Lögberg - 27.04.1944, Blaðsíða 4

4
LÖGBERG, FIMTUDAGINN 27. APRÍL, 1944
........Xögberg———
Gefiö út hvern íimtudag af
THE COLUMBIA PRESS. LIMITED
695 Sargent Ave., Winnipeg, Manitoba
Utanáskrift ritstjórans:
EDITOR LOGBERG,
695 Sargent Ave., Winnipeg Man.
Editor: EINAR P. JÓNSSON
Verð $3.00 um árið — Borgist fyrirfram
The "Lögberg:” is printed and publishea by
The Columbia Press, Limited, 695 Sargent Avenue
Winnipegr, Manitooa
PHONE 86 327
Bróðurhönd yfir hafið
Við nýafstaðin virðuleg og fjölsótt hátíðahöld
í tilefni af aldarfjórðungsafmæli Þjóðræknis-
félags Islendinga í Vesturheimi, auðsýndi ríkis-
stjóm íslands, oss þá miklu og ógleymanlegu
sæmd, að senda til vor kærkominn og virðu-
legan erindreka, biskupinn yfir íslandi, herra
Sigurgeir Sigurðsson; á biskupi sannaðist hið
fornkveðna, að hann kom, sá og sigraði; inni-
leiki sá, er mótaði hinar mörgu og fögru ræður
hans, ásamt ljúfmannlegri persónu hans, snart
viðkvæman hljómgrunn í vitundarlifi vor
Vestmanna, og leysti úr læðingi dulin þjóð-
ræknisöfl, sem, ef alt skeikar að sköpuðu, eiga
eftir að ryðja sér til rúms með auku áhrifa-
magni; nú er gróandinn að fá yfirhöndina í
ríki hinnar ytri náttúru, og hliðstæð því ættu
átök vor að vera á vettvangi þjóðræknismál-
anna; og myndi Sigurgeiri biskupi heimsókn-
in þá bezt goldin, ef átökin fyrir viðhaldi
vorrar tignu tungu, færðust svo í auka, að
vét í þeim skilningi yrðum allir eitt; allir
sístarfandi vökumenn menningarerfðum vor-
um til fullverndar.
Að Þjóðræknisfélaginu sé jafnt og þétt að
vaxa fiskur um hrygg, verður nú ekki lengur
dregið í efa; það hefir ágætum starfskröftum á
að skipa, og innan vébanda þess er vissulega
svo hátt til lofts og vítt til veggja, að þar geta
allir Islendingar í þessari heimsálfu auðveld-
lega rúmast; enda er það takmarkið, sem stefnt
skal að, án tillits til áreynslu.
“Þar, sem við ekkert er að berjast,
er ekki sigur neinn að fá.”
Vináttumerkjum heimaþjóðarinnar 1 vorn
garð, fer fjölgandi með ári hverju; alt slíkt ber
að meta og þakka; fyrir þetta verður af vorri
hálfu eitthvað að koma í staðinn; og endurgjald
vort verður þá fyrst og fremst fólgið í því, að
vér sýnum í virkri athöfn, að vér viljum nokkuð
á oss leggja til styrktar þeim málum, sem í eðli
sínu eru sameign vor og stofnþjóðar vorrar, en
slíkt gildir um tungu vora og andlegar menn-
ingarerfðir.
Hinn drengilegi stuðningur Alþingis og ís-
lenzku ríkisstjórnarinnar við íslenzku vikublöð-
in vestan hafs, er einn votturinn enn um glædd-
an góðvilja ættbræðra vorra heima í vorn garð,
og ætti að minsta kosti að verða Vestur-ís-
lendingum' nokkur hvöt til þess, að fylkja sér
enn fastar um blöðin, en fram að þessu hefir
gengist við. -
Og nú, svo að segja í sömu andránni og ís-
lenzk stjórnarvöld sendu oss Sigurgeir biskup,
hefir ríkisstjórn íslands auðsýnt Þjóðræknisfé-
laginu þá sæmd, að bjóða því að senda heim
fulltrúa til þess að mæta af hálfu Vestur-ís-
lendinga við hátíðahöld þau, sem ráðgert er að
fari fram á Þingvöllum í tilefni af endurreisn
lýðveldisins þann 17. júní næstkomandi; hver
sá fulltrúi yrði, var auðskilið mál, enda gekk
framkvæmdarnefnd félagsins þannig frá því í
vikunni sem leið, að velja forseta sinn, Dr.
