Íslendingaþættir Tímans - 20.07.1983, Blaðsíða 2

Íslendingaþættir Tímans - 20.07.1983, Blaðsíða 2
Ragnheiður Kr. Árnadóttir Hall Fædd 30. des. 1894 Dáin 8. júní 1983 Ragnheiöur Kr. Árnadóttir Hall, Leirubakka 18 Reykjavík andaðist 8. júní síðastliðinn og fór útför hennar fram frá Fossvogskirkju 16. júní síðastliðinn. Ragnheiður Hall var Snæfellingur en átti föður- ætt að rekja í Borgarfjörð. Hún fæddist í Ólafsvík 30. des. 1894. Foreldrar hennar voru hjónin Guðríður Jónsdóttir og Árni Magnússon verslun- armaður og síðar útvegsbóndi á Hellissandi. Guðríður og Árni eignuðust 6 börn og er eitt þeirra á lífi, Kristján 82 ára. Strax eftir fermingu fer Ragnheiður að heiman að vinna fyrir sér. Á þeim árum var það algengast að unglingar yrðu fljótt að standa á eigin fótum. Leið hennar lá til Reykjavíkur og var hún fyrst í vist hjá Thor Jensen og Þorbjörgu konu hans. Ragnheiður minntist þeirra hjóna jafnan með hlýju. Næstu árin er hún í vist hjá Þorsteini Sveinssyni skipherra á Islands Falk og Kristínu konu hans. Hjá þeim hjónum fékk hún fæði og húsnæði og gat verið í kvöldskóla, en það nám stóð aðeins í einn vetur, efnin leyfðu ckki meiri skólagöngu. Fróðleiksfýsn og námsþorsti mun snemma hafa gert vart við sig hjá Ragnheiði. Hún syrgði það alla ævi og hafa ekki getað lært meira. Vafalaust hefði hún farið í langskólanám ef hún hefði verið unglingur í dag. En í byrjun aldarinnar voru öll skilyrði til menntunar önnur og lakari en nú á dögum, engir námsstyrkir og engin fyrirgreiðsla Þorbjörg Reykjavík 7. júlí 1938 og lauk ekki austur á Þorvaldsstöðum fyrr en 27. sama mánaðar eða eftir 20 daga ferð.í þessa ferð slóst í för með þeim systrum Dagmar Björnsdóttir kennari, vinkona Þorbjargar. Þorbjörg skrifaði dagbók um ferðalag þetta, sem er mjóg fróðlegt, þar er öllu lýst nákvæmlega, gististöðum og fólki og kostnaði, fylgd allskonar, t.d. yfir stórárnar, sandana, jöklana, ferð í Papey o.s.frv., en margir voru þeir er eigi þágu greiðslu fyrir veittan greiða. Komin að Þorvaldsstöðum skrifar hún í dagbók sína: „Þá er maður kominn heim, alltaf gaman að vera komin í Þorvaldsstaði, þar á maður allar sínar bestu minningar. Sigga var úti á túni þegar við komum, allir að hamast í heyi, því óþurrkur hafði verið lengi." Haustið 1938 fór Þorbjörg á kennaranámskeið til Svíþjóðar, svo þetta sumar var vel nýtt. Að lokum færi ég Þorbjörgu hjartanlegar þakkir fyrir allt sem hún var mér og mínu heimili í gegnum árin. Stefán J. Björnsson. var af hendi hins opinbera. Þá var ekki árennilegt, sérstaklega fyrir stúlkur, að ganga menntaveginn. Ragnheiður giftist Nieljonius Hall skrifstofu- manni og eignuðustu þau tvö börn, Árna Þóri skrifstofustjóra og Jónu hjúkrunarfræðing. Eftir- lifandi kona Árna Þóris er Katrín Hall. Jóna er gift Guðmundi Eiríkssyni vélfræðingi. Barnabörn- in eru 8 og barnabarnabörnin 11. Eftir að Ragnheiður Hall missti mann sinn héldu þær mæðgur, Jóna og Ragnheiður, jafnan heimili saman, nema þann tíma sem Jóna var við nám erlendis. Eftir að Jóna giftist 1965 þá var Ragnheiður á heimili hennar og tengdasonar síns Guðmundar Eiríkssonar. Þar naut hún ástúðar og umönnunar og átti gott athvarf í ellinni er hið líkamlega þrek fór að gefa sig. Síðasta mánuðinn dvaldi hún á öldrunardeild Landspítalans að Hátúni. Ég veit að Ragnheiður var afar þakklát fyrir að fá að vera hjá sínum til æviloka. Árni Þórir dó fyrir röskum tveim árum. Það var vissulega mikið áfall fyrir Ragnheiði að verða að sjá á bak ástkærum syni sínum. En hún bar harm sinn í hljóði. Ragnheiður Hall var ekki gefin fyrir að bera tilfinningar