Þjóðviljinn - 19.05.1983, Blaðsíða 8

14 SÍÐA — ÞJÓÐVILJINN Fimmtudagur 19. maí 1983
Kveðjuorð frá Þjóðviljanum
Sigurey Júlíusdóttir
Dáin 13. 5. 1983
frá Drangsnesi
Fœdd 24. 11. 1901
Gömul og góö vinkona Þjóð-
viljans, Sigurey Júlíusdóttir frá
Drangsnesi er látin. Minningar-
athöfn um hana fer fram á Akra-
nesi klukkan 14:30 í dag, en á
Akranesi dvaldi Sigurey að
mestu síðustu árin í skjóli dætra
sinna. Jarðsett verður eftir hvíta-
sunnu norður á Drangsnesi.
Sigurey var ein í hópi þess al-
þýðufólks af sinni kynslóð sem
hreifst af jafnréttishugsjónum
rísandi verkalýðshreyfingar.
Þeim hugsjónum var hún trú til
hinstu stundar og hugurinn heitur
sem forðum. Þjóðviljinn átti
löngum góðan hauk í horni þar
sem Sigurey var og tregum við
hana nú.
Viö leyfum okkur að vitna hér í
viðtal, sem Þjóðviljinn birti við
Hinn 26. apríl s.l. ræddumst við
undirritaðir við í útvarpsþættinum
„Spor frá Gautaborg". Tókum við
þar fyrir öryggismál Islands og ann-
arra Norðurlanda. Við gerðum því
nokkur skil hvernig forsendur ör-
yggismála á Norðurlöndum hafa
breyst á þeim áratugum sem liðnir
eru síðan núverandi öryggisfyrir-
komulag var ákveðiö í lok 5. ára-
tugarins. í lýöræöislöndum þykir
það sjálfsagt að mismunandi skoð-
anir á slíkum efnum komi fram í
fjölmiölum. En leiöarahöfundum
Morgunblaðsins þykir það greini-
lega óþarfi. í önugum leiöara þann
30. apríl var ráðist harölega á
Ríkisútvarpið fyrir að samtali sem
þessu skyldi hleypt fram í útvarp-
inu. Það er athyglisvert aó í leiðar-
anum er ekki tekið fyrir neitt af
þeim málsatriöum sem við höfðum
til umræðu, heldur er bara hrópaö
á ritskoðun.
Er hér kannski komin aftur-
gengin hin gamla stefna Morgun-
blaðsins að öryggismálin skuli vera
sameiginlegt pukurmál Banda-
rískra yfirvalda og þeirra stjórn-
málamarina íslenskra sem mest eru
hlyntir NATO - stefnunni?
Ástæöa er til aö benda leiöara-
höfundi Morgunblaðsins á að þeir
Sigurey þegar hún varð 75 ára
fyrir nokkrum árum. Hún var
spurð hvers vegna hún hefði á
ungum aldri gerst sósíalisti þar
norður á Ströndum, og h vort slíkt
hafi verið algengt. Svar Sigur-
eyjar var þetta: „Nei. það kusu
allir íhaldið í mínum bæ. Auðvit-
að er ég syndug manneskja eins
og allir, en eina synd hef ég aldrei
drýgt, ég hef aldrei kosið íhaldið.
Ég hafði aldrei heyrt orðin sósía-
listi eða kommúnisti, þegar ég
hafði myndað mér þá lífsskoðun,
sem ég hef lifað eftir. Þau orð
hafði ég til að mynda aldrei heyrt
nefnd þegar ég var að basia í því
að fá fólkið á Kambi til aö hætta
að kjósa íhaldið. Það sem mótaði
lífsskoðun mína Var óréttlætið
sem maður sá alls staðar í kring-
um sig. Sumir voru svo ríkir að
tímar eru liönir þegar bandaríska
sendiráðinu hélst uppi að hafa bein
afskipti af því hverjir skyldu ráðnir
í ýmis opinber störf á íslandi, þar á
meöal hjá Ríkisútvarpinu. Á árun-
um þegar Island gekk í Atlants-
hafsbandalagið voru íslensk örygg-
ismál gerð upp í einrúmi milli
bandaríska sendiherrans og ís-
lenska utanríkisráðherrans. Morg-
unblaðið var þá fremsta málgagn
þessarar ósjálfstæðu og ólýðræðis-
legu utanríldsstefnu. Fyrirkomulag
varnarmála á Norðurlöndum hefur
verið fáum breytingum háð um
áratuga bil. Þó hafa á síðustu árum
gerst mikilvægar breytingar hvað
varðar ýmis grundvallarskilyrði ör-
yggismála. Þetta hefur vakið mikla
umræðu um öryggismál í flestum
nágrannalöndum okkar - umræðu
sem tekur tillit til breyttra
aðstæöna. I slíkri umræðu er Morg-
unblaðið eins og náttstaðið tröll -
hefur ekkert til málanna að leggja,
en vill koma í veg fyrir að þær
staðreyndir komi fram sem ritstjór-
unum falla ekki í geð.
