Kyndill - 09.05.1929, Blaðsíða 1
„Sjá! Hin ungborna tíð vekur storma og stríð.%
K Y M D I L L
MALSVARI UNGRA JAFNAÐARMANNA
I. árgangur. Reykjavik, 9 maí 1929. 9—10. tölublað.
Samband ungra jafnaðarmanna stofnað.
„Sjá hin ungborna tíð
' vekur stonna og stríð.“
B. B.
Enginn, sem kunnugur er baráttu alþýð-
imrar fyrir bættum kjörum almemrings, niun
efast utn l>að, að stofnun æskulýðssamtaka
imdir stefnumerki verkalýðsiæ muni í ná-
lægri framtíð verða talinn mjög merkifegur
og' gifturikur viðburður innan verkalýðs-
.frreyfingarinnar.
Hinn 8. nóv. 1927 var Fétag ungra jafnað-
armanna í Rvik stofnað. Það var að vísu
ek-ki fjölment i fyrstu, en á þvi hefir
þegar sannast, að „mjór er mikOs vísir“,
:því að svo má segja, að því hafi vaxið ás-
megin með hverjum degi, enda fimimfaldað
félagatölu ,sina þegar á fyrsta starfsári sinu.
Slíkur vöxtur félagsins sýnir Ijósilega, að
þroskaskilyrði fyrir samtök ungra jafnaðar-
manna eru mjög góð hér á landi. Forgöngu-
mönnum þessara samtaka æskulýðsins var
pað ljóst strax í byrjun, að sams konar fé-
lög þurftu að vaxa upp sem viðast á land-
inu, og síðan þyrftu öll slík félög að mynda
með ,sér allsherjarsamband, er skapaði sam-
tökunum þann mátt, sem þeim gæti dugað
tU þess að hafa veruleg áhrif á I>au mál,
sem æskulýðurinn á hverjum tíma hlýtur að
Feita sér fyrir. Svo fór iika, sem æskileg-
ast var, að skömmu eftir félagsstofnunina
í Rvík voru sams konar félög stofnuð bæði
í Hafnarfirði og á Akureyri. Þessi þrjú
félög ákváðu svo í vetur að stofna með
sér landssamband, og þar s:m það er eití
af stefnuskrármálum ungra jafnaðarmanna,
að styrkja samtök iðnnema og á þann eina
•mögulega hátt bæta kjör þeirra og vernda
hagsmuni þeirra á námsárunum, samþykti
eitt slíkt félag, Félag járnsmíðanema í Rvík,
að vera með í þvi að ganga í sarnbandið.
Þessi fjögur félög settust siðan á rökstóla og
iiófu hvert fyrir sig nauðsynlegan undirbún-
ing undir stofnþi'ng sambandsins. Var þeim
undirbúningi lokið um miðja síðusfu viku,
Frá stofnþinei sambandsins
Á laugardagskvöldið 4. maí s .1. var 1.
íundur stofnþings sambandsins settur í
(Goodtemplarahúsinu við Bröttugötu hér í
bænum af Vilhj. S. Vilhjálim'ssyni ritstjóra.
Tildrög stofnunarinnar.
Voru þar mættir 12 fulltrúar frá ofannefnd-
um 4 félögum. Hófst fundurinn með því að
Vilhjr S. Vilhjálmsson flutti ræðu, þar sem
hann lýsti tildrögunum til stofnunar Sam-
bands ungra jafnaöarmanna, og m nti fulltrú-
ana á þá brýnu þörf, sem væri fyrir því,
að allir sannir þjóðarvinir styrktu og efldu
þau samtök, sem leitast við að hamla gegn
því, að fjöimennasta stétt þjóðfélagsins,
verkalýðnrinn, sé lokaður úti frá því að
hafa nokkur áhrif á sin eigin hagsniunamáU
Að lokinni ræðu Vilhjálms var
sungið Internationale,. Síðan stóð up|) einn
fulltrúi frá hverju félagi og lýsti yfir af-
stöðu félaga sinna til sambandsiias og þeim
skilyrðum, sem þau settu fyrir þátttöku sinni
í því. Þá fór fram kosning þingstjórnar og
var Vilhj. S. Vilhjálmsson kosinn forseti
þingsins, en Marteinn Skaftfells (1,. fulltrúi
frá F. U. J. á Akureyri) kosinn varaforseti.
