Þjóðviljinn - 13.07.1986, Qupperneq 17

Hliðarspor í
Englandi
Ágúst Guðmundsson,
kvikmyndagerðarmaður, varað leggja
síðustu hönd á endanlega gerð handrits að
kvikmynd sem gerist á 10. öld ÍEnglandi og
Englendingarmunu fjármagna
Frumherjar íslenskrar kvik-
myndagerðar sækja í æ ríkari
mæli á erlend mið til að gera kvik-
myndir sínar. Hrafn Gunnlaugs-
son er staddur í Svíþjóð við að
leggja síðustu hönd á sjónvarps-
myndina Skækjan og böðullinn,
sem gerð er eftir smásögum Ivars
Loo Johansen. Lárus Ýmir er
einnig í Svíþjóð að vinna að ann-
arri kvikmynd sinni fyrir þar-
Ienda. Þráinn Bertelsson hefur átt
í viðræðum við þýska aðila um
kvikmynd þar í landi. Og Ágúst
Guðmundsson er staddur í
London þar sem hann hefur verið
að leggja síðustu hönd á handrit
að kvikmynd, sem tekin verður í
Noregi að hluta og í Englandi.
Þjóðviljinn sló á þráðinn til
Ágústar og innti hann að því
hvernig miðaði. Sagðist Ágúst
hafa að undanförnu verið að
umskrifa handritið með enskum
rithöfundi en nú væru þeir komn-
ir með síðustu handritagerðina í
hendurnar. Vonaðist hann til að
fljótlega yrði gengið frá endan-
legum samningum við fram-
leiðandann.
Fyrirtækið sem Ágúst stendur í
samningum við nefnist Dumbart-
on films. Þetta er meðalstórt
kvikmyndafélag, sem hefur eink-
um lagt áherslu á sjónvarps-
myndir og fræðsluefni. Það hefur
þó verið að færa út kvíarnar að
undanförnu og ætlar í framtíðinni
að leggja meiri áherslu á leiknar
kvikmyndir í fullri lengd. Nýlega
var frumsýnd kvikmyndin Sur-
render, sem er fyrsta kvikmyndin
í fullri lengd sem Dumbarton
framleiðir. Kvikmynd Ágústar
verður önnur í röðinni.
„Kvikmyndin á að gerast á 10.
öld í Englandi, á þeim tímum er
Eiríkur Blóðöx sat í Jórvík, en
hann er okkur íslendingum
kunnur úr Egilssögu, því Egill
flutti Eiríki Höfuðlausn á sínum
tíma. Egill kemur þó ekki fram í
myndinni og Eiríki bregður bara
fyrir. “
Ágúst sagði að söguþráðurinn
væri frumsaminn þó byggt væri
óbeint á sögulegum atburðum.
Ráðgert er að tökur hefjist í maí á
næsta ári og verður stór hluti
kvikmyndarinnar líklega skotinn
í Noregi, en Ágúst er á förum til
Noregs ásamt forráðamönnum
Dumbarton til samningavið-
ræðna við Norðmenn.
Myndin verður fjármögnuð af
Englendingum en jafnframt er
búist við að Norðmenn leggi í
púkkið.
Ágúst var spurður að því hvort
hann væri hættur að gera kvik-
myndir á íslandi.
„Nei, ég tel fullvíst að ég komi
aftur upp til íslands og eigi eftir
að gera fleiri kvikmyndir heima.
Þetta er bara hliðarspor hjá mér.
Hinsvegar hef ég áhuga á nánara
samstarfi við erlenda aðila um
fjármögnun kvikmynda á íslandi.
Hrafn hefur þegar riðið á vaðið
með það og ég geri fastlega ráð
fyrir að fleiri kvikmyndagerðar-
menn muni fylgja á eftir,“ sagði
Ágúst að lokum.
—Sáf
Nafn vikunnar
DQ
ekkert að huqsa
um títlatoq
Jón L. Árnason, nýbakaður stórmeistari
ískók
SíðastHðinn mánudag bættist 6. íslenski stórmeistarinn í hópinn. Eins og flestir vita var það Jón L. Árnason, 25 ára
Reykvíkingur.
