Morgunblaðið - 27.09.1972, Síða 20

Morgunblaðið - 27.09.1972, Síða 20
20 MORGUNBLAÐIÐ, MIOVIKUDAGUR 27. SEPTEMBER 1972 — Grænland Framhald af bls. 13 íiskveiíílamdhelginnar, svo og réttur útlendinga til að kotna undir sig fót'unum á Grænlandi voru þungamiðja umræðnantna. Að umræðunum í landsráðwiu Joknum fór fram atíkvæða- greiðsla. Tólf sögðu nei, fjórir sögðu já og einn greiddi ekki ait- kvæði. 1 ráðinu sitja sautján full- trúar. Umræðurnar um EBE hafa staðið tiitölulega skamman tíma í Grænlandi og þvi verið mjög hnitmiðaðar. Vart hefur orðið nokkurrar þreytu um efn- ið. Eins og ástandið er nú er mjög sennilegt að meiriihluti IrÉLAssur I.O.O.F. 7 = 1539277 = Bh. Sýnikennsla Húsmæðrafélags Reykjavíkur Sýnikennsla verður að Hall- veigarstöðum í kvöld miðviku- dag kl. 8. Frú Hrönn Hilmars- dóttir sýnir grænmetisrétti. Konur fjölmennið. Stjómin. Haustferðir Ferðfélagsins Föstud. 29/9 kl. 20 Landmannalaugar - Jökulgil. Laugard. 30/9 kl. 8 Þórsmörk. Sunnud. 1/10 kl. 9.30 ganga á Hengil. Ferðafélag (slands Öldugötu 3 sími 19533 og 11798. Hörgshlíð 12 Almenn ssmkoma — boðun fagnaðarerindisins i kkvöld, miðvikudag, kl. 8. Skrifstofa Félags einstæðra foreWra Traðarkotssundi 6 er opin mánudaga kl. 5—9 eftir hád. og fimmtudaga kl. 10—2. Símí 11822. Kristniboðssambandið Á samkomunni í Kristniboðs- húsinu Laufásvegi 13, í kvöld kl. 8.30, talar séra Jónas Gíslason um „Endurkomu Krists". — Allir velkomnír. KODO KAN JUDO Efliö þrekið og lærið Judo. í. Á. Lœknar fjarverandi Þorgeir Gestsson, læknir, verður fjarverandi til 14/10 ’72. StaðgengílJ Jón Gunn- laugsson, læknir, Laugavegí 42, simi 25145. Græntendinga muni greiða at- kvæði gegn aðdld þanin 2. október. En óljósari er afstaða þeirra Dana, sesn búa á Grænlandi. Flestir þeirra búa í Grænlandi um stundarsakir og því mun af- staða þeirra mótast af ástandinu í Danmörku sjáttri og mati þeirra á möguieikum Danmerkur innan Efnahaigshanidalagsins. — Viöbrögð Framhald af bls. 13 stækkun EBE með yfirgnæí- andi meirilhliuta. í Pa-rís lýsti foringi firanska sósíalistaflok'ksins, Francois Mietterand, vonbrigðum floklksmanna sinna vegna úr- slitaruna, ekki aðeims vegna þess að Bratteli heíði beðið ósigur, heldur eininig vegna áhrifanma, sem úrslitin gætu haft í Danmörku. EBE hefði alitaf haft áhuga á aðild Norð- urlanda og ætti nú á hættu að glata því tækifæri. í Ix>ndon kvað við annan tón í Verkamainnaflokk'nium en ráðamöntnum stjórnarininar og var úrsiituinum ákaft fagn- að. Anfbony Wedgewood Benn flakks formaður kvað úr slitin nýja uppörvun þeim öfl- um í Verkamanmaflofckjnum, seim viklu þjóðaratkvæða- greiðslu um aðild 1 Bretlamdi. Enoch Powell, helzti andstæð- iimgur aðildar inmam íhalds- flokksinis, sagði, að Bretar gætu öfumdað Norðmemn af úrsiitumum. Þótt ráðamenn í Bretlamdi séu tregir til að láta í Ijós álit sitt er ljóst að þeir eiru mjög vomsvikmir, eimkum vegmia máinma tengsla Norð- manma og Breta og svipaðra skoðaina. — Færeyjar Fnunhaid af bls. 13 varðamdi kjör sem dömsku sarnn- inganefndimni í Brussel yrðu boð- in. Haran kvaðst þess fudviss að Færeyingar mymdu nota biðtím- amm til að kamma hvaða aístöðu þeir ættiu að takia til bamdalags- ins. Ertendiur Pafiumssom úr bjóðveid isfiokknuím taidi að úrsiitim í Nomegi emduinspegÍFuðu viija nonsfcu þjóðairimnar. Hamm taldi láklegt að nomskir stjómnmála- memm færu eftir úrslitum þjóðar- atkvæðísins. Hamin tók enm frem- uir fnam að afsíaða flokks sins til bamdalagsims væri óbreytt. Hakon Djurhuus úr Fólka- flokknum sagði, að úisiitim í Noregi auðvelduðu Færeyingum að taka afstöðu, sem hanm taildi réttasta fyrir Færeyimga — að segja nei við aðild. Kjartam Mohr úr Framboðs- flokknum taldi að Lögþingið ætti að taka málið til umtfjööumar, þegar það fcem-uir aftur saman í nóvemiber. Hamm tafldi að bezta lausnim fyrir Færeyimga væri séjrsaamnimgar við Efnahagsfoamda lagið. 