Richard Beck til fararinnar; hvenær hann legg-
ur af stað heim er enn eigi vitað, en þegar að
þvi kemur, fylgir honum til ættjarðarinnar
samstiltur góðhugur Vestur-íslendinga í heild.
•
Margháttuð hátíðahöld
í undirbúningi
Alþingi íslendinga hefir nú, eins og vitað er,
þannig gengið frá málum, að stofnun lýðveldis
á íslandi fari fram á Þingvöllum við Öxará þann
17. júní næstkomandi, og hefir þjóðin þegar
hafist handa um viðeigandi hátíðahöld í tilefni
af lokaþættinum í stjórnarfarslegri frelsisbar-
áttu þjóðarinnar; sú barátta er orðin löng, og
hún hefir einnig verið erfið með köflum; en
hún hefir líka borið fagurt vitni tápi og vilja-
festu hinnar íslenzku þjóðar, sem nú gengur
fagnandi út í sigursólskin hins komandi dags.
Aðstæður, sem ekki verður við ráðið, hamla
því að Vestur-íslendingar fjölmenni við vænt-
anleg hátíðarhöld á Þingvöllum þann 17. júní
í ár, með líkum hætti og raun varð á 1930. En
engu að síður sameinast þeir þar þúsundum
saman þjóðbræðrum sínum í anda, og verða
með þeim allir eitt.
En þótt fótur vor sé fastur, þá ættum vér
að vera þess umkomnir, að stofna til hátíðahalda
hér vestra í tilefni af endurreisn lýðveldisins
með stofnþjóð vorri, er sjálfum oss og syst-
kinum vorum heima, megi til nokkurrar sæmd-
ar verða; hver einasta nýbyggð vor vestan
hafs, stór og smá, má ekki undir neinum kring-
umstæðum láta það undir höfuð leggjast, að
fagna með samkomum sigri stofnþjóðar vorr-
ar, því yfir miklu er að fagna, og sigurinn í
raun og veru sameign Islendinga hvar, sem
þeir eru í sveit settir; í þessu sambandi ætti
nú þegar að vera skorin upp herör sem allra
víðast um byggðir vorar, því tíminn er far-
inn að verða naumur, og enginn má skerast
úr leik.
Byggðirnar í norðurhluta Nýja íslands, hafa
þegar hafið undirbúning að lýðveldishátið, sem
ákveðið er að fari fram á Iðavélti hinum nýja
í grend við Hnausa þann 17. júní. Winnipeg-
íslendingar og Gimli-menn eru í óðaönn að
undirbúa ÍSlendingadaginn, sem haldinn verð-
ur á Gimli 7. ágúst. Sá dagur, sem ávalt safn-
ar sáman þúsundum manna og kvenna af ís-
lenzkum stofni, verður vitaskuld einnig helg-
aður lýðveldis sigrinum og íslenzkum menn-
ingarverðmætum yfirleitt, og nú hafa íslend-
ingar í Winnipeg beitt sér fyrir hátíðahaldi hér
í borginni til þess að fagna með heimþjóðinni
yfir endurreisn hins forna lýðveldis. I undir-
búningi að því hátíðarhaldi taka þátt öll skipu-
lögð mannfélagssamtök íslendinga í þessari
borg, og stendur að þeim sextán manna nefnd.
Síðastliðinn laugardag var fundur haldinn
um mál þetta í húsi Þjóðræknisfélagsins á
Home Street, og undirbúningur þess skipu-
lagður. Til forseta var kjörinn vara-forseti
Þjóðræknisfélagsins, séra Valdimar J. Eylands,
en skrifaraembættið féll frú Hólmfríði Daníel-
son í hlut, en hún er forseti Icelandic Canadian
Glub; voru þrjár nefndir kosnar til að hafa
undirbúning málsins með höndum.
Nú er mál þetta þegar komið á þann rek-
spöl, að ákveðið hefir verið, að halda lýðveldis-
samkomu þessa í einu af sfórhýsum borgar-
innar á föstudagskvöldið þann 16. júní, en á
laugardagskvöldið hið næsta á eftir fer fram
háiftíma útvarp yfir Canadián Broadcasting
stöðvarnar, hverja einustu og einu þeirra á
öllu þessu mikla meginlandi; þetta útvarp verð-
ur helgað fræðslu um megindrættina í menn-
ingar- og stjórnarfarSlegri þróun íslenzku þjóð-
arinnar frá upphafi íslands bygðar og fram til
vorra daga. — Á sínum tíma verða birt nöfn
þeirra. sem í útvarpi og skemmtiskrá taka
þátt, ásamt stað og stund, þar sem hvort
tveggja fer fram.