Jón er sonur hjónanna Ingibjargar Jónsdóttur ritara og Árna Björnssonar endurskoðanda sem nú er látinn.
Jón útskrifaðist úr viðskiptafræðideild Háskóla íslands 1. mars á þessu ári. Hann byrjaði að tefla fyrir alvöru eftir
heimsmeistaraeinvígið íReykjavík '72.5 árum síðar var hann orðinn íslandsmeistari, 16 ára gamall. Jón ersá yngstisem
náð hefur þessum titli. Sama ár varð hann heimsmeistari sveina 17 ára og yngri í Cagnes Sur MeríFrakklandi. Jón varð
alþjóðameistari í Póllandi '79. 1980 varð hann efstur á skákmóti í New York. Hann varð einnig efsturíZug í Sviss '83. Jón
hefur teflt á 4 ólympíu skákmótum og var í skáksveit íslands á heimsmeistaramóti unglingasveita 26 ára og yngri, '83 í
Chicagó en þar urðu íslendingar í 2.-3. sæti.
Svo kom að því að draumurinn rættist. Jón L. Árnason náði fyrsta áfanga eða stórmeistaratitli á Húsavík í fyrra á
alþjóðlegu móti. Næsta áfanga í Helsinki í júní og Stórmeistaratitlinum náði hann í Búlgaríu í vikunni.
Var ekki mikill léttir að ná stór-
meistaratitlinum?
„Jú, þetta var mikill léttir því
það er erfitt að tefla á mótum
þegar maður er að hugsa um
þennan titil. Nú getur maður teflt
skák án þess að hafa áhyggjur af
titlatogi.“
Kom það þér á óvart að ná þess-
um titli á svona skömmum tíma?
„Ég bjóst nú við þessu því ég
hef verið nálægt þessu á síðustu
tveimur árum, það vantaði
herslumuninn þar til nú.“
Hvað er framundan hjá þér
Jón?
„Ég ætla að tefla enn um sinn
enda var það aldrei tilgangurinn
með stórmeistaratitlinum að
hætta að tefla. Vafalaust bjóðast
mér nú fleiri tækifæri til að tefla.
Það er ólympíuskákmót í nóvem-
ber, haldið í Dubai í sameinuðu
Arabísku furstadæmunum. Mað-
ur lætur ekki svo gott mót fram-
hjá sér fara. Ég vona að í framtíð-
inni geti ég sameinað skákina og
önnur viðfangsefni sem tengjast
mínu námi. Annars hef ég engin
áform uppi.“
Heldurðu að við eignumst
fleiri stórmeistara á næstu árum?
„Karl Þorsteins hefur komist
næst okkur að styrkleika. Svo er
bráðefnileg kynslóð að koma
upp. Þetta kemur svona í kipp-
um. Ef einn skarar fram úr hvetur
það hina. Það var svoleiðis með
okkur fjóra sem erum stórmeist-
arar á svipuðum aldri.“
Að hverju stefnirðu nú?
„Kannski er draumurinn í
augnablikinu að ná 2600 stigum.“
SA.
_____________LEIÐARI__________
Sjálfstœtt fréttamat
Niöurstööur skoöanakönnunar sem Hag-
vangur gerði fyrir Ríkisútvarpið vekja fleiri
spurningar en þær svara. Um 75% þáttakenda
töldu fréttir ríkisfjölmiðlanna frekar eöa mjög
ábyrgar og trúverðugar en aðeins rúm 20%
höfðu sömu skoðun á fréttaflutningi dagblað-
anna.
Þó þetta stórt hlutfall telji fréttir útvarps og
sjónvarps ábyrgar eru þó rúm 56% á því að
fréttir sjónvarps hafi að undanförnu markast í
ríkari mæli en áður af æsifréttastíl. Samkvæmt
því mætti álíta að stór hluti hlustenda telji æsifr-
éttastílinn ábyrgan fréttaflutning.
