Dagblaðið Vísir - DV - 05.06.1991, Qupperneq 2

18
MIÐVIKUDAGUR 5. JÚNÍ 1991.
Hjá okkur er gróðrarstöðin full
af úrvalsplöntum, sem bíða
eftir að komast í garðinn þinn:
- Rósir
- Skrautrunnar
- Fjölærar plöntur
- Sumarblóm
- Matjurtir
- og aö sjálfsögöu dahlíur og petuniur
GRÓÐRAR-
STÖÐIN
GRÆNAHLÍÐ
Furugeröi 23
(v. Bústaðaveg)
Sími 34122
Garðar og gróður
Stella Guömundsdóttir og Róbert Arnfinnsson hafa veriö með safnhaug i garðinum í nærri 20 ár. Þau smíðuðu
kassann sjálf og í staðinn fyrir að hafa mörg hólf gera þau safnhoiu í jörðina þar sem þau byrja á að setja úr-
ganginn og moka honum svo yfir I kassann þegar rotnun er hafin.
DV-mynd Brynjar Gauti
Safnhaugar:
*

Rafkaup
ÁRMÚLA 24, RVÍK
Sími: 68 15 18
Jafnvel kaffikorg
má setja í hauginn
- og úr verður úrvalsmold
Mitt í þeirri miklu umræðu um
umhverfisvernd sem verið hefur í
þjóðfélaginu er ekki úr vegi að kynna
safnhauga í görðum fyrir lesendum.
Tilgangurinn með því að vera með
safnhaug er aö nýta þann lífræna
úrgang sem kemur úr garðinum og
fá í staðinn góða gróðurmold. Margir
halda að það eina sem hægt sé aö
gera við lauf, gras og annan úrgang
sé að henda honum. En svo er aldeil-
is ekki.
Stella Guðmundsdóttir og Róbert
Amfinnsson hafa verið með safn-
haug í garði sínum í tæplega 20 ár
og hafa því mikla reynslu á þessu
sviði. Viö fengum Stellu til að segja
okkur hvemig maður ber sig að ef
áhugi er á að fá safnhaug í garðinn.
Þrískiptur rimlakassi
Byija þarf á því að afmarka það
svæði í garðinum þar sem safnhaug-
urinn á að vera. Helst þarf það að
vera bakatil þar sem ekki blasir viö
í alfaraleið.
Það sem til þarf er rimlakassi.
Hann er bæði hægt að kaupa, úr
plasti, eða smíða sjálfur. Margir eru
hrifnari af því að háfa trékassa en
plastkassi gerir sama gagn og fúnar
ekki. Kassinn þarf að vera tví- eða
þrískiptur og hvert hólf ekki minna
en 1 m á kant. Ef garðeigendur smíða
kassann sjálfir á hann að vera um 2
cm á milli borða. Gott er að hafa lok
yfir svo ekki rigni ofan í hauginn.
Ef mikil bleyta kemst í kassann verð-
ur kæhng meiri og rotnunin tekur
mun lengri tima. Þó má aldrei þorna
það mikið í kassanum að rotnun nái
ekki aö komast af staö.
Best er að hanna kassann þannig
aö hægt sé að renna framhliðinni úr.
Þá er auðveldara að moka úr kassan-
um.
Um þremur árum eftir að úrgang-
urinn er settur í hauginn er hann
orðinn að mold. Rotnunin tekur
svona langan tíma vegna lágs lofthita
hérlendis. Því er best að hafa þrjú
hólf, eitt fyrir hvert ár, a.m.k. ef garð-
urinn er stór.
Þegar rotnuninni er lokið er mokað
úr kassanum og moldin sigtuð með
grófu sigti til að losna við það sem
enn hefur ekki rotnað. Árangurinn
verður góð mold sem er létt og laus
í sér og maður losnar viö allan úr-
gang á hreinlegan hátt.
Margtúreld-
húsinu í hauginn
Þau Stella og Róbert setja svo til
allan úrgang úr garðinum í hauginn.
Stórar trjágreinar henta þó illa því
þær rotna seint vegna lágs lofthita
hérlendis. Þau brenna því stórar
greinar og setja öskuna í kassann og
þar með er komið það kalk sem mold-
ina skortir oft. Eins er hægt að mala
þær í þar til gerðum kvömum. Litlar
og fíngerðar greinar mega þó vel fara
í hauginn.
Illgresi sem lifir lengi er ekki
heppilegt í hauginn. Því safna þau
saman í poka og fara með eitthvað
út fyrir bæinn og dreifa þar sem
uppfok er mikið. Nú eiga þau sér
leynistað sem þau kalla „léniö sitt“
rétt fyrir utan Reykjavík. Mold hefur
oröið til og ýmsar jurtir hafa sprottið
þar upp því fræ slæðast oft með.
Ýmis úrgangur úr eldhúsinu er líka
tilvahnn á hauginn, s.s. ávaxta- og
grænmetisafgangar, kafíikorgur og
telauf. Stella segist einnig bleyta upp
dagblöð og setja í hauginn. Þá þarf
helst að setja einhvern jarðveg ofan
á svo blöðin þorni ekki og íjúki burt.
Moldin rannsökuð
„Um daginn fengu svokallaöar
grænar íjölskyldur hjá okkur smá-
mold úr haugnum til að láta rann-
saka. Þar kom í ljós aö þetta er alveg
úrvals mold sem fékk fyrstu eink-
unn. Þau tóku sýni á nokkrum stig-
um og þetta var svo sýnt á Kópavogs-
dögum hér um daginn og vakti mikla
athygli," segir Stella Guðmundsdótt-
ir.
-hmó
Tilvalið er að setja dagblöðin i safnhauginn eftir að
búiö er að lesa þau. Þá eru blööin bleytt upp og örlit-
III jarðvegur settur ofan á svo blöðin fjúki ekki burt.
Best er ef kassinn er þriskiptur, eitt hólf fyrir hvert ár,
þvi rotnunin hér á landi tekur um þrjú ár.
DV-mynd Brynjar Gauti