Íslendingur


Íslendingur - 02.08.1946, Blaðsíða 1

Íslendingur - 02.08.1946, Blaðsíða 1
XXXII. árg. Föetudaginn 2. ágöst 1946 33. tbl. Alþingi samþykkir inngöDgu íslands í bandalag sameinuðu þp- anna. Alþingi var kvatt samon til aukasetu mónudaginn 21. f. m., og var aðalverkefni þess áS afgreiða þingsályktun- artillögu frá ríkisstjórninni um, aS ísland sækti um upp- töku í fcxindalag hinna sameinuðu þjóða. Vi3 þingsetn- inguna voru allir forsetar og flestir aðrir embættismenn þingsins endurkosnir. Ríkisstjórnin og utanríkis- málanefnd stóðu einhuga að svo- látandi tillögu: „Alþingi ályktar að veita rík- isstjórninni heiniild til þess að sækja fyrir hönd Islands um inn- töku í bandalag hinna sameinuðu þjóða (The United Nations), og takast á hendur þær skyldur, sem samkvæmt sáttmála bandalags- ins eru samfara þátttöku í því." Tillögunni fylgdi ýtarleg greinargerð. Fjallaði þingið um málið í þrjá daga, og urðu mikl- ar umræður og skiptar skoðanir. Hafði Hannibal Valdemarsson borið fram svolátandi breytinga- tillögu: „Tillögugrein orðist svo: Alþingi ályktar að veita ríkis- stjórninni heimild til þess fyrir hönd Islands að sækja um inn- töku í bandalag hinna samein- uðu þjóða (United Nations) og takast á hendur þær skyldur, sem samkvæmt sáttmála banda- lagsins eru samfara þátttöku í því, þó þannig, að tryggt verði, í samræmi við yfirlýstan vilja allra þingflokka nú fyrir nýaf- staðnar alþingiskosningar — með serstakri skírskotun til fámenn- ís og vopnleysis þjóðarinnar —, að ísland þurfi hvorki að láta í té hernaðarbækistöðvar fyrir er- lendan herafla né heldur sjálft, að taka þátt í neins konar hern- aðaraðgerðum gegn öðrum ríkj- um. Jafnframt felur alþingi ríkis- stjórninni að krefjast þess, að allur erlendur her í landinu hverfi þegar á brott samkvæmt gerðum samningum, svo að ís- land geti sem alfrjálst ríki gerzt aðili að bandalagi hinna sam- einuðu þjóða." Þá bar Pétur Ottesen einnig fram dagskrártillögii við þings- ályktunartillöguna þess efnis að vísa þingsályktunartillögunni frá vegna ónógs undirbúnings. Að framkomnum þessum breyt ingatillögum gaf forsætisráð- herra, Olafur Thors, fyrir hönd ríkisstjórnarinnar, svohljóðandi yfirlýsingu út af tillögu Hanni- bals: „Ríkisstjórnin mun svo fljótt sem auðið er hefja viðræður við stjórn Bandaríkjanna um full- nægipgu og niðurfellingu her- verndarsamningsihs frá 1941 og öll atriði, sem máli varða í því sambandi, og gefai Álþingi skýrslu um málið strax og það kemur saman að nýju. Eg tel óheppilegt, að tengja þetta mál eða önnur við upp- tökubeiðni íslands í bandalag hinna sameinuðu þjóða og légg því til, að tillagan sé felld." Þegar jil atkvæðagreiðslu kom, hlaut fpávísunartillaga Pét urs Ottesens ekki nema 11 at- kvæði, en mótatkvæði voru 36. Og þegar til atkvæðagreíðslu kom um tillögu Hannibals, gaf Emil Jónsson, ráðherra, sem fyrsttir Alþýðuflokksmanna greiddí atkvæði, svoíellda yfir- lýsingu, sem bar að taka sem yfirlýsingu þingmanna flokks- ins, annarra en Hannibals: „Með því að forsætisráðherra hefir lýst því yfir, að ríkisstjórn- in muni svo fljótt sem auðið er hefja viðræður við stjórn Banda ríkjanna um fullnægingu og nið- urfellingu herverndarsamnings- \ ins frá 1941 og öll atriði, sem máli varða í því sambandi, og gefa Alþingi skýrslu um rnálið, strax og það kemur saman að nýju, og þar sem ætla má, að ó- heppilégt sé áð teligja þetta mál eða önnur við upptökubeiðni ls- lands í bandalag hinna samein- uðu þjóða, tel ég, að tillagan sé óþörf og ekki heppileg í sam- bandi við innltökubeiðnina og segi því nei." Síðari hluti tillögu Hannibals vár svo felldur: Greiddu honum 22 atkv., Kommúnistar og Fram sóknarmenn, en 26 greiddu mót- atkvæði — Alþýðuflokksmenn og Sjálfslæðisfl. Fyrri hlula til- lögunnar * greiddu atkvæði 9 þingmenn, en 36 á móti. Að lok- um var þingsályktunartillaga rík isstjórnarinnar samþykkt með 36 atkv., 6 greiddu mótatkvæði, 8 sátu Iijá og 2 voru fjarverandi. Lodda raleikur kommúnista, meginhluta Frainsókuarmanna og herra Hannibals með því að blanda óskyldu máli inn í af- greiðslu þessa máls, þ.e.a.s. dvöl herliðs Bandaríkjanna