Tíminn - 29.05.1980, Síða 10

10
Fimmtudagur 29. mai 1980.
Ferðamála-
ráð leggur
nú áherslu
á ferðir ís-
lendinga
innanlands
AM —Feröamálaráöstefnan 1980
var haldin aö Hótel KEA á Akur-
eyri dagana 16-17. mal sl. A ráö-
stefnunni flutti formaöur Feröa-
málaráös, Heimir Hannesson,
skýrslu ráösins fyrir árin 1978 og
’79, en flugmálastjóri, Agnar
Kofoed — Hansen, flutti erindi um
flug og flugsamgöngur á Islandi.
Þá ræddi Snæbjörn Jónasson,
vegamálastjóri, um vegamál, en
feröamálastjóri, Ltlövfk Hjálm-
týsson, um feröamál og þróun
þeirra.
A ráöstefnunni bar hátt umræö-
ur um þaö efni aö ml er I ráöi aö
leggja sérstaka áherslu á aö
hvetja fólk tilaö feröast sem mest
um eigiö land, en feröamálafröm-
uöir margra annarra landa hafa
nú I auknum mæli reynt aö beina
straumnum I þá átt aö undan-
förnu, vegna augljósra kosta
sem sllkt hefur I för
meö sér þjóöhagslega. Þá
var enn kynnt sú stefna sem
nú hefur eflst og aukist aö koma
kynningu á landi og þjóö I kring á
erlendum vettvangi þannig, aö
margvlsleg útflutningsvara er
kynnt um leiö, sem eykur yfirsýn
gesta á sllkum kynningum. Hefur
þetta heppnast mjög vel til þessa
og útflytjendur sýnt mikinn sam-
starfsvilja og áhuga.
Orrustan
um Atlants-
hafið
Bókaklúbbur Almenna bóka-
félagsins hefur sent frá sér
fimmtu bókina I ritrööinni
Heimsstyrjöldin 1939-1945. Bókin
er Orrustan um Atlantshafiö eftir
Barrie Pitt, sem sjálfur starfaöi I
breska sjóhernum I styrjöldinni
og hefur ýmist ritaö eöa ritstýrt
víökunnum bókum um báöar
styrjaldirnar.
Bókin segir frá átökunum á
Atlantshafi fyrri hluta strlösins,
þegar Þjóöverjar herjuöu á skip
Bandamanna úr lofti og úr sjó.
Lýst er þeim glfurlegu búsifjum
sem þýskir kafbátar ollu á skip-
um Breta og þeirra þjóöa, sem
fluttu Bretum vistir sjóleiöis. SIÖ-
an er lýst hinniöru tækniþróun I
sjóhernaöi sem geröi kafbátunum
stööugt erfiöara fyrir. Og enn seig
á ógæfuhliöina fyrir Þjóöverjum
þegar Bandarlkin drógust inn I
átökin á Atlantshafi.
Hér er lýst rækilega I máli og
myndum orrustu Hood og Bis-
march og endalokum beggja
skipanna vestur af tslandi, svo og
frægum endalokum þýska or-
rustuskipsins Graf Spee. Einnig
daglegu llfi þýskra kafbáts-
manna. Einn myndakafli bókar-
innar er frá tslandi og fjallar um
umsvif Bandamanna hérlendis.
Bókin er 208 bls. meö fjölda
mynda. Prentstofa G. Benedikts-
sonar annaöist setningu og filmu-
vinnu, en prentun og band er
unniö I Toledo á Spáni.
Heildarfiskafli heims 1978
ÍSLAND Í14. SÆTl
— Japanir og Rússar veiða
meira en fjórðung
heimsaflans
HEI — Ariö 1978 veiddu 20 af
þjóöum heims yfir eina miiljón
tonn af fiski, aö þvf er kemur
fram f nýlega útkominni árlegri
skýrslu FAO um fiskveiöar
þjóöa heims, en hún birtist I nýj-
asta töiubiaöi Ægis.
tslendingar hafa undanfarin
ár veriö aö fikra sig ofar á þess-
um heimslista og komust I fyrra
114. sæti, en þá var ársaflinn hér
1.579.019 tonn. Ariö 1977 voru
þeir hins vegar 115. sæti, og I 20.
sæti áriö 1976.
Langsamlega efstir á listan-
um eru Japanir meö nær 10,8
milljón tonna ársafla og Sovét-
mennmeöum 9 milljónir tonna,
en samanlagt hafa þessar tvær
þjóöir veitt yfir fjóröung af
heimsaflanum á árinu 1978.
Engar þjóöir aörar náöu yfir 5
milljón tonna ársafla.
Þá segir aö algengt sé taliö,
aö mestur hluti heimsaflans, sé
fenginn af örfáum tegundum.
