Austurland - 04.05.1956, Qupperneq 1
Málgagn sósfalisita á Austurlandi
6. árgangur. Neskaupstað, 4. maí 1956.. .
14. tölublað.
Skrumauglýsing
hrædslubandalagsins
Hún er svo sem nógu áferðar-
falleg við fyrstu sýn stefnuskrá
hræðslubandalagsins og mörgu
fögru er þar heitið. En hver skyldi
trúa því, að Framsóknarflokkur-
inn hafi endurfæðst svo, að hon-
um sé nú til þess treystandi að
hrinda því í framkvæmd, sem hann
hingað til hefur barizt gegn eða
hindrað með tómlæti að fram næði
að ganga.
Og þegar nánar er aðgætt, kem-
ur í ljós, að í stefnuskránni er ekki
uiinnzt á ýms mikilsverð atriði og
-nginn kjósandi getur borið það
litla virðingu fyrir atkvæðisrétti
smum að hann greiði nokkrum
þeim frambjóðanda atkvæði, sem
ekki tekur alveg skýlausa afstöðu
til þeira mála.
1 upphafi svokallaðs „málefna-
samnings“ segir svo:
„Samstarfi verði komið á milli
rikisstjórnar og samtaka verka-
lýðs og launþega . ..“
Framsóknarflokkurinn hefur til
þessa staðið gegn og komið í veg
fyrir samstarf þessara aðila. Hann
kom í veg fyrir það, að síðustu
alvarlegu kaupdeilunni yrði af-
stýrt með samstarfi ríkisstjórnar-
innar og launþegasamtakanna.
Ráðherrar Framsóknarflokksins
neituðu að ræða við verklýðssam-
tökin um leiðir til verðlækkunar
1 stað kauphækkunar.
Framsóknarflokkurinn á líka
niegin sök á því, að ekki tókst að
efna til fullrar samstöðu alþýðu-
stéttanna í komandi kosningum.
Þá er það og hverjum manni
ijóst, að samstarfi við launþega-
samtökin verður ekki komið á,
nema með nánu samstarfi við
stjórnmálasamtök þeirra — Al-
þýðubandalagið. Framsókn á eng-
in teljandi ítök í samtökum laun-'
þega og hægri kratar lítil og sí-
niinnkandi. Ef til vill má líta svo
a, að hér sé óbeint verið að lýsa
því yfir, að leitað verði samstarfs
við Alþýðubandalagið. Það er a.
10• k. athyglisvert, að ekki er nú
nieð sama ákafa og áður hafnað
samstarfi við „kommúnista“.
Þá segir:
„Bankakerfið skal endurskoðað
m. a. með það fyrir augum að
koma í veg fyrir pólitíska mis-
notkun bankanna“.
Býsna athyglisverð viðurkenn-
ing, að bankarnir skuli notaðir til
mútustarfsemi undir stjórn Ey-
steins fjármálaráðherra. Væntan-
lega er þessum aðgerðum einnig
beint gegn lánsstofnunum þeim,
sem Framsóknarmenn stjórna. Og
ætli það væri úr vegi að taka
kaupfélögin til athugunar í þessu
sambandi.
Fleira úr „grundvallaratriðun-
Fyrir nokkrum vikum barst
hingað til bæjarins skyr frá ný-
stofnaðri mjólkurvinnslustöð á
Höfn í Hornafirði. Skyr þetta
þótti mjög gott og vakti eftir-
spurn og eins og stendur mun
vera spurt meira eftir skyri frá
mjólkurbúi þessu, en annars stað-
ar frá.
Að vísu mun skyr þetta ekki
hafa átt greiðan aðgang að mark-
aði hér í bæ, en með því að það
skiptir ekki máli varðandi þau at-
riði sem ég mun ræða í línum
þessum, geri ég það ekki frekar
að umtalsefni.
Ég hef nýlega átt kost á að
skoða mjólkurvinnslustöð KASK
á Höfn og kynna mér lítilsháttar
aðstæður þær sem hún starfar við.
Vinnslustöðin tók til starfa fyr-
ir nokkrum mánuðum. Var notað
gamalt hús sem breytt hefur verið
og lagfært tit starfseminnar. Telja
forráðamenn að vísu að húsið sé
full lítið fyrir reksturinn, en með
því að við fjárhagserfiðleika var
að stríða var hús þetta lagfært
til notkunar, fremur en ráðast í
nýja byggingu. Þótt húsið sé lítið
er það mjög þrifalegt og í alla
staði myndarlegt. Vinnsluvélar
um“ er ekki rúm til að rekja hér,
en þau eru í heldur stuttaralegum
7 liðum, En í þess stað skal grip-
ið niður í nokkur atriði svokall-
aðrar „framfaraáætlunar", sem þó
er gerð með þeim fyrirvara, að
allt verði í lagi í efnahagsmál-
unum.
