá ny- lendu, sem stofnuð var nærri eingöngu af fjelausum mönnum, og fáir hafa til sótt aðrir en fátæklingar frá Nýa-Islandi. Nú eru flestir paðan fluttir, meiri hlutinn hing- að, og enn margra von með vorinu. pess skal enfremur geta, að nóg má enn fá af góðum stjórnarlöndum hjer i bygð Islendmga, emk. um vesfan til og vestan við hana. En ekki er unnt að ætla á, hve mikið af löndura verður upptekið með vorinu, pvi inn- flutningsstraumurinn verður eflaust geysi mikill. Svo er að heyra á ftrjefum og blöðiun, sem flestir fýsist hingað, til Pemb- ina-hálsa, inn lendir sem útlendir bæðifjær og nær. pó eg oftlega hafi tekið pað fram, bæði munnlega og skriflega, að auðurinn liggur hjer eigi ofanjarður fyrir fótum manna, heldur niðri i jörðunni undir peim, vil eg samt enn itreka pað hjer. Ollum ætti pvi að geta skilist, að vinuukraftur og timi, að minnsta kosti, útheimtist til að ná hmum fólgna fjesjóð, og i annan stað, að pað verður eigi öðruvisi álitið en sem hætturáð fyrir fjelausa fjölskyldumenn, að flytja hingað búferlum, nema pvi að ems peir eigi hjálp visa, pegar hmgað kemur, Mörgum pesskonar mönnum hefir að visu tekist, að ,spila sig upp" og komast í _góð efni á nohkrum árum, hjer í Vesturheimi, en þó er hier álitið isiárvert, að ómagamað- ur haii minna en 1000-1500 kr. pegar hingað er komið. Að lyktum óska eg, að lmur pessar hitti yður, landar góöir i góðu skapi, svo að pier virðið pær, eins og pær eru, gjorða* af góðum hugi góðumtilgangi. Eg heh ætið haft pá trú að hollara væri að „vita rjett en hyggja rangt". Mountain, Pembina Go., D. T., 10. Feb.1882. Yðar einl. BJÖRN PJETUESSON. j ei a u dí i * iii if "• "i! i' li '•'> íu m I :. :¦> i ð og vandlega ihugað framanskrifað ávarp og lýsum yfir pvi, að vjer erum höfundinum safadóma i öllun greinum, að svo miklu ieyii oss er kunnugt, nema hvað eg, Páli porláksson, vitna eigi neitt um pað sem mig snertir persónulega. Pall porlákson, p. G. Jónsson, Jón Jónasson, Samson B]arnason, H. Niels- son, H. Fr. Reykialin, V. Sigurðson, Baldvin Helgason, N. S. porláksson, Sigurður Krákson, Jón Bergmann, Haraldur porláksson. Eftirmáli. Upphaflega hafði eg ætlað, að láta prenta petta ávarp heima á Islandi, en par eð Hr. E. A. Johnson, Gom- missioner of emigration, St.Paul, góðf úslega hefir boðið mjer að látá prenta pað hj'er og senda pað heim, hefi eg heldur kosið pað, Íafn vel pó að rjettritunin Jyrir pað sama má'ske eigi verði sem bezt. Eg hefi, sumsje, reitt mig á, að landar minir væru, eins og almælt er, vel læsir, .og vil biðj'a mjer afsökunar, hafi eg treyst pvi af miög. Eg hefi nokkur Ex- empl. eftir, sem eg skal senda með pósti, kostnaðarlaust, heim til Islands, ef eg fæ skriflega beiðni um pað og sömuleiðis gefa fleiri upplýsingar, ef pess er óskað. Utanáskrift til min er: Björn Petersson, Esq. Mountain, Pembina Co., D. T., America. Staddur i St. Paul, Minn., 26. April 1882. B. P. Prentað i prentsmiðju "Bud*stikkens", Minneapolis, Minn.

x

Ávarp til Íslendinga heima á Íslandi

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ávarp til Íslendinga heima á Íslandi
https://timarit.is/publication/117

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.