Spurningin um æsifréttamennsku sjónvarps-
ins orkar hinsvegar mjög tvímælis. Hvað er æsi-
frétt? Er hér átt við fréttaflutning sjónvarps af
Hafskipsmálinu og málum tengdum því? Eða er
vegið að fréttaflutningi fréttastofu sjónvarps frá
Arnarflugsmálinu? Eru það slysafréttir eða út-
tekt Kastljóss á klámbylgjunni? Kannski allt
þetta og meira til? Og er það neikvætt eða er
það jákvætt að vera með svokallaðar æsifréttir?
Útvarpsráð hefur verið iðið við kolann að und-
anförnu að leiðbeina fréttamönnunum við
hvernig þeir eigi ekki að gera. Slíkt er mjög
varasamt þegar pólitískir kommissarar taka að
sér hlutverk siðgæðispostula. Tíðkast slíkt að
vísu í austantjaldsríkjunum og einræðisríkjum
víða í heiminum en í nágrannalöndum okkar
yrðu slík afskipti aldrei liðin.
í föstudagsleiðara Morgunblaðsins er lagt út
af niðurstöðu skoðanakönnunarinnar og er það
skoðun leiðarahöfundar að könnunin taki undir
gagnrýni útvarpsráðs á fréttastofnuna. Vita-
skuld gleður þetta leiðarahöfund Moggans
mjög því æsifréttir sjónvarpsins eru að hans
mati fréttir ríkisfjölmiðlanna af Hafskipsmálinu,
en Morgunblaðið og DV, sem hingað til hefur
ekki veigrað sér við æsifréttum, hafa af eðlileg-
um ástæðum viljað þaga það mál í hel.
Einsog fyrr sagði orkar spurningin um æsi-
fréttastíl mjög tvímælis. Þar sem ekki er útskýrt
hvað átt er við dregur hinn spurði þá ályktun, að
fyrst spurt er um æsifréttir hljóti að vera æsifrétt-
ir í sjónvarpinu. Allt yfirbragð frétta sjónvarps að
undanförnu einkennist af hraða og mun hress-
ari fréttamennsku en var áður. Það er ekki þar
með sagt að fréttirnar hafi batnað en á yfirborð-
inu virðist mun meira vera að gerast. Það er því
eðlilegt að hinn spurði dragi þá ályktun að æsifr-
éttastíllinn hafi aukist að undanförnu.
Ályktanir útvarpsráðs að undanförnu, sem
fjölmiðlar hafa rækilega kynnt, hafa eflaust haft
mótandi áhrif á skoðanir hlustenda. Eitthvað
safaríkt hlýtur að vera í fréttunum fyrst mennirnir
eru sí og æ að álykta.
Það er því rangt hjá leiðarahöfundi Morgun-
blaðsins að niðurstaða skoðanakönnunarinnar
taki undir gagnrýni útvarpsráðs því yfirgnæf-
andi meirihluti er ánægður með þær breytingar
sem orðið hafa á fréttum að undanförnu.
Það þarf í sjálfu sér ekki að koma á óvart að
mun færri telja fréttaflutning dagblaðanna
ábyrgan en fréttaflutning ríkisfjölmiðlanna.
Dagblöðin hafa löngum haft á sér pólitískan
stimpil en ríkisfjölmiðlarnir átt að vera hafnir yfir
slíkt. Afskipti útvarpsráðs að undanförnu sýna
samt að svo er ekki. Fréttastofur ríkisfjölmiðl-
anna virðast eiga við sama vandamálið að
glíma og fréttadeildir dagblaðanna, þar sem
hagsmunahópar reyna að hafa áhrif á frétta-
flutning. Hinsvegar liggja tengslin ekki eins í
augum uppi því mönnum hættir til að líta á ríkið
sem einhverja ópersónulega stofnun en
stjórnmálaflokkarnir sem beint eða óbeint
standa að baki dagblöðunum eru persónugerf-
ingar ákveðinna skoðana og hagsmuna.
Sá lærdómur sem fjölmiðlarnir geta dregið af
þessari skoðanakönnun er að eina leiðin til að
öðlast traust er að fréttadeildirnar beiti sínu
sjálfstæða fréttamati. —Sáf
Sunnudagur 13. júlí 1986 ÞJÓÐVILJINN - SÍÐA 17