Svo sé þó ekki I raunveruleikan-
um, þar sem 69 fisktegundir hafi
gefiö af sér yfir 100 þús. tonn
hver um sig. Samanlagöur afli
þessara 69 tegunda hafi veriö
um 37,2 milljónir tonna eöa
rösklega helmingur heimsafl-
ans. Mest var veitt af sardlnu,
eöa tæplega 5 milljónir tonna,
þá af Alaskaufsa, tæpar 4 mill-
jónir tonna, I þriöja sæti var
makrlllinn 3,3 millj. tonna, og I
fjóröa sæti loön'an, tæplega 3,2
milljónir tonna, sem var um 800
þús. tonnum minna en áriö áö-
ur.
Þá kemur og fram I Ægi, aö af
rúmlega 72 milljóna tonna
heildarafla I heiminum, hafi um
16 milljónir tonna veiöst I Norö-
ur Atlantshafi. Aö áliti margra
vísindamanna muni þaö vera
hámark þess, er þetta hafsvæöi
geti gefiö af sér.
Þjóöir 1978 Afli tonn Röö: 1977 Afli tonn Röö:
.lapan . 10.752.163 1 10.763.358 1
Sovétríkin 8.929.754 2 9.352.204 O
Kína 4.660.000 3 4.700.000 3
Bandaríkin 3.511.719 4 3.085.21 1 5
Perú 3.364.843 5 2.540.675 7
Noregur 2.647.074 6 3.460.013 4
lndland 2.367.852 7 2.311.869 6
S. Kórea 2.350.778 8 2.419.019 8
Thailand 2.264.000 9 2.189.907 9
Danmörk . .1.745.474 10 1.806.612 10
C'hile 1.698.484 11 1.398.953 16
Indonesia 1.655.000 12 1.571.852 12
N. Kórea 1.600.000* 13 1.600.000* 11
ísland 1.579.019 14 1.378.182 15
Filipsevjar 1.558.383 15 1.510.789 1.7
Kanada 1.406.757 16 1.270.027 17
Spánn 1.379.882 17 1.393.793 14
S. Afríka 1.035.444 18 1.007.230 19
England 1.027.330 19 992.710 20
Vietnam 1.013.500* 20 1.013.500* 18
Allur heimurinn . . . 72.379.500 71.212.900
* Áætlaðar aflatölur.
Safnahúsið á Húsavík
formlega opnað
— að viðstöddum fjölda gesta
Þ.J. Húsavlk. — Safnahúsiö á
Húsavik var formlega opnaö til
nota meö viöhöfn laugardaginn
24. mai sl. aö viöstöddum fjölda
gesta. Meöal gesta voru Ingvar
Gislason menntamálaráöherra
og frú og Jóhann Skaptason fyrrv.
sýslumaöur og frú. Finnur Krist-
jánsson forstööumaöur Safna-
hússins flutti ávarp, bauö gesti
veikomna og stjórnaöi dagskrá
hátlöarinnar.
Avörp fluttu auk Finns: Katrln
Eymundsdóttir forseti bæjar-
ÆSÍ
styður
farand-
verka-
fólk
HEI— Á fundi sambandsstjórnar
Æskulýössambands tslands var
samþykkt aö lýsa fullum stuön-
ingi viö baráttu farandverkafólks
fyrir bættum aöbúnaöi, frlu hús-
næöi og fæöi, frlum feröum til
heimabyggöar, fullum réttindum
I stéttarfélögum og aö I hverri
verstöö veröi kosinn trúnaöar-
maöur til aö gæta hagsmuna
farandverkafólks.
Jafnframt var skoraö á aöila
vinnumarkaöarins, aö sjá til þess
aö gengiö veröi aö þessum kröf-
um sem fyrst.
stjórnar á Húsavik, Helgi Hall-
grimsson safnvöröur á Akureyri
og Ingvar Gislason menntamála-
ráöherra, sem opnaöi Safnahúsiö
til formlegra nota meö þvl aö
hringja gamalli, forláta skips-
klukku, sem nú er meöal safn-
gripa hússins.
Aöalræöuna flutti Siguröur
Gizurarson sýslumaöur. Hann
rakti sögu safnahússbyggingar-
innar og greindi frá söfnum, sem I
þvi eru. 1 Safnahúsinu eru nú eft-
irtalin söfn: Byggöasafn, mynd-
listasafn, náttúrugripasafn,
héraösskjalasafn og bókasafn
Suöur-Þingeyjarsýslu.
Jóhann Skaptason fyrrv. sýslu-
maöur hefur veriö formaöur
bygginganefndar safnahússins
frá upphafi og brautryöjandi aö
byggingu þess. Jóhanni og konu
hans Sigriöi VIÖis voru færöar
þakkir fyrir brautryöjendastarf-
iö. Frú Sigriöi var afhentur fagur
blómvöndur frá bæjarstjórn
Húsavikur og sýslunefnd Suöur-
Þingeyjarsýslu.