•
Umfangsmikið nytjaverk
Eins og að líkum ræður, eiga ráðherrar sam-
bandsstjórnar vorrar flestum mönnum ann-
ríkara um þessar mundir, og mun forustu-
maður póstmálaráðuneytisins, Hon. W. P.
Mulock, engin undantekning í því efni; hann
er enn maður að kalla á bezta aldri, og kem-
ur slíkt sér vel, slíkum feikna önnum sem
hann er hlaðinn.
Sem sýnishorn af því, hve risavaxið póstmála-
kerfi vort er um þessar mundir, nægir að benda
á það, að á síðastliðnu ári voru send héðan úr
landi yfir hin breiðu höf 31,500,000 bréf til her-
manna vorra á hinum dreifða og víðfeðma vett-
vangi stríðssóknarinnar.
Eins og gefur að skilja, er það geisilegum
vanda bundið, að koma á framfæri slíkum bréfa-
fjölda, og það ekki sízt til hermanna handan
um höf; sem sífellt eru að færa sig úr stað,
sumir á sjúkrahúsum, en aðrir á hinum mis-
munandi vígvöllum; þó gengur það kraftaverki
næst, hve vel tekst jafnaðarlegast til um af-
hendingu slíkra bréfa til réttra hlutaðeigenda;
það liggur í augum uppi hvern fögnuð það veki
í hjörtum hermanna vorra, sem í órafjarlægð
dvelja, venjulega undir erfiðum og dapurlegum
kringumstæðum, að fá bréf frá ástvinum sínum
að heiman, og þess vegna er það hvorki meira
né minna en bein siðferðileg skylda, að borgar-
arnir veiti póststjórninni hverja þá aðstoð, er
verða má, til þess að hermenn vorir megi halda
órofnum bréfasamböndum við heimil sín og ást-
menni.
The Icelandic Canadian
Marz-hefti tímarits þessa hefir fyrir nokkru
borist oss í hendur, og höfum vér að fullu lökið
lestri þess; ritið hefir margháttaðan fróðleify að
geyma, og er um alt hið læsilegasta.
Sú breyting hefir orðið á í sambandi við út-
gáfu ritsins að ritihöfundurinn víðkunni, Daura
Goodman Salverson, hefir látið af ritstjóm, en
ritnefnd, sem W. J. Lindal héraðsréttardómari,
er formaður í hefir tekið við; má með fullum'
rétti kalla hann ritstjóra tímaritsins, hann hefir
sjálfur samið allar ritstjórnargreinamar; þær
eru allar stuttar, en hitta þeim mun betur í
mark; langlokur eiga sjaldnast við, og þá sízt
í litlu riti, sem ekki kemur út nema nokkrum
sinnum á ári.
Dr. J. A. Bíldfell á í áminstu hefti sérlega
fróðlega og vel samda grein um Eskimóa, en
þeim kynntist hann all -ítarlega af langvinnri
dvöl sinni á Baffinslandi. P. Bjarnason skáld í
Vancouver skrifar í ritið ágæta grein um ís-
lenzkan skáldskap, auk þýðinga á íslenzkum ljóð
um eftir þá Stephan G. Stephansson og Friðgeir
H. Berg. Þegar P. Bjarnason ritar um slík efni,
sem að ofan getur, er hann fyllilega heima hjá
sér.
Friðþjófur Nansen
“Á úrslitastundum œfi
minnar hefur iðulega eitt
hvað. komið fyrir sem
hefur líkst því, að mér
væri vísuð leið.”
ætlaði eg að stökkva stein af
steini á eftir Óla Knúb. En það
var ekki rúm fyrir einn mann
á steininum, hvað þá heldur tvo,
og svo fór, að eg datt á bólakaf
í vatnið með einn steininn undir
höfðinu og annan undir hnés-
bótunum.
