Þjóðviljinn - 01.12.1950, Qupperneq 4

ÞJÓÐVIL'JINN
Föstudagur 1. desamber 1950
tUðfiVIUlNK
Útgefandi: Sameiningarflokkur alþýðu — Sósíalistaflokkurinn.
Ritstjórar: Magnús Kjartansson (áb.) Sigurður Guðmundsson.
Fréttaritstjóri: Jón Bjarnason.
Blaðam.: Ari Kárason, Magnús Torfi Ólafsson, Jónas Árnason.
Auglýsingastjóri: Jónsteinn Haraldsson.
Ritstjórn, afgreiðsla, auglýsingar, prentsmiðja: Skólavörðustíg
19. — Sími 7500 (þrjár línur).
Ágkrlftarverð: kr. 14.00 á mánuði. — Lausasöluverð 60 aur. eint.
Prentsmiðja Þjóðviljans h. f.
Sjttkir menn og seldir
Til að undirbúa fullveldisdaginn birti Vísir í fyrradag feit-
íetraðan ramma á forsíðu undir fyrirsögninni „Þingeyskir bænd-
ur krefjast herverndar.“ Er síðan skýrt frá ’pví að STJÓRN
BÆNDAFÉLAGS ÞINGEYINGA hafi samþykkt
„að þriðja hcimsstyrjöldin getur liafi/.t dag hverit(!), með
svo ægilegum hamförum, að enginii blettur láðs og lagar verði
óhultur“ og því beri stjórnarvöldunum að leita „nú þegar samn-
inga tim hernaðariega vernd fyrir Islands hönd við J>ær lýðræðis-
þjóíir, sem gegna því veglega hfutverki að varðveita smáríki
fyrir yfirgangi og kúgun einræði‘íþjóða.“
Vísir segir síðan að samþykkt þessi gefi til kynna „liverrfig
menn hugsa um öryggismál Jijóðarinnar, úti um byggðir laiuls-
ins.“ — Bændafélag Þingeyinga er fámennt félag jónasista í
Suður-Þingeyjarsýslu og stjórn þess múnu skipa fimm sérstakir
brjóstmylkingar Hriflujónasar. Þessir fimm fáráðu menn eru í
Vísi orðnir: fyrst þingeyskir bændur almennt og nokkrum lín-
um síðar allur almenningur úti um byggðir landsins! Munu
aðrir fimmmenningar ekki hafa fengið meiri mannaforráð hér
á landi.
Fyrst menn þessir hafa þannig hlotið nokkra frægð, er
rétt að skýra frá annari samþykkt sem þeir gerðu fyrir skömmu.
Fjallaði hún um togaraflota íslendinga, og var niðurlag hennar
á þessa leið:
„Ijítur fundurinn svo á, að rétt sé undir núverandi kring-
umstæðum, að nefrnl íramleiðsíutæki séu gerð upptæk og sehl
úr landi, en andvirði þeirra lagt í starfandi framleiðslugreinar
þjóðarinnar.“
Slíkar eru hugsjónir mannanna að Fosshóli, og væri að
öliu eðlilegu ekki ástæða til að fjölyrðe. um þær nema í revíum
og gamanblöðum. En því miður eru víðar Fosshólsmenn en í
Suður-Þingeyjarsýslu, þótt þeim liafi verið att á foraðið þar
nyrðra að Jiessu sinni. Það er engin tilviljun að Vísir birtir
.samþykkt þeirra á forsíðu með miklum gleðilátum og gerir 5
menn að fulltrúum almennings hinna dreifðu byggða. Það er
engin tilviljun að Morgunblaðið birtir sömu samþykkt í gær.
Og það er engin tilviljun að Bjarni Benediktsson talar af svöl-
um Alþingishússins í dag á afmæli íslenzks fullveldis.
Samsærið gegn frelsi og sjálfstæði íslenzku þjóðarinnar
hefur staðið lengi og orðið árangursríkt. En nú er komið að
nýjum áfanga. Nú skal það gert opinskátt sem til þe.-va hefur
átt að vera dulið, nú skal bandariskt lið hernema islenzku þjóð-
ina og þetta eyland gert að opinskárri atómstöð. Bændurna 5
í Suður-Þingeyjarsýslu á að nota sem „rcdd })jóðarinnar“ af
leppum Bandaríkjanna hér syðra.
Til þess að fá siðferðilegan bakhjall til þessara nýju landráða
á að reyna að trylla fólk og æsa með lygaáróðri um Kóreu-
styrjöldina og meginkennisetningin verður sú að þar sem Banda-
ríkjunum gangi svo hörmuléga illa að hernema Kóreu verði þau
að fá að hernema ísland í friði. Tryllingsáróðurinn verður þeim
mun eðlilegri sem sumir lepparnir hafa æst upp í sér hina
átakanlegustu móðursýki. T. d. lýsir Hriflujónas sálarástandi
sinu og félaga sinna á þessa leið í síðasta hefti tímarits síns:
„Nú er svo skipt ,um aðstöðu í málinu, aff meirihluti Is-
lendinga (les: Fosshólsmanna) hefur ekki sof'ið rólega í hvíl'um
sínum um nætur nema þær stuítu stur.dir Jiegar amarísk smá-
herskip hafa Iegið hér við Iand.“
Slíkir menn þyrftu vissulega fremnr á geðvernd að halda
en hervernd. En hið alvarlega er að þe?sir sjúku cg seldu menn
eru mestir valdamenn í þjóðfélaginu. Það eru þeir sem halda
ræður í dag og svívirða fullveldi íslands og það eru þeir sem á
morgun ætla að selja síðustu landsréttindi þjóðarinnar — ef þeir
þbra og íslenzk alþýða lætur þeim haldast það uppi.
