Tíminn - 10.08.1929, Blaðsíða 1

Tíminn - 10.08.1929, Blaðsíða 1
©faíbfett o$ afgreiðsluma&ur (E i m a n s er Kannpctg þorsteinsbóttir, Sambanbsfjústttu, Heyfjapif. ^fgrcibsía Cimans cr i Sambanbsfjúsinu. (Dpin baa,lea,a 9—1,2 f. J)» ^mii 196. XHL ár. ¦E^^ Reykjavík, 10. ágúst 1929. 51. blað. Norðurlandsvegurinn 1 1 Eins og fyrr hefir greint verið, er um þessar mundir kappsam- legar unnið að gerð vega, brúa og síma í landinu en nokkru sinni fyrr. Eru lagðar nýjar símalínur um 500 km. langar, eða sem svar- ar leiðinni frá Akureyri vestur sveitir um Holtavörðuheiði, upp Hvítársíðu, um Kaldadal til Þing- valla og Reykjavíkur. Lengstar nýjar línur eru milli Víkur og Hornafjarðar sunnan jökla og milli Alkureyrar og Víðimýrar í Skagafirði. Hvergi er samgöngubótum þess- um fylgt með jafnmikilli athygli eins og á Norðurlandsveginum. Enda fara bílferðir milli Akur- eyrar annarsvegar og Borgarness og Reykjavíkur hinsvegar stórum í vöxt. Á veginum er nú unnið samtímis á mörgum stöðum: 1 sunnarverðri Holtavörðuheiði, á Múlavegi milli Miðfjarðar og Víði- dals, í Langadal, á Vatnsskarði og víðar. Þá er og haldið áfram gerð vegarins yfir Vaðlaheiði og er honum nú mjög fram komið, svo að lítt skortir á, að vegurinn opn- ist austur í Þingeyjarsýslu, til Húsavíkur og Mývatnssveitar. Skjálfandafljótsbrúin er eiha stór- brúin, sem nú er bygð á þessari leið. En auk Skjálfandafljóts eru nú brúaðar Djúpá, öxnadalsá og fleiri ár smærri. Að vísu skortir mjög mikið á, að sæmilegur bílvegur tengi sam- an bygðir landsins um þessar fjar- lægðir. Mjög víða eru aðeins rudd- ir vegir og er unnið að bráða- byrgðarviðgerðum um verstu tor- færur. Sæmilegir og sumstaðar góðir bílvegir eru nú þegar gerð- ir á þessum leiðarköflum: Frá Reykjavík um Kjalarnes að Hval- firði, frá Borgarnesi upp í Norð- urárdal inn um Dalsmynni, nýr kafli í sunnanverðri Holtavörðu- heiði, slitróttir kaflar um Hrúta- fiarðarháls, Múlaveg og í Víðidal. Þaðan allgóður vegur um Blöndu- ós, fram Langadal, alt að Æsu- stöðum. Illfær vegur um Vatns- skarð, nýr vegur yfir Hóhninn í Skagafirði og síðan vegleysur að Bægisá í öxnadal og þaðan allgóð- ur bílvegur til Akureyrar. H. Eigi mun enn vera tekin full ákvörðun um það með hverjum hætti Reykjavík verður tengd við Norðurlandsveginn, þannig að bíl- fært verði alla leið. Nú' í sumar hefir verið ruddur vegur um Kaldadal og haldið uppi ferðum þá leið. En sú leið verður aðeins sumarfær, enda miklu lengri en æskilegt má telja. Er þá einsætt talið, að farin verði Kjalarnesleið um Hvalfjörð, fyrir framan Haín- arfjall, um Andakíl, Hvítárbrú og á Norðurlandsveginn skamt fyrir ofan Borgarnes. Verður þetta beinasta leið farin á landi. Koma til greina tvær leiðir um Hvai- fjörð: Annarsvegar bílferja yfir fjörðinn hjá Kalastaðakoti eða þar nærri. Hinsvegar krókur inn fyrir Hvalfjörð og er það um 50 km. leið. Bíður það úrlausnar vegamálastjórnarinnar að ráða fram úr, hvort betra muni reyn- ast krókurinn eða keldan, eða með öðrum orðum, hvort bílferja um Hvalfjörð muni reynast fær og tryggileg. En ef svo réyndist, liggur í augum uppi að sú leið er sjálfsögð. Mælt er að togstreita sé hafin hjá nokkrum vel metnum Ihalds- mönnum á Akranesi og sitji vega- málastjóri fyrir miklum áróðri þeirra um að setja bílferju á Faxaflóa milli Rvíkur og Akra- ness til þess að leggja Norður- landsveginn um þorpið. Mun svo til ætlast, ef það ráð yrði tekið, að ferðamannastraumurinn skapi þorpinu tekjur og að ráðstöfunin myndi ýta undir hafnarbætur á Akranesi, sem þorpsbúum eru að vísu nauðsynlegar. Munu Akurnesingar tæplega geta vænst þess, að hafnarbætur fyrir vélbáta þeirra, eða aðrar einkaástæður þorpsins megi ráða neinu um Norðurlandsveginn né að það óhapparáð verði tekið, að setja bílferju á Faxaflóa, sem er ein af stórviðra- og brimasöm- ustu siglingaleiðum umhverfis strendur landsins. HL Dalavegurinn verður harla mik- ilsverð grein í vegakerfinu