Þessa dagana er að koma út
hjá Isafoldarprentsmiðju æfisaga
eins djarfasta mikilmennis síðari
tíma. Friðþjófs Nansens. Þar seg-
ir frá fágætu karlmenni, sem með
einstakri fyrirhyggju, gætni og
þrautseigju tókst að vinna óvið-
jafnanleg afrek, ekki aðeins á
hjarnbreiðum Norðurheimskauts
ins, heldur og í sjálfstæðisbaráttu
fósturjarðar sinnar og síðan á
heljarslóðum heimstyrjaldarinn-
ar fyrri, þar sem Friðþjófur Nan-
sen hélt hæst allra á lofti fána
mannúðar, drengskapar og
bræðralags þjóðanna.
Eins og á stendur hér á landi,
mun flestum þykja fróðlegt að
kynnast gangi málanna í Noregi
1906, er sambandinu við Sviþjóð
var slitið. En frá því segir mjög
ýtarlega í bókinni. Þegar menn
kynnast því, hver bjargvættur
Friðþjófur Nansen reyndist þjóð-
um þeim, sem harðast urðu úti
í hinni fyrri heimsstyrjöld, mun
mörgum verða hugsað til ástands
ins nú, og eins og það verður
eftir þessa heimsstyrjöld.
Hver tekur upp merki Nansens
nú til bjargar hinum mikla fjölda
þjóða og einstaklinga, sem í sár-
um liggja eftir þennan hildar-
leik?
Þessi viljasterki maður, sem
svo nærri liggur að kalla smið
gæfu sinnar, taldi sig á engan
hátt þvílíkan töfrasmið. Sjálfs-
þótti æskuára hans breyttist
snemma . auðmjúka þökk fyrir
gjafir þær, er honum höfðu hlotn
ast og störfin, sem honum auðn-
aðist að leysa af hendi.
En hann var enginn Alladin.
Hann bar sigur úr býtum vegna
látlausrar þjálfunar, strangrar
vinnu og ódrepandi þrautseigju,
en Carlyle segir, að það sé skil-
yrði hverskonar yfirburða og
* einkunn þeirra.
Þjóðabandalagið óskaði eftir að
fá að láni heimsfrægan mann frá
hlutlausu ríki, til þess að koma
alþjóðahjálparstarfsemi sinni í
framkvæmd. En afleiðing þessa
tiltækis Þjóðabandalagsins varð
meiri en nokkur hefði gert ráð
fyrir. Hún varð stórkostlegri en
svo, að bjargað væri milljónum
manna frá bráðum dauða. Frið-
þjófur Nansen hóf upp fána nýrr-
ar aldar, gamlan fána, niður troð
inn og blóði drifinn gunnfána
þess hers, er beðið hefir þúsundir
ósigra, en verður aldrei brotinn
á bak aftur. Frá vörum Nansens
kveður við herópið: Við tendrum
vitana, svo að þeir beri birtu af
hverjum fjallstindi. Við drögum
fána okkar að hún í hverju landi.
Við knýtum bræðrabönd um-
hverfis alla jörðina — stjórnir
landanna verða einnig að taka
þátt í því og vinna ötullega fyrir
hinn nýja tíma!
Æfisaga Friðþjófs Nansens er
rnjög vel og fjörlega skrifuð og
þýðing frú Kristínar ólafsdóttur
er ágætlega af hendi leyst.
Þar segir frá óteljandi æfintýr-
um og víða segir Nansen sjálfur
frá. Hann segir svo frá fyrstu
fiskiveiðaförinni í Norðurmörk:
“Það var mikill gleðidagur, er
við lögðum af stað með kaffiket-
il og veiðistengur og ætluðum að
liggja úti í skóginum. Eg mun
aldrei gleyma þeim dögum. Eg
sé enn fyrir mér timburkofann
við Lönguhlíðarvatnið.
Þarna var ótakmarkað frelsi,
sannkallað villimannalíf. Enginn
pabbi né mamma til að hrópa í
okkur og skipa okkur í rúmið
eða kalla okkur í matinn. Nótt-
in var löng og björt og svefninn
stuttur.
Um miðnætti skriðum við inn
í kofann og lögðum okkur stund
arkorn á svefnbálkana, og löngu
fyrir sólarupprás vorum við
komnir ofan að vatninu og farn-
ir að veiða urriða. Við óðum í
ánni og stikluðum á steinunum.