T.oftleiðir h.f.:
1 dag er áætlað að
fijúga til: Akur-
eyrar kl. 10 og til
Vestmannaeyja kl.
14.00. Á morguri er
áætlað að fljúga
til: Akureyrar kl. 10 og til Vest-
Fagnar MlR
Verkamaður skrifar: — „Ég
hef sjaldan fagnað nokkurri
félagsstofnun eins og stofnun
MlR, sem hefur mjög mikilvægu
og nauðsynlegu hlutverki að
gegna. Og mér virðist félagið
hafa farið ágætlega af stað,
þótt það eigi eflaust eftir að
færast í aukana. Því er alveg
óhætt að taka að sér stór verk-
efni, áhugi almennings hefur
ekki leynt sér, og meðlimirnir
eru fúsir til að leggja fram
það sem þeir mega. til að efla
félagið og stuðla að því að það
geti komið á framfæri sem
mestri og beztri fræðslu um
Sovétríkin. Fátt er eins nauð-
synlegt og að almenningur viti
sem gleggst um það sem gerist
í heimi sósíalismans.
m
Vill ekki enskan texta
„En mig langar að koma á
framfæri lítilli athugasemd til
stjórnenda félagsins. Á sýning-
um þeim sem haldnar hafa ver-
ið eru textarnir yfirleitt á
ensku. Mér finnst "þetta ó-
smekklegt, því skyldi félag sein
vinnur að menningartengslum
Islands og Ráðstjórnarríkjanna
beita ensku í starfi sínu? Séu
vandkvæði á því að hafa á
sjálfum myndunum íslenzkan
texta, sem ég skil varla að
þurfi að vera, væri langtum við-
felldnara að textarnir væru4á
rúesnesku, en þýðingum væri
útbýtt á sérstöku blaði eins og
nú er gert. Ég bið sem sagt
Þjóðviljann að koma þessari
athugasemd á framfæri um leið
og ég þakka félaginu á ný vel
unnin störf og óska því allra
heilla. — Verkamaður.“
Afleitar 1. i'lokks
kartöflur
Húsmóðir sem oft hefur sent
Þjóðviljanum pistla hefur beð-
ið mig að spyrjast fyrir um
hverjar kröfur séu gerðar til
kartaflna sem taldar eru í 1.
flokki. Iiún segist hafa keypt
poka af 1. flokks kartöflum
hjá Grænmetissölu ríkisins og
þær hafi verið afleitar, alltof
mikið af þéim hafi verið
sprungnar, sumar sv'artar inn
úr, og sé það af nýrri upp-
skeru verður hún varla falleg
þegar komi fram á vor.
Sjálfsagt hefur Grænmetis-
verzlunin einhvern tilgang með
því að flokka kartöfiurnar, en
séu þetta úrvalskartöflur, 1.
flokks, þá mega þær vera lé-
legar sem lenda í þriðja flokki.
Og hvernig er það með kart-
öflurnar í búðunum ? Eru þær
allar 1. flokks? Kannski eins og
kjötið. Aldrei verða húsmæð-
ur varar við annað en 1. flokks
kjöt í búðunum. Hvað verður
af 2. og 3. flokks kjötinu?
Oft hefur verið um það spurt,
en aldrei fengizt greið svör.
•
Of skær ljós
Kona sem var á kirkjuhljóm-
Ieikunum í Dómkirkjunni í
fyrrakvöld bað mig að vekja
athygli þeirra sem þar ráða
húsum við slík tækifæri að
alger óþarfi sé að kveikja alla
þá ljósadýrð sem hægt er með-
an á hljómleikunum stendur.
Þetta sé mjög óþægilegt fyrir
allan þorra þeirra sem sitja
uppi, ljósin skeri í augun og
trufli nautnina af hljómleikun-
um. Yfirleitt finnst henni að
sé of bjart á hljómleikum hér
í bæ. Það mætti að ósekju
draga úr ljósum meðan flutn-
ingur tónverka fer fram, mörg-
um þætti ólíkt þægilegra að
hlusta í hálfrökkri en skærri
birtu.
Húsmæðratímarnir
Sama kona bað mig að flytja
útvarpinu og Helgu Sigurð-
ardóttur beztu þakkir fyrir
húsmæðratímana á morgnana.
Þeir væru áreiðanlega vel þegn-
ir, ekki sízt af yngri kynslóð-
inni. Þættirnir séu fjölbreyttir
og fróðlegir, en tíminn sem
þeim er ætlaður mætti vera dá-
Htið lengri.
