Bjarmi - 01.09.1937, Qupperneq 3
B J A R M I
3
lý sidabót
innan kristnu kirkj uimar
Útdrdttur úr Jyrirlestrum ejtir C. Skovgaard-Petersen.
KRISTILEGT HEIMILISBLAÐ
Kemur út 1. og 15. hvers mánaðar.
Útgefandi: Ungir menn í Reykjavík.
Afgreiðsla Þórsgötu 4. — Sími 3504.
Félagsprentsmiðjan.
Vér lifum í baráttunnar
lieimi. Á öllum sviðum er kraf-
ist baráttu. Ef vér fylgjumst of-
urlitið méð því, sem gjörist í
heimiiium um þessar mundir,
þá sjáum vér að bylgjur striðs
og baráttu rísa hátt. Og það
snertir oss alla. Vér erum allir
þáltlakendur i þessari baráttu
að meira eða miima leyti. Það
er baráttan fyrir tilverunni,
barátta til sigurs einliverju mál-
clni, barátta gegn veldi vonzk-
unnar i kringum oss o. s. frv.
Mörg mannssálin liefir barizt
í þessu stríði og beðið ósigur
bvað eftir annað, þar til liún
liefir farið í kaf ogi sokkið lil
Jjotns. Hörmulegu lífs-örlögin
eru mörg og margvísleg. Það
er mildð liryggðarefni.
En er þá engin lijálpar- eða
björgunarvon? Jú, Guði sé lof
og þökk. Sá er til, sem lieíir lif-
að liér á undan oss og tekið
þátt í þessari baráttu, og sigrað.
Hann lifir enn i dag. Það er
Jesús Kristur, Guðs eigin sonur.
Um lxann er sagt: „Hans var
freistað á allan liátl eins og vor,
þó án syndar.“ —- Hvers vegna?
Til þess að hann gæti hjálpað
oss. Þar sem liann fær að kom-
ast að með lijálp sina, ræður
hann úrslitum baráttunnar fjrr-
ir hvern einstakan; og þar verð-
ur það sigur, —- já, fyrir liann
meira en sigrum vér. En þú,
sem berst þessari Jjaráttu í cigin
krafti, þú ferst fyrr eða síðar.
Taktu því eftir, vinur: Leyfðu
Jesú Kristi að koniast að í lífi
þínu, þá munt þú sigra. Guði
séu þakkir, sem gefur oss ávallt
sigur fyrir Krist Jesúm.
Vertu þá einnig með í ljarátl-
unni fyrir Jesú og málefui lians
liér á jörðunni. Það er göfug-
asta ljaráttan, sem þú getur tek-
ið þátt i.
Eyddu ekki tima þinum i það
að berjast fyrir allt hið fánýta,
sem ferst með lieiminum og
iystingum hans, lieldur fyrir
Jiitt, sem stendur stöðugt um
eilífð: Guðs ríki. Verlu með i
því að auka veg þess rikis, bæði
með bæn og starfi.
Guð gefi oss náð lil þess að
kærleiki Ivrists knýi oss lil þess
starfs. Sé það hvötin i öllu starfi
voru, þá eykst vegur Guðs rikis
meðal vor og uafn lians verður
dýrðlegt á jörðunni.
Einmitt nú á vorum dögum
eru bornar þungar sakir á
gömlu kirkjuna okkar. Hún
hafi ekkert framar að Jjjóða
menningar-kynslóð nútímans.
Iiún sé orðin sinnulaus um
vinnulýðinn, nái ekki niður til
liinna lægstu i mannfélaginu og
liafi brugðizt smælingjunum.
Hún sé liáð þingi og stjórn. Það
sé komið i ljós, að liana vanti
það andans salt, cr átti að verja
þjóðfélagsrotnun; og það salt,
scm missir selluna, er lii einsk-
is nýtt. Þess vegna er nú liróp-
að úr ýmsum láttum: Niður
með kirkjuna! Burt með kirkj-
una! Og aðrir krefjast að gcrð
verði bragarljót á kristindómi
kirkjunnar; liann sé orðinn á
eftir timanum.
Auðvitað er það litil Jjót í
máli, þótt benda megi á, að á-
standið sé litlu Jjetra í þjóð-
kirkjum annara landa. Þær
syndir, sem kirkjunni hér eru
Jjornar á brýn, eiga ef til vill
cngu síður lieima i fleslum öðr-
um þjóðkirkjum Norðurálfunn-
ar. En í því felst engin úrlausn
málsins, því Jjer fúslega að játa.
Og nú er reikningsskapartíminn
lcominn. Sumsstaðar er fariö að
tala um „múgflótta“ frá kirkj-
unni, skírnar-afnám, o. s. frv.
Siðgljótarkröfurnar gerast æ
iiáværari, einnig hér lieima
fyrir.
Það eru þessar siðabótarkröf-
ur, sem vér skulum nú lilusla á
um stund.
Nóg er af þeim. Andatrúin
vill Jjreyla líristmdómi kirlcj-
unnar í einskonar sálarfram-
þróun, með fulltingi andanna.
Guðspekina fýsir að flá öll sér-
kenni af kristindóminum og að-
eins lialda eftir „sameigmleg-
um kjarna allra trúarbragða“.
Og sértrúarflokkarnir liinir —
ja, livar á að byrja og livar á að
enda! Hvcr þeirra um sig hefir
eittJivað út á krislindóm kirkj-
unnar að setja. En það inundi
leiða i ógöngur. Hér verður að
láta nægja að benda á eitt. sam-
eiginlegt einkenni ýmsra sið-
bólarkrafa vorra tíma: Menn
vilja liverfa aftur til „frum-
kristninnar".