sínar á torg. Hún tók þessu mótlæti með æðruleysi og hetjuskap. Haustið 1949 verður Ragnheiður matráðskona í Laugarnesskóla. Þar var hennar aðal starfsvett- vangur eftir það. í Laugarnesskóla var Ragnheið- ur Hall óslitið ráðskonaí 21 ár eða frá 1949-1970. Þá var hún orðin 75 ára og ekki annað að sjá en að hún hefði fulla starfsorku. Ég kom að skólanum sama haust og hún og var henni samtíma alla hennar tíð við skólann og þori ég að fullyrða að hún hafi unnið sér hylli allra í skólanum. Matur er mannsins megin og það er hverri stofnun mikils virði að hafa góða matráðskonu. Vinnuafköst og gæði getur að nokkru leyti oltið á ¦ því. Við í Laugarnesskóla vorum sannarlega heppin að Ragnheiður Hall skyldi ráðast að skólanum. og fá að njóta hennar starfskrafta jafnlengi og raun var á. Ragnheiður var afbragðs matráðskona, allar hennar veitingar voru rausnarlegar. Hún vannsín miklu og erfiðu verk af stakri samviskusemi og kvartaði aldrei þó að mikið væri að gera og ytri skilyrði ekki sem fullkomnust. Við sem með Ragnheiði Hall vorum í Laugar- nesskóla minnumst hennar ekki aðeins sem góðrar ráðskonu, heldur og ekki síður, sem hins ágætasta félaga og gleðigjafa og góðs vinar. Það var oft þröng á þingi í frímínútum í litla eldhúsinu. Þar var mikið spjallað og Ragnheiður var hrókur alls fagnaðar. Hún var glettin og spaugsöm og gerði að gamni sínu. Eldhúsið ómaði oft af gamanyrðum og hlátrasköllum. Ekki svo að skilja að alvarleg mál væru þar ekki einnig tekin til umræðu. Mér er nær að halda að margir hafi fengið þar andlega hvíld og farið úr eldhúsinu hressari og færari en ella að takast á við sín erfiðu viðfangsefni. Það var líka gott að ræða við Ragnheiði um erfið vandamál. Eftir slíkar viðræður lágu málin oft Ijósar fyrir og urðu auðveldari en áður. Ragnheiður Hall var greind kona víðlesin og fróð og sérlega Ijóðelsk. Hún kunni ógrynni af Ijóðum og hafði oft hendingar á hraðbergi við viðeigandi tækifæri. Flest árin sem hún var við Laugarnesskóla mun hún einnig hafa unnið á sumrin. Ekki má gleyma því að í mörg sumur var hún ráðskona við barnaheimilið Silungapoll. Ragnheiður þráði að ferðast, sjá fagra staði og kynnast landinu. Það gat hún ekki látið eftir sér fyrr en hún hætti að vinna. Eftir að hún hætti að vinna 75 ára að aldri var hún, eins og áður hefur komið fram, við góða heilsu og notaði hún þá tækifærið á næstu sumrum til að ferðast dálítið innan lands. Ég hygg að segja megi að Ragnheiður hafi verið gæfumanneskja. Hún fékk vissulega að kenna á andstreymi og mótlæti í lífinu, en hún bjó yfir þeim sálarstyrk og innri ró sem óllu býður birginn og kunni að taka því sem að höndum bar. Ragnheiður var hraust og heilsugóð mestan hluta ævinnar. Það var fyrst er hún var orðinn 82 ára gömul að líkaminn fór að gefa sig og kraftarnir smám saman að fjara út. en andlegu þreki hélt hún til hinstu stundar. Slíkt er dýrmætt og ómetanlegt. Ég heimsótti Ragnheiði fáeinum dögum áður en hún dó. Þá rifjuðum við upp gamlar minningar. úr Laugarnesskóla og hún brosti og gerði að gamni sínu.eins og 'gamla daga. Með Ragnheiði Hall eigum við á bak að sjá gáfaðri ogdugmikilli mannkostakonu. semégveit að margir munu hugsa til með hlýhug og þakklæti. Að leiðarlokum þakka ég Ragnheiði fyrir einlæga vináttu og kveð hana með virðingu. Blessuð sc minning hennar. Aðstandendum sendi ég samúðarkveðjur. Þorsteinn Ólafsson íslendingaþættir

x

Íslendingaþættir Tímans

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Íslendingaþættir Tímans
https://timarit.is/publication/303

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.