hér á landi rnun vissulega hljóta ó- milda dóma hjá þjóðinni. Þess skal þó getið, að fulltrúar Fram- sóknar í utanríkismálanefnd stóðu vih samþykkt sína, full- trúar kommiirlista ekki. fci Fram sóknarfulltrúarnir, formaður og varaformaður flokksins, höfðu ekkért af þingliðinu með sér, og má það tejjasi næsta einkenni- legt. Er afgreiðslu þessa 'máls var lokið, var tekið fyrir frumvarp forsætisráðherra um þingfrest- un til 28. sept. Við það frumv. skom fram breylingatillaga frá Sigfúsi Sigurhjartarsyni þess efnis, að þingi yrði ekki frestað fyrr en næstk. laugardag. Var sú tillaga felld nieð 24 atkv. gegn 19:. Steingr. Steinþórsson fhftti- aðra breytingatill., þess efnis, að þing kæmi saman áftttr 10. september. Var sú tillaga felld með 27 atkv. gegn 17. Síðan var þingfrestun samþykkt með 27 atkv. gegn 3. Kemur því þing ekki saman síðar'en 28. septem- ber næst. Onnur mál, sem fram höfðu komið, vannst ekki tími til að af • greiða. Stefán í Fagraskógi fimmtugur Stefán í Fagraskógil Það læt- ur vel í eyrum, og fleslallir Is- lendingar, sem nokkuð fylgjast með því, sem gerist í landinu, i kannast mætavel við Stefán í Fagraskógi, bæði þann, sem var, og þann, sem er þar nú. Stefán í Fagraskógi er þjóðkíiluwigt nafn frá því um síðuslu afdamót. Fað- ir Stefáns, sem var fimmtugur í gær, Sleíán eldri, hóí búskap í Fagraskógi vorið 1890, og' bjó haim þar til æviloka 1925, en síðan hefir sonurinn líqið þar. Báðir h;Tfa þessir feðgar gert þennan garð frægan. Mjer er í minni alúðin og gestrisnin, þeg- ar jeg fyrst kom til Stefáns eldra í Fagraskógi, og alltaf var það eins. — Stefán yngra fiitti jeg fyrst í 4. bekk Reykjavíkurskóla, hann kom úr Akureyrarskóla, en jeg norðan úr Skagafirði. Við kynntumst brátt vel, og sú kynn- ing varð þegar á 'skólaárunum , að vináttu, og hefir Stefán jafn- aii reynsl mjer hollur vinur. Þyk- ir mjer því gott ekki síður en áð- ur að komá í Fagraskóg. Jeg minnist með ánægju sam- funda okkar, bæði fyrr og síðar. Við fórum stundum á kvöldin niður á Uppsali (það var mat- sölu- og kaffihús í Rvík), sátum þar góða sturtd og keyptum okk- ur molakaffi. Það kostaði 15 aura fyrir hvorn okkar. Við höfð um eins mikla ánægju af þessu og meiri en unga fólkið núna, sem „spanderar" kannske 15 krónum á kvöldi eða meiru. Stefán reyndist þegar í skóla samvizkusamur og duglegur, en hann var þá — eins og enn í dag — nokkuð hljedrægur. — Svo skildu leiðir um skeið. Stefán fór að lesa lög; en jeg f jekkst við aðra fræði. Hann varð candi- datus juris og síðan fulltrúi bæj- arfógeta í Reykjavík. Það leit út fyrir, að hann gengi embættis- brautina og eyddi ævi sinni í skrifstofum, en það fór á aðra leið. Vorið 1925 andaðist faðir hans. Fagriskógur kallaði. Stef- an — inn ungi lögfræoingur — hlýddi kallinu, kvaddi skrifstof- ur og asfaltgötur, fór heim í Fagraskóg, tók upp merkí föður síns, gerðist bóndi og sveitar- höfðingi, og um þetta vil jeg segja: „Gott er þegar slík ævin- týri gerast með þjóð. Vorri." Stefán varð þegar hreppstjóri eftir föður sinn. Pað skiptir ekki miklu "nláli. Slíku starfi geta margir gegnt og mjög sæinilega. En þeir eru fáir, sem myndu geta léikið eftir Stefáni það, sem hann hefir gert í Fagraskógi síðustu 20 árin. Hann hefir ræktað land- ið og rísa látið mikinn bæ og pen ingshús. Vinnur hann nú tún sitt rneð fullkomnustu tækjum og rek ur eitt 'af mestu bátim sýslunnar með einslökum dugnaði og mynd arbrag. Hann á líka ágæta konu, sem hefir reynst honum vel, frú Þóru MagnúsHóttur, og eiga þau efnileg börn. Stefán.átti um hríð 'sem flestir bændur þessa lands örðugan fjár hag, en með fágætri atorku og ráðdeild sigraðist hann á þeim erfiðleikum, og nú á Stefán Fagraskóg og iðN blómlega bú. Hann hefir til þess unnið. Alþingismaður var Stefán fímm ár (1937—1942). Seinni árin, sem hann sat á þingi, vöktu ræður hans við útvárpsumræður mikla athygli um land allt. Hann er skörulegur maður, flytur mál Framhald á 4. síðu. !

x

Íslendingur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Íslendingur
https://timarit.is/publication/675

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.