Þjóðmál - 14.11.1973, Blaðsíða 8

8
Þ J Ó Ð M Á L
Möðruvalla
hreyfingin
Framh. af bls. 7
d) í mótun utanríkisstefnu sinnar
verður lítil, nýfrjáls þjóð eins og Is-
lendingar að gæta fyslltu varkárni.
Fagna ber hinni breyttu stefnu íslands
í utanríkismálum, en leggja verður
áherslu á að festuleysi og hringlanda-
háttur megi aldrei einkenna stefnu-
mótun í utanrikismálum. Kappkosta
verður að þekking og yfirsýn séu meira
ráðandi við töku ákvarðana á þessu sviði
en vankunnátta og stundaræsing.
Samvinnuinál
Samvinnuhreyfingin verði látin njóta
þess, að hún hefur undanfarna áratugi
unnið þrekvirki i efnahagslegri upp-
byggingu landsbyggðarinnar. Án fram-
lags samvinnuhreyfingarinnar væri
byggðaröskunin tvímælalaust enn meiri.
Samvinnuhreyfingunni og öðrum félags-
legum fyrirtækjum verður því að veita
alla þá fyrirgreiðslu í uppbyggingar-
starfi, sem kostur er á.
Samstarf verkalýðshreyfingar og sam-
vinnuhreyfingar verði aukið. Næstu
áfangar á því sviði verði stofnun sam-
eiginlegs félagsmálaskóla þessara systur-
hreyfinga og breytingar á starfsháttum
samvinnufyrirtækjanna í því skyni að
koma þar á fót virku atvinnulýðræði.
Fáir aðilar eru betur til þess fallnir en
samvinnuhreyfingin að ryðja atvinnu-
lýðræði braut.
Verkalýðsmál
a) Að alþýðu til sjávar og sveita verði
sköpuð þau kjör, sem geri kleit að af-
létta hinni miklu vinnuánauð, sem
framleiðslustéttirnar búa við. Það er hið
mesta vansæmdareinkenni íslenzks þjóð-
félags, að alþýða manna þurfi að leggja
nótt við dag til að framfleyta sér og
sínum. Hinn langi vinnutími skerðir
nánast alla möguleika hins almenna
manns til að auka þekkingu sína, njóta
menningarlífs og sinna félagsstörfum.
Fyrr en allir búa við kjör, sem veita
hæfilegar tómstundir ,verður ekki raun-
verulegt lýðræði á ísiandi.
b) Að skattlagningu verði hagað
þannig, að alþýða manna fái að njóta
þeirra tekna, sem hún aflar. Tekjur
ríkisins verði grundvallaðar á að skatt-
leggja hina efnameiri, fasteignir og
neyslu umfram daglegar þarfir. Brauð-
strit hins almenna manns verði ekki
lengur megintekjustofn ríkisvaldsins.
c) Skattaeftirlit verði eflt til muna
og starfsliði skattalögreglunnar fjölgað í
þessu skyni. Staðgreiðslukerfi skatta
verði tekið upp.
d) Verulegt vald verði fært í hendur
fólks á vinnustað. Atvinnulýðræði í
raunverulegri mynd verði komið á.
Fyrstu skrefin á þeirri braut eru aðild
starfsfólks að stjórn fyrirtækjanna og
yfirráð þess yfir aðbúnaði á vinnustað.
Vinnustaðurinn á fyrst og fremst að
vera sniðinn jafnt fyrir alla starfs-
menn.
Aukið lýðræði
Á síðustu árum hefur æ meira vald
færst í hendur embættismannakerfisins
og ýmissa rikisstofnana. Fólkið sjálft
og réttkjörnir fulltrúar þess eru oft á
tíðum settir til hliðar við töku marg-
vislegra ákvarðana. Lýðræðið í landinu
hefur verið verulega skert. Sú endur-
nýjun stjórnkerfisins, sem boðuð var á
stjórnarandstöðuárum Framsóknarflokks
ins, er enn orðin tóm. Nauðsynlegt er
að hefjast þegar handa um að koma
henni í framkvæmd.
