Alþýðublaðið - 23.03.1920, Blaðsíða 1

Alþýðublaðið - 23.03.1920, Blaðsíða 1
Alþýðublaðið O-efið lit af JlLlþýduflolclciiiuiai. 1920 Þriðjudaginn 23. marz 66. tölubl. jjvað hugsar stjórnin? íslandsbanki heflr orðið fyrir djörfam og þungum árásum í seinni tíð. Hann er sakaSur um það, aS hafa dregið stórfé af ríkis- sjóSi — hvort þaS heflr veriS vilj- andi eSa af fáfræði, hefir veriS látiS ósagt — og um þaS aS hafa brotiS lög, sem sett voru af Al- þingi sem skilyrSi fyrir stofnun og tilveru bankans. Mörgum þótti furðu sæta, er bankinn lét Jón Dúason, sem sett hefir fram þess- ar ákærur, fara af landi burt, án þess aS stefna honum. Því að ekki •er hægt að kveða vægar að orði um ákærurnar, en að þær séu aerumeiðandi fyrir bankann. ÞaS hefSi jafnvel ekki þótt óeSlilegt, aS stjórnin hefði gefið bankanum bendingu um aS hann mætti ekki þola slikar móðgandi ákærur, án þess; að leita opinberrar réttlæt- ingar. ''"'/... Seinna bærði Jón enn betur á sér; sendi þinginu heíldaryfirlit yfir yfirsjónir bankans. Voru ákær- urnar þar hálfu magnaðri en áður. Þingmaður Borgfirðinga skoraði þá 4 stjórnina að skipa nefnd, , til þess; að taka kæruatriðin til al- varlegrar rannsóknar, en — nefnd- jn er ókomin enn. Ætlar stjórfiin enga nefnd að skipa? Byst stjórn- in við áð geta varið það íyrir þjóðinni, eftir að búið er að leiðá aS því rök, sem yirðast óhrekjr andi ög enginn hefir reynt til að hrekja enn sem komið er, að bqnkinn hafi ekki goldið nema litió ctf-poi afgjqldi, sem honum ber að gfalda i rikissjöð af auka- seðlaútgáfunni. Rök fyrir máli þessu er að finna í grein Bjarnar O.' Björnssonar, er birtist hér í blaðinu fyrir skömmu. Þar slær hann því föstu, •; t , . , að samktæmt lögum frá 9. Sept. 1915 eigi bankinn að gjalda ^kissjóði 2«/o miðað við ár, 2% ^eilt með 12 miðað við mánuð, *t upphæö aukaseðla þeirra, sem úti eru við lok hvers mánaðar og ekki eru málmtrygSir; að einungis finnist ein útskyr- ing á orSinu „málmtrygging" í öllum lögum um íslandsbanka, þ. e. súj er finst í 5. gr. laga nr. 66, 10.: nóv. 1905; að þá geti ekki veriS nema um einn skilning aS ræSa á orSi þessu; málmtrygging geti ekki þýtt ann- aS en trygging eftir 5. gr.; að þá, sé um leið sannaS, aS málmforSi íslandsbanka sé miklu minni en bankinn læfcur í ársreikn- ingum sínum 1915, 1916, 1917 og 1918. T. d. er í ársreikningi bankans 1918. málmforSinn 31. des., 1918 talinn 5x/3 milj., er er meS réttu lagi, samkvæmt rökum Bjarnar, aSeins 3lji milj.; að bankinn hafi þess vegna þ. 31. des. 1918 ekki haft alla auka- seðla málmtrygða, eins og hann telur, heldur hafi upphaið ómálm- trygðrq aukaseðla þá veriS liSlega 1 milj. og 600 þús. kr.; að bankinn hafi af þessum ó- málmtrygSu aukas.eSlum, eftir lög- unum. frá 9. sept. 1915 um 2% afgjaldið, átt að gjalda rikissjóði 2,719 kr. o,5 au. fyrir desember- mánuð einan, en galt pá ekkert. Petta virðist nú reyndar svo ljóst, að stjórnín þyrfti ekkineina nefnd, til þess að sannfæra sig um það. En ákæruatriðin eru fleiri, og, þegar eitt 'er sannað fyrir öllum almenningi, jafn mikil- vægt og þetta, þá er ótvíræð skylda stjórnarinnar að ganga úr skugga um, hvort eins sé farið meS hin atriSin eSa ekki. Og rannsókn þess máls getur því aS- eins talist sæmilega úr garSi gerð, að hún sé fengin í hendurnar á sérstakri, óhlutdrægri nefnd. AS bankaráSið taki slíka rannsókn að sér, getur ekki talist sæmandi, þar sem það hefir samþykt og undirskrifað misfellurnar, enda mundi shk aðferð gefa tilefni til áframhaldandi renginga óg tprr trygni. . Sanir fa flensborg! Kongurinn talar af sér. Danski sendiherrann hér hefir sent blöðunum svohljóðandi skeyti: „Dönsk íhaldsblöð hafa skýrt frá því, að hans hátign konungurinn hafi átt að segja við Christensen, ritstjóra Flensborg Avis, (viS wde- monstration" fyrir framan Ama- lieiiborg): „Þér getið verið rólegur um framtíðina. Mál yðar er í góð- um höndum. Eg er viss um að sá úrskurSur, sem alþjóSanefndin og bandamannaríkin fella, mun falla ySur og hinni dönsku þjóS í geS," í tilefni af þessu hefir fréttastofa Eitzaus sent út, 20. þ. m., svo- hljóSandi skeyti: „í tilefni af ummælum sumra blaSa, viðvíkjandi því, hvað h. h. konungurinn hafi sagt, þegár „de- monstrationin" var viS Amalien- borg, hefir Ritzaus fréttastofu verið falið að láta getið, að hans hátign hafi ekki sagt neitt, sem ekki var í samræmi við ákvörðun þá, sem ríkisþingið tók 12. marz." * * * Eftir þessu að dæma, lítur svo út, sem að bandamenn hafi pegar dkoeðið að Danir eigi að fá Flens- borg, og það hafi konungur vitað, en talað af sér, þar eð honum hafi orðiðv á að segja satt, þar sem ekki var til þess ætlast af honum. Roberts matvælaráðherra f brezka ráðaneytinu hefir sagt af sér. Hann sat í ráðaneytinu fyrir brezka jafnaðarmenn. Með starfi sínu hafði hann unnið sér mjög mikla hylli bæði hjá féndum og vinum. En; hann mun hafa farið úr ráðaneytinu sökum þess að jafnaðarmaðurinn Barnes hafði þá nýverið farið úr stjórninni.

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.