Vísir - 18.09.1968, Blaðsíða 6
V1SIR . Miðvikudagur 18. september 1968.
TONABÍÓ
fslenzkur texti
Heimsfræg og snilldar vel gerð
og leikin, ný amerísk-ensk stór
mynd 1 litum og Panavision
Myndin er gerð eftir sannsögu
legum atburðum.
Charlton Heston
Laurence Olivier
Sýnd kl. 5 og 9.
Bönnuð börnum innan 16 ára.
laaisiBHiiM
ÉRS
WKáyíKqg
Maður og kona
Eftir skáldsögu Jóns Thorodd-
sens. — Leikstjóri Jón Sigur-
bjömsson. — Leikmyndir Stein
þór Sigurðsson. — Hátiöasýn-
ingar í tilefni at 40 ára afmæli
Bandalags íslenzkra lista-
manna.
laugardag kl. 20.30.
sunnudag kl. 20.30.
Fastir frumsýningargestir vitji
miða sinna fyrir fimmtudags-
kvöld.
Aðgöngumiðasalan í Iðnó er op
in frá kl. 14. Sími 13191.
|—Listir -Bækur -Menningarmái-
)
Elska skaltu náyngann
(Elsk din næste)
Mjög vel gerð, n'- iönsk gam-
anmynd ‘ litum. Myndin er
gerð eftij sögu Willy Brein-
holts, í myndinni leika flestir
snjöllustu leikarar Dana.
Dircb Passer
Christlna Chollin
Walter Giller
Sýnd kl. 5.15 og 9.
ÞJODLEIKHUSIÐ
Fyrirheitið
eftir Aleksei Arbuzov
Þýðendur: Steinunn Briem og
Eyvindur Erlendsson.
Leikstj.: Eyvindur Erlendsson.
Frumsýning laugardag 21. sept.
kl. 20. — önnur sýning sunnu
dag 22. sept. kl. 20.
Fastir frumsýningargestir vitji
aðgöngumiöa fyrir fimmtudags
kvöld.
Aðgöngumiðasalan opin frá kl.
13.15 til kl. 20. Sími 11200.
Hjörleifur jiigurðsson skrifar myndlistargagnrýni:
Höggmyndagarðurinn
TTöggmyndasýningarnar á
Skólavörðuholti eru ótví-
rætt jákvæð nýjung i listmálum
Reykvíkinga og þjóöarinnar í
heild. Fram á seinustu ár hefur
höggmyndalistinni verið hnýtt
aftan f málaralistina hér á landi
eins og raunar víða annars stað-
ar. Hún hefur ekki fengið að
njóta sín til fulls. Menn hafa
ekki gert sér nægilega ljósa
1 grein fyrir sérstöðu hennar i
þjóðfélagi nútímans, gildi henn-
ar og markmiðum. Þó hafa vita-
skuld nokkrir, sterkir einstakl-
ingar, er vlð öll þekkjum mæta
vel. staöiö teinréttir í mistrinu
og kært sig kollótta um fávizku
leikra og lærðra. Þeim getum
við þakkaö að hópur mynd-
höggvara vex upp á íslandi í
dag, hópur (ungra og miðaldra
karla og kvenna) sem er alls 6-
feiminn við að tína upp hug-
myndir víðsvegar að úr heim-
inum og fella að íslenzkri skap-
gerð og listmennt. Fjölbreytni
myndanna á holtinu er auðsæ.
Hún er merki um bjartsýni,
tjáningarfrelsisvitund, sem ríkir
í sjónarlistunum, þrátt fyrir
stórveldishroka, fyrirlitlegar
styrjaldir og ofbeldi. Mér er
ljóst að slík bjartsýni er mikils
virði. Ég átti von á mörgum
skringilegum verkum, sumum
með áróðursblæ aug-
lýsinga eða revíusýninga, öðrum
táknlegs eðlis . . en brátt kom
!■«*!•*»> lj 11 ■:■’j
á daginn, að meirihlutinn fellur
sem bezt inn í vel hirtan stíl-
skóg tuttugustu aldar. Jón
Gunnar er meira að segja orö-
inn fágaður með afbrigðum. Ég
er ekki viss um, að það klæöi
hann betur en angamir og
krumlurnar. Ég sakna hrjúfu á-
ferðarinnar, er smaug eins og
ískur um skilningarvit okkar og
taugakertfi. Þó era Sólstafir
hans þekkilegasta verk. Jóhann
Eyfells teflir fram einhverri
beztu og kröftugustu höggmynd
sýningarinnar á Skólavörðu-
holti. Það fór eins og mig grun-
aði, að Jóhann þarf á miklu
rúmi að halda. Fletimir I verk-
um hans era að vísu ekki mikl-
ir fyrirferðar en þeir hrúgast
upp og mynda keppi, sem tútna
út í sífellu. Kristín Eyfells sýn-
ir enn eina hnútuna. Sú er betri
en allar systur hennar eöa
frænkur, sem á undan gengu.