Eg man eftir því, að einu sinni
Þegar eg var unglingur, var eg
oft vikum saman aleinn á ferða-
lagi um skóginn. Eg vildi engan
viðbúnað hafa til fararinnar. Mér
nægði að hafa með mér brauð-
skorpu og fisk steikti eg á glóð-
inni, er eg tók upp eld. Eg vildi
lifa lífi Róbinsons Krúsó úti um
merkur og skóga.”
1 september 1904 er Nansen
uppi í fjöllum. Hann er á rjúpna-
veiðum og eltir rjúpuna daglangt.
Á kvöldin sezt hann að í selinu.
Þá skrifar hann í dagbók sína:
“Þessum sæluríku kvöldum
verður ekki lýst. Þú horfir ham-
ingjusamur á smalann, sem kom-
inn er heim á stöðulinn, og hugur
þinn leitar ekki lengra. Loftið er
bjart og svo kyrrt, að þú heyrir
mannsraddir og í bjöllum kúnna
þvert yfir breiða dalinn, eins
og það væri á næstu grösum.”
10. september 1904. “Eg sit hér
brosandi. Fyrir löngu gekk sólin
undir bak við ásinn. Það dimmdi
og myrkrið færðist yfir hlíðina
neðan úr dölunum, en stjörnurn-
ar ljómuðu á blárri hvelfingunni,
óralangt fyrir ofan okkur. Það
skíðlogar í hlóðunum, eldtung-
urnar sleikja pottinn, sem við er-
um að sjóða í nýskotna fugla, og
kasta flöktandi birtu og skuggum
á trén í kringum okkur og okk-
ur sjálfa, þar sem við sitjum og
bryðjum fuglabeinin, því að við
erum svo matbráðir, að við gef-
um ekki fuglunum tíma til að
hálfsoðna. Er eg virði fyrir mér
andlit okkar og óhreinar hendur,
sem hafa ekki verið þvegnar dög-
um saman, og stari inn í eldinn,
þá skellihlæ eg innra með mér.
Eg er að velta því fyrir mér,
hversu þunn hún er, þessi skel,
sem við köllum menningu. Við
streitumst við það kynslóð eftir
kynslóð og ættlið eftir ættlið að
fjarlægja okkur náttúrunni og
temja okkur alls konar siðfágun
og óþarfar lífsvenjur í því skyni
að ná einhverju æðra tilveru-
formi. En ef við lifum einn eða
tvo daga eins og nú undanfarið
við strit og fábreytt fæði, þá
fleygjum við öllu frá okkur á
einu augabragði og steypum okk-
ur aftur á bóla kaf í djúp nátt-
úrunnar. Hver er munurinn á
okkur, er við húkum hér eða
liggjum hér óhreinir, votir, hungr
aðir eins og úlfar og rífum í
okkur með tönnum og klóm hálf
soðna fugla og bryðjum beinin,
og skinnúlpumönnum þeim, er
reikuðu um sömu skóga og sátu
norpandi við sama bálið fyrir
þúsundum ára? Þeir lögðu bráð
sína að velli með steinum og
stokkum, satt er það, en við
skjótum veiðidýr okkar með
P'úðri og blýi. Þeir tendruðu eld
sinn með tveim trjábútum og
boga, en við höfum eldspýtur.
Eldur þeirra var þó ekki lakari
en okkar, og kjöt þfeirra ef til
vill betur matreitt yfir berum
eldi en okkar í potti. Erum við
ekki eins þreyttir, votir og svang-
ir og þeir voru? Við etum kjötið
með sömu áfergju, og lúnir lim-
ir okkar njóta sömu hvíldar og
hlýju við skógareldinn. Þú ert
orðinn óháður náttúrunni, göfugi
maður! Eltum við bráðina með
minni áfergju? Þótt ekki sé um
annað en fugl að ræða, grípur
okkur veiðskjálfti, ef við eigum
á hættu, að fuglinn fljúgi upp á
hverri stundu. Eða þegar stóru
dýrin ráðast að okkur í skógar-
þykkninu með brauki og bramli.
Er þá ekki eins og hjartað nemi
staðar í brjósti okkar og hver
vöðvi verði að stáli? Við höldum
niðri í okkur andanum til þess
að láta ekkert heyrast í okkur, og
þegar hið stóra og fagra dýr með
tilkomumikil hornin gægist fram
á milli greinanna og starir á okk-
ur, hvar er þá menningin? Æ,
þið blessuðu, endurlífgandi, frum
stæðu tilfinningar!”
Lesbók Mbl.