norð- ur um land og tengir Dali, aust- anverða, Barðaströnd, Skógar- strönd norðan á Snæfellsnesi aust- anverðu og að líkindum nokkum hluta Strandasýslu við höfuðleið milh Norður- og Suðurlands. Vegagerð um Bröttubrekku er þegar hafin og liggur álman úr Norðurlandsvegi hjá Dalsmynni. Er það skemsta, fær vegarleið í Dalina, en því miður allerfiður f jallvegur og má því búast við að Dalir verði, ef við þann veg skal hlíta einvörðungu, sviftir sam- bandi við vegakerfi landsins leng- ur en aðrar nálægar bygðir. Veg- ur um Laxárdalsheiði og í Hrúta- fjörð mun að vísu síðar koma, en verður ekki viðhlítandi úrlausn fyrir Suðurdah til sambands við Suðurland. Hinsvegar mun vera uppi í Döl- um sú skoðun, að veg beri að leggja út Sikógarströnd, yfir Rauðamelsheiði á Snæfellsnesi og þaðan í samband við veginn um Mýrar í Borgarnes. Leið þessi yrði að vísu nokkuð löng. En til gildis henni er talið meðal annars: Að vegurinn myndi tengja sam- an bygðir við Breiðafjörð og á Snæfellsnesi sunnanverðu. Að 'skamt yrði frá Skógar- strandarvegi til sambands í Stykkishólm, hvort heldur yrði á sjó eða landi. Og síðast en ekki síst, að Rauðamelsheiði mun vera lægsti fjallvegurinn á þessum slóðum og mundi því veita Dalamönnum lengst og öruggast vegarsamband á ári hverju. Loks má geta þess, að Stein- grímsfirðingar og fleiri Stranda- menn norðan Bitru láta sig dreýma um bílvegarsamband úr Kollafirði um Steinadal og þaðan í samband við Dalaveg. Vegakerfi landsins greinist nú mjög og mun á næstu árum skjóta sprotum í hverja bygð á landinu. Er það vel farið, að al- menningur geri sér sem ljósasta grein fyrir því, hversu beri að tengja saman dreifðar bygðir landsins, því að þar kemur margt til greina, eins og veðurfar, snjóa- lög, bygðaskipun, hafnaraðstaða og væntanleg viðreisn og þróun sveitanna. Og er almenningi, sem á við að búa hinar margvíslegu ástæður, betur kunnugt um margt slíkt, en þeim er fjarri búa, en sem settir eru til að ráða úrslitum slíkra mála. Utan úr heimi Stefna Breta í utanríkismálum. Hrun íhaldsstefnuttnar í Bret- landi við síðustu kosningar þar þykir vera meðal merkustu við- burða og hefir þótt boða stefnu- hvörf í heimspóUtíkinni, með því að sigur jafnaðarmanna yfir íhaldsstéttunum á þingi - Breta hefir verið tahnn sigur yfir hern- aðarstefnunni og vígbúnaðarstreit- unni í utanríkismálum þjóðarinn- ar. Þykja síðustu viðburðir benda til, að þessar vonir muni ætla að rætast til einhverra muna. Þess er ekki langt að minnast, að Bretar settu sér það mark og gerðu óðrum þjóðum kunnugt, að þeir myndu jafnan eiga herskipa- flota svo öflugan, að hann yrði jafnstór samanlögðum flotum tveggja þeirra stórvelda annara, er stærsta hefðu. Hafa Bretar á undanförnum áratugum farið fram með oflæti miklu og talið sig eiga að vera herra á öllum höfum jarð- ar, (sbr.: „Britannia rule the waves" þ. e. „Bretland! drotnaðu á öldum hafsins")! Og hafa meginástæður þeirrar yfirgangs- stefnu verið þær, að Bretar hafa víða átt hagsmuna að gæta um verslunarsambönd og fjárplógs- ráðstafanir í nýlendum úti um allan heim og að heimaland þeirra er alt umfiotið sæ og telja þeir örlög ríkisins á styrjaldartímum komin undir styrk og gengi her- skipaflota síns. Viðleitni þjóðanna að stilla hemaðaræði sitt og vígbúnaðar- kepni hefir verið mikil á undan- förnum árum. Ber það til að öll- um heimi blösikraði ógnir síðustu styrjaldar og aðvísindinleggja upp í hendur manna ný og ný ráð og tæki til. manndrápa svo stórvirk og ægileg að varnir þrjóta með öllu. Hefir þetta komið berlega í ljós, er stórþjóðirnar hafa próf- að styrkleik loftvarnanna í höfuð- borgum sínum og komist að raun um að þær væru alls ónógar og að eigi verði með neinum þektum ráðum rönd reist við ár'ásum úr loftinu, sem gætu á svipstundu lagt borgir í rústir og strádrepið þjóðimar. — Horfir vissulega til þess að vísindin verði mönnum ofurefh og að sigui' maiuianna yfir náttúruöflunum muni