Ritarar voru kosnir Guðní. Gissurarson og
Jónas Thoroddsen. Að lokinni kosningu þing-
stjómar hófust umræður um stefnuskrá og
lög fyrir sambandið, en siðar var kosin.
laganefnd, er semja skyldi frumvarp tiJ laga
og stefnuskrár, og leggja það fram á næsta
þingfundi. Þessir hlutu sæti í nefndinni:
Árni Ágústsson, Vilhj. S.. Vilhjáimsson, Krist-
inn Ág. Eiríksson, Erlendur Vilhjáimsson og
Marteinn Skaftfells. I
Eftir það las forsati upp dagskrá fyriir
næsta fuud, som ákveðið var að halda ki.
2 e. h. dagi.nn eftir. Að svo búnu var fundi
slitið, og var þá kl. orðin 11 að kvöldi.
Jafnskjótt og þeim fundi lauk sstíist laga-
nefnd á rökstóla og lauk hún störfum sín-
um Jd. 3 um nóttina.. Enginn ‘verulegur
ágreiningur kom upp innan nefndarinnar, og
tókst henni að skila óskiftu nefndarálid,
nema um eitt atriði. Var það um tilhögun
ritstjórnar sambandsblaðisins (Kyndils).
Kl. 2 e. h. s. 1. sunnudag var 2. fundur
þingsins settur í Goodtemplarahúsinu í
Templarasundi. Fyrsta málið á dagskránni
var: Frumvarp til l'iga og stefnuskrár fyrir
sambandið. Framsögumaður laganefndar,
Árni Ágústsson, skýrði frá álifi nefndarinnar
og lagði frumvarpið fram fyrir fulitrúa eins
og hún hafði gengið frá þvi. Eftir nokkrar
umræður um stefnuskrána og lögin vom þau
samþykt að mestu leyti óbreytt frá því.
sem nefndin hafði lagt til. Næst fóru fram
umræður um Kyndil og að þeim loknum
kosinn ritstjór: hans og útgáfustjórn, sem
anrast skal' afgreiðslu, innhe'mtu og annað,
sem að blaðinu lítur. 1 útgáfustjórnina voru
kosin: Ásgeir Pétursson, Guðm. Pétursson.
Ingibjörg Vilhjálmsdóttir, Guðbjöm Ingvars-
son og Þorst. B. Jónsson. Ritstjóri var kos-
inn Viihjálmur S. Vilhjálmsson.
Félag ungra jafnaðarnianina i Rvík, sem
fram að þessu hefir gefið Kyndil út, hafði
ákveðið að sambandið tæki við honum og
var það samþykt á þinginu. ;
Um framtíðarstarfsemi sambandsins og
stefnu þess talaði Árni Ágústsson. Lýsti hann
þvi yfir, að rik áhersla myndi verða lögð
á það, að tryggja samtheldni og góða sam-
vinnu meöal allra félaga, sem í sambandinu
kunna að verða>. Góð samvinina væri aðal-
skilyrðið fyrir ]>v í, að sambandið gæti Ieyst
af hendi þau verkefni, sem fyrir því lægjn,
Þá rakti hann nokkuð sögu ungmennafélags-
skaparins íslenzka og hvernig þeim hefði
hrakað, vegna þess að þau hefði skort rétt-
an skilning á þroska þjóðfélagsins og við-
fangsefnum samtakanna. Væri nú lika svo
'kornið, að ungmennafélögin væru að kulna
út í höndum alclraðra mannia, og gætu þau
því ekki lengur talist æskulýðssamtö'k. Sýndi
ræðumaður fram á það, að hin einu eiginr
legu æskulýðssaantök væru félög ungra jafn-
aðarmanna. Gat hanm þess, að það væri
ekki nein tilviljun, að æskulýðurinn fyl'kti
sér undir fána verkalýðsstéttarinnar, því að
])að væri sú stéttin, sem ætti rjkust vaxtar-
skilyrði hér á landi sem annors staðar, og
alt benti á, að það yrði hennar hlutverk, að
leysa úr vandamálum þjóðfélagsins í ná-
lægri framtíð, svo ssm að leysa atvinnuveg-
ina úr ógöngum þeim, sem r;kjandi skipu-
lag hefir sett þá í. Auk {>ess sýndi ræðum.
frani á það með ljósum dæmum úr íslenzku
þjóðlífi, hvernig þróun atviniauilífsins miðar
að þvj, að þjóðin skiftist í tvær stéttir, sem
hafa gerólíkra hagsmuna að gæta, þar sem
önnur stéttin, sú fáinennari, er eigwastétt, en
hln fjölmennari öreigar. Því næst snéri hann
máli sínu til sambandsíms og ntíntist á þau
viðfangsefni, sem biðu þess á komandi ár-