Slöar um daginn efndi bæjar-
stjórnin og sýslunefndin til sam-
sætis á Hótel Húsavlk til heiöurs
hjónunum Jóhanni Skaptasyni og
frú Sigrlöi VIÖis. Bæjarstjórinn á
Húsavík Bjarni Aöalgeirsson
stjórnaöi samsætinu.
Fyrst um sinn veröur safnahús-
iö opiö fyrir gesti frá kl. 15-18 á
mánudögum, miövikudögum og
fimmtudögum.
KVIKMYNDA H0RN1Ð
Góðar kanínur
Austurbæjarbió
Watership Down/FIóttinn langi
Leikstjóri: Martin Rosen
Raddir m.a.: John Hurt,
Richard Briers, Roy Kinnear,
Ralp Richardson, Zero Mostel
o.fl.
Vandaöar teiknimyndir eru
alltof sjaldgæfar, þess vegna er
gleöilegt aö sjá eina sllka nú I
Austurbæjarbió. Eins og I flest
um teiknimyndum, þá fjallar
Watership Down um dýr gædd
mannlegum eiginleikum.
Reyndar má segja aö Watership
Down fjalli aö mörgu leyti um
menn. I gegnum dýrin er hæöst
og deilt á mennina og þeirra
þjóöfélag. Innbyröisátök kanln-
anna (frjálsu og ófrjálsu)
speglar einnig þau átök sem eru
á milli fólks sem búa viö fasisla
eöa Stallnistastjórn.
Watership Down greinir frá
tveim kanlnum sem ákveöa aö
flýja æskuslóöir slnar vegna
yfirvofandi hættu á eyöilegg-
ingu af mannavöldum. Þær
leggja af staö ásamt nokkrum
vinum sinum til fyrirheitna
landsins, en áöur en þær geta
fest ráö sitt veröa þær aö ráöa
niöurlögum Efrafa, einræöisbús
sem er stjórnaö af Græöigrass
hershöföingja. Eftir mikinn
hildarleik ná kaninurnar tak-
marki slnu, aö fá aö lifa I frelsi
langt frá öllum hættum.
Watership Down fer I mörgu
eftir þeim standard sem Disney-
félagiö hefur sett sér. Teikning-
ar eru mjög llkar (þaö er helst
aö sjónarhorn sé fjölbreyttari
en hjá Disney), þær hafa yfir
sér „sætt” yfirbragö. Humor er
mjög líkur og hjá Disney, t.d. er
gert grln aö hræöslu, klaufa-
skap og jafnvel offitu (Smá-
skál).
Sem mynd fyrir krakka þá
mæli ég meö aö banna hana
fyrir krakka undir 8 ára. Yngri
krakkar koma ekki til meö aö
skilja myndina og hafa ábyggi-
lega mjög lltiö gaman af fyndn-
ustu presónu myndarinnar,
fuglinum Klhar. Þaö má
kannski llka segja, aö miöaö viö
uppbyggingu myndarinnar þá
ætti hann ekki aö vera jafn
sterkur og hann er.
Ég er sennilega kominn aö
þeirri ákvöröun hvort ég ætti
yfirleitt aö mæla meö myndinni
handa krökkum. Hvers vegna?
Vegna talsvert mikillar innræt-
ingar I myndinni. I Watership
Down er kröftuglega haldiö á
loftirlkjandihugmyndum okkar
þjóöfélags um hiö góöa og illa.
Einnig er haldiö á lofti þeirri
Ihaldssömu hugmynd aö fólk
(kanlnur) sé fætt vont eöa gott
og aö ekkert I okkar heimi fái
neinu um þaö ráöiö. Þaö má
lengi velta þvl fyrir sér hvort
WatershipDown sé góö, þó held
ég aö meinleysi hennar sigri aö
lokum. Fólk ætti sem sagt aö
fara aö sjá myndina og taka
krakkana meö, og velta aöeins
fyrir sér boöskap hennar.
Ég get nú ekki stillt mig um
aö minnast á hvernig Watership
Down er auglýst upp af kvik-
myndahúsinu. I auglýsingu frá
blóinu er æ onl æ minnst á
hvernig myndin hefur selst.
Lagiö úr myndinni I þrem
milljónum eintaka og þar fram-
eftir. Þessi auglýsing er ekkert
einsdæmi, svo aö ég beini oröum
mlnum til allra kvikmyndahús-
eigenda: Vinsældir og gæöi fara
sjaldan saman. Sem betur fer
tekst Watership Down aö
nokkru leyti aö sanna auglýs-
inguna, en ekki alveg.
örn Þórisson