Neisti


Neisti - 03.06.1936, Blaðsíða 1

Neisti - 03.06.1936, Blaðsíða 1
Útgefandi: Jafnaðarrr.annafélag Siglufjarðar. IV. árg. Siglufirði, miðvikudaginn 3. júní 1936 19. tbl. Bæjarútgerð togara. Fyrir bæjarstjórnarkosningarnHr í Reykjavík 1934, barðíst Alþýðu- þýðuflokkurinn fyrir því að bær- inn keypti og gerði út 10 nýtísku togara. Andstöðuflokkarnir allir, beittu sér gegn þessu. íhaldið komst í meirihluta og framkvaemd- ir á þessu sviði urðu engar. í vetur var af hálfu Alþýðu- flokksins borið fram á þingi frum- varp til laga um ríkis og bæjar- rekstur togara. Frumvarpið náði ekki fram að ganga á því þingi, en það mun verða haidið áfram að berjast fyrir því máli, þar til það nær fram að ganga. Pörfin á endurnýjun togaraflotans er öllum almenningi ljós, og íhaldið eða aðr- >r andstæðingar, þora ekki til lengd- ar að vera á móti. í þremur kaupstöðum, þar serri iafnaðarmenn hafa meirihlutaaðstöðu það er í Hafnarfirði, ísafirði og Neskaupstað, er ntí komin bæj'ar- títgerð togará og verða allir þeir baeir mikið betur settir, hvað at- vinnu íbtíanna snertir, heldur én hinir, «em ékki hafa ráð ásvosíór- virkum atvinnutækjum. I grein sem eg reit í Neisfa í vetur um togarafrumvárpið, benti eg á það, hve mikil nauðsyn ræri fyrir Siglufjörð að eiga ítök í tog- urum og þá sérstaklega í sambandi við karfaveiðar og vinnslu og skal það skýrt nokkuð nánar heldur en gert var í áminnstri grein. í*ó að af karfavinnslu hafi ekki °rðið hér að þessu sinni, fyrir öfl- uSa mótspyrnu íhaldsutgérðárrnann- anna, (Kvéldúlfur lét tögarana liggja ^eldur en að láta þá til- karfaveiðá n'ngað fyrir 5,00 málið). Pá eru öll líkindi til þess að karfavinnsla geti orðið og muni verða, stórkost- legur atvinnuaukandí og arðberandi atvinnurekstur. Ef Siglufjarðarbær hefði í vor baft ráð á þremur togurum. eru ekki Iilcur á öðru, en að karfa- vinnsla hefði hafist, því bærinn hefði skilyrðislaust látið togarana fara á karfaveiðar til þess um leið að skapa atvinnu í bæinn. Eg hefi heyrt menn segja: Af hverju fást ekki þeir togarar sem jafnaðarmenn hafa ráð á, til þesi að veiða karfa hingað, t. d. Hafn- arfjarðartogararnir? Pví er til að svara, að jafnvel þótt meiri reikh- ingslegur ágóði hefði verið fyrir togaráná sem slíka, að veiða hing- að kárfa, heldur en að veiða þornk, þá var það svo miklu meiri hagur fyrir bæjarfélagið, fyrir Hafnfirð inga álla, að togsrarnir véiddu salt, kæmu með aflann til verkun ar og sköpuðu þar með mikla at vinnu fyrir bæjarbtía, að það gerði mikið meira, en að vega upp reikn- ingslegan ágóðamismun. Ef Siglufjörður hefði haft togara, þá hefði það verið heimska ein, að láta þá veiða í salt, þar sem hér er engin saltfiskverkuh, í stað þess að láta þá til karfaveiða og tryggja þar með atvinnu fyrir 2—3 hundrúð manns í lengri tíma. Hver er munurinn á útgérð í höndum einstaklinga og títgerð í höndum basjarfélags cða ríkis? Með einstaklingsrekstri á atvinnu- tækj'unum er aðeins hugsað um stundarhagnað. Um atvinnuþörf ?erkamanna og sj'ómanna eða hag fjöldans er ekki hugsað. Eigendur eða umráðamenn halda atvinnu- tækjunum því aðeins gangandi að þeir hafi einhverja von um hagn- að fyrir sjálfa sig. Séu atvinnutækin rekin af bæ eða ríki, þá er fyrst og fremst hugs- að um hag fjöldans. Utgerðinni er hagað þann- ig, að hún sé sem mest til hagsbóta fyrir verka- fólkið og þá um leið fyrir bæjarfélagið eða ríkið sem heild. Dæmi: Ef fyrirsjáanlegt 50 þús.. krónu reikningslegt tap yrði á ein- um tögara yfir árið með 9 mán- aða rekstri, mundi einstaklingurinn ekki gera út. Aftur á móti mundi bærinn gera út, vegna þess, að fyrir þessár 50 þtís. krónur, kæmu inn í bæinn 250—300 þtís. kr. í vinnulaun til verkamanna og sjómanna. Bærinn mundi gera út, vegna þess, að þáð væri hagur fyrir heildina. Með bæjartítgerð togara er hagur verkafólks ogsjómannabetur tryggð- ur, heldur en ef togararnir eru gerðir út með fyrirkomulagi einstaklings- rekstursins. Hér á Siglufirði virðist vera að koma skriður á þessi mál. Arnþdr Jóhannsson er farinn suður til Reykj'avíkur til þess í og með að athuga um hvort togarar muni fá- anlegir og með hvaða kjórum. Arnþór hefir brennandi áhuga fyrir því, að hingað fáist togarar, til þeis, að þar með verði lagður grundvöllur undir aukna atvinnu og þá um leið bætta fjárhagilega af- komu fjölda manna, og er því víst að hann mun gera það sem hægt er til þess að togarar fáiat.

x

Neisti

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Neisti
https://timarit.is/publication/848

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.