En gæti ekki höfundurinn slak-
að á reikningslist sinni um
stundarsakir og hleypt inn blfð-
ari og heitari straumum? List-
rænn árangur er stundum háður
því, að menn opni hjartað upp
á gátt og láti það ráða ferðinni
aö nfutíu hundraðshlutum.
Einar Hákonarson og Magnús
Tómasson era báðir góðir mál-
arar og sem slíkir móta þeir
höggmyndir á sérstakan ' hátt.
Mér sýnist Einari veitast létt-
ara að skiija rækilega á milli
Heimsókn í Casa Nova
"D agnheiður Jónsdóttir og
Anna Elgríður Bjömsdóttir
lögðu menntaskólasalinn undir ’
sig á eftir Steingrími. Ég hafði
séð nokkrar mynda þeirra áður
(þó aðeins eina eftir hina síðar-
nefndu) og komizt að þeirri nið-
urstöðu, að málverkið væri þeim
ekki leikur eða tómstundagam-
an einvörðungu heldur alvarlegt,
torvelt viðfangsefni, löngun til
að svipta burt grámóðu fá-
breytninnar í lífi sérhvers
manns. Þessi skoðun mín breytt-
ist ekki við heimsókn f Casa
Nova á dögunum. Ég vil taka
skýrt fram, að litimir og undra-
veröld þeirra sat hvarvetna í
fyrirrúmi hjá báðum ... og í
nokkram tilvikum var eins og
léreftsfletimir þéttust f skynd-
ingu, hætti að vera tóm, breytt-
ust hægt og hægt f sjáifstæða
veröld, sem átti fátt vantalað
við stóru, voldugu og illu ver-
öldina okkar. Hitt var þó al-
gengara að sjá höfundana
stinga niður lokapunkti, áður en
sagan hafði verið rakin til enda,
áður en þeir höfðu leyst vanda-
málin, sem upp komu, á nægi-
lega trúverðugan hátt. Sakir
þess urðu litaheildimar stundum
glossalegar, viðkvæmnislegar —
greinanna tveggja .... ef ætlun
hans er þá ekki þveröfug: að
kveikja þær saman? Um blóm
og búr Magnúsar er það að segja
í fáum orðum, að hvort tveggja
er fágað og haglega gjört eins
og ég átti von á, fléttað úr
taugum hins sanna myndsmiðs.
En einhverra hluta vegna segir
mér svo hugur um, að högg-
verkin hvíli enn á talsvert iægra
þrepi í stiganum en málverkin.
Rytmfskar lágmyndir Inga
Hrafns Haukssonar hljóta að
vekja sérstakt umtal og áhuga.
En helzta undrunarefni sýning-
arinnar er þó Kjóll Magnúsar
Pálssonar, sem viö höfum þekkt
fram að þessu sem einn bezta
leikmyndamálara landsins.
Kjóllinn er skrítin og áhuga-
verð höggmynd, já, ef til vill
upphafið á ferskum blæ eða
nýrri taug í myndlist okkar.
Diter Rot er bæði galdrakarl
og tilraunameistari af æðstu
gráðu ... en mér er lífsins ó-
mögulegt að fjalla um súkku-
laðið hans, umslögin og dótið
— utan í löngu máli og sögu-
legu samhengi. Og þetta er blá-
köld alvara mín, hvorki spott
né saklaust grin. Ragnar Kjart-
ansson fylgir einn gamalli hefð.