íslenzkt námsfólk
vestan hafs vinnur
sér gott álit
Viðlal við Arnald Jónsson
blaðamann.
•
Arnaldur Jónsson blaðamaður
er nýkominn heim eftir eins árs
námsdvöl í Bandaríkjunum.
Stundaði hann þar nám í blaða-
mannaskólanum í Minneapolis
og ferðaðist allvíða áður en hann
hvarf heim. Hefir hann látið svo
um mælt við Tímann:
Blaðamannaháskólinn í Minne-
apolis, þar sem eg stundaði nám
mitt, er einn af nýrri blaða-
mannaháskólum Bandaríkjanna.
En viðurkent er, að hann sé einn
þeirra skóla, sem allra helzt hef-
ir tekist að þjálfa blaðamenn og
gera þá hæfa til þess að leysa
störf sín af hendi með fylsta
sóma.
Eins og gefur að skilja hefir
skólinn á að skipa afburðagóð-
um kennurum, og eru ekki ýkj-
ur, þótt sagt sé, að þar sé valinn
maður í hverju rúmi. Banda-
ríkjamönnum er það fullljóst,
hve blöðin eru viðamiklar stoð-
ir þjóðfélagsins og spara ekkert
til að sem bezt verði til þeirra
vandað.
Skólastjóri blaðamannaháskól-
ans í Minneapolis er Ralph Casey,
doktor í heimspeki, mjög þektur
maður vestra, og undir forustu
hans hefir skólinn eflst og þróast.
Einn af kennurum skólans er
Thomas Barnhart, sem gefið
hefir út mjög glögga og rækilega
kenslubók í blaðamensku. Eh
hún miðuð við lítil blöð, er hafa
um 10 þúsund kaupendur eða
þar um bil, og fjallar um allar
starfsgreinar við slík blöð. —
Margra fleiri af kennurum skól-
ans væri vert að geta, þótt eigi
sé þess kostur hér.
Enn er tiltölulega stutt síðan
byrjað var að kenna blaða-
mensku í háskólum vestra. En
nú er sú stefna uppi, að þjálfa
beri blaðamennina sem bezt í
öllum greinum starfsins, bæði
bóklegum og verklegum, og þar
er ekkert smáatriði undanskilið.
Jafnframt er stefnt að því, að
þjóðin eignist blaðakost, er sé
svo víðsýnn og áreiðanlegur, að
fólk geti treyst og trúað blöðun-
um og skapað sér síðan sjálft
skoðanir, er bygðar séu á réttum
Íírsendum.
Árangurinn af þessu merka
starfi sést þegar. Síðan skólarn-
ir tóku til starfa, hafa blöðin
færst stórum nær þessu marki.
Æsingafréttir hafa orðið að þoka.
Blöðin keppa yfirleitt að því að
segja það, sem satt er og rétt, í
stað þess að flytja það, er fólki
lætur bezt í eyrum.
Okkur Islendingum væri það
áreiðanlega mikilsvert, að þeir
blaðamenn, er reynst hafa hlut-
gengir hér, ættu kost á að fara
vestur til náms. Ætti Blaða-
mannafélagið að velja menn til
fararinnar, en ríkissjóður eða
einhver menningarstofnun, til
dæmis Menriíngarsjóður, að
leggja fram fé, er þyrfti, til þess
að þetta væri kleift. Árangur-
inn af þessum námsferðum
myndi fljótt koma í Ijós, ef vel
væri á haldið. Blaðamannahá-
skólinn í Minneapolis myndi fús-
lega taka íslenzkum blaðamönn-
um' og greiða fyrir þeim. Eru
forstöðumenn stofnunarinnar Is-
lendingum mjög vinsamlegir og
hafa mikinn áhuga um íslenzk
málefni.
Styrjaldarreksturinn er nú
sóttur af miklu kappi í Banda-
ríkjunum. Má svo að orði kom-
ast, að öll þjóðin heyi stríðið.
Annars vegar er herinn eða hinn
beini stríðsrekstur. Allir ungir
menn, sem heilir eru heilsu, hafa
verið kvaddir eða skrásettir í
herinn. Hins vegar er framleiðsla
hergagna og matvæla. Hergagna-
framleiðslan er nú orðin gífur-
lega mikil — miklu meiri en
nokkurn gat órað fyrir áður en
Bandaríkin fóru í stríðið. Mat-