Víðir - 14.06.1930, Qupperneq 3

Vlllr
3
heim til Eyja með fyrstu ferð,
en það var með v/b Vonin,
þeirra Holtsfeðga.
Hafði ég þá vetið 10 daga í
ferðinni, farið fljótt yfir og með
öllum farartækjum nema flugvél,
bæði á gufuskipi, vélbáturn, bíl-
um og ríðandi. Hafði eg mikla
ánægju af að sjá óþekthéruð og
að vitja fornra stöðva, en kosið
hefði ég að geta farið hægar
yfir og gefið mér tóm til að
skygnast betur um og heim-
sækja fleiri frændur og vini.
P. V. G. Kolka.
Hjeðinsmál.
Eftir Sigurð Sigurðsson frá
Arnarholti.
„Vesturland*, stjórnmálablað
Vestfirðinga og prentað á fsa-
firði, ritstjóri Sigurður Kristjáns-
son, einhver ritfærasti og mál-
hressasti maður, sem nú hin
síðustu árin skrifar línu í lands-
málablöð, „Vesturland" verður
30. apríl s. 1. fyrir þeirri sáru
sorg að neyðast til að Hytja aðra
eins ritsmíð og »Héðinsmál«, er
ritstjórinn nefnir svo.
Nú er ekki gott í efni fyrir
okkur, hérna í Vestmannaeyjum
að átta okkur á þessari deilu
»Vesturlands* á „Alþýðublað“,
sem nokkrir kaupa hér og lesa
ef skammir eru og „Skutul°,
sem enginn hefir hér heyrt né
séð, nema ef til vill af afspurn.
það hefir sem sé aldrei verið
hér til umræðu hvort skipherr-
arnir — vil eg benda á að titill
þessara góðu íslendinga er lög-
skipaður, skipherra, vegna þeirra
sérstaka utanrikis verkefna um
fram skipstjóra — gerðu hina
álmenna embættisskildu, mér
vitanlega hefir þetta aldrei heyrst
nefnt, en eg leyfi mér, í skjóli
þess, að fyrir mitt tilstilli, hafa
báðir þessir skipherrar gengið á
mála eða gerst starfsmenn al-
mennings, fyrst hjá okkur Vest-
mannaeyingum og síðar, er stjórn
og þing hafði lært svo mikið af
starfí þessara manna og það á
litla Þór, að líklega væri nú
kominn tími tii að reka úr tún-
inu, verja landhelgina, sem öll
fjárhagsleg byrði landsius hvílir
á — eg leyfi mér að taka undir
og' mótmæla fyrir hönd alira
sjómanna hér í Eyjum og enda
allra íslenskra sjómanna öllu því
sem er eða líkist því sem „Vest-
urland", 30. apríl s. 1., flytur af
bulli hr. Héðins Valdimarssonar
og aSkutuls“, Héðinn Valdimars-
son er ennþá — ef unt væri —
viðbjóðslegri en sautblaðið úr
Bolungarvik (?), ,»Skutull“, því
hann þekkir persónulega skip-
herra Jóhann P. Jónsson og
marga af ágætis vinum skipherr-
ans.
Og, satt að segja, er mér alt
þetia björgunar og strandvarnar-
mál svo mikið tilfinningamál, við
Farið þér ti! Reykjavíkur?
Ef svo er þá skulið þér ekki láta það bregð-
ast að láta mig taka myrtd af yður, því þá
fáið þér myndir sem þér verðið ábyggiiega
ánægðir með.
Kalda' Laugaveg II. Reykjavík.
hliðina á öllu hinu fjárhagslega,
mannúðar og menningar — að
mér ofbýður að sjá og heyra
liðleskjur lasta og líta smáum
augum á starfsemi skipherra
vorra, Jóhanns P. Jónssonar og
Eriðriks Ólafssonar, þar, og
guð gefi fósturjörð vorri,
að hið sama mætti segja
um þann drottins postula, sem
sagt er að skrifi ósómann úr
Bolungarvík, — bárum við
Vestmannaeyingar gæfu til að
festa okkur tvo íslendinga, sem
stofnuðu, unnu og framkvæmdu
alt sem þessi íslenska nýung
þarfnaðist.