Með þökk fyrir birtinguna.
Gautaborg 11. maí,
Adolf H. Emilsson,
Elfar Loftsson.
þeir gátu keypt allar bestu
jarðirnar, haldið hjú fyrir ekkert
kaup, aðeins fæði og klæði. Svo lá
við sulti hjá öðrum, sem urðu að
hokra á kotum. Heldurðu að
þetta hafi farið fram hjá manni.
Sumir hafa haldið að Magnús
Guömundsson, tengdafaðir minn
á Isafirði hafi gert mig svona rót-
tæka, en þess þurfti hann ekki, ég
var orðin það ung stúlka heima á
Kambi. Hann kynnti mér hins
vegar Þjóðviljann og hvatti okk-
ur til að lesa hann, og það hef ég
alltaf gert síðan með mikilli
ánægju."
Þettá voru orð þeirrar öldnu
konu, sem við kveðjum í dag.
Hún var góður fulltrúi sinnar
stéttar, þeirrar kynslóðar al-
þýðufólks sem ruddi okkur braut
frá örbirgð til velsældar og átti sér
dýrastan draum um jafnréttis-
þjóðfélag þar sem einskis manns
velferð er volæði hins.
Sigurey Júlíusdóttir var fædd á
bænum Kjós í Árneshreppi í
Strandasýslu þann 24. nóv. 1901.
Foreldarar hennar voru Júlíus
Hjaltason og Jóhanna Péturs-
dóttir. Sex mánaða gömul var
hún tekin í fóstur af hjónunum
Kristni Magnússyni og Höllu
Sveinbjörnsdóttir, sem bjuggu á
Kambi í Veiðileysufirði þar í
sama hrepp. Á Kambi ólst Sigur-
ey upp. Þau hjónin Kristinn og
Halla ólu upp 10 fósturbörn og
bar Sigurey mjög hlýjan hug til
þessara fósturforeldra sinna.
Sigurey Júlíusdóttir giftist Sóf-
usi Magnússyni og bjuggu þau ■
löngum á Drangsnesi. Dætur
þeirra eru fjórar. Sigurey
andaðist á Akranesi aðfaranótt
13. maí.
Þjóðviljinn vottar eftirlifandi
eiginmanni hennar, dætrum
þeirra og öðrum aðstandendum
einlæga samúð vegna andláts Sig-
ureyjar og þakkar henni að
leiðarlokum þann styrk sem hún
veitti okkur til að stríða fyrir þau
málefni, sem Þjóðviljinn vill
standa fyrir, og henni voru svo
hugstæð, - fyrir jafnrétti, og fyrir
þjóðfrelsi
Rokkí
„Nýló”
Athyglisverðir rokktónleikar
verða í kvöld og annað kvöld í Ný-
listasafninu við Vatnsstíg. Dag-
skráin fyrra kvöldið, sem er
fimmtudaginn 19. maí, saman-
stendur af 4-5 atriðum! Þorvar (úr
JONEE-JONEE) mun koma fram
í fyrsta skipti eftir langt hlé. Þorvar
hefur dvalist við listnám í New
York síðastliðinn vetur og hefur
hann ákveðið að hrella fólk með
„videoperformance". Finnbogi og
Koinmi koma fjam sem dúett.
Hljómsveitin OXZMá leikur. Jói á
Hakanum spilar allt sitt prógram,
sem „hann" hefur komið saman á
undanförnum 3 árum. Síðastur er
talinn til sögunnar þetta kvöld
Guðlaugur Ottarson (gítarleikari
ÞEYS). Hann hefur fengið til liðs
við sig nokkra einstaklinga sem
áhugavert veröur að hlýða á(?).
Áfram verður haldið á vit nýrra
tilrauna í rokktónlist á íslandi
föstudagskvöldið 20. maí. Þá koma
fram SEM INNFÆDDIR undir
stjórn Einars Pálssonar
(HAUGNUM). Hljómsveitin
Svart-hvítur draumur mun koma
fram. Sigtryggur Baldursson
Ritskoðunar-
draumur
Morgunblaðsins
svar við leiðara Morgunblaðsins
Erindi um
r
Israel
Jóhanna Kristjónsdóttir, blaða-
maður, flytur erindi og svarar fyrir-
spurnum um nýafstaðna för sína til
Israels, á opnum fundi sem félagið
ísland-ísrael gengst fyrir í Safn-
aðarheimili Langholtskirkju
(uppi) í dag fimmtudaginn 19. maí
kl. 20.30. Jóhanna var í hópi blaða-
manna, víðsvegar að úr heiminum,
sem ísraelska utanríkisráðuneytið
bauð til landsins, til að kynna sér
ástand og horfur, eftir stríðið í Líb-
anon. Síðar á fundinum verða
veittar upplýsingar um dvöl á sam-
yrkjubúum, í ísrael.