1 útsendímgu fæmeyska útvarps ims í sambamdi við úrslitim i Nor- egi, komiu þessi ummæli fmam. Neifmdu bæði formaður'mamkaðs- nefmdarimmair og lögmaðurimm að Faareyimgax ættu að fama fmam á nýjar viðmæður við EBE um aðra tousm en þá, setn í boði er. Em áður em þar að kemur bíða Færeyimigjar eftir þjóðaratkvæð- imu í Danmörku. Akranes Verzlunarhúsnæði til leigu að Skólabraut 18. Upplýsingar í síma 1341. íbúð óskast Vantar 4ra herbergja fbúð fyrir 1. október. Vinsamlegast hrkigið í síma 20031. — Nú spyrja ... Framhald af bls. 12 marki hjá þeim fjöldamörgu, sem fylgdust með kosminga- tölum í veitinga- og skemmti- stöðum eða í heimahúsum um attt land. Og tölurnar gáfu svo samnairlega fulia ástæðu fyrir báða aðila að vona hið bezta. En siðam fór að sága á ógæfu- hliðina fyrir fylgjemdur inn- göngu í bandalagið og tauga- stríðið bara óx og óx. Og um kl. 01 virtist útséð hver úr- slit kosminganna yrðu. Rétt fyrir kl. 02 i nótt komu svo stjómimálaleiðtogar fram í sjónvarpi og útvarpi. l>á voru línumar orðnar nokkuð skýr- ar; axi ds tæðingam i r höfðu náð 4% forskoti. Trygve Bratteii, forsætisráðherra, kvaðst harma að þau tilmæli ríkisstjórnarinnar til norsku þjóðarinmar um að veita imn- gönigu í Efmahagsbaindalagið stuðnimg, hefðu ekki verið tekim til greima af kjósendum í þessari þjóðaraitkvæða- greiðslu. Af þeirri ástæðu mun ríkisstjómim segja af sér, sagði forsætásráðherra. Per Bortem, fyrrveramdi for- sætisráðherra, vildi Mtið segja tíim, hvermáig máll mynidiu skip- ast í norskum stjómmálum næstu vikur. Það er of smemmjt nú, bara nokkrum míinútum eftir að limumar eru orðnar nokkuð skýrar, að fara að ræða uim, hvernig næsta stjóm verðd mynduð, sagði Per Borten. Það kom Ijóst fram eftir því, sem töiur bárust frá hin- um ýmsu lamdshlutum, að það voru strj álbýlishór uöin sem höiðu fles.ta andstæðinga gegn inmigöngu í bandalagið. f flestum af stærstu bæjunum voru fylgjendumir í meiri- hluta. Og nú, eftir að hin morsika þjóð hefur svo ljóst sagt nei við immgöngu í Efna- hagsbandalag Evrópu, eru vit- amleiga margir sem spyrja, hvað mund nú taka við. Trygve Bratteli og hans verkamannaflokksstjóm mun í naestu viku segja af sér, og það eru litlar Msur til að Verkamamnaflokkurinn mumi geta myndað nýja stjóm og hægri memn hafa tekið það skýrt fram, að þeir muhi ekki taka þátt í nýrri stjómar- mymdun. Það er því fullt útlit fyrir stjórnarkreppu hér i Noregi. Stjómmáiamenn í Efnahagsfoandaiagslöndunum haía í dag láitið i ljós vom- brigði með úrslit kosminganna í Noregi. Ssonska sjtjórnim hei- ur enn ekki látið í ljós skoð- un á kosmingaúrslitunum og það eina, sem finnski forsætis- ráðfoerranm, Sorsa, sagði um kosmimigarnar í morgun var: „Nú getum við aiftur byrjað að ræða urni norræna sam- virenu." Það var skrifaður nýr kafli i sögu norsiku þjóðarinn- ar í nótt, hver svo sem skoð- un mamna á kosningaúrslitun- um er í heild. Nú hafa skip- azt