Þjóðmál - 14.11.1973, Síða 2

2
Þ J Ó Ð M Á L
.Einnr Þor.steinn:

Skipulags- og
húsnæðismál
borgarinnar
■' \
&É5fcJp!

Fyrir nokkru er nú Iokið
tilrauninni með að gera Aust-
urstræti að göngugötu. Meðan
beðið er úrslita kannanna, sem
gerðar voru á morgum þáttum
þessarar breytingar, er gatan
áfram göngugata.
Almenningur hefur kunnað
vel að meta þessa breytingu frá
umferðarhávaða, eiturgasi til
notalegrar vinjar í hjarta borg
arinnar. 1 lauslegum könnun-
um, sem nú þegar hafa verið
birtar, er það nær samhljóða
niðurstaða þeirra, sem kynnst
hafa göngugötunni, að hún
eigi að vera slfk áfrnm: án
bílaumferðar.
Þessi niðurstaða er athyglis-
verð, þegar þess er gætt að
tæplega er unnt að telja Aust-
urstræti göngugötu í þeim
skilningi, sem lagt er í slíkar
götur annars staðar. Enda þótt
i fljótheitum hafi verið stillt
upp nokkrum blómakerum og
þrjú listaverk prýði svæðið,
sem greinilega eru einnig val-
in I fljótheitum, þá vantar mik-
ið á að svæðið sé eins að-
laðandi og göngugata verður
að vera. Á meðan enn liggur
malbikuð gata um svæðið, með
tilheyrandi halla og niðurfalls-
rennum, á meðan svæðið
„prýða“ umferðaskilti og um-
ferðaljósastaurar, í stuttu máli;
meðan útlit svæðisins á frem-
ur við um bílaumferð en gang
andi umferð er varhugavert að
kalla hana göngugötu Ojg einnig
varhugavert að taka mikið
mark á neikvæðum niðurstöð-
um um tilraunina. Þær já-
kvæðu raddir sem heyrst hafa
um svæðið eru því enn athygl-
isvérðari en ella.
Til samanburðar má geta
þess, að tilraun með göngu-
götu í Frankfurt í Vestur-
Þýzkalandi varð mjög neikvæð
vegna þess að henni var áðeins
lokað, stillt upp blómakerum,
en éngu öðru breytt. 1 Múnchen
hins vegar, þar sem gerð var
ein stærsta göngugata í Evrópu
í hjarta borgarinnar með til-
heyrandi umhverfi gangandi
fölks er nú eitt notalegasta
borgarumhverfi sem um getur.
Því vil ég endurtaka það að
það er ekki nóg að gera til-
raun með hálfunnið verk, hana
verður að gera á lokastigi. Það
er þó nokkur munur að búa í
fokheldu eða fullfrágengnu . . .
Einn undarlegasti þáttur í
göngugötutilrauninni er þátt-
ur sumra kaupmanna við hana.
Sumra, sem betur fer ekki aljra.
1 byrjun tilraunarinnar virtist
mega skilja á umsögnum dag-
blaðs eins hér í borginni að
tilraunin væri gerð m. a. til
þess að kaupmenn við götuna
gætu nú hagnast betur en áður.
Það hefði sem sagt sýnt sig að
verslun við göngugötur erlend-
is hefði aukist all nokkuð.
Ekki er það verra þó aö um-
setning kaupmanna hækki en
er það eitt aðalatriðið í þessu
máli? Gamall málsháttur kaup-
manna segir að „kúnninn'- sé
sá sem ræður: Er þetta eitt-
hyað. a|S .þrey.tast? Eru ,yið-
skiptavinirnir ef til orðnir
þjónar kaupmannanna og ekki
öfugt?
Orsök og afleiðing virðist
brenglast fyrir sumum kaup-
mönnum við Austurstrætið.
Göngugata er í sjálfu sér eng-
inn bölvaldur, heldur dregur
fólk þvert á móti að. En mjög
líklegt er að eitthvað vanti á
göngugötuna, t. d. göngufólks-
umhverfi og sennilega einnig
meira skjól á henni vegna ís-
lenzkra aðstæðna. Þegar þetta
er komið, þá er rétt að at-
huga kassauppgjörið og ekki
fyrr.
En ... annars, okkar á milli
sagt, væri ekkí'þarft að banna
nýja „miðbæinn" við Kringlu-
mýrarbraut? Hann á eftir að
draga „enn“ úr verzlun f gamla
miðbænum, að ekki sé minnst
á Kópavogsmiöbæinn . . . Ef að
þið sjáið það ekki sjálfir þá
verð ég að segja ykkur það:
Austurstræti og raunar mið-
bæjarsvæðið allt sem göngu-
svæði, er eini samkeppnismögu
leikinn á móti þessum nýju
verzlunarhverfum.
Iíugmyndin um miðbæinn,
sem göngusvæði er ævagömul.
Það er ekki neinum einum
manni að þakka að hún var
framkvæmd, það var einfald-
lega kominn tími fyrir fram-
kvæmdir. Við eigum vonandi
eklci eftir að upplifa það, að
bílar aki aftur um Austur-
srætið. Ef svo verður mun sá
grunur óneitanlega læðast að,-
að ákvörðunin um opnun göt-
unnar fyrir gangandi fólki
hafi verið af pólitískum rót-
um runnin en ekki til þes að
skapa „manneskjulegra um-
hverfi“.
Guðmundur Bergssur
Ranglætl sem þarf að hverfa
pær svara allan
sólarhringiim
Við álítum þær elskulegustu
stúlkur á Islandi. Það gera líka
fleiri. Símastúlkur Hreyfils eru
ávallt boðnar og búnar til að
senda þeim sem hringja í síma
8-55-22, þægilega leigubifreið á
örskammri stund. Til þess að
viðskiptavinir Hreyfils njóti sem
beztrar þjónustu, þíða símastúlk-
urnar eftir hringingu yðar dag og
--— nótt. Þess vegna auglýsír
1 'Hreyfíll æfinlega: „Opið allan
sólarhringinn.“
HREMFILL
súni 85522
Opið allan sólarhringinn
Þar sem vinstri stjórn er við
völd i landinu og það er yfirlýst
stefna hennar að bæta hag þeirra
sem minnst rpega sín í þjóö-
félaginu, þá undrar mig að ekki
skuli neitt gert til að laga það
misrétti, sem rlkir í trygginga-
og skattaniálum, og þá helst þar
sem síst skyldi; það er gagnvart
öryrkjum og gamalmennum sem
búnir eru að leggja alla sína lífjs-
orku í að vinna fyrir þjóðarbúið
á undanförnum árum.
Maður sem er orðinn sjötugur
og hættir að vinna á rétt til að fá
úr tryggingum kr. 161.120.-—,.ef
hann hefur engar tekjur. En hafi
hann greitt í lífeyrissjóð um
langan tíma af sínum launum, þá
er sú upphæð að einhverju leyti
dregin frá honum. Þannig er
hegnt fyrir að hafa lagt til hliðar
til elliáranna, 1 stað þess að fá
að njóta þess, sem hann hefur á
þennan hátt geymt. En ef hann
hefði lagt það í banka, gæti hann
tekið það út án þess að nokkur
skipti sér af því. Þama er sem
sagt verið að ráðskast með eigur
manna. Mig langar til að spyrja,
hvers vegna er þetta óréttlæti
látið viðgangast ár eftir ár?
Þegar menn hafa náð sjötugs
aldri er ætlast til að þeir geti
hætt að vinna samkvæmt núgild-
andi reglum. En hafi þeir vilja
og heilsu til, eru margir sem
vinna hálfan daginn og fá þá kr.
9.133.— á mánuði sem ellilaun
og spara þannig ríkinu tæp 60
þúsUnd krónur á ári miðáð við
að þeir fengju fullar bætur. En
þær tekjur sem menn vinna sér
inn á þennan hátt erp lagðar við
ellilaunin og þeir öldruðu látnir
Framhald á bls. 9
Viðtalstími borgarfulltrúa
Steinunn Finnbogadóttir, borgarfulltrúi,
mun verða til viðtals á skrifstofu SFV-félags-
ins að Ingólfsstræti 18 alla mánudaga kl.
17—18, sími 19920.
Skrifstofa SFV-félagsins
Skrifstofa félagsins verður opin fyrst um
sinn á þriðjudögum og fimmtudögum kl.
17—19, sími 19920. Eru félagar og aðrir vel-
unnarar SFV-félagsins beðnir um að hafa sam-
band við skrifstofuna vegna útbreiðslumála
UMRÆÐUFUNDUR UM
SKIPULAGS- OG HÚSNÆÐISMÁL
verður haldinn hjá SFV-félaginu í Reykjavík í Tjarnar-
búð n.k. mánudagskvöld 19. nóvember, og hefst kl.
20.30. — Frummælendur verða Einar Þorsteinn Ás-
geirsson, arkitekt og Sigurður E. Guðmundsson, fram-
kvæmdastjóri Húsnæðismálastofnunarinnar.
Félagar eru hvattir til að sækja fundinn og taka gesti
með!
STJÓRN og BORGARMÁLANEFND SFV