Aðalfundur féiagsins ísland-
ísrael var haldinn nýlega og var Ei-
rika A. Friðriksdóttir kjörin for-
maður.
Fyrirlestur í Norræna húsinu í dag:
Endurbygging
gamalla húsa
í dag kl. 17:00 flytur Curt von
Jessen, arkitekt, fyrirlestur í Nor-
ræna p húsinu og nefnir hann:
„Endurbygging sóknarkirkjunnar
í Kirkjubæ (Færeyjum) - nokkrar
meginreglur við endurbyggingu
gamalla húsa.“ Sýndar verða lit-
skyggnur og dæmi tekin m.a. frá
Magnúsardómkirkju á Orkn-
eyjum. Fyrirlesturinn eropinn öllu
áhugafólki.
Curt von Jessen starfar sem arki-
tekt við endurbyggingardeild (rest-
aureríngsafdeling) Arkitekta-
skólans í Kaupmannahöfn, þar
sem hann hefur m.a. umsjón með
rannsóknarstofu deildarinnar.
Hann hafði umsjón með flutningi
og endurbyggingu færeysku hús-
anna á Frilandsmuseet í Kaup-
mannahöfn. Ennfremur sá hann
um flutning leikhússins í Helsingja-
eyri, sem endurreist var í „Den
gamle By“ í Árósum, svo nefndir
séu nokkrir staðir, sem íslendingar
þekkja.
Aukasýning
meö Borge
Svo sem áður hefur verið greint
frá, þá mun Victor Borge, sá
skemmtikraftur sem á engan sinn
líka í veröldinni, skemmta í Þjóð-
leikhúsinu sunnudaginn 29. maí
nk. Nú er uppselt á þessa skemm-
tun og hefur náðst samkomulag um
að Borge hafi aukasýningu mánu-
daginn 30. maí, kl. 20.00.
Dagskráin tekur u.þ.b. tvær
klukkustundir og byggist á hinnj
sérstæðu og heimsfrægu blöndu af
fyrsta flokks píanótónlist og því
glensi sem Borge er frægur fyrir.
Miðasala á þessa aukasýningu
hefst í Þjóðleikhúsinu miðviicudag-
inn 18. maí, kl. 13.15.
Borge er nánast óstöðvandi í
dugnaði sinum við að skemmta
fólki, þrátt fyrir aldurinn og á síð-
asta ári sýndi hann 200 sinnum, en
áhorfendur hans eru nú orðnir
fleiri en 8.500.000 á hátt í 5000 sýn-
ingum. En þá eru ekki taldar með
þær milljónir sem notið hafa snilli-
gáfu þessa grínpíanista í sjónvarpi
og í útvarpi.
Tveir núvcrandi Þeysarar og einn fyrrverandi munu koma fram hver í sínu
lagi og sitthvert kvöldið allt frá Nýlistasafni til Tjarnarbíós. Á þessari
mynd -gel- er Þorstcinn lengst til hægri, Sigtryggur við hlið hans í speglin-
um og þar næstur er Guðlaugur.
trommuleikari ÞEYS verður með
„sólóuppákomu" þar sem gefur að
heyra hljóð frá hinum ólíklegustu
ásláttarhljóðfærum. Einnig mun
DIDDA flytja ljóð með tónlist sem
þeir bræður Árni og Tóti úr Von-
brigðum framkalla.
I tengslum við þetta tveggja
kvölda festival í Nýlistasafninu
verða síðan sólótónleikar Davids
Thomas, söngvara Pere Ubu, í
Tjarnarbíói þriðjudagskvöldið 24.
maí. David Thoinas er tvímæla-
laust einn sérstæðasti rokksöngv-
ari, sem fram hefur komið hin síð-
ustu ár. Þorsteinn Magnússon fyrr-
um Þeysari kemur fram á tón-
leikum Davids Thomas og eru það
fyrstu tónleikar Steina í rúmt hálft
ár eða síðan hann yfirgaf Þeysara.
Verð aðgöngumiða mun verða
70 kr. á kvöldin í Nýlistasafninu en
150 kr. á tónleika Davids Thomas.