Lesbók Morgunblaðsins - 01.03.1931, Blaðsíða 7

Lesbók Morgunblaðsins - 01.03.1931, Blaðsíða 7
 LESBÓK MORGUNBLABSINS éð Borgin Napier á Nýja Sjálaudi, sem hnindi algerlega til grunna í jarðskjálftunum miklu nú fyrir skemstu. Borgin var til- tölulega ung og bygð með nýtiskushiði. Voru þar breiðar götur og fjölda margar fagrar byggingar, en nú stendur þar varla steinn yfir steini. og hor (í apríl). Menn treystu of mjög útigangi — en fjörubeit ekki liægt að nota í meira frosti en 10 —12 stig. Heiðarlóndin svo að segja eyðilögð af lyngrifi. Njarð- víkingar gerðu þá samþykt 1870 að ábúendur mætti rífa 2 lyng- hesta á hvert jarðarhundrað. — Hefir það fullkomlega verið gert. Strandar, Rosmhvalaness, Hafnar og Grindavíkurhreppar eru metnir 1361,5 hundr. — verða það 2722 hestar á ári, og sje bætt við handa tómthúsfólki og þeim, sem aflamenn eru kallaðir, 1 hesti á hvert hundrað, verða það 4083 hestar. Aðallega til kaffihitunar. Jón dbrm. á Hrauni. sagði að í hans ungdæmi hefði alls konar lyng og víðir verið ofan að tún- um þar, og mun þó vart meir en 80—90 ár síðan, sem og vera mun aldarbyrjun kaffisins hjer sj-ðra. Nú hefði verið nógir hagar, ef jiirðin hefði haldið sínum forna lyng og grasskrúða, sem nú heitir að hvorugt sjáist. Tíð allan aprílmánuð mild og góð, svo menn muna varla slíkt, og varla nokkurn tíma nætur- frost. Kaupskip komu óðum til Suðurlands með dýrt korn, en kaffi nokkuru ódýrara en áðttr. Afli á Innnesjum heldttr lítill og misjafn, í útverum, sjer í lagi Eyrarbakka og Þorlákshöfn góður. Frjettir af skepnuhöldum víð- ast hvar betri en við var að búast, nema helst úr Skagafirði og aust- arlega úr Húnavatnssýsht. Hross og fje fjell í stimum sveit- um; og víðast munu hross fækka talsvert, en satiðfje tóra af. Hafís var enn fyrir Norðttrlandi og bjarg- arlítið í kaupstöðum. Attstan fjalls var snmstaðar kvartað um „mátt- leysi" í fje og „lifrarveiki" í hrossum, sjer í lagi fyrir attstan Þjórsá. T'nt ho<r var minna talað. enda ófagurt orð. Um suðurpart Gttllbringusyslu er best að segja sem minst; en ekki mnn vanþörf á að herða lögin ttm miskttnnar- lausa meðferð á skepnum. Ekki er alveg eins glæsilegt með síldina og margttr hjelt. Síld- arfjelag íslendinga og Norðmanna á Akureyri var ekki búið að koma út nema helmingnum af afla sín- um frá sumrinu (al]6 2600 runn- ttr). Ruðust ekki nema 19 krónur iyrir tunnttna en fyrir það vildi ];að okki selja. Afli, var betri síðari en fyrri liluta vertíðar, sjei' í lagi hjá þeim ci' lengst sóttu. í Vogum og Njarð- víkum urðu meðalhlutir. í Höfn- niii góðir, en íinnars staðar niun vertíðin varla hafa náð því að verða meðalvertíð. A netjaútgerð- inni hiifa flestir haft skaða. Tíð í maí hvarvetna hin besta on ])ó grænkar soint, að líkind- i:m sokiiin ]ions hvo mikill klaki cr í jörðu. 1. m:ií var hann á há- loiu'u tiini h.jor syðra 22 þund. (Eftir ísafold.) Dcgar tóbakið kom til Evrópu. Franskur vísindamaður hefir ; longi fengist við að rannsaka sögu tóbaksins hjer í álfu og hefir safnað ýmsum sögttm ttm ]>að. Arið 1618 ljet Jakob 1. konung- ur í Englandi taka Sir Walter Kaleigh af lífi fyrir það, að hann reykti pípu og var fyrsti maður, sem það gerði í Englandi. Murad IV. soldán leyfði ])egnttm sínum að neyta áfengis, þrátt fyrir bann kóransins. en hann ljet hálshöggva alla, sem urðtt uppvísir að því að nota tóbak. Abbas I., eða hinn mikli Persakeisari var ekki alveg eins grimmur. Hann ljet sjer nægja að láta skera nef og varir af tóbaksmönnum. T'rban VIH. páfi sat ekki á veld isstóli nema nokkra daga, en hann afrjeð það ])ó í ombættistíð sinni að bannfæra alla ]>á, sem leyfðtt sjer að taka í nefið í kirkju. En þrátt fyrir alt þetta ruddi tóbakið sjer meir og meir til rúms, og tnttugu árum eftir að það barst til álfunnar frá Ameríku var það orðin alheims-verslunarvara. Það var Jean Nieot, sendiherra Frakka í Portúgal, sem fyrstur flutti tó- bakið til Frakklands. f heiðurs- skyni við hann var svo orðið „nicotin" myndað. Þegar Frakkar sáu hve stór- kostleg verslunarvara tóbakið var, tók ríkið alla fxamkiðW'O o'g a6\M t

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.