* ★ *
Skipadeild SIS.:
Ainarfcll er í Ibiza. Hvassafeli
er í Gautaborg.
Riklsskip
Hekla var væntanleg til Seyðis-
fjarðar í gærkvöld á norðurleið.
Esja fór frá Reykjavík kl. 21.00
í gærkvöld vestur um land til
Akureyrar. Herðubreið er í R.-
vík. Skjaldbreið er á Eyjafirði.
Þyrill var á Sigiufirði í gær.
Straumey er á Austfjörðum á
norðurleið. Ármann fer væntan-
lega frá Reykjavik á morgun til
Vestmannaeyja.
EIMSKIF:
Brúarfoss fer væntanlega frá
Kaupmannahöfn 2.12. til Reykja-
víkur. Dettifoss kom til N.Y. 28.11.
fer þaðan væntanlega 8.12. til R-
víkur. Fjallfoss kom til Vaag' í
Færeyjum 29.11. frá Gautaborg.
Goðafoss kom til Reykjavíkur
28.11. frá N.Y. Lagarfoss kom til
Rotterdam 30.11. fer þaðan í dag
1:12. til Hull og Reykjavikur.
Selfoss er á Akureyri. Trölla-
foss fór frá Reykjavík 27.11. til
N.-Foundland og N.Y. Laura Dan
væntanleg til Halifax í byrjun
desember, lestar vörur til Reykja-
víkur. Foldin lestar í Leith 4.12.
til Reykjavíkur. Vatnajökull lest-
ar í Gdynia í byrjun næstu viku
tíl Reykjavíkur.
Skagfirðingatélagið
efnir til skemmtikvölds helgað
Stephani G. Stephanssyni. Vel er
til skemmtiatriða vandað, og renn
ur allur ágóði af skemmtuninni til
hins fyrirhugaða* minnisvarða
skáldsins i Skagafirði. — Hér gefst
velunnurum Stephans G. gott tæki
færi iril að styrkja gott málefni
og minnast skáldsins. Samkoman
verður í . Breiðfirðingabúð 1. des.
kl. 20.30 e. h.
mannaeyja kl. 14.00. Flngfélag ls-
lands. Innanlandsflug: I dag er
ráðgert að fljúga til Akureyrar,
Vestmannaeyja, Sauðárkróks, Fá-
skrúðsfjarðar, Reyðarfjarðar, Nes-
kaupstaðar og Seyðisfjarðar. Frá
Akureyri verða flugferðir til Siglu
fjarðar, Ólafsfjarðar og Kópa-
skers. — Millilandaflug: Gullfaxi
er væntanlegur til Reykjavíkur frá
Prestvik og Kauprtiannahöfn i
dag. Flugvélin tafðist ytra vegna
veðurs.
Útvarpiö 1. desember:
Kl. 11.00 Hátíð háskólastúd-
enta: Messa i kapellu Háskól-
ans (séra Emil Björnsson).
14.00 Hátíð há-
skólastúdenta: 'l)
Ræða af svölum
Alþingishússins:
Bjarni Benedikts-
son utanríkisráð-
herra. Lúðrsveit leikur. 2) 15.30
Samkoma í hátíðasal Háskólans:
a) Ávarp: Formaður stúdentaráðs,
Árni Björnsson stud. jur. b)
Ræða: Ásgeir Ásgeirsson alþm.
c) Einsöngur: Einar Sturluson
syngur. d) Ræða: Ólafur Jóhannes
son prófessor. e) Píanótónleikar:
Rögnvaldur Sigurjónsson leikur.
Veðurfregnir um kl. 17.00 — 18.25
Veðurfregnir. 19.25 Tónleikar:
Stúdentalög. 20.30 Dagskrá Stúd-
endafélags Reykjavíkur: a) Á-
varp: Formaður félagsins, Friðjón
Þórðarson -cand. jur. b) Ræða:
Ólafur Lárusson prófessor. c)
Stúdentakór syngur stúdentalög.
d) Ræða: Steindór Steindórsson
menntaskólakennari. e) Upplest-
ur: Þorsteinn Ö. Stephensen leik-
ari. f) Samtalsþáttur (Bjarni Guð
mundsson blaðafuiltrúi). 22.00
Fréttir og veðurfregnir. 22.10
Danslög (plötur). — 23.30 Dag-
skrárlok.
Sýnikennsla. 3ja daga námskeið
Húsmæðrafélags Reykjavíkur
hefst 5. des. kl. 8 e.h. Kenndur
verður bakstur og einnig mat-
reiðsla á smurðu brauði.
Kúban-kósakkar, rússneska lit-
kvikmyndin sem Stjörnubió hefur
sýnt síðustu viku, hefur verið
mjög vel sótt. Nú er hver siðastur
að sjá þessa mynd þvi sýningum
á henni verður hætt mjög bráð-
lega.
Dansskóli \
ELLY I'OIÍI.ÁKSSON í
r
er í Austurstræti 14. Upp-
lýsingar í síma 4283. Jj