Austri - 04.12.1997, Blaðsíða 6

6
AUSTRI
Egilsstöðum, 4. desember 1997
Spurning
vikunnar
Ertu byrjaður (byrjuð) að
undirbúa jólin? Hver er þinn
þáttur í jólaundirbúningnum?
Þorkell Sigurbjörnsson, Egils-
stöðum: Nei, ég er ekki byrjaður
og geri nú sannast að segja lítið
nema að borða jólarjúpumar.
Dögg Matthíasdóttir, Akureyri:
Ekki ennþá ég er í Háskólanum og
er þessa dagana aðallega í því að
undirbúa mig fyrir prófin. Þegar
þeim er lokið fer maður að kaupa
jólagjafimar og undirbúa heimilið,
baka og gera laufabrauðið. Svo á ég
eftir að redda hangikjötinu, en þetta
kemur allt.
Sigurbjörg Hjaltadóttir, Reyðar-
firði: Nei, ég er ekkert farin að
huga að því. Minn þáttur í jólaund-
irbúningnum er þetta hefðbundna,
að baka, þrífa og útbúa jólagjafir.
Asmundur Ásmundsson, Reyðar-
firði: Já, ég er byrjaður að skjóta
rjúpur í jólamatinn. Jú, ég geri ým-
islegt fyrir jólin, ætli ég fari nokkuð
að tíunda það hér.
Petra Vignisdóttir, Eskifirði:
Ég var að koma frá Edinborg þar sem
ég verslaði svolítið til jólanna að öðm
leyti undirbý ég þau á aðventunni.
Þröstur Fannar Árnason, Borgar-
firði: Það er nú frekar lítið. Ég að-
stoða við jólaundirbúninginn, en vil
þó taka fram að ég stend ekki í
bakstri.
Magnús Sigurðsson
Ismolar
Mikið hefur verið rætt um þann fólks-
flótta sem orðið hefur frá landsbyggðinni að
undanförnu. Margar ástæður hafa verið
nefndar og nú upp á síðkastið hafa menn-
ingarleg fátækt og félagsleg einangrun ver-
ið nefndar til sögunnar sem veigamiklar
ástæður af málsmetandi
mönnum. Þá gæti spurn-
ingin verið sú hvort það
væri bara ekki nóg að
hætta útsendingum sjón-
varpstöðvanna á fimmtu-
dögum. Það má segja að
það haldist nokkuð í hend-
ur frá því að byrjað var að
sjónvarpa á fimmtudögum,
aukinn fólksfækkun úti á
landi og menningarleg
hrömun. Enda fimmtudag-
ar ekki lengur sérstakir
fundar- og menningardagar. Svo eru aðrir
sem berja enn hausnum við steininn og vilja
meina að þetta ástand hafi eitthvað með at-
vinnu og lífskjör að gera.
Nú gæti svo farið að spennandi tímabil
væri í uppsiglingu. Stærsta álver landsins
ásamt virkjunum í túnfætinum hjá okkur.
Það eiga efalaust eftir að koma fram mörg
sjónarmið ef málið verður ekki slegið af al-
veg á næstunni. Sennilega allt frá því að
best sé að grafa sig inní næsta moldarbarð
og tyrfa vandlega yfir þannig að ásjónu
landsins verði ekki spillt og stinga svo
hausnum upp úr jörðinni og líta yfir
ósnortna dásemdina á sunnudögum og ná
sér í arfa tuggu í nafni lífrænnar ræktunar í
ósnortinni náttúm. Síðan alveg í hina áttina
að best sé að nota landið undir eiturspúandi
fabrikkur sökkva öllu á kaf undir miðlunar-
lón með þeim formerkum að verið sé að
leysa mengunarvanda umheimsins og ekki
saki að við stórgræðum á öllu saman. Þama
gætu átt eftir að takast á sjónarmið þeirra
grænu og þeirra eiturgrænu.
Þeir grænu munu helst telja að vernda
skuli sem mest af landinu ósnortnu fyrir
komandi kynslóðir. Atvinnumöguleikarnir
felist í því að fá ferðamenn til að sjá
ósnortna dásemdina á kafi í snjó eða fjúk-
andi á haf út. Einnig halda á lofti miklum
möguleikum lífrænnar ræktunar og að gróð-
urhúsaeigendur eru tilbúnir til að nýta það
rafmagn sem til fellur til að rækta grænmeti,
þó ekki nema á sérkennilegu verði. Þannig
er nú komið að stórskuldurum eins og ég
dauðkvíði fyrir því þegar kartöflur eða önn-
ur grænmetisuppskera er á ferðinni eftir að
lánskjaravísitalan var svo snilldarlega
afnumin og verðbætur tengdar við vísitölu
neysluverðs.
Þeir eiturgrænu koma sennilega ekki til
með að sjá hagkvæmni þess að rækta agúrk-
ur í snjósköflum og framleiða kindakjöt á
moði. Telja að betra sé að nýta orkulindirn-
ar til erlends fabrikkureksturs. Skiptir þá
ekki máli hvort fögrum gljúfrum verði
sökkt, gæsahreiður sett á flot og að snjó-
skaflar verði að svelli stærstan hluta af ári.
Framþróunin verði að
hafa sinn gang og skipti
þá ekki máli hvort vam-
arlaus almúginn þurfi að
greiða hærra verð fyrir
orkuna um tímaburtdna
eilífð. Best sé að reyna
að telja okkur vesaling-
unum trú um að verið sé
að niðurgreiða orkuna til
húshitunar úti á landi,
svo kölluð orkuverðs-
jöfnun með niðurfellingu
virðisaukaskatts.