Gep fjármálaklíkum
Koma verður i veg fyrir að einstakir
fjármálamenn eða fjármálaklíkur safni
valdi í krafti peninga sinna. Lýðrétt-
inda eiga ekki að vera komin undir fjár-
hag manna. Sá tími á að vera liðinn á
íslandi, að atkvæðis og áhrifaréttur um
þjóömál sé háður fjáreign. Sérstaklega
ber að gjalda varhug við því, að stjórn-
völd, stjórnmálamenn eða stjórnmála-
flokkar ánetjist öflun af þessu tagi. Þau
reyna ætíð að tryggja stöðu sína með
því að eignast hönk upp i bakið á þeim,
sem réttkjörnir eru til valda.
Framtíð íslenzkrar
vinstrihreyfiagar
Framsóknarflokkurinn standi af fullri
einurð við ákvörðun síðasta flokksþings
um mótun sameiginlegs stjórnmálaafls
allra þeirra, sem aðhyllast hugsjónir
jafnaðar, samvinnu og lýðræðis. Sú staö-
reynd, að íslenzkir jafnaðarmenn og
samvinnumenn hafa ekki borið gæfu
til að standa saman eins og víða um
lieim, hefur dregið úr baráttustyrk ís-
lenskrar vinstrihreyfingar. Sameining
jafnaðar- og samvinnumanna er því eitt
brýnasta stjórnmálaverkefni samtímans.
Framsóknarflokkurinn má ekki einangra
sig frá því starfi, sem nú er unnið til
að gera slíka sameiningu að veruleika.
Þvert á móti ætti hann að taka forystu
í nýrri samfylgingu jafnaðar- og sam-
vinnumanna. Með samvinnuhreyfingu og
verkalýðshreyfingu að bakhjarli yrði
slíkt stjórnmálaafl þjóðinni til gæfu og
íslenzkri vinstrihreyfingu til styrktar.
íhugunarefni —
Framhald af bls. 6
nánast samstarf við skyldasta flokk til
vinstri svo að sumum foringjum hans
var stundum brugðið um sósíalisma fyrir
bragðið, mynduðust átök í hægri jarði
hans, sem ollu stofnun Bændaflokksins.
Nú eru jaðarátökin í vinstri armi, gagn-
rýnin á flokkinn lijá félagshyggjufólk-
inu. Milli 1930 og 1940 myndaðist rúm
fyrir nýjan flokk milli Framsóknar-
flokksins og íhaldsfiokksins, en þá var
ekkert rúm tii vinstri fyrir nýjan flokk.
Nú er þessu öfugt farið. Nú er rúmið
ekkert hægra megin en allir vita, hvað
gerðist í síðustu kosningum vinstra
megin. Þannig stendur þessi Ioftvog
núna og segir sína sögu.
Þau undur hafa gerzt, að aðalmálgagn
Framsóknarflokksins hefur kallað stefnu
skrárávarp Mööruvallahreyfingarinnar í
forustugrein „rógsbréf“ og kjarna þess
„soralcgan róg um forystumenn Fram-
sóknarflokksins". Þar hafa átta mið-
stjórnarmenn flokksins í framkvæmda-
nefnd hreyfingarinnar verið stimplaðir
rógberar, og munu allmargir fleiri mið-
stjórnarmenn hljóta að taka einkunnina
til sín. Síðan er heitið á „liolIa“ flokks-
menn að svara svona vinnubrögðum á
viðeigandi hátt. Því miður er þessi for-
ustugrein ósæmandi málgagni frjáls-
lynds fiokks eins og Framsóknarflokk-
urinn er, og þegar farið er að höfða
tii „hollra“ flokksmanna til varnar gegn
málefnalegri og opinskárri gagnrýni í
frjálsum félagssamtökum, er sá andi
farinn að svífa yfir vötnum, sem maður
hlýtur að frábiðja sér. —AK.“
Af hverju
eru
dekk
undir öðrum hverjum bil
á fslandi?