í stað þess að reisa einhverja
byggingu, húsaskjól handahrökt-
um sjómönnum, vita við hættu-
strönd landsins o. s. frv. sem
bæri nafn um ókomnar aldir
þessara ágætismanna, Ieyfir sér
lítið nagdýr í Bolungarvík (?) að
nefna nöfn skipherranna í blað-
mynd sinni!
það væri ekki úr vegi að
þessir vellauðugu menn, með hr.
Héðinn Valdimarsson í broddi
fylkingar, gerðu nú að lokum
eittlivað fyrir framtíðarheill fóst-
urjarðarinnar, sem þeir elska
svo heitt á tungu og pappír, en
svo lítið þegar nærri kemur
buddunni.
— Nei, þeir ættu að spara
sér róginn þarna vestanlands,
við Eyjum höfum notið dugnað-
ar, skyldurækni og góðfýsiskip-
herranna beggja í svo óþreyt-
andi og stundum umburðarlind-
um mæli, að þeir eru hér virtir
og elskaðir af hverjum einasta
manni, háum sem lágum.
þeir kunna að vera svo mikl-
ir menn, þarna vestur í Bolung-
arvík (?) að þeir séu hafnir upp
(eða nlður) yfir mannlegar til-
finningar, en við hérna í Eyjun-
um getum látið svo lítið að
þakka af öllu hjarta hverjum
góðum dreng, sem í verkinu
sýnir vilja og helst líka mátt til
þess að hlynna að okkar úti-
vist.
þetta hvorttveggja, viljann og
þrekið, hafa báðir Bkipherrar
okkar sýnt í ríkulegum mseii.
Og hverjir mundu nú meira
uppáhald sjómanna hér ? þeir
duglegustu, harðsæknustu og
fengsælustu, svo ekki séu nefnd
börn og konur þessara manna.
— það er sorgleg saga að enn
skuli finnast á íslandi þau afmán,
að lasta og níða bestu menn
þjóðarinnar, sem árum saman
leggja alt sitt og líf sitt með til
þess að hjálpa og bjarga í neyð
þeim sem á hafinu eru staddir,
og draga að landi það sem eg,
Pétur og Páll og hr. Héðinn
Valdimarsson lifum á.
Eg ætla að enda orð mín,
ætluð vestur á fjörðu, því hér er
þeim ofaukið, með því að lýsa
yfir því sem formaður Björgun-
arfélags Vestmannaeyja, að dag
frá degi og ár frá ári hafa báð-
ir skipherrarnir okkar, sem við
nefnum svo, Jóhann P. Jónsson
og Friðrik Ólafsson, að réttu
unnið sér virðingu og elsku
hvers einasta manns. Eðli-
lega.
Hvernig víkur því við að litli
Þðr, vitanlega með skipherrana
annan hvorn á stjórnarpalli,
skyldi i níu ár samfleitt fínna
hvern einasta, fram undir hundr-
að samtals mótorbáta sem vant-
aði og menn voru orðnir hrædd-
ir um.
Hvernig víkur því við að
skipherrarnir gátu á litla Þór
bjargað bátum og mönnum á
hverri vertíð, níu ár samfleytt?
Meira að segja stugguðu þeir
frá landhelgi og netasvæði.
— Eg get ehki endað mál
mitt betur, en færa hinum nýju
skipherrum, sem báðir reynast
ágætlega duglegir og ósérhlífnir
menn, þá ósk að þeim megi
auðnast að »taka við fánanum*,
lyfta merki íslands sterkt ogvel
svo sem fyrirrennarar.
Safnaðarfundur
var haldinn f þjóðkirkjunni á
annan í hvítasunnu.