Ég get fullvissaö lesendur um,
að það er engan veginn auðvelt
hlutskipti — með uppfinninga-
mennina, nýjungasmiðina, áróð-
ursfólkið og sprellikarlana á
fjarlægar staðreyndum mál-
verksins. Ég hygg, að bæði
Ragnheiður og Anna Sigríður
hafi farið fvið of snemma af
stað með sjálfstæða sýningu.
Opinberar sýningar geta aö vísu
verið lærdómsrfkar fyrir höfund-
ana en bezt er að láta- verk-
stæðin geyma myndirnar unz
sérstökum áfanga er náð. Ég
get mér þess til, að Ragnheiður
eigi eftir aö láta að sér kveða
í rfki hins ljóðræna málverks.
Þar, einmitt þar sýnast gáfur
hennar liggja. Anna Sigríður
Bjömsdóttir aftur á móti á veg-
um draumanna og ævintýranna.
báðar hliöar. Kannski finnur
Ragnar sitthvaö, sem hinir
gengu fram hjá í dag eða gær.
Mér er ekki grunlaust um, að
okkur væri fengur að nokkrum
slfkum listamönnum ... til að
vega ögn upp á móti taumlausri
hraðri ferð um víðemi nútíðar
og framtíðar. Árangur Ragnars
er verður fyllstu athygli. Mér
sýnist hann vera á góðri leið
með að finna sérstaka leið að
markinu. 1 dag era myndir hans
ekki nógu svipmiklar — eöa
ætti ég heldur að segja: svip-
ljótar. Loks er að geta höfund-
arins, myndhöggvarans, sem er
bæði gamall og nýr. Og samt:
hvorki gamall né nýr. Sigárjón
er króna sýningarinnar á Skóla-
vörðuholti. Grásteinskona hans
og Eiturspýta feykja aöfinnsl-
um langt út í buskann. Ég get
ekki stillt mig um að bæta við
athugasemd, er snertir högg-
myndasýninguna. Hvers vegna
eru menn alltaf að fetta fingur
út í orðin: Höggmynd og högg-
myndalist? Eru þau ekki fuil-
góð tákn — aðeins einnar, sér-
stakrar listgreinar?
NÝJA BÍÓ
Barnfóstran
(The Nanny)
(slcnzkui texti
Stórtengleg, spennandi og af-
burðavel leikin mynd með:
Bette Davis
Bönnuð bömum vngri en 14
ára. — Sýnd kl 5. 7 og 9.
Síðasta sinn.
BÆJARBÍÓ
AUSfURBÆJARBIO
Daisy Clover
Mjög skemmtileg, ný amerísk
| kvikmynd í litum og cinema-
scope. — íslenri'ur text
Natalie Wood.
Christopher Plummer
Sýnd kl. 5 og 9.
/ sviðsljósi
(Career)
Bandarisk stórmvnd f litum eft
ir samnefndu Broadway-leik-
riti. — Aðalhlutverk:
Dean Martin
Anthony Franciosa
Shlrley MacLaine
Carolyn Jones
Islenzkur texti.
Sýnd kl. 9.
Miðasala frá kl. 7.
STJÖRNUBÍÓ
Cat Ballou
íslenzkur texti.
Ný kvikmynd: — Lee Marvin,
Jane Fonda. — Sýnd kl. 5, 7 og
9.
HASKÓLABÍÓ CAMLA BÍÓ
Hin heimsfræga mynd: Sound of music endursýnd kl. 5 og 8,30 en aðeins í örfá skipti. Gamlárskvöld i Róm (The Passionate Thief) Itölsk gamanmynd með ensku tali. Anna Magnani Sýnd kl. 9. ROBIN KRÚSÓ liðsforingi Sýnd kl. 5.
HAFNARBÍÓ
Hillingar Sérstæð og spennandi saka- málamvnd með: Gregory Peck (slenzkur texti . Bönnuð innan 16 ára. Sýnd kl. 7 og 9. Morðingjarnir Spennandi litmynd eftir sögu Hemingways, með Lee Marvin Bönnuð innan 16 ára. Sýnd kl. 5.
LAUGARÁSBÍÓ
Flóttinn frá Texas (Texas across the river) Sprenghlægileg skopmynd f Technicolor. Aðalhlutverk. Dean Martin. Alain Delon. Sýnd kl 5, 7 og 9. (slenzkur texti.
nlrttP.H
V