þanni'g veður í norskum stjórnmálium að enginm getur sagt um, hverjar afleiðingam- ar geta orðið. — Mozart Framhald af bls. 17 af miðaldra manni, húsbóndan- um sjálfum. Hann er fríður mað- ur sýnum, með falleg dökkblá dreymandi augu, viðkvæmni listamannsins leynir sér ekki. Wolfgamg litli á ekki langt að sækja listamannseðlið, þessar fingerðu taugar, þetta oifurm'æmi fyrir fólki og umhverfi. Leopold samdi ritgerð um fiðluleik sem kom út í Augsburg sama ár og sonurinn fæddist. Vel þekkt verk á sínum tíma. í innsta herberginu á 3ju hæð eru málverk af sonum Kon- stönzu og Mozarts. Þeir eru báð- ir á miðjum aldri, alnafni föður síns er mjög líkur móður sinni með jarpt hár og dökk- brún augu. Hvorugur þeirra kvæntist og önnur börn þeirra dóu í fæðingu eða bráðri æsku. Okkur verður hugsað um sárs- auikann, sorgina; skuiggana í lífi Mozarts. Konstanza lifði heilan manns- aldur eftir að maður henn- ar lézt. Hún kvaddi lif sitt 1842 „eftir að hafa fengið heilagt sakramenti . . . og fór til herra síns . . tilkynnir systir henn- ar fyrir sína hönd og bræðranna. Dánartilkynningin er einnig varðveitt í þessu húsi. En á veggnum andspænis málverk- unum af bræðrunum er mynd af seinni manni hennar, von Niss- en, danskrar ættar og fyrsta ævisagnaritara Mozarts. Bók hans er í glerskáp undir mynd- inni af Konstönzu, þykkur doðr- ant og byggður á persónulog- um gögnum segir á titilblaðinu. Fremst í bókinni er einnig teikn ing af von Nissen. Þau Konstanza varðveittu minningu tónskáldsins fagurlega og hún arfleiddi Mozart-safnið að verð- mætasta hlutnum í safninu: slag- hörpu tónskáldsins. 1 erfðaskrá sína skrifar hún eigin hendi: „Á þetta hljóðfæri samdi Mozart, maður minn, á fimm mánuðum Töfraflautuna, La Clemenza di Tito, Requiem og nýja frímúrara kantötu. Ég, ekkja Mozarts, nú- verandi eiginkona Nissens ráð- gjafa, staðfesti þetta.“ Við förum aftur niður á neðstu hæð. Þar eru málverk af Johanni Lorenz (1712—99), vini Mozarts-hjónanna gömlu og eig- anda hússins um þeirra daga. Góðviljaður maður að sjá, en einhver tregi í augum. Eitthvað hafa þau þurft að reyna um dag ana. Hann ber hvita hárkollu, en faðir Giam Battista Martini, kennari Mozarts í Bologníu læt- ur slíkt pjatt eiga sig. Hann er einkennilegur til augnanna og eins og þau rúlli í augnatóttun- um. Þama ér einnig Hagenauer, prestur við heilaga Péturs- kirkjuna í Salzburg og æsku- vinur Mozarts, sem samdi i októ- ber 1769 messu í minningu hans. Ósköp er hann langleitur þessi maður og líklega ítalskrar ætt- ar, eða kannski héfur málarinn verið Itali. Málarar eru alltaf að mála myndir af sjálfum sér. Síra Hagenauer er með svarta húfu, hann er opineygur, stór- mynntur og ófríður. Allt er þetta fólk hér saiman komið vegna þess það átti líf sitt og samtíð með þessum eina manni sem hér skiptir öllu. Nú eru milli 200 og 300 ár frá þvi að þetta fólk gekk hér um göt- ur, horfði á sömu sól og sama himin og við. Samt var þetta annar himinn og önnur sóL Og önnur samtíð en okkar. Og þó. Mozart varð tímanum yfir- sterkari, verk hans sigruðu dauðann. Þess vegna erum við samtíða þessu fólki í raun og veru. Hann hvarf að vísu í jörð- ina um aldur fram, en bóka- skápurinn á 3ju hæð ber þess vitni að hann sat ekki auðum höndum þau fáu ár sem honum voru gefin. Þar eru verk hans í yfir 80 stórum bindum. Verk snillings sem eitt sinn var lítill drengur og ritaði nafn sitt klunnalegum stöfum á bréf, sem faðir hans skrifaði konu sinni á einu ferðalagi þeirra feðga: Wolfgang. Einhvern tíima hafa þessir klunnalegu sfafir litla drengsins, undrabarnsins, yljað þessari stoltu, sterku konu. M — Festi Framhald af bls. 4 10.000 rúmmietrar að stærð. Kostnaðarverð við bygginguna er nú orðið um 30 milijónir kr. I þeim hliufa, s'em nú er tekin.n í notkun, eru félagaherbergi, siem ætiuð eru fyrir 6 félög, futndar- saliuir fyrir 100—120 manns, að- staða fyrir bókasafn hreppsins, stórt og fullbúið eldhús, og sam- komusalfur, sem rúmar 350 manns í sæti. Bókasafnið hefur nú til umráða tæpan helming af sínum húsakynnum, þar sem skrifstofjr hreppsins eru til bráðabirgða í hinuim helminign- um. í anddyiri hússins eru á veggj um listaverk eftir Ragnar Kjart anisson, myndhöggvara, og þess má etnuig geta, að i lofti yfir dansgólfi i aðalsalnum er sérstak ur Ijósabúnaður, sem varpar alls ky.ns sérstæðuim fiurðumyndum í fjöiskrúðuigum Litum á ioftið, og eykur þetta mjög á stemninguna á dsnsgólfinu, þegar dansinn dun ar. Ákveðið hefiuir verið, að eigin leg vígsla félagsheimilisinis fari ekki fram, fyrr en husið er full byggt, en í síðari áfanga verða reistar tvær álmur, sem tengj.ast þeim tveimur álmuim, sem fyrir eru, á þann hátt, að byggiingin verður í heiid nær frrningslöguð, en opinn garður í miðjunni. — í seinni hliuita heimilisins verður stór kvikmynda- og leikhússalur með stóru lieáksv.'ði. Þess má geta, að fyrirtæki í Grindav'ik hafa gefið félagsheim iliniu lítinn flygil, og kvenfélagið gaf ræðupúlt. Nafn heimilisins er Festi og var það nafnið, sem hlaut flestar tillögur, ex fóiki var gefinn kostur á að giera tillögur uim nafn á heimilið. Dragur heim ilið Festarnafinið af fjalili austar liaga í Grindavík, sem Festarfjall heitir, en í dagliegu tali gengur utndir nafninu Festi. Þess má og geta, að nafnið er samnorrænt heiti og merkir hátíð. H.]iUti þessa fyrri hluta heim ilis hefur þegar verið í notkiun um 1 % ár fyrir bókasafn og skrif stofur hreppsins og fyrsti dans iieikurinn í heimilinu var sjó- marmadansleikurinn á sjómanna daginn sl. Eignaraðilar hússins hafa kjöirið sérstaka húisnefnd til að stjórna re'kstri hússins og eiga í henni sæti Benóný Benedikts- son fyrir Verkalýðsfélaigið, Ólína Ragnarsdóttir fyrir kvenfélagíð, Gunnar Vilbergsson fyrir ung- mennafélagið, Eiríkur Atexand- ersson fyriir hreppsnefndina og oddamaður, kjörinn á sameigin tegum eignaraðila, er Bogi G. Halíigrímsson. — The Observer Framhald af bls. 17 ir en í garnla daga, þegar sitjórnin í Tokyo viðurkenndi hugmyndir stjórnarinnar í Wasfoimgton um stefn una í utanríkismálium og þeg- ar Bandarikjaimenn hilutu aðeins að haignast á örum hagvexti Japana. Ágreiniragur er óumflýjanlegur 1 saan sikiptum bandaimanna eins og Nixon virðist líta á máflin, en þarf ekki að leiða til ófamaðar, ef grundvöllur bandalagsins er báðum I hag, setn hann vissutega er, að minnsta kosti að dómi vaildamanna í Washington og Tokyo. Umburðarlyndi Nixons á raunár sumpart ræfur í því, hvað honum er mikið í mun að Ihaidssöm stjórn verði áfram við vöid í Japan um ófyrirsjáanlega framtíð undir for ystu Frjálsiiynda demókrataflokks ins og Tanaka, af því að Japan gæti orðið Bandaríkjunum heldur vafasamur bandamaður ef andstöðu- flokkar stjórnarinnar kæmust til valda.

x

Morgunblaðið

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.