Svo mætti ímynda sér að þeir sjálf-
lýsandi grænu kæmu fram til að sætta þessi
ólíku sjónarmið og leggja til að klakinn yrði
seldur undir geymslu fyrir kjarnorkuúrgang
heimsins úr því að Grænlendingar nýttu
ekki tækifærið. Þá væri hægt að leysa eitt
af stórvandamálum heimsins gegn góðri
greiðslu, landinn fengi ógrynni fjár og land-
skika til að lifa á suðlægari slóðum, græn-
metisframleiðendur gætu ræktað gúrkur við
kjöraðstæður og náttúra landsins myndi
haldast óbreytt um langa framtíð því ekki
nokkur maður myndi voga sér að vera með
átroðning í sjálflýsandi grænni dásemdinni.
Sá sem mest áhrif hefur haft á mínar
skoðanir í þessum málum var gamall bóndi
á Héraði, nú genginn. En á almennum
fundi fyrir nokkrum árum, um þessi mál,
hélt hann þá bestu ræðu sem ég hef heyrt.
Megin inntak hennar var að vissulega væri
landið fallegt ósnortið en eftir að vegurinn
kom hefðu mun fleiri litið þá fegurð augum.
Það væri nú svo að
mennirnir færu eftir
veginum, hreindýrin
færu eftir veginum,
fuglarnir flygu fyrir
ofan veginn og roll-
urnar á Eyrarlandi
færu núorðið líka eftir
veginum og væru
hættar að drekkja sér í
Buðlungalæknum.
Sennilega eru flestir
sammála Héraðsbónd-
anum þegar grannt er
skoðað þó skoðanir
séu skiptar um hvoru-
megin við hólinn veg-
urinn á að liggja.
Sigurður
Guttormsson
f. 29. ágúst 1922
d. 6. nóvember
Hinsta kveðja
Haust leggur blœju á húmdökka grund
við hugsum til þín er við horfum til baka.
Sígur að nóttin á saknaðarstund
nú sefur þú vinur en sálin mun vaka.
Almcettið tók það, sem almœttið gaf
engu þar maðurinn um fœr að stjórna.
Óttalaus fórst þú um eilífðarhaf
okkar mun kvöðin að þiggja og fórna.
Þittyndi var landið og engin svo grœn
allt það, sem vissi til fegurri vega.
í hjarta þér sendum við hljóðláta bœn
hugsun til þín veldur Ijúfsárum trega.
Hver minning er gjöf eins og geislanna traf
við geymum í hugskoti mynd þína bjarta.
Þú áttir svo mikið sem miðlaðir af
ómœldan kœrleikfrá einlœgu hjarta.
En nú ert þú genginn, það gerðist svo brátt
en Guð sefar harminn og græða mun sárin.
Við þökkum þá hamingju að hafa þig átt
það huggum mun veita þó glitri á tárin.
Hver minning er stjarna, merlar í geim
og milt hennar Ijós, þessir glitofnu þræðir.
Þú farinn ert vinur, en víst kominn heim
nú vakir þín sál efst við himnanna hœðir.
Elsku tengdapabbi, afi og langafi
Hvíl þú í friði
Gunnlaugur, Amór, Bergný og ViktorSindri
Munið
endurskins-
merkin
Sigurður Pálsson
frá Árteigi
+ Sigurður Pálsson frá Ár-
teigi andaðist hinn 16. októ-
ber síðastliðinn, áttatíu og
þriggja ára að aldri. Þá hvarf
af sjónarsviði vinmargur hlý-
hugi og drengur góður.
Hin síðari ár átti hann við mikla van-
heilsu að stríða, af fleiri en einum þætti spunna og gekkst undir erfiðar að-
gerðir á sjúkrastofnunum, en viljaþreki, jafnlyndi og bjartsýni hélt hann,
uns yfir lauk, með þeim hætti að aðdáun hlaut að vekja.
Sigurður Pálsson var einn af hvatamönnum að stofnun Félags eldri boig-
ara á Fljótsdalshéraði og fyrsti formaður þess. Gegndi hann því starfi við
traust og vinsældir um margra ára skeið. Mun félagsskapur þessi lengi búa
að þeim farsælu sporum er þar voru mörkuð frá upphafi.
Sigurður Pálsson var félagsmálamaður og forystu- þeirrar gerðar að hann
stjómaði af hógværð og hljóðlátri festu, með þeim hætti að hlutimir virtust
gerast sjálfkrafa eins og ekkert væri eðlilegra. Slík stjómunaraðferð krefst
mikillar stillingar, mikils sjálfsaga, mikillar þolinmæði. Þessi er í raun og
vem verksháttur vorsins, sem einatt vinnur sig frá vetrinum á markvissan
og hljóðlátan hátt og einn góðan veðurdag uppgötvum við að það hefur
sigrað.
Allt félagsstarf er ofið af mörgum þáttum og ekki er til nein algild regla
er ákvarðar hver þeirra er mikilvægastur því einatt treysta þeir hver annan,
en misjafnlega áberandi em þeir engu að síður. í höndum Sigurðar Páls-
sonar var þáttur hinnar hlýju gleði góðra vina fundar öllum félagsmönn-
um auðsær.
Sigurður Oskar Pálsson.