Fyrst er rætt um jafnvægi í
byggð landsins, en það orðtak er
Framsóknarmönnum mjög tungu-t
tamt. Hinsvegar hafa flestar
þeirra aðgerðir miðað að því að
þjappa fólkinu saman við Faxa-
flóa. Framsóknarmenn hafa stað-
ið gegn og spillt allri viðleitni, sem
reynd hefur verið á Alþingi til að
hindra ofvöxtinn við Faxaflóa.
Svo ségir m. a. um útvegsmál í
„áætluninni":
„Staðið verði fast á rétti ís-
lendinga í landhelgismálinu og
Níels Ingvarsson:
eru hinsvegar allar nýjar, nema ,
skilvindan, sem er af eldri gerð, !
en þó mjög gott áhald. Fyrir
auga aðkomumannsins virðist
mjólkurbú þetta vera hið myndar-
legasta, enda varð ég ekki annars
var en að mikil ánægja væri með
nýjung þessa í kauptúninu.
Þ|(gar starfsismin byrjaði var
magn innveginnar mjólkur um
400 kg. daglega og sala á ný-
mjólk í þorpið mjög lítil. En nú,
um 20. apríl, er magn innveginnar
mjólkur orðið um 600 til 650 kg.
á dag og sala nýmjólkur um 220
lítrar á dag og von um ca. 70
lítra sölu á dag til starfsliðsins á
Stokksnesi. Gera má ráð fyrir að
magn innveginnar mjólkur auk-
ist og er það von forráðamanna.
að magn innvigtaðrar mjólkur
verði, áður langt líður ca. 900 kg.
á dag.
Að s{jálfsögðu er ekki ennþá
fengin reynsla fyrir rekstraraf-,
komu vinnslustöðvar þessarar, svo
stuttan tíma sem hún hefur starf-
að, en það er von forráðamanna
að þegar magn innvigtaðrar
mjólkur er orðið ca. 900 kg. á
dag verði hægt að vonast eftir
góðum fjárhagslegum árangri af
unnið að stækkun friðunarsvæðis-
ins við strendur landsins".
Framsókn ber, ásamt íhaldinu,
ábyrgð á því, að landhelgin hefur
ekki þegar verið stækkuð og á
þann hátt bætt úr því misrétti,
sem sérstaklega Austfirðingar og
Vestfirðingar voru beittir, þegar
landhelgin var stækkuð. 1 þess
stað hafa þeir skuldbundið sig til
að færa landhelgislínuna ekki út
um óákveðinn tíma. Er það há-!
mark hræsninnar að koma svo til
AustfirðingU og Vestfirðinga og
þykjast stútfullir af áhuga fyrir
stækkun landhelginnar.
Enn segir:
„ITjölga skal togurum . . .“
„Koma skal á fót ríkisútgerð
togara til atvinnujöfnunar",
Fyrir síðasta þingi lá frumvarp
flutt af þingmönnum úr öllum
Framhald á 3. síðu.
rekstrinum, jafnvel þó að sala ný-
mjólkur verði ekki nema ca. 300
lítrar á dag, en það er talið hag-
stæðast fyrir reksturinn að selja
sem mest af mjólkinni óunnið.
Markað fyrir mjólkurafurðirnar,
skyrið og rjómann, þarf svo stofn-
unin að sækja austur á firði við
ajveg ótrúlega örðug f,utninga-i
skilyrði.
Ég átti kost á því að tala við
oddvitann og hreppstjórann í
Nesjahreppi um nýung þessa og
varð ég þess brátt var að hjá þeim
ríkti hin mesta bjartsýni um hag
mjólkurstöðvarinnar. Töldu þeir
að ekki mundi líða á löngu þar til
mjólkin ykist svo að dagleg mót-
taka næmi ca. 900 kg. Ég spurði
þá að því hverjir hefðu verið
mestu erfiðleikarnir við að koma
mjólkurbúin upp. Svar þeirra var
að mínum dómi mjög furðulegt.
Þeir töldu semsé að það hefði
valdið mestum drætti á stofnun
mjólkurbúsins að ráðunautar og
forráðamenn búnaðarsamtakanna
í landinu hefðu hver eftir annan
talið óráðlegt að reisa mjólkur-
stöð þessa og hvatt til þess að það
yrði ekki gert og jafnvel hefði
Framhald á 2. síðu.
Er hægt að þrjózkast lengur?