Var fundurinn ali vel sóttur.
Kirkjureikningurinn fyrir árið
1929 var framlagður og kosinn
var safnaðarfulltrúi í stað Steins
Sigurössonar, sem fluttur er úr
bænum.
Kosningu hlaut Björn Finn-
' bogason frá Kirkjulandi.
þá kom til umræðu á fund-
inum fækkun presta. Mun
dómsmálaráðherrann, með til-
styrk kommúnista og jafnaðar-
manna hafa frumvarp á prjónun-
um í þessa átt.
Prestur lagði lítið til málanna,
en aðallega töluðu þeir bæjar-
fulhrúi Sigfús Seheving og Jón
Jónsson frá Hlíð á móti fækkun
presta. Mátti heyra á ræðunum
að þeim var hlýtt til prestastétt-
arinnar.
Var enginn jafnaðarmanna-
keimur af ræðum þeirra. því
eins og kunnugt er eiga komm-
únistar og jafnaðarmenn, það
sammerkt að þeim er í nöp við
kristna trú. þótt kommúnistar
gangi þar skrefi lengra en sam-
herjar þeirra.
Einhver af fundarmönnum, sem
eg ekki þekti, fann það presta-
stéttinni helst til foráttu að messu-
föll væru tíð, og var tilfært
dæmi frá Héraðinu á Austurlandi
og frá Staðastað. En sú sanngirni
og röksemd, að ætlast til þess
að það bitni á allri prestastétt-
inni, þótt í nokkur ár hafi á
tveim stöðum á landinu verið
sjaldan messað.
þeim er þetta skrifar er vel
kunnugt um, að fyrir fáum árum
síðan sátu mestu myndarprestar
Staðastað, hver fram af öðrum,
sem höfðu hina mestu hylli og
traust hjá sóknarbörnum sínum-
það skal játað að eg þekki
lítið núverandi prest á Staðastað
— sem víst er komin þangað
fyrir fáum árum. En heyrt hefi
eg sagt sagt að hann væri fá-
tækur maður, og ætti hann ekki
að sæta ákúrum fyrir það hér í
Vestmannaeyjum hjá jafnaðar-
mönnum, sem aldrei mega heyra,
svo ekki umhverfist þeir, að
nokkur maður eigi aura nema
flokksmenn þeirra, eins og t. d.
HéÖinn Valdimarsson og Jón
Baldvinsson.
Jón t Hlíð tók það réttilega
fram‘ að þótt messurnar væru
einn mikill þáttur í starfi presta,
þá væri þó starfssvið þeirra
miklu víðara, benti Jón á að
þeir hefðu oft verið einu svo
kölluðu mentamennirnir ípresta-
köllunum og því oft getað lelð-
beint sóknarmönnum í andleg-
um efnum um hitt og þetta-
Hefði það verið venja að leita
til prestanna þegar vandamál
báru að höndum, og eins tók
Jón fram að prestaheimllin ís-
lensku hefðu oft verið fyrir-
mynd, enda þótt prestarnir að
jafnaði hefðu haft sultarlaun og
orðið að vinna líkamlega vinnu,
og strita eins og bændurnir.
Værl því ekkert undarlegt þótt
þetta hefði að einhverju leiti
dregið þá frá þeirra eiginlegu
störfum, nefnilega prestverkun-
um.
þessí ályktun var samþykt
með 102 atkvæðum gegn 3.
„Fundurinn mælir eindregið á
móti því að fækkað sé prestum
á landinu og átelur það framferði
kirkjumálaráðuneytisins að aug-
lýsa ekki brauðin laus til um-
sóknar jafnóðum og þau losna.
Jafnframt skorar fundurinn á
þing og stjórn að breyta svo
launa kjörum presta, að þeim sé
alstaðar gert fært að lifa ðn
þess að þurfa að vinna líkam-
lega vinnu eins og venjulegur
verkamaður". >