Sú krafa hljómar m. a. frá
tvennum andstæðum herljúð-
um: svonefndri „hvítasunnu-
lireyfingu“ og „nýju guðfræð-
inni“ .... (
Áherzlu-atriði hvítasunnu-
lireyfingarinnar er „skírn Heil-
ags Anda“. En „nýja guðfræð-
in“ liyggsl að liefja á ný „hreina
kenning Jesú Krisls“.
Það er látið svo lieita, sem
kreddur liinnar gömlu trúar
séu of þröngar fyrir aukna
ytri og innri reynslu; og að þær
liafi engan sögulegan rétt við
að styðjast. „Þegar eftir að
Jesús með lífi sínu og kenningu
hafði vísað oss veginn til lijálp-
ræðis, varð kenning lians fyrir
álirifum skáldskapar og vís-
iuda þeirra tíma“, segja menn.
„Trúarbragða-samsteypa var al-
geng á þeim timum; og úr
kenningu Ivrists var gerð kyn-
leg og dulræn samsuða. í hina
lireinu, einföldu og rökréltu
kenningu Jesú frá Nazaret var
blandað allskonar lielgisögum.
Og undir þessu stynja sálirn-
ar enn þann dag i dag. Það er
eins og gömul martröð, sem enn
hvílir á oss. En nú fýsir oss að
losna undan þvi olvi. Vér vilj-
um liverfa aftur til Jesú og
kenningar hans“.*
En þetta aðlivarf „aftur til
Jesú“ verður i reyndinni sama
sem „burt frá Páli .... Páll
er sem sé liinn „afleiti kreddu-
smiður“! Það er aðallega hans
söJv, að liin hreina kenning Jesú
er svo menguð „marklausum
l.enningaratriðum“, sem heil-
brigð skynsemi nútiðarmanna
sættir sig ekki við. Sá Jesús
Ivristur, sem kirkjan liefir nú
um tvær þúsundir ára játað sig
trúa á: Guðs eingetinn sonur,
Drotlinn vor, getinn af Heilög-
um Anda, fæddur af Mariu
mey, dáinn og upprisinn oss til
réttlætingar — sá Jesús Kristur
er þjóðsöguleg persóna, sem
aldrei liefir veriö til; frá lion-
um verðum vér að snúa — en
til (liins sanna) Krists frurn-
kristninnar“, o. s. frv. Það hefir
svo undur „frelsandi“ álirif á
rnargan trúhneigðan nútiðar-
mann, að losna undan lireddum
kirkju-kristindómsins og liverfa
aftur til hinnar einföldu frum-
* J.. F. Vinsnes í bók dr. O. Hal-
tesby, „Fra Kirkestriden", bls. 75
—7tí.
SOLARUPPKÁS.
, 65
sinni fundið liana er hún sal með opna Biblíuna
og lár í augum.
Breytingunni, sem orðin var á Edel Iýsti faðir
liennár með þessum orðum: „Mér finnst litli
villiketlingurinn minn eldd vera orðinn sérlega
ástúðlegur upp á síðkastið.“
IIúu gekk oft um i garðinum og sleil blöð
af trjánum í algerðu tilgangsleysi, cða hún sal
uppi á hólnum stundum saman í aðgerðaleysi
og lieilaJjrolum.
Gagnvart foreldrum sínum gal hún oft verið
fámál og sérlunduð; en þó bar mest á því gagn-
vart Hólm.
Það leit lielzt út fyrir að hún gerði sér far
um að vera styrðlynd við liann.
Hún stríddi honum, eða reyndi að gera það
eftir beztu getu. Það gal meira að segja komið
fyrir að stríðui hennar yrði stundum að nöpru
liáði.
En þetla náði sjaldnast lilgangi sinum, þvi
að Holm lél það engin álirif Jiafa á sig. Hún
lial'ði aldrei séð Jiann reiðast, og alllaf virtist
liann bera sigur af Jiólmi í viðureigninni. Ef að'
hann svaraði lienni, þá gerði liann það ávallt
þannig að lienni varð orðfall, og það gramdist
lienni. Stundum leit liann að eins á liana og fór
leiðar sinnar án ],ess að svara, og ],að gramd-
ist lienni mest.
66
Og það gat verið nokkur ástæða fyrir gremju
liennar, frá hennar sjónarmiði séð.
Hún var vönust að bera sigur af liólmi. Hún
gat vaíið föður sinum um fingur sér, þegar
liún vildi það við liafa, og móðir hennar var of
gæflynd lil þess að standa í neinu stimabraki
við hana.
En svo kom þessi stúdent, sem liún liafði ein-
sett sér að licnda gaman að, eða gei'a að auð-
mjúkum þjóni sínum að minnsta kosti, og liann
virtist svo þvert á móti henda gaman að lienni.
Hún gat ekki skilið það öðru vísi.
Uss, liún liataði yfirlætisbrosið lians og ergi-
lega jafnaðargeðið.
Eða livað hann gat talað ljúfmannlega til
hénnar stundum er færi gafst, alveg eins og
lxún væri barn.
Uff, hvað þetta gal skapraunað lxenni.
En hugsanir Holms snérust rnest um eilt ein-
asta atriði og liann sagði sínum himneska föð-
ur frá þvi á liverju kvöldi, er liann kraup við
rúinið sitt: „0, Drottinn minn, breiddu verndar
og frelsisarma þína yl'ir þetta heimili og veit
mér að vera hér sem lítið lýsandi ljós.“
Á skógarvarðarlieimilinu var mikið á seyði.
Það er að segja, stórfelldri liugsun liafði skot-
ið upp i huga liúsfreyjunnar, sem ]jó var ekki
tíður viðburður.