Morgunblaðið - 24.07.2019, Qupperneq 16

dk iPos snjalltækjalausn
fyrir verslun og þjónustu
Einfalt, fljótlegt og beintengt dk fjárhagsbókhaldi
Smáratorgi 3, 201 Kópavogur • Hafnarstræti 53, 600 Akureyri
510 5800, dk@dk.is, www.dk.is
dk iPos er hluti af snjalltækjalínu dk hugbúnaðar.
Líttu við og fáðu kynningu á þeim fjölbreyttu lausnum
sem dk hugbúnaður hefur fyrir verslun og þjónustu.
VIÐSKIPTA
Viðskiptablað Morgunblaðsins Hádegismóum 2, 110 Reykjavík. Sími 5691100, vidsk@mbl.is Útgefandi Árvakur hf.
Umsjón Stefán Einar Stefánsson fréttastjóri, ses@mbl.is Auglýsingar sími 5691111, augl@mbl.is Bréfsími 5691110 Prentun Landsprent ehf.
VIÐSKIPTI Á MBL.IS
Úrsögn vegna 3. orkupakkans
Bjóða ný lán á 53,7% vöxtum
Eignir Björns Inga á nauðungarsölu
Leggja til að breyta nafni HB Granda
Youtube Premium opnar á Íslandi
Mest lesið í vikunni
INNHERJI
RÉTTARRÍKIÐ ÞÓRODDUR BJARNASON
SKOÐUN
Þeir Einar Gylfi Harðarson og Þórð-
ur Ágústsson eru mennirnir á bak við
kannanaforritið Eik sem hefur verið í
um tvö ár í bígerð. Forritið, sem nú
er aðgengilegt á App Store, hefur
fengið góðar viðtökur en hugmyndin
að því spratt í aðferðafræðikúrsi Ein-
ars Gylfa í Háskólanum í Reykjavík
en þar leggur hann stund á hagfræði.
„Konseptið er þannig að fólk getur ef
það vill skráð sig til þess að taka
kannanir og fengið greitt fyrir það.
Það er mikil vitundarvakning á meðal
okkar kynslóðar um þessi mál. Það er
risamarkaður fyrir þessar upplýs-
ingar. Áður fyrr var fólk að gefa svör
sín frítt í gegnum Facebook og taka
kannanir þar. En það er stórt vanda-
mál hjá markaðsrannsóknarfyrir-
tækjum að ná í svör frá fólki á aldr-
inum 18-35 ára. Við sáum tækifæri
þarna og ákváðum að reyna að leysa
þetta vandamál,“ segir Einar Gylfi en
útgreiðsla fyrir kannanir fer eftir því
hversu langar þær eru. Úttektar-
lágmark er 5.000 kr. Aðspurður segir
Einar Gylfi að draumurinn sé að ná
samstarfsfleti við stóru markaðs-
rannsóknarfyrirtækin hér á landi en
einnig komi til greina að vinna beint
með fyrirtækjum. Spurður um tekju-
módelið segir Einar Gylfi að stór
fyrirtæki hér á landi borgi markaðs-
rannsóknarfyrirtækjum fyrir gerð
kannana fyrir ákveðna markhópa.
„En það reynist mjög erfitt fyrir
rannsóknarfyrirtækin að sækja svör-
in fyrir þennan aldurshóp. Hug-
myndin er því sú að þeir leiti sér að-
stoðar hjá þriðja aðila sem á
auðveldara með að sækja þessi svör.
Þetta er hagkvæmara. Kostnaðurinn
er ekki meiri við það að þurfa að
borga fyrir svörin því þú þyrftir
hvort sem er að borga fyrir úthring-
ingar.“
Notendur Eikar fá greitt fyrir þátttöku. Úttektarlágmark er 5.000 krónur.
Þefa yngra fólk
uppi í kannanir
Pétur Hreinsson
peturh@mbl.is
Eik er nýtt kannanaforrit
sem á að ná betur til yngri
aldurshópa, á aldrinum
18-35 ára. Notendur
fá greitt fyrir þátttöku.
Stefán E. Stefánsson
ses@mbl.is
Sigrún Ósk Haraldsdóttir, fulltrúiPírata í borgarstjórn Reykjavík-
ur, er meira en lítið óviss um hvort
heimila eigi starfsemi Uber í Reykja-
vík. Hún er dauðhrædd um að þjón-
usta af því tagi myndi fjölga bílum í
Reykjavík. Hún segir vissulega gott ef
nýtingarhlutfall á hverju farartæki
eykst en hún telur afar óhentugt ef
það eykur umferðina á götunum.