leiða til sigurs náttúruafl- anna yfir mönnunum, nema þeir taki að hugsa eftir nokltuð öðrum reglum en hingað iál. Á undanförnum árum hefir mikið verið skrafað og skeggrætt um takmöi'kun vígbúnaðar á sjó. Og við stjórnarskiftin í Bretlandi hefir orðið meiri árangur af því umtah en áður. Áttu þeir nýlega tal um það mál MacDonald og Dawes sendiherra Bandaríkianna í Bretlandi með þeim árangri, að þessi tvö stórveldi komu sér sam- an um að hafa jafnöflugan flota. Hafa Bretar þar með látið nokk- uð undan síga með yfirdrotnunar- stefnu sína á hafinu og má at- burður þessi teljast stórmerkur, meo pví að horft hefir til mjög hættulegrar flotasamkepni milli Breta og Bandaríkjamanna síðan keppinautur Breta austan Ermar- sunds var brotinn á bak aftur. Þá hefir utanríkisstjórn Breta fallist á að hefja samningatil- raunir um endurnýjað stjórnmála- samband milli Breta og Rússa, en því sambandi hefir verið slitið síð- an í maímánuði 1927 að Bretar geröu húsrannsókn í Arcos House og þóttust verða varir við bylt- ingaundirróður af hálfu Rússa. Horfir endurnýjað samband þess- ara tveggja stórvelda vestanmeg- in og austanmegin í Evrópu til aukins friðaröryggis og bættra sambúðarhátta með þjóðunum. Loks má telja, að Bretar hafa tekið upp mannúðlegri stefna gagnvart Egiptum og virðast muni unna þessari fomfrægu þjóð meira stjórnfrelsis en að undan- fömu. En framkoma Breta í þeim viðskiftum hefir verið þyrnir í augum margra vina réttlætis og þjóðréttinda. rnarhvoll U'LTU UL^u'irD U'U'U U U"U 'U'D'U'U ffSPBPffg Vesturhlið, að Ingólfsstræti. Grunnflötur. Síðasta Alþingi heimilaði lands- stjórninni að taka lán til að reisa skrifstofubyggingu í Reykjavík fyrir skrifstofur, sem ríkið hefir nú í leiguhúsum út um allan bæ, ef sýnt þætti, að með því mætti spara ríkissjóði útgjöld svo að um munaði. Við rannsókn sem stjórn- in lét framkvæma kom í ljós, að sp"ara mætti um helming samtals í húsaleigtt, ljósi, hita og ræst- ingu, ef landið bygði sjálft ein- falt og héntugt skrifstofuhús, í stað þess að láta húsaspekulanta í höfuðstaðnum leiga landinu með uppsprengdu verði húsnæði á mörgum stöðum. Þá var afráðið að reisa byggingu þessa á Arnar- hólstúni. Snýr aðalhliðin að Ing- ólfsstræti, en gaflinn að Lindar- götu. Aðalinngangur er á götu- horninu, og er einföld súla þar hornstólpi í byggingunni. Síðar má bæta við, ef þörf gerist áfram- haldi af álmunni meðfram Lindar- götu. Hús þetta á að heita Arnar- hvoll. Er nú langt komið að grafa fyrir grunninum og verður brátt byrjað að steypa. Ef haustið verð- ur milt er von um að mikið af húsinu verði tilbúið næsta vor, og nokkuð um nýár. Arnarhvoll verður þriggja hæða hús með kjallara. Á hUðinni að Ingólfsstræti og Lindargötu verða engir gluggar á kjallaranum. Þar verða eldtraust herbergi, þar sem líinar mörgu .skrifstofur geta geymt skjala og teikningasöfn sín, er altaf stækka með hverju ári. Að öðru leyti verður í kjallaran- um lítil íbúð fyrir dyravörð, fata- geymsla fyrir allar skrifstofurnar, handlaugar, salerni o. s. frv. Aðal- hæðirnar þrjár verða þess vegna notaðar út í ystu æsar fyrir skrif- stofur. Frá aðalinngangi bak við súluna (sjá grunnmyndina) liggur for- stofa inn í aðalganginn, og verða skrifstofur þar til beggja handa. Beint á móti anddyrinu er stigi og lyfta framan við, neðan úr kjallara upp á efsta; loft. Tveir eldtraustir veggir hggja þvert ýfir húsið, upp í gegn, báðum megin við stigann. Annars verða skilrúmin meðfram göngunum og milli herbergja, úr tré að neðan og gleri að ofan, ýmist gegnsæju og ógegnsæju, eftir því sem við á. Er það fyrirkomulag tekið eftir fullkomnustu skrifstofubygging- um, sem reistar eru í stórborgun- um. Vegna þess hvernig glugga- skipun verður á Arnarhvoh geta skrifstofuherbergin verið stór eða lítil eftir því, sem með þarf. Þar sem embættismaður þarf htla skrifstofu, og hefir t. d. einn aö-

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.