Rödd verkalýðsins - 01.06.1930, Blaðsíða 1

Rödd verkalýðsins - 01.06.1930, Blaðsíða 1
RODD f EIIUYI ÚTGEFANDI: JAFNAÐARMANNAFÉLAGIB SPARTA Reykjavík júní 1930. tíi aiþýðunnar á ísiandi. ísiand og Þjóðabandalagið. Öll borgarastéttin á íslandi, aS sósíaldemókrötum (hægfara jafnaS- armönnum) meStöldum, býr sig til mikilla hátiðarhalda til aS minnast þess, aS þúsund ár eru li'Sin síSan Alþingi var stofnaö. Þessa hátíS á aS ¦ nota til þess, at> útbreiSa kenninguna um friS og sátt milli stétta þjóSfé- lagsins. „Á íslandi rikir íriður og íarsæld", segir öll borgarastéttin ein- um rónii. „Útflutningurinn eykst, íandbúnaSurinn færist í nútimahorf, samgöngurnar batna og alstaSar er veriS að reisa úr rústum." Alt er fag- urt á aö líta og burgeisarnir og liSs- menn þeirra meSal verkalýsins, sósíal- demókratarnir, mega vel viS una. En hefir þá alþýSan á íslandi nokkra ástæSu til fagnaíiar? Er á nokkurn hátt dregið úr arSráninu? Er nokkur bót ráSin á kjörum verkamanna, sjó- manna og bændar' Nei. HvaS er þá að gerast? Auðvald nútímans hefir haldið innreið sína í landið. I kjölfar þess fylgir arSrán vinnu- stéttanna, meiri stéttaandstæSur en nokkru sinni fyr og innflutningur er- lends auSmagns. TogaraútgerSin eykst, au'SvaldiS teygir klær sínar til landbúnaSarins, fiskverkunin verSur aS iðnaSi o. s. frv. Þessar staSreynd- ir sanna, að auövaldiS hefir fest ræt- ur á Islandi. StöSugt fjölgar þeim, sem selja auSvaldinu vinnuafl sitt og em arðrændir af því. Fátækir bænd- ur sökkva enn dýpra ni'ður í örbirgS- ina og lenda í klóm braskaranna. Þeir verSa undir í samkepninni viS erlenda landbúnaöarframleiSslu, sem rekin er meS nýtísku aSferSum. Land- búnaSarkreppan er á leiðinni til ís- lands. HvaS merkir alt skrafið um sjálf- stæSi Islands? ÞaS er vígorS, sem burgeisarnir nota til þess aS hylja meS þjónustu sína viS erlent auðvald. MeS hverju ári er ísland bundiS fast- ar á klafa erlends auðvalds. AuSvald- iS á Islandi er tengt sterkum böndum viS auðvaldið annarsstaSar í heimin- um. Raunverulegt sjálfstæSi fær ísland aldrei fyr en verkalýSurinn hefir tek- iö völdin og gert bandalag við al- þýðuríki annara landa. AlheimsauðvaldiS er í mikilli kreppu, svo aS alt auSvaldsskipulag- ið nötrar. I hugsjónalandi allra heims- ins auðmanna, i Bandaríkjum Ame- ríku, er kreppan mögnuSust. Þessi kreppa nær brátt til Islands. Hún mun verSa mjög tilfinnanleg og grípa alt atvinnulíf heljargreipum. Stéttabaráttan færist í aukana. MeS inurás auSvaldsins hefir stétta— baráttan aukist og tekið á sig sömu mynd og annars staSar í auSvalds- heiminum. Eins og annars staðar rís íslensk alþýða, verkamenn, sjómenn og bændur til baráttu fyrir bættum kjörum. Verkföll, til aS knýja frani hærri laun og bætt vinnuskilyrSi, verða stöSugt tíSari. Þetta sýnir a5 verkamenn og sjómenn eru að vakna. til stéttameSvitundar. Sjómannaverk- fallið i fyrravetur, hin sigursæla bar- átta verkalý'Ssins í Reykjavík, Siglu- firðí, Vestmannaeyjum, Akureyri, IsafirSi og PatreksfirSi í vor, hin öfl-. uga andstaSa gegn sósíaldemókrötun- um á síSasta þingi Alþýðusambands- ins, fylgiS við tillögur kommúnista og atkvæSamagn kommúnista viS bæjar- sjórnarkosningarnar í Vesmannaeyj- um — alt er þetta vottur þess að al- þýðan er að vakna til stéttavitundar og risa til baráttu. Samtímis nota sósíaldemókratar nýjar aSferSir til aS brjóta broddinn af andstöSunni gegn sér og sitífla strauminn til vinstri, til aS koma i veg fyrir stofnun kommúnistaflokks. Gegn flokkum útgerSarmanna og stórbænda og gegn sósíaldemókröt- um, sem betur og betur auglýsa sig sem liðsmenn auSvaldsins, rís nýtt vald: Hin byltingarsinnaða verkalýðs- hreyfing. — , Það er þessi hreyfing, sem mun verðá leiStogi íslenskrar alþýSu í bar- áttu hennar fyrir bættum kjörum, í átökum hennar til þess að hrinda af sér okinu og koma jafnaSarstefnunni i framkvæmd. Engin ráS eru til aS koma jafnaSarstefnunni í framkvæmd á friSsamlegan hátt, meS kjörseSlum og þátttöku í starfi Alþingis og bæj- arstjórna. Burgeisum, stórbændum og sósíaldemókrötum er mjög umhugaS um aS telja alþýðu manna trú um slíkt, til að tefja fyrir stéttabarátt- unni, til að tefja fyrir þróun byltinga- sinnaðrar verkalýSshreyfingar. Vopnin, sem verkalýSurinn verSur aS beita, til aS sigra auSvaldið, eru alt önnur. Þau eru: Verkföll, kröfu- göngur og löks uppreisn gegn kúg- runum, sem lýkur meS því aS hin sigri hrósandi alþýða tekur sér al- ræSi. Valdanám alþýðunnar er óhugs- andi með öðru móti. Barátta í bandalagi við stéttabræð- urna um allan heim. Fyrir hér um bil 13 árum tók al- þýSan í Rússlandi völdin í sínar hendur. í 13 ár hafa stéttarbræSurn- ir í Rússlandi bygt upp þjóðfélag jafnaSarstefnunnar og miljónir al- þýSunnar ganga fylktu liSi undir merki jafnaSarstefnunnar. Þati er al- ræSi öreigalýSsins, sem hrósar sigri. Þess vegna vígbúast auSvaldsríkin gegn RáSstjórnar-bandalaginu. — í Kína og Indlandi rísa nýlenduþræl- arnir til úrslitabaráttu gegn stór- veldastefnunni. í öllum auSvaldslönd- um rís hinn vinnandi fjöldi til harðr- ar baráttu gegn auSvaldinu. I öllum löndum harSnar stéttabaráttan. 20 miljónir atvinnuleysingja, aukiS arB- rán vegna gjörnýtingar framleiSslu- tækjanna, aukin kreppa á öllum sviS- um auSvaldsskipulagsins, ný ófriSar- hætta 1— þannig er ástandiS í auS- valdsheimnum í dag. I öllum löndum fylkir alþýSan sér þéttara saman und- ir fána byltingasinnaSrar' stéttalbar- áttu. íslensk alþýSa verSur aS heyja baráttu sína í bandalagi viB stéttav- bræSurna um allan heim. Stofnið kommúnistaflokk! Veigamesta verkefni alþýSunnar á íslandi, nú sem stendur, er a'ð smíSa sér þaS vopn í baráttunni, sem eitt dugar: ByltingasinnaSan verkalýSs- "flokk — Kommúnistaflokk Islands — sem sé í bandalagi viS forustulið verkalýSsins um allán heim, AlþjóSa- samband kommúnista. íslensku sósíaldemókratarnir, seni vinna saman meS auSvaldsflokkun- tun, og eru háSir II. Internationale — alþjóSasambandi HShlaupanna frá Hvað skeður á Alþingishátíðinni? Á að selja landið í hendur stór- 'veldunum til frjálsra afnota í næsta stríði? Undanfarið hefir ríkisstjórnin verið að brjóta heilann um, hvað hún ætti að gefa islensku þjóð- inni í afmælisgjöf á Alþingishá- tíðinni. Það segir sig sjálft, að þessari afmælisgjöf verður hald- ið leyndri, þar til hinn mikli dag- ur rennur upp. En eins og geng- ur er afmælisbarnið ákaflega for- vitið og gerir sér allskonar hug- myndir um hvaða hnoss það muni hljóta. Þá er fyrst að líta á það, hvaða gjafir hafa verið gefnar við svip- uð tækifæri. Á tiu ára afmæli byltingarinnar í Rússlandi, gaf ráðstjórnin alþýðu landsins eftir- farandi afmælisgjafir: Lög um 7 stunda vinnudag, lög um auknar og endurbættar al- þýðutryggingar, lög um skattfrelsi fátækra bænda o. s. frv. En stærsta og besta afmælisgjöfin var þó fimm ára áætlunin, sem þá var í undirbúningi. Fimm ára áætlunin margfaldar framleiðsl- una, margfaldar vinnulaunin, styttir vinnutímann niður í 7, 6 og 5 stundir á dag og vinnuvik- una niður í 4 daga, breytir kot- ungsbúskapnum í samvinnu- og sameignarbúskap, leiðir rafmagn um landið, sem lýsir upp sveit- irnar, hitar híbýlin og knýr vélar bændanna, útrýmir atvinnuleys- inu, byggir svipmikla verka- manna og bændabústaði, þar sem áður voru hreysi, byggir skóla handa alþýðunni, þar sem áður voru kirkjur. Þeir einir, sem ekki hafa gert sér Ijóst, að i Rússlandi er verka- lýðurinn ráðandi stétt, en hér á landi er ríkisvaldið í höndum stéttar, sem er fjandsamleg verka- mönnum og fátækum bændum, geta ætlasl til þess af stjórn þessa lands, að hún taki sér ráðstjórn- ina til fyrirmyndar. Vér hinir vit- um, að gjöfin á Alþingishátíðinni verður alt annars eðlis. Hér er lika óliku saman að jafna, ólíks að minnast. I Rúss- landi mintist verkalýðurinn þess, að í tíu ár hafði hann stjórnað landimi til hagsmuna fyrir sjálfan sig, i tíu ár hafði hann boðið öll- um heiminum byrginn, í tíu ár hafði hann unnið að því að reisa riki jafnaðarstefnunnar. En á þessu herrans ári minnist. íslensk yfirráðastétt þess, að Iiún hefir stjórnað landinu til hags- muna fyrir sjálfa sig i þúsund ár. I þúsund ár hefir hún látið ís- lenska verkamenn og bændur vinna fyrir sér, í þúsund ár hefir hún hrúgað saman auðæfum á kostnað íslenskrar alþýðu. Hún minnist höfðingjavaldsins til forna, hún minnist kirkjuvalds- ins á miðöldunum, hún minnist embættismannavaldsins og ein- okunarvaldsins á siðari öldum, og loks fagnar hún því, að nú hefir hún stofnsett hér á landi full- komnasta kúgunarvaldið, sem skapast hefir á þessari jörð, auð- valdið. Vér erum þess fullvissir, að af- mælisgjöfin verður í samræmi við það, sem minster. Hæfa mun skel kjafti. Ef íslenskri alþýðu yrðu gefnar slíkar gjafir, sem rúss- neska alþýðan gaf sjálfri sér á byltingarafmælinu, þá væri það miklu meiri tíðindi, en Alþingis- hátíðin sjálf. Þrátt fyrir alla leyndina, hefir óþagmælsk frænka hvislað því að oss, hver gjöfin'eigi að vera. Það á að ve.ita íslcnska ríkinu þá sæmd, að verða meðlimur í þjóða- bandalaginu. Hvað er þjóðabandalagið? Eftir stríðið skiftu sigurvegar- arnir ránsfengnum á milli sín. 1920 stofnuðu þeir með sér banda- lag til að vernda hann og kölluðu Þjóðabandalagið. Þegar búið var að reita fjaðrirnar af þýska ern- inum og þjóðarbúskapur Þýska- lands var orðinn háður auðvaldi sigurvegaranna, var því veitt við- taka í náð. Bandaríkin kusu að standa ut- an við Þjóðabandalagið vegna hagsmunaáreksturs þeirra við stéttailmráttunni — eru enginn verka- lýSsflokkur, heldur borgaraflokkur, ])ótt þeir þykist berjast fyrir hags- munum verkalýSsins og lifi á fylgi hans. Þess vegna verSur alþýSan aS koma sér upp raunverulegum verka- lýSsflokk. Þess vegna verSur verkalýSurinn aS stofna kommúnistaflokk, sem stendur i broddi fylkingar í baráttu verkalýös og bæiida. Flokkurinn mun vinna að því aS koma upp faglegu verkalýSssambandi 'á grundvelli stéttabaráttunnar. Flokkurinn mun safna hinum vinnandi stéttum til HSs við Rá'SstjórnarlýSveldin gegn hinu yfrvofandi stríSi. Flokkurinn mun tengja baráttu dagsins í dag fyrir betri kjörum vi'S baráttu dagsins á morgun fyrir alræSi öreiganna og jafna'ðarstefnunni. StéttabræSur, verkamenn, sjómenn og fátækir bændur á Islandi! TakiS höndum saman til aS berjast fyrir bættum kjörum gegn útgerSarmönn- um og stórbændum, gegn stjórninni, gegn arðránsfyrirkomulagi auðvalds- ins. Treystið samtök ykkar á grund- velli stéttabaráttunnar! Fram til baráttu fyrir hærri laun- um, styttri vinnutíma og bættum vinnuskilyrðum! Fátækir bændur! Takið höndum saman við verkalýðinn gegn jarða- braskinu og skuldafarginu! Takið höndum saman við Ráð- stjórnarlýðveldin og hyltingasinnaða alþýðu alls heims! Niður með dönsku yfirdrotnunar- stefnuna og liðsmenn hennar, sósíal- demókrata! Jafnaðarstefnan á íslandi skal sigra! Lifi Kommúnistaflokkur íslands! Lifi Alþjóðasamband Kommúnista! Kommúnistasamband íslands. Kommúnistaflokkur Danmerkur. Kommúnistaflokkur Noregs. Kommúnistaflokkur SvíþjóSar. breska heimsveldið og valds þeirra utan Evrópu. Þau standa nægilega vel að vígi til að vísa á bug öllum erlendum íhlutunar- rétti, en hafa hinsvegar full tök á þvi, að beita valdi sinu innan Þjóðabandalagsins. Smáríki þau, sem standa undir beinu forræði Bandaríkjanna, eru heldur ekki meðlimir i Þjóðabandalaginu. Hin, sem Evrópu-stórveldin ráða fyrir, eru meðlimir. Samkvæmt lögum og stefnuyf- irlýsingum Þjóðabandalagsins, er tilgangur þess að tryggja heims- friðinn. Allir vita, að verkefni Þjóðabandalagsins er að tryggja sigurvegurunum yfirráðin jTir ránsfengnum. Hér getur því ekki verið um annan frið að ræða, en frið milli ræningja undir kjör- orðinu: „Haldi Hel því er hefir." — Vér skulum nú athuga, að hve miklu leyti hugur fylgir þessu friðarmáli. Það, sem íslenskri alþýðu er sagt að trúa um þjóðabandalagið. Dr. Björn Þórðarson skrifar' langa grein um Þjóðabandalagið í Andvara. Segir hann, að ekkert muni vera því til fyrirstöðu, að íslandi verði veitt viðtaka. Þá tek- ur hann málið. til athugunar f rá sjónarmiði Islendinga. Hann fræðir lesendurna á því, að 16. gr. laga Þjóðabandalagsins mæli svo fyrir, að þegar eilthvert ríki gerist friðrofi, þá er öllum með- limum bandalagsins skylt að slíta öll viðskiftasambönd við frið- rofa, banna allar samgöngur og koma i veg fyrir öll fjármála-, verslunar- og viðskiftasambönd. Hverri bandalagsþjóð er gert að skyldu, að leggja til herstyrk gegn friðrofa. Ráð Þjóðabanda- lagsins ákveður hve mikils her- stj'rks hverrar tegundar skuli krefjast. Að sjálfsögðu kemst doktoi'inn að þeirri niðurstöðu, að Island geti ekki haldið fast við hlutleys- isyfirlýsingu sina, ef það gerist meðlimur. Smáríkin Sviss og Luxemburg gerðu árangurslaus- ar tilraunir til þess, að fá hlut- leysi sitt viðurkent, er þau gerð- ust meðlimir. Enda er svo ,fyrir mælt i 20. gr. laga Þjóðabanda- lagsins, að ónýta skuli allar fyrri skuldbindingar og yfirlýsingar, sem fara í bága við lögin. En þessi hlutleysisyfirlýsing er ekki mikils virði, segir Björn. Vernd Þjóðabandalagsins mun varðveita oss frá öllu illu. Þá fer hann mörgum fögrum orðum um friðarstarf Þjóða- bandalagsins. Hafi það dregið mjög úr herbúnaðinum og alstaðar tckist að stilla til frið- ar. Til frekari sönnunar hefir hann það eftir franska jafnaðar- maiminuiu Paul Boncour, að landher Frakklands hafi mink- að að miklum mun síðan 1913— 14. — Enginn, sem ekki er ann- aðhvort mjög ókunnugur mála- vöxtum, segir hann, eða haldinn rússneskum anda, gelur neitað því, að Þjóðabandalagið hafi unnið mikið verk í þágu friðar- ins. Loks kemst doktorinn að þeirri niðurstöðu, að það myndi kosta oss að minsta kosti 35.000 krón- ur á ári að vera meðlimir i Þjóðabandalaginu. Aðal viðf angs- efnið verður þá þetta: Fáum vér 18489^

x

Rödd verkalýðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Rödd verkalýðsins
https://timarit.is/publication/856

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.