Ætli borgarfulltrúinn hafi nýtt sérþessa þjónustu erlendis? Og ef
það er reyndin, hvaða þjónustu myndi
hún velja ef til boða stæði að taka
strætó, panta leigubíl eða taka Uber?
Uber og Lyft hafa umbylt sam-göngum þar sem þessi kerfi hafa
verið leyfð. Nær allir sem nýta sér
þjónustuna eru ánægðir með hana.
Hún bætir samfélögin þar sem hún er
til staðar. Hví skyldu „frjálslyndir“,
„framsýnir“ og „framúrskarandi“
stjórnmálamenn leggjast gegn slíkri
þróun?
Fyrir því gæti aðeins fundist einhaldgóð skýring. Öfgahyggja
gegn einkabílnum og ofsatrú á því að
allir muni taka strætó eða léttlest,
bara ef hægt er að ausa í slíkt kerfi
hundruðum milljarða króna á komandi
árum.
Ef við ætlum að selja Reykjavíksem nútímalega og góða borg, þá
tryggjum við að Uber og Lyft geti
haslað sér hér völl. Því lengri tíma sem
það tekur, lítum við meira og meira út
eins og þjóðin sem á sinni tíð bannaði
íbúunum að drekka bjór. Slíka ráð-
stöfun skilur enginn heilvita maður í
dag.
Eru þau ofur
frjálslynd?Lengi hefur Íslendingum þóttgott að geyma verðmæti í
steypu. Það er ekki aðeins vegna
eðlisþyngdar efnisins og þeirrar
staðreyndar að hér er gjarnan
vindasamt, heldur einnig vegna
þess að þar fara áþreifanleg verð-
mæti. Raunverð þeirra sveiflast
talsvert en til lengri tíma litið hafa
fasteignir reynst traustari fjárfest-
ing en t.d. hlutabréf í bönkum eða
olíufélögum.
Líkt og með aðrar eignir, viljaeigendur helst ekki sjá virði
þeirra rýrna. Best er ef þær geta
gefið af sér sæmilega rentu til
lengri tíma litið. Og á meðan sumir
festa fé í fasteignum nýtir fólk mis-
munandi aðferðir til að varðveita
það. Sumir telja það best geymt
undir koddanum en aðrir koma því
„í vinnu“. Einfaldasta leiðin í því til-
liti er að leggja fjármagnið inn á
reikninga í bankakerfinu sem síðan
miðlar því áfram til þeirra sem eru í
þörf fyrir lánsfé. En aðrar leiðir eru
færar, t.d. að kaupa skuldabréf eða
hlutabréf, sem með öðrum hætti
fjármagna umsvif í atvinnulífinu.
Fjármagnseigendunum er vork-unn þegar skyggnst er yfir op-
inbera umræðu. Þeir sem hyggjast
afla sér skjótfenginna vinsælda tala
sífellt um að vextir séu alltof háir.
Virðist þá engu skipta þótt þeir hafi
lækkað mikið og þeim þykir helst
henta að benda á sæluríki Evrópu-
sambandsins þar sem vextir hokra
við núllið og jafnvel niður fyrir þau
ótrúlegu mörk.
Í þeirri umræðu gleymst ætíð aðþegar seðlabankar lækka vexti
niður úr öllu valdi er það einatt til
marks um alvarlegt hökt í gang-
verki efnahagslífsins. Og þegar þeir
hafa lengi haldið þeim þar niðri,
missa bankarnir eitt mikilvægasta
stjórntækið sem hægt er að grípa
til í því skyni að örva kerfin þegar
þau hiksta.
Á síðustu misserum hafa vextirlækkað töluvert hér á landi.
Meginvextir Seðlabankans standa
nú í 3,75%. Óverðtryggðir íbúða-
vextir eru komnir allt niður í 4,85%
á sama tíma og tólf mánaða verð-
bólga mælist 3,1%. Þykir vinsælda-
kapphlaupurunum virkilega til of
mikils mælst að þeir sem greiða
stóran hluta launa sinna til lífeyris-
sjóðanna fái 1,75% raunávöxtun á
eignir sínar?
Lágir og háir vextir
Samkeppniseftirlitið
hefur heimilað kaup
1912 á 56% hlut í
ísframleiðandanum
Emmessís.
1912 kaupir